+ Khi được giao một công việc, nhiệm vụ nào đó, bắt buộc ta phải có trách nhiệm hoàn thành tốt, nếu không sẽ ảnh hưởng đến công việc, thành tích, danh dự, cuộc sống của bản thân và còn[r]
Trang 1SỞ GD&ĐT HÀ NỘI ĐỀ THI THỬ TỐT NGHIỆP VÀ XÉT TUYỂN ĐẠI HỌC NĂM 2015
Thời gian: 180 phút không kể thời gian phát đề
Câu I: (2,0 điểm)
Cho đoạn văn sau:
Sự thật là từ mùa thu năm 1940, nước ta đã thành thuộc địa của Nhật, chứ không phải thuộc địa của Pháp nữa Khi Nhật hàng Đồng minh thì nhân dân cả nước ta đã nổi dậy giành chính quyền lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Sự thật là dân ta đã lấy lại nước Việt Nam từ tay Nhật, chứ không phải từ tay Pháp.
(Trích Tuyên ngôn độc lập – Hồ Chí Minh)
Hãy trả lời các câu hỏi:
1 Xác định phong cách ngôn ngữ (PCNN)? Đặc trưng cơ bản của phong cách ngôn ngữ đó?
2 Nêu những ý chính trong đoạn văn?
3 Xác định biện pháp tu từ được sử dụng và hiệu quả nghệ thuật?
4 Ý nghĩa của các từ ngữ: “nổi dậy”, “lập nên”, “lấy lại” được tác giả sử dụng trong đoạn
văn.
Câu II: (3,0 điểm)
“Trách nhiệm chính là thứ mà con người đôi lúc cảm thấy bị ràng buộc nhất Tuy nhiên, đó cũng chính là yếu tố cơ bản cần phải có để xây dựng và phát triển nhân cách của mỗi con người” (Frank Crane).
Anh (chị) hãy viết một bài văn ngắn (khoảng 600 từ) bày tỏ suy nghĩ về ý kiến trên.
Câu III: (5,0 điểm)
Nhà giáo Trần Đồng Minh nhận xét về tác phẩm Vợ nhặt của Kim Lân:
“Nhà văn dùng Vợ nhặt làm cái đòn bẩy để nâng con người lên trong tình nhân ái Câu chuyện Vợ nhặt đầy bóng tối nhưng từ trong đó đã lóe lên những tia sáng ấm lòng”
(Nhà văn trong nhà trường: Kim Lân, NXB Giáo dục, 1999, tr.39).
Trang 2Trình bày cảm nhận của anh (chị) về “bóng tối” và “những tia sáng ấm lòng” trong truyện ngắn Vợ nhặt của Kim Lân.
-HẾT -ĐÁP ÁN ĐỀ THI THỬ THPT QUỐC GIA 2015 LẦN 1
Môn: Ngữ Văn
1
1
- Phong cách ngôn ngữ trong đoạn văn bản trên là phong cách chính luận
- Đặc điểm cơ bản của PCNN chính luận:
+ Nội dung: viết về vấn đề chính trị
+ Hình thức: sử dụng nhiều thuật ngữ chính trị (quyền, thuộc địa, chính
quyền…), câu văn mạch lạc, lập luận chặt chẽ…
+ Đặc điểm: Tính công khai về quan điểm, chính trị, tính chặt chẽ trong biểu
đạt và suy luận,tính truyền cảm, thuyết phục
0.25đ 0.25đ
2 Những nội dung chính của đoạn văn:
+ Năm 1940 nước ta là thuộc địa của Nhật
+ Nhân dân ta giành chính quyền từ tay Nhật lập lên nước Việt Nam Dân
chủ Cộng Hòa
0.25đ 0.25đ
3.
- BPTT được sử dụng
+ Liệt kê những sự thật lịch sử mà TD Pháp không thể chối cãi
+ Lặp “sự thật là”.
- Hiệu quả nghệ thuật
+ Bác bỏ luận điệu xảo trá của thực dân Pháp trước dư luận thế giới Thuyết
phục Đồng minh nhân dân yêu chuộng hòa bình thế giới ủng hộ nền độc
lập của ViệtNam
+ Nhấn mạnh thắng lợi to lớn của Cách mạng ta khi đứng về phe Đồng minh
chống phát xít
+ Dứt khoát bác bỏ sự có mặt của Pháp trên đất nước ta cũng có nghĩa là
Pháp không có cớ gì để quay trở lại Việt Nam
0.25đ 0.25đ
4
Ý nghĩa của các từ ngữ: “nổi dậy”, “ giành”, “lập nên”, “lấy lại”:
+ Tinh thần quyết chiến, quyết thắng, sự kịp thời, khẩn trương của quân,
dân ta
+ Tính chất chính nghĩa của cuộc cách mạng
0.25đ 0.25đ
Trang 31 Giải thích ý kiến:
- Trách nhiệm: Là phần việc được giao cho hoặc coi như được giao cho, đảm
bảo là phải làm, nếu kết quả không tốt thì phải gánh chịu phần hậu quả
Trách nhiệm còn là sự ràng buộc lời nói, hành vi của mình, bảo đảm
đúng đắn, nếu sai trái phải chịu hậu quả
- Ràng buộc: Đặt trong tình trạng có những điều bắt buộc phải làm trong
quan hệ với người khác, làm cho hành động mất tự do
- Nhân cách: tư cách và phẩm chất của con người
- Cả câu: Ý kiến bàn luận về vài trò của trách nhiệm trong cuộc sống mỗi con người
0.5đ
2 Bình luận, chứng minh:
- Tại sao lại nói trách nhiệm là yếu tố đôi khi con người cảm thấy bị ràng
buộc?
+ Khi được giao một công việc, nhiệm vụ nào đó, bắt buộc ta phải có trách
nhiệm hoàn thành tốt, nếu không sẽ ảnh hưởng đến công việc, thành tích, danh dự, cuộc sống của bản thân và còn làm liên luỵ đến người khác…
+ Đó là những ràng buộc trong lời nói, hành vi của mình Khi đã nói ra mỗi
người phải chịu trách nhiệm về lời nói ấy: sự trung thực, đúng đắn, chính xác, tin cậy Nói đi đôi với làm
+ Mỗi người còn phải chịu sự ràng buộc trong hành vi, mỗi hành vi đúng
đắn, có ý nghĩa sẽ được coi trọng, những hành vi việc làm sai trái đều
phải chịu hậu quả
- Tại sao trách nhiệm cũng chính là yếu tố cơ bản cần phải có để xây dựng
và phát triển nhân cách?
+ Để hoàn thành trách nhiệm được giao, con người phải vượt qua nhiều thử
thách, khó khăn, đòi hỏi phải có ý chí, nghị lực, tình yêu, niềm say
mê đó cũng chính là quá trình rèn luyện, phấn đấu để xây dựng và phát
triển nhân cách
+ Khi mỗi người có ý thức thể hiện trách nhiệm với bản thân, với gia đình,
với xã hội cũng chính là có ý thức sống tốt, sống có ích, sống theo những chuẩn mực đạo đức, luân lí của xã hội Tránh được thói vô trách nhiệm sẽ
để lại những hậu quả nặng nề cho bản thân, xã hội
0.75đ
0.75đ
3.Mở rộng
+ Phê phán kiểu người sống không có trách nhiệm
+ Không đồng tình với lối sống máy móc, quá trách nhiệm…dẫn đến cư xử,
giải quyết vấn đề không thấu đáo
+ Ngoài mỗi con người sống có trách nhiệm, cũng cần thấy trách nhiệm của
các tổ chức, ban ngành, xã hội đối với mỗi cá nhân
0.5đ
4 Bài học nhận thức và hành động
- Nhận thức được vai trò quan trọng của việc sống có trách nhiệm đối với
cuộc đời mình, đối với gia đình, xã hội Có ý thức phê phán thói vô trách
nhiệm
- Cần phải trang bị cho bản thân những tri thức , kĩ năng để sống có trách
0.5đ
Trang 4nhiệm với bản thân, gia đình, xã hội, đồng thời góp phần hoàn thiện nhân
cách của mỗi người.
3
1 Mở bài
- Giới thiệu sơ lược về tác giả Kim Lân, tác phẩm Vợ nhặt.
- Trích dẫn ý kiến
2 Thân bài
- Giải thích sơ lược ý kiến:
+ Bóng tối: Chỉ không khí ảm đạm, chết chóc của bối cảnh nạn đói năm
1945 trong tác phẩm
+ Những tia sáng ấm lòng: Những tia sáng – ánh sáng lóe lên từ tình người,
từ khát vọng, niềm tin vào tương lai…
-> Nhận định đề cập tới hai gái trị lớn của tác phẩm: hiện thực và nhân đạo
Trong đó, khẳng định, nhấn mạnh giá trị nhân đạo ( những tia sáng ấm lòng – biểu hiện của tình người, sự lạc quan…)
- Chứng minh bóng tối – những tia sáng ấm lòng thể hiện trong tác phẩm:
( Dựa vào những hiểu biết về tác phẩm, hs phân tích để chứng minh 2 khía cạnh của nhận định)
+ Bóng tối: Bối cảnh, không gian năm đói và con người năm đói.
+ Ánh sáng: Tình người, khát vọng, niềm tin ( qua nhân vật Tràng, bà cụ Tứ,
thị)
- Đánh giá, nhận xét: Bóng tối – những tia sáng ấm lòng đặt cạnh nhau,
chính bóng tối bao trùm làm tôn lên tia sáng – gợi phẩm chất đẹp đẽ của các
nhân vật, thể hiện quan điểm nhân đạo mới mẻ, sâu sắc của Kim Lân Nhận định xác đáng, khái quát được giá trị tư tưởng, dụng ý nghệ thuật của tác giả
3 Kết bài
Khẳng định lại vấn đề
*Cách cho điểm
- Điểm 4-5: cảm nhận về “bóng tối” và “những tia sáng ấm lòng” trong truyện ngắn Vợ nhặt của Kim Lân một cách thuyết phục, đầy đủ nội dung
Bố cục rõ rang, lập luận chặt chẽ, diễn đạt lưu loát, có cảm xúc và sáng tạo,
có thể còn sai sót về chính tả và dùng từ
- Điểm 2 – 3: Cơ bản cảm nhận được “bóng tối” và “những tia sáng ấm lòng” trong truyện ngắn (Có thể không đầy đủ về nội dung) Bố cục rõ ràng,
lập luận tương đối thuyết phục, còn mắc lỗi về chính tả, dùng từ, ngữ pháp
- Điểm 1 -2: Chưa làm rõ được “bóng tối” và “những tia sáng ấm lòng”
Trang 5trong truyện ngắn (Chỉ phân tích các nhân vật), mắc nhiều lỗi về diễn đạt.
- Điểm 0: Không làm bài hoặc hoàn toàn sai đề