S2 3 lec5 nguyên nhân và cơ chế bệnh sinh của xuất huyết

NGUYÊN NHÂN VÀ CƠ CHẾ BỆNH SINH CỦA XUẤT HUYẾT S2.3_Lec5... Trình bày được nguyên nhân và cơ chế bệnh sinh của xuất huyết... - Hậu quả:+ Nhịp tim bình thường hoặc tăng nhẹ + Huyết áp bìn

NGUYÊN NHÂN VÀ CƠ CHẾ BỆNH SINH

CỦA XUẤT HUYẾT

(S2.3_Lec5)

MỤC TIÊU

1 Trình bày được phân loại xuất huyết

2 Trình bày được nguyên nhân và cơ chế bệnh sinh của xuất huyết

1 Định nghĩa xuất huyết

- Lượng máu trong tuần hoàn: 70-80 ml/kg cân nặng (đối với người lớn), 80-90 ml/kg cân nặng (đối với trẻ em)

- Xuất huyết: máu thoát ra

khỏi thành mạch

+ Xuất huyết nội: trong các mô, cơ quan

+ Xuất huyết ngoại: máu chảy ra bên ngoài cơ thể

2 Phân loại xuất huyết

2.1 Phân loại theo mức độ

- Ở người trưởng thành khỏe mạnh (60 - 70kg), thông thường có khoảng 4,5 - 5,5 lít máu trong tuần hoàn

- Căn cứ vào thể tích máu bị mất:

* Mức độ I:

- Lượng máu mất: mất dưới 15% thể tích tuần hoàn (< 750 mL)

- Hậu quả:

+ Nhịp tim bình thường hoặc tăng nhẹ + Huyết áp bình thường

+ pH máu bình thường + Hô hấp bình thường

- Nguyên tắc xử trí: Không cần thiết phải bù dịch

* Mức độ II:

- Lượng máu mất: mất từ 15% đến 30% thể tích tuần hoàn (750 – 1500 mL)

- Hậu quả:

+ Tăng nhịp tim (100 – 120 l/p) + Hô hấp tăng (20 – 24 l/p)

+ Thu hep khoảng cách HA tâm thu và tâm trương

+ Da bắt đầu nhợt, lạnh

+ pH máu bình thường

- Nguyên tắc xử trí: Bù dịch nhưng chưa cần phải truyền máu

* Mức độ III:

- Lượng máu mất: mất từ 30% đến 40% thể tích tuần hoàn (1500 – 2000 mL)

- Hậu quả:

+ Tụt huyết áp + Tăng nhịp tim

+ Tăng hô hấp + Da lạnh nhiều + Tinh thần xấu đi + Nhiễm acid chuyển hóa, pH máu giảm + Tăng ure máu

- Nguyên tắc xử trí: Cần bù dịch và truyền máu

* Mức độ IV:

- Lượng máu mất: mất trên 40% thể tích tuần hoàn (> 2000 mL)

- Hậu quả:

+ Mất mạch ngoại vi + Vô niệu

+ Tăng hô hấp + Da lạnh, nhợt + Nhiễm acid nặng, pH máu giảm

- Nguyên tắc xử trí: Cần bù dịch và truyền máu cấp cứu

2.2 Phân loại khác

* Phân loại theo diễn biến

- Cấp tính:

+ Nhanh, nhiều

+ Do tổn thương các mạch máu lớn

- Mạn tính

+ Ít một, lâu dài

+ Tổn thương mạch máu nhỏ

* Phân loại theo vị trí

3 Nguyên nhân và cơ chế bệnh sinh của xuất huyết

3.1 Chấn thương

- Xuất huyết có thể xảy ra sau một số loại chấn thương gây tổn thương mạch máu, bao gồm:

+ Chà sát da + Tổn thương mô do tác động của vật sắc, nhọn

+ Đụng dập

3.2 Tình trạng bệnh lý

- Thay đổi trong lòng mạch:

+ Giảm tiểu cầu (tăng phá hủy, tăng tiêu thụ, giảm sản xuất tiểu cầu)

+ Giảm/bất thường các yếu tố đông máu

Nguyên phát (Hemophilia A, B) Thứ phát (có các chất kháng đông trong máu)

+ Tăng huyết áp

- Thay đổi vách mạch

+ Dị dạng mạch + Viêm mạch

- Thay đổi bên ngoài mạch

+ Áp xe + U

3.3 Do dùng thuốc

- Thuốc chống viêm Non-Steroid

+ Tăng kết tập tiểu cầu, tăng tạo cục máu đông à giảm tiểu cầu và yếu tố đông máu do tăng sử dụng

- Heparin

+ Gắn với antithrombin ức chế yếu tố đông máu IIa, Xa, XIIa