Một số giải pháp quản lí nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở trường đại học vinh

Cơ sở thực tiễn của vấn đề quản lí chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN Trường Đại học Vinh.. Đề xuất một số giải pháp quản lí nhằm nâng cao chất l

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH

TRƯƠNG XUÂN DŨNG

MỘT SỐ GIẢI PHÁP QUẢN LÍ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO

SINH VIÊN Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Nghệ An, năm 2014

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH

TRƯƠNG XUÂN DŨNG

MỘT SỐ GIẢI PHÁP QUẢN LÍ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO

SINH VIÊN Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH

Chuyên ngành Quản lý giáo dục

Mã số:60.14.01.14

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Ngọc Hợi

Nghệ An, năm 2014

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 1.1: Quy mô, tổ chức, biên chế một số TT GDQP-AN 22

Bảng 2.1: Kết quả học tập của sinh viên hệ đào tạo giáo viên GDQP 49

Bảng 2.2: kết quả rèn luyện của sinh viên hệ đào tạo giáo viên GDQP 50

Bảng 2.3: Tổng hợp kết quả GDQP-AN của sinh viên (không chuyên) từ năm học 2008-2009 đến năm học 2013-2014 52

Bảng 2.4: Lưu lượng sinh viên và biên chế giảng viên TT GDQP-AN, theo quy định của Bộ GD&ĐT 53

Bảng 2.5: Dự báo quy hoạch tổ chức bộ máy TTGDQP 54

Bảng 2.6: Mức độ phù hợp của mục tiêu GDQP-AN cho sinh viên 62

Bảng 3.1: Biên chế tổ chức sinh viên và khung quản lí ở TT GDQP-AN 81

Bảng 3.2: Kết quả thăm dò về sự cần thiết và tính khả thi của các giải pháp qua cán bộ quản lý nhà trường 89

Bảng 3.3: Kết quả thăm dò về sự cần thiết và tính khả thi của các giải pháp qua cán bộ Trung tâm GDQP-AN 90

Bảng 3.4: Kết quả thăm dò về sự cần thiết và tính khả thi của các giải pháp qua sinh viên học tập tại Trung tâm GDQP-AN 91

Bảng 3.5: Kết quả thăm dò về sự cần thiết và tính khả thi của các giải pháp 92

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 1

2 MỤC TIÊU ĐỀ TÀI 2

3 KHÁCH THỂ VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU 2

3.1 Khách thể nghiên cứu 2

3.2 Đối tượng nghiên cứu 3

4 GIẢ THIẾT KHOA HỌC 3

5 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU 3

5.1 Cơ sở lý luận của vấn đề quản lí nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN hiện nay 3

5.2 Cơ sở thực tiễn của vấn đề quản lí chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN Trường Đại học Vinh 3

5.3 Đề xuất một số giải pháp quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN Trường Đại học Vinh 3

6 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 3

7 ĐÓNG GÓP CỦA LUẬN VĂN 3

7.1 Về mặt lý luận 3

7.2 Về mặt thực tiễn 4

8 CẤU TRÚC CỦA LUẬN VĂN 4

Chương 1 5

CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ QUẢN LÍ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN Ở TRUNG TÂM GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH HIỆN NAY 5

1.1 LỊCH SỬ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 5

1.2 CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN CỦA ĐỀ TÀI 15

1.3 THỰC TRẠNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN Ở MỘT SỐ TRUNG TÂM GDQP-AN 21

1.4 MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ QUẢN LÝ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN 23

1.5 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN 30

Tiểu kết chương 1 39

Chương 2 40

CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA VẤN ĐỀ QUẢN LÍ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN Ở TRUNG TÂM GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH VINH, ĐẠI HỌC VINH 40

2.1 KHÁI QUÁT VỀ TRUNG TÂM GDQP-AN VINH, ĐẠI HỌC VINH 40

2.2 THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN Ở TRUNG TÂM GDQP-AN VINH, TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH 46

2.3 THỰC TRANG VỀ QUẢN LÝ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH Ở TT GDQP-AN VINH, TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH 59

2.4 NGUYÊN NHÂN THỰC TRẠNG 65

Tiểu kết chương 2 68

Chương 3 68

MỘT SỐ GIẢI PHÁP QUẢN LÍ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG - AN NINH CHO SINH VIÊN Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH 69

3.1 NGUYÊN TẮC ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP 69

3.2 MỘT SỐ GIẢI PHÁP QUẢN LÝ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN Ở TRUNG TÂM GDQP-AN VINH, ĐẠI HỌC VINH 80 3.3 THĂM DÒ SỰ CẦN THIẾT VÀ TÍNH KHẢ THI CỦA CÁC GIẢI PHÁP 87

Tiểu kết chương 3 92

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 102

NHỮNG NGHIÊN CỨU VÀ BÀI VIẾT CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI 97

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 98

CNH, HĐH Công nghiệp hóa, hiện đại hóa

TT GDQP-AN Trung tâm giáo dục quốc phòng và an ninh

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các số liệu, kết quả nghiên cứu trong Luận văn là trung thực và chưa từng ai công bố trong bất cứ công trình nào khác

Tác giả

Trương Xuân Dũng

LỜI CẢM ƠN

Trong quá trình nghiên cứu và hoàn thành đề tài này tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS.TS.NGUT Nguyễn Ngọc Hợi, nguyên Hiệu trưởng trường Đại học Vinh, các thầy cô giáo trong Khoa Giáo dục đã tận tình giảng dạy hướng dẫn tôi trong suốt quá trình thực hiện và hoàn thành Luận văn này

Nhân đây tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới các thầy trong Ban Giám hiệu trường Đại học Vinh, các thầy cô trong phòng Đào tạo Sau đại học và kính chúc các thầy, cô và gia đình mạnh khỏe, hạnh phúc và thành công Đồng thời tôi xin được gửi lời cảm ơn chân thành tới anh, chị em lớp Cao học QLGD-K20B đã giúp tôi hoàn thành Luận văn tốt nghiệp này!

Nghệ An, năm 2014

MỞ ĐẦU

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Triển khai thực hiện Chỉ thị số 62-CT/TW ngày 12/2/2001 của Bộ Chính trị

Ban Chấp hành Trung ương khóa VIII về tăng cường công tác giáo dục quốc phòng toàn dân trước tình hình mới, ngày 3/7/2001 Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có Chỉ thị số 25/2001/CT- BGD&ĐT về các biện pháp tăng cường công tác giáo dục quốc phòng ở các cơ sở thuộc ngành trong tình hình mới Trong những năm qua, giáo dục quốc phòng và an ninh trong ngành giáo dục

đã có nhiều chuyển biến mạnh mẽ từ nhận thức của đội ngũ cán bộ quản lý các cấp đến việc tổ chức thực hiện ở từng cơ sở nhà trường, đơn vị Các cơ quan quản lý giáo dục đã có sự chỉ đạo kiên quyết để thực hiện tốt nhiệm vụ giáo dục quốc phòng và an ninh trong toàn ngành Đội ngũ giáo viên giáo dục quốc phòng và an ninh ở cấp trung học phổ thông và trung cấp chuyên nghiệp bước đầu được hình thành và phát triển Nhiều cơ sở giáo dục và đào tạo đã từng bước thực hiện biên chế giáo viên theo các văn bản quy định hiện hành, việc tổ chức học theo phân phối chương trình, kiểm tra, đánh giá kết quả học tập cho học sinh, sinh viên đã được thực hiện ở tất cả địa phương trên cả nước Giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở các trường đại học, cao đẳng ngày càng

có chất lượng hiệu quả; viêc kiện toàn, phát triển hệ thống Trung tâm

GDQP-AN sinh viên theo Quyết định 07/2003/ QĐ-TTg ngày 9/01/2003 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch hệ thống trung tâm giáo dục quốc phòng

và an ninh sinh viên giai đoạn 2001-2010 đã tạo ra môi trường học tập, rèn luyện hiệu quả cho sinh viên

Những kết quả đạt được đã khẳng định chủ trương đúng đắn của Đảng, Nhà nước về công tác giáo dục quốc phòng và an ninh cho học sinh, sinh viên

Để tiếp tục chỉ đạo có hiệu quả việc thực hiện nhiệm vụ giáo dục quốc phòng

và an ninh, ngày 3/5/2007 Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương đã ban hành

Chỉ thị số 12/CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác GDQP-AN trong tình hình mới

Triển khai thực hiện Chỉ thị số 12/CT-TW của Bộ Chính trị, Nghị định 116/2007/NĐ-CP ngày 10/7/2007 của Chính phủ về giáo dục quốc phòng và an ninh và các văn bản quy phạm pháp luật về Giáo dục quốc phòng và an ninh

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có nhiều chỉ thị, yêu cầu các cơ sở giáo dục trong ngành tăng cường nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho học sinh, sinh viên và đào tạo giáo viên giáo dục quốc phòng và an ninh nhằm đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong thời kỳ mới

Trong điều kiện thực tiễn về công tác giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở Trường Đại học Vinh hiện nay tuy đã đạt được nhiều kết quả rất khích lệ song vẫn tồn tại một số vấn đề về chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên cần phải đặt ra một cách nghiêm túc

Vì vậy chúng tôi chọn đề tài: Một số giải pháp quản lí nâng cao chất

lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở Trường Đại học Vinh, với mong muốn tìm ra một số giải pháp cơ bản để giải quyết bài toán nêu

ra ở trên

2 MỤC TIÊU ĐỀ TÀI

Đề ra các giải pháp quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục quốc

phòng và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN Vinh, Đại học Vinh

3 KHÁCH THỂ VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

3.1 Khách thể nghiên cứu

Vấn đề quản lí nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho

sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN hiện nay

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Một số giải pháp quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng

và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN Vinh, trường Đại học Vinh

4 GIẢ THIẾT KHOA HỌC

Chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở trường Đại học Vinh sẽ được nâng lên nếu đề xuất được các giải pháp có cơ sở khoa học và tính khả thi

5 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

5.1 Cơ sở lý luận của vấn đề quản lí nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng

và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN hiện nay

5.2 Cơ sở thực tiễn của vấn đề quản lí chất lượng giáo dục quốc phòng và an

ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN trường Đại học Vinh

5.3 Đề xuất một số giải pháp quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN Vinh, trường Đại học

Vinh

6 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Đề tài sử dụng cách tiếp cận hệ thống gắn với sử dụng các phương pháp chủ yếu sau:

- Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu

- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm giáo dục

- Phương pháp so sánh

- Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia

- Phương pháp điều tra thống kê toán học

7 ĐÓNG GÓP CỦA LUẬN VĂN

7.1 Về mặt lý luận

Hệ thống hóa các vấn đề cơ sở lí luận về quản lí nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên ở các Trung tâm GDQP-AN

7.2 Về mặt thực tiễn

Khảo sát toàn diện thực trạng quản lí chất lượng giáo dục quốc phòng và

an ninh cho sinh viên và đề ra các giải pháp quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh học tại Trung tâm GDQP-AN Vinh,

trường Đại học Vinh, góp phần thực hiện mục tiêu yêu cầu đào tạo toàn diện của nhà trường, bảo đảm chuẩn đầu ra đáp ứng nhu cầu của xã hội

8 CẤU TRÚC CỦA LUẬN VĂN

Ngoài phần mở đầu, kết luận và kiến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn gồm có 3 chương sau:

Chương 1- Cơ sở lí luận của vấn đề quản lí nâng cao chất lượng giáo dục quốc

phòng và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN hiện nay

Chương 2- Cơ sở thực tiễn của vấn đề quản lí chất lượng giáo dục quốc phòng

và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN Vinh, trường Đại học Vinh

Chương 3- Một số giải pháp quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục quốc

phòng và an ninh cho sinh viên ở Trung tâm GDQP-AN Vinh, trường Đại học Vinh

1.1.1 Các nghiên cứu ngoài nước

Trên thế giới, nhiều nước tổ chức giáo dục quốc phòng cho học sinh, sinh viên (HS, SV) rất tốt, họ xem đây là yếu tố quan trọng góp phần tạo nên sự ổn định, phát triển của đất nước, như: Mỹ, Trung Quốc, Nga, Malaixia, Singapo, Hàn Quốc

Ở nước Mỹ, từ năm 1958, Quốc hội Mỹ đã thông qua "Luật Giáo dục quốc phòng”, tuyên truyền tư tưởng "lợi ích quốc gia trên hết”, đưa giáo dục quốc phòng (GDQP) vào trong các loại hình giáo dục Ngày nay trước tình hình mới, đối mặt với tình hình đa cực hóa thế giới, toàn cầu hóa kinh tế, mạng hóa thông tin, Mỹ càng coi trọng phổ cập tư tưởng GDQP mang màu sắc riêng của

Mỹ Giáo dục chủ nghĩa yêu nước là nội dung cốt lõi của GDQP

Chi phối bởi quan niệm đó, Mỹ đã phổ cập yêu cầu GDQP, các đoàn thể

và bộ máy chính quyền các cấp phải coi chủ nghĩa yêu nước là động lực tinh thần của thế giới cường quyền, chỉ cần vì "quyền lợi nước Mỹ” là có thể sử dụng mọi thủ đoạn chính trị, kinh tế, quân sự, dân chúng phải biến chủ nghĩa yêu nước thành hành động cụ thể

Trọng điểm GDQP ở nước Mỹ là: Yêu đất nước, biết phục tùng, trọng đoàn thể, chịu cống hiến Trong GDQP, nhiệm vụ của người sĩ quan quân đội

Mỹ là phải nói cho học sinh biết, một người không biết phục tùng không phải là một người hoàn chỉnh Phục tùng cấp trên, phục tùng đoàn thể, phục tùng quốc gia là tố chất cơ bản cần có của một con người hoàn chỉnh, một con người không biết phục tùng, làm sao biết cống hiến

Giáo dục quốc phòng ở Mỹ được tổ từ các trường tiểu học Để làm tốt việc này, nước Mỹ đặt ra một loạt tổ chức và bộ máy tương ứng, trong các trường tiểu học, trung học (mỗi trường trung học có một sĩ quan thường trú chuyên trách thực hiện kế hoạch GDQP, công việc của người sĩ quan này do nhà trường và phía quân đội cùng quản lí), dạy học, xoay quanh vấn đề tâm lý đạo đức, mở các khóa học "lợi ích nước Mỹ trên hết”, khiến cho học sinh, sinh viên (HS,SV) có bộ mặt tâm lý đạo đức cần có, và bồi dưỡng tâm lý đạo đức cho cả lính mới và lính cũ của lực lượng vũ trang Mỹ

Việc bồi dưỡng huấn luyện ngoài quân đội chia làm 2 đối tượng: đối tượng thứ nhất là thanh thiếu niên tiểu học, trung học, đối tượng thứ hai là sinh viên các trường đại học, cao đẳng

Ở đối tượng thứ nhất, không tiến hành theo đại cương dạy học của trường,

mà tổ chức theo thiếu sinh quân truyền thống Tổ chức này đã có từ năm 1910, hiện nay tại các bang nước Mỹ đều có các phân bộ, thu hút hàng triệu thanh thiếu niên từ 8 đến 18 tuổi tham gia Theo thống kê chính thức, ở Mỹ số nam thiếu sinh quân là hơn 4 triệu, nữ thiếu sinh quân gần 3 triệu

Đối tượng thứ hai, được tiến hành theo hình thức bồi dưỡng sĩ quan ngạch

dự bị, được gọi là Trung đoàn huấn luyện sĩ quan ngạch dự bị Các chuyên gia

Mỹ cho rằng Trung đoàn huấn luyện là nguồn chủ yếu bổ sung sĩ quan cho lực lượng vũ trang, đặc biệt là trong thời chiến Theo tài liệu báo chí Mỹ công bố, năm 1999 có đến 75% trung úy lục quân Mỹ từng được bồi dưỡng huấn luyện tại Trung đoàn huấn luyện, 50% - 60% sĩ quan không quân có bằng tốt nghiệp của Trung đoàn Ở Mỹ có hơn 300 đại học, học viện mở khóa huấn luyện sĩ quan dự bị lục quân chương trình 2 năm và 4 năm, hơn 600 trường đại học có Trung đoàn huấn luyện sĩ quan dự bị Không quân, Trung đoàn huấn luyện sĩ quan dự bị Hải quân cũng mở lớp tại 60 nhà trường, học viện Kinh phí do nhà nước cấp với khoản tiền lớn Các nhà phân tích Mỹ dự tính, trung đoàn huấn luyện sĩ quan dự bị, cứ bồi dưỡng một sĩ quan không quân cấp úy phải chi khoảng 80.000 USD

Quân chủng Hải quân và Hải quân đánh bộ đã từng đầu tư 1,2 triệu USD, hợp tác quay một bộ phim để tôn tạo hình tượng quân chủng, đây là bộ phim tuyên truyền cho quân đội đầu tiên được chiếu ở các rạp chiếu bóng kể từ đại chiến thế giới lần thứ hai đến nay Lục quân cũng đầu tư hơn 6 triệu USD, xây dựng trang Web, thu hút 1,3 triệu người truy cập tham gia trò chơi game online Lục quân Mỹ Như vậy Lục quân có thể tiềm nhập vào máy tính của các đối tượng sẽ được trưng binh sau này, những người chơi game có thể liên hệ trực tiếp với các nhân viên tuyển mộ lính của Lục quân (Hoàng Văn Tòng, 2010)

Ở Trung Quốc, nước này thường xuyên quan tâm, chú trọng quản lý công

tác giáo dục ý thức quốc phòng, bảo vệ đất nước cho các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ HS,SV GDQP do Bộ Quốc phòng đảm nhiệm Theo kế hoạch

hàng năm của Chính phủ, từng trường đại học đưa sinh viên tới các đơn vị quân đội để học GDQP với thời gian 2 tháng Khoảng thời gian này các đơn vị quân đội tổ chức cho bộ đội học dã ngoại ngoài doanh trại Doanh trại quân đội lúc này trở thành các trung tâm giáo dục quốc phòng Điều 14 Luật Giáo dục quốc phòng của nước Cộng hòa nhân dân Trung hoa quy định: “Các trường tiểu học, trung học sơ cấp và tương đương cần đưa nội dung giáo dục quốc phòng vào chương trình giảng dạy trong nhà trường, kết hợp các chương trình, nội dung giảng dạy và học tập trên lớp với các hoạt động dã ngoại để tiến hành giáo dục quốc phòng cho học sinh Các trường tiểu học, trung học sơ cấp có thể tổ chức cho học sinh tham gia các hoạt động của Nhà trường quân sự thiếu niên, trong

đó lấy giáo dục quốc phòng làm chủ đề chính…” (Bản giải trình của Chính phủ về các ý kiến đóng góp của Bộ, ngành, địa phương đối với Dự thảo Luật giáo dục quốc phòng và

an ninh, 2012)

Một số tác giả đã đi sâu nghiên cứu đổi mới GDQP cho cán bộ, HS, SV trước yêu cầu chống ảnh hưởng nô dịch của chủ nghĩa đế quốc và các thế lực thù địch: đề xuất giải pháp đổi mới nội dung chương trình, phương pháp GDQP cho cán bộ, HS,SV đáp ứng yêu cầu bảo vệ đất nước Trung Quốc và thành quả cách mạng, xây dựng nền quốc phòng toàn dân

Liên Bang Nga, việc nghiên cứu, quản lý công tác giáo dục ý thức quốc

phòng cho cán bộ, viên chức, HS,SV được Nhà nước Nga đặc biệt quan tâm Trong các công trình “Các vấn đề giáo dục quân sự”, do E.G.Vapilin và Đại tá

Q.Đ.Mulinva viết năm 2001: Nh ng quan điểm phương pháp luận về xây dựng

học thuyết giáo dục quân sự ở Nga đã phần nào phản ảnh được yêu cầu bức

thiết quản lý giáo dục quốc phòng cho thế hệ tr ở Nga trước sự vận động, phát triển mau l của tình hình quốc tế và đất nước Nga hiện nay

Malaixia, quan niệm quốc phòng là: “Răn đe, tự lực, tự cường, thương

lượng bao giờ cũng hơn chiến tranh”, muốn quốc phòng tốt thì kinh tế phải mạnh Vì vậy, nghiên cứu về quốc phòng và tổ chức GDQP cho người học được

tiến hành thường xuyên và rộng khắp, đạt chất lượng tốt Dân số 25 triệu, nhà

nước đầu tư xây dựng 41 Trung tâm Giáo dục quốc phòng (TT GDQP) cho HS,SV, tư nhân đứng ra quản lí Theo kế hoạch năm của nhà nước, thanh niên từ

18 đến 25 tuổi được tập trung tại các TT GDQP để học GDQP với thời gian 3 tháng Các học phần lí thuyết do giảng viên các trường đại học giảng dạy, các học phần thực hành do sĩ quan quân đội giảng dạy ( ột số dự áo t nh h nh thế giới trong nh ng năm đ u thế I , Trung tâm dự áo chiến lược và t nh áo alaixia, T ng cục II, tháng 1 )

Ở Singapo, Nhà nước đầu tư xây dựng và giao cho Bộ Quốc phòng quản

lí các TT GDQP Theo kế hoạch năm, thanh niên từ 18 đến 25 tuổi được tập trung tại các TT GDQP để học GDQP với thời gian 3 tháng

Ở Hàn Quốc, môn học quân sự là môn học tự chọn, các trường CĐ, ĐH

giảng dạy học phần lí thuyết Nam giới trong độ tuổi từ 18 đến 25 tuổi bắt buộc phải thực hiện nghĩa vụ quân sự tại các đơn vị quân đội Tại đây, SV sẽ được trang bị kiến thức phần thực hành về quân sự, thời gian huấn luyện là 3 tháng

Cộng hòa Pháp quan niệm quốc phòng được hiểu theo nghĩa rộng nhất,

không chỉ là lĩnh vực của quân đội và chính quyền nhà nước mà có liên quan đến mọi công dân và mọi lĩnh vực hoạt động của đất nước Vì vậy, hệ thống giáo dục và nội dung GDQP được tổ chức chặt chẽ, toàn diện và sâu sắc Hệ thống GDQP có một số trường trực thuộc Chính phủ, một số trường trực thuộc

Bộ Giáo dục, số khác trực thuộc Bộ Quốc phòng Nội dung nghiên cứu rất rộng, bao quát nhiều lĩnh vực, từ chiến lược quốc phòng, chính sách quốc phòng, kinh

tế quân sự phát triển công nghiệp quốc phòng ( Trung Hòa, 2006)

1.1.2 Các nghiên cứu trong nước

Giáo dục quốc phòng và an ninh cho học sinh, sinh viên là môn học và là một trong những nhiệm vụ quan trọng góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục toàn diện, tạo cho thế hệ tr có điều kiện tu dưỡng phẩm chất, rèn luyện năng lực để sẵn sàng thực hiện 2 nhiệm vụ chiến lược - xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt nam xã hội chủ nghĩa

Trong thập kỷ 60 của thế kỷ 20 nhiệm vụ chiến lược của đất nước ta là xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc và đấu tranh giải phóng miền Nam thống nhất nước nhà Ngày 28/12/1961 thay mặt Hội đồng Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Văn Đồng đã ký ban hành Nghị định số 219/CP về việc huấn

luyện quân sự cho quân nhân dự bị và dân quân tự vệ Trong đó quy định: Trong

các trường đại học và các trường chuyên nghiệp trung cấp việc học tập quân sự phải đặt thành một môn học chính Ngày 28 tháng 12 năm 1961 đánh dấu sự

xuất hiện môn học Huấn luyện quân sự ph thông trong chương trình giáo dục

của các trường chuyên nghiệp trung cấp (nay là trung cấp chuyên nghiệp), đại học, cao đẳng; sau đó thêm các trường phổ thông cấp 3 (nay là trung học phổ thông) Môn học Huấn luyện quân sự phổ thông là tiền thân của môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh (GDQP-AN) ngày nay; dấu mốc quan trọng trong sự hình thành môn học mới của hệ thống giáo dục quốc dân Đảng và Nhà nước đã

có nhiều chủ trương, chính sách về GDQP-AN cho các đối tượng, trong đó đối tượng là học sinh, sinh viên (HS, SV) được đặc biệt chú trọng

Chính sách xây dựng và phát triển hệ thống chỉ đạo và quản lý

GDQP-AN

Công tác GDQP-AN cho HS, SV trong hơn nửa thế kỷ vừa qua luôn được Đảng và Nhà nước ta quan tâm, coi đó là nhiệm vụ quan trọng thường xuyên Ngay sau khi có Nghị định 219/CP, Bộ Quốc phòng đã phối hợp với Bộ Giáo dục, Bộ Đại học và Trung học chuyên nghiệp và các địa phương thực hiện nhiệm vụ huấn luyện quân sự với mục đích chuẩn bị lực lượng sẵn sàng đáp ứng cho chiến tranh Theo đó, việc giảng dạy ở bậc phổ thông trung học và trung cấp chuyên nghiệp do các cơ quan quân sự địa phương đảm nhiệm, việc huấn luyện quân sự và đào tạo sĩ quan dự bị cho sinh viên đại học, cao đẳng do sĩ quan biệt phái đảm nhiệm Tuy nhiên, từ lực lượng giáo viên, giảng viên đến chương trình

và thiết bị dạy học đều do quân đội đảm bảo, chưa có quy định cụ thể về tổ chức, biên chế và chế độ biệt phái sĩ quan

Khi đất nước chuyển sang thời bình, Đảng và Nhà nước đã chỉ đạo cần

phải điều chỉnh lại nội dung huấn luyện quân sự ph thông cho phù hợp với giai

đoạn phát triển mới và đưa vào giảng dạy với chương trình ổn định hơn nhằm tăng cường nhận thức của học sinh về nền quốc phòng toàn dân Đối với các trường đại học, cao đẳng cũng cần biên chế ổn định đội ngũ sĩ quan biệt phái để đảm nhiệm giảng dạy nội dung này cho sinh viên Nhưng phải đến năm 1982, Nghị định 86/HĐBT ngày 11/5/1982 của Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) về chế độ biệt phái của sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam mới được ban hành và tiếp theo đó Nghị định 153/HĐBT ngày 8/9/1982 của Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) về chế độ của sĩ quan dự bị Quân đội nhân dân Việt Nam đã quy định tổ chức, biên chế sĩ quan biệt phái tại ngành Giáo dục và đào tạo chịu sự chỉ đạo về nghiệp vụ chuyên môn theo ngành dọc từ Bộ xuống các

cơ sở giáo dục; tổ chức sĩ quan biệt phái nằm trong cơ cấu tổ chức biên chế và tổ chức Đảng của các cơ sở giáo dục nhưng con người và các chế độ, chính sách cán bộ do các đơn vị cử sĩ quan biệt phái quản lý

Những năm gần đây, triển khai thực hiện Nghị định 19/CP ngày 12/3/1994 và Nghị định 119/2004/NĐ-CP ngày 11/5/2004 của Chính phủ về công tác quốc phòng ở các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và các địa phương; Nghị định 165/2003/NĐ-CP ngày 22/12/2003 về biệt phái sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã phối hợp với Bộ Quốc phòng và các bộ, ngành hữu quan củng cố tổ chức, biên chế đội ngũ sĩ quan biệt phái tại cơ quan Bộ Giáo dục và Đào tạo và một số trường đại học, cao đẳng, hình thành hệ thống tổ chức quản lý, chỉ đạo và thực hiện nhiệm vụ GDQP-AN trong ngành Giáo dục và Đào tạo chặt chẽ và hiệu quả hơn

Ngày 19 tháng 6 năm 2013 Quốc hội đã thông qua Luật GDQP-AN, đồng thời để thực thi luật có hiệu quả Chính phủ đã ban hành Nghị định số: 13/2014/NĐ-CP ngày 25 tháng 2 năm 2014 về Quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật GDQP-AN đã có những tác động sâu sắc đến cả các cơ quan quản lý

và tổ chức thực hiện nhiệm vụ GDQP-AN, làm thay đổi tư duy của các cấp, các

ngành đối với môn học GDQP-AN và góp phần khẳng định được vị thế của môn học trong hệ thống giáo dục quốc dân

Chính sách xây dựng và phát triển chương tr nh, nội dung Giáo dục quốc phòng, an ninh cho học sinh và sinh viên

Cùng với những chủ trương, chính sách ra đời thì chương trình, nội dung

và thiết bị dạy học môn Giáo dục quốc phòng - an ninh cũng có sự phát triển phù hợp với yêu cầu thực tiễn

Ngay sau khi Nghị định 219/CP được ban hành, việc huấn luyện quân sự phổ thông đã được đưa vào giảng dạy trong các bậc học từ phổ thông trung học đến cao đẳng, đại học, tuy nhiên chương trình huấn luyện chưa được thống nhất trên toàn quốc mà phụ thuộc vào ý chí chủ quan của các đơn vị quân đội tham gia huấn luyện Năm 1988, một chương trình huấn luyện quân sự phổ thông dành riêng cho học sinh phổ thông trung học và trung cấp chuyên nghiệp - dạy nghề ra đời với mục đích là chuẩn bị cho thế hệ tr cả về ý thức trách nhiệm và một số kỹ năng quân sự cơ bản nhằm sẵn sàng đáp ứng với những yêu cầu mới của sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc

Năm 1991, chương trình giáo dục quốc phòng chính khoá được ban hành theo Quyết định 2732/QĐ ngày 28/10/1991 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã đánh dấu bước phát triển của môn học với những thay đổi lớn cả về tên gọi, kết cấu chương trình và nội dung giáo dục; theo đó thời lượng của các phần thực hành kỹ năng được giảm bớt, tăng thời lượng cho giáo dục truyền thống và nhận thức về nền quốc phòng toàn dân cho phù hợp với điều kiện phát triển mới của đất nước Mặc dù môn học đã đưa vào chính khoá, đã có tên gọi, có chương trình, nhưng ngành Giáo dục chưa có đội ngũ giáo viên chuyên trách; nhiệm vụ giáo dục quốc phòng ở cấp phổ thông trung học do cán bộ, chiến sĩ thuộc các cơ quan quân sự địa phương đảm nhiệm Chương trình vẫn còn nặng về kỹ năng thực hành Việc thực hiện nội dung chương trình chỉ là điều kiện để đánh giá hạnh kiểm của học sinh chứ chưa được đưa vào để tính điểm trung bình chung với các môn học khác

Nội dung chương trình giáo dục quốc phòng cho các bậc học ban hành theo Quyết định 12/2000/QĐ - BGD&ĐT ngày 9/5/2000 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có sự thay đổi về chất, đáp ứng sát thực hơn trước yêu cầu phát triển Chương trình đã khắc phục được những hạn chế của chương trình theo Quyết định 2732/QĐ, tăng thời lượng cho giáo dục truyền thống và quan trọng hơn là đến năm 2001 Bộ Giáo dục và Đào tạo đã hướng dẫn các trường Trung học phổ thông (THPT) đánh giá, cho điểm môn học Giáo dục quốc phòng

để tính điểm trung bình chung với các môn học khác Điều đó cũng đồng nghĩa với chất lượng của môn học đã được nâng lên và khẳng định đó là môn học thật

sự chứ không phải là "tu n quân sự đ u năm học” như một phong trào ở những

năm trước

Như vậy, tên của môn học GDQP-AN đã được hình thành và lần đầu tiên

đã xác định được chuẩn kiến thức, kỹ năng của môn học như các môn học khác

ở cấp THPT, tuy nhiên các nội dung về an ninh trong chương trình theo Quyết định 16/2006/QĐ-BGDĐT chưa được quy định cụ thể, chương trình GDQP-AN lại một lần nữa được thay đổi theo Nghị định 116/2007/NĐ-CP ngày 10/7/2007 của Chính phủ về GDQP-AN Ngày 24/12/2007 Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Quyết định số 79/2007/QĐ-BGDĐT về chương trình GDQP-AN cấp THPT, nhằm cập nhật kiến thức quốc phòng và bổ sung những nội dung về

an ninh và lần đầu tiên bộ sách giáo khoa GDQP-AN đã ra đời đánh dấu bước phát triển mạnh mẽ về chất và khẳng định hơn nữa vị trí của môn học

Cùng với sự phát triển, hoàn thiện chương trình, thiết bị dạy học môn GDQP-AN cũng được hoàn thiện dần Từ những mô hình, sơ đồ tranh vẽ tự tạo của đội ngũ giáo viên trước đây; đến nay môn học đã được trang bị hệ thống thiết bị dạy học hiện đại với hệ thống các nhà sản xuất đã được lựa chọn, đáp ứng được với yêu cầu phát triển

GDQP-AN cho học sinh, sinh viên hôm nay đã có được hệ thống văn bản quy phạm pháp luật tương đối hoàn chỉnh; có được hệ thống tổ chức, quản lư, chỉ đạo và thực hiện hiệu quả; có được nội dung, chương trình, sách và thiết bị

đáp ứng được với yêu cầu phát triển Để đảm bảo chất lượng, hiệu quả

GDQP-AN cho học sinh, sinh viên theo mục tiêu đề ra trong giai đoạn hiện nay, ngoài những kết quả đã đạt được chúng ta đã, đang và sẽ phải đào tạo bằng được đủ đội ngũ giáo viên, giảng viên chuẩn về trình độ, năng lực để đáp ứng ngày càng tốt hơn yêu cầu nhiệm vụ mà Đảng và Nhà nước giao cho

Những chủ trương, giải pháp, văn bản quy phạm pháp luật về quản lý GDQP-AN đã tạo thành cơ sở pháp lý cho công tác GDQP-AN ở trong mỗi nhà trường, mối cấp học, trong đó có các trường đại học Quá trình hình thành, phát triển của các chủ trương, chính sách, các văn bản quy phạm pháp luật về quốc phòng và GDQP-AN cũng là quá trình hoàn thiện học thuyết chiến tranh nhân dân, quốc phòng toàn dân, an ninh nhân dân theo tư tưởng Hồ Chí Minh Học thuyết đó đã giúp cho dân tộc Việt Nam đất không rộng, người không đông vẫn chiến thắng các k thù to lớn, hùng mạnh hơn mình gấp nhiều lần Ngày nay học thuyết đó đã trở thành học thuyết khoa học chung của thời đại, được nhiều nước trên thế giới nghiên cứu và học tập, làm theo Đó là sự cống hiến của dân tộc Việt Nam về lý luận quốc phòng toàn dân, an ninh nhân dân trong đó có lý luận

an ninh cho học sinh trung học phổ thông” Hà Văn Công, 2005 “ Giáo dục quốc phòng cho học sinh, sinh viên sau 5 năm thực hiện Chỉ thị số 62/TW của Bộ Chính trị” Nguyễn Thiện Minh, 2013 “ Đẩy mạnh công tác giáo dục quốc phòng - an ninh cho học sinh, sinh viên trong tình hình mới” Lê Doãn Thuật,

2002 “GDQP trong các trường đại học và cao đẳng-bốn vấn đề bức xúc cần tháo

gỡ từ cơ sở Nguyễn Trường Vỹ, 2002 “TT GDQP ĐH Quốc gia thành phố Hồ

Chí Minh - 5 năm xây dựng và phát triển” Phùng Khắc Đăng, 2003 “Tăng cường hơn nữa công tác giáo dục quốc phòng toàn dân trong tình hình mới”

Ngoài các bài báo khoa học đã đăng tải trên các tạp chí còn có một số đề tài nghiên cứu khoa học, các tài liệu, chuyên đề về công tác GDQP cho cán bộ, HS,SV hiện nay Đặc biệt là Luận án tiến sĩ với đề tài “Quản lí giáo dục quốc phòng-an ninh cho sinh viên các trường đại học Việt Nam trong bối cảnh mới” của Hoàng Văn Tòng; đề tài khoa học cấp Viện Khoa học Nhân văn Quân sự,

Bộ QP, do Phạm Xuân Hảo làm chủ nhiệm: “GDQP cho cán bộ, HS,SV các trường ĐH hiện nay”

Các công trình nghiên cứu đã đề cập đến các khía cạnh khác nhau của GDQP-AN cho cán bộ, HS,SV trong các trường đại học, cao đẳng, trung cấp chuyên nghiệp, dạy nghề và trung học phôt thônh Nhìn chung, các tác giả đã đề cập tới tầm quan trọng của GDQP-AN cho cán bộ, HS,SV trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN Đồng thời đã đề xuất các giải pháp khác nhau nhằm nâng cao chất lượng quản lý GDQP-AN ở các nhà trường

1.2 CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN CỦA ĐỀ TÀI

1.2.1 Quốc phòng và An ninh

1.2.1.1 Quốc phòng

Quốc phòng là công việc giữ nước của một quốc gia, gồm tổng thể hoạt

động đối nội và đối ngoại về quân sự, chính trị, kinh tế, văn hoá, khoa học của nhà nước và nhân dân để phòng thủ đất nước, tạo nên sức mạnh toàn diện; trong

đó, sức mạnh quân sự là đặc trưng, nhằm giữ gìn hoà bình, đẩy lùi, ngăn chặn các hoạt động gây chiến của k thù và sẵn sàng đánh thắng chiến tranh xâm lược dưới mọi hình thức và quy mô

Quốc phòng toàn dân là nền quốc phòng mang tính chất “vì dân, do dân,

của dân”, phát triển theo phương hướng toàn dân, toàn diện, độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường và ngày càng hiện đại, kết hợp chặt chẽ kinh tế với quốc phòng và

an ninh, dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý, điều hành của Nhà nước, do nhân dân làm chủ, nhằm giữ vững hoà bình, ổn định của đất nước, sẵn sàng đánh bại mọi hành động xâm lược và bạo loạn lật đổ của các thế lực đế quốc, phản động ; bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.”

Kiến thức quốc phòng và an ninh bao gồm hệ thống quan điểm của Đảng,

chính sách, pháp luật của Nhà nước về quốc phòng và an ninh; truyền thống dựng nước, giữ nước của dân tộc và kỹ năng quân sự

Kỹ năng quân sự là khả năng thực hành những nội dung cơ bản cần thiết

về kỹ thuật, chiến thuật quân sự

GDQP-AN bao gồm GDQP-AN trong nhà trường, bồi dưỡng kiến thức

quốc phòng và an ninh cho các đối tượng và phổ biến kiến thức quốc phòng và

an ninh cho toàn dân

GDQP-AN trong nhà trường là dạy, học để nâng cao lòng yêu nước, ý

thức bảo vệ Tổ quốc, lịch sử truyền thống, lòng tự tôn dân tộc, được lồng ghép trong chương trình giáo dục tiểu học, trung học cơ sở; dạy, học về kiến thức quốc phòng – an ninh; kỹ năng quân sự cho học sinh, sinh viên, từ trung học phổ thông đến đại học thuộc hệ thống giáo dục quốc dân, học viên các trường của cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội

Bồi dưỡng iến thức quốc phòng và an ninh là trang bị, nâng cao kiến

thức quốc phòng và an ninh, kỹ năng quân sự phù hợp với từng đối tượng trong các cơ quan, tổ chức

Ph biến kiến thức quốc phòng và an ninh là hoạt động thông tin, tuyên

truyền kiến thức quốc phòng và an ninh cho toàn dân với nội dung, hình thức phù hợp

Trung tâm GDQP-AN là cơ sở giáo dục, bồi dưỡng kiến thức quốc phòng

và an ninh, kỹ năng quân sự cho các đối tượng

Trung tâm GDQP-AN ao gồm:Trung tâm GDQP-AN thuộc nhà trường

quân đội;Trung tâm GDQP-AN thuộc cơ sở giáo dục đại học Thủ tướng Chính

phủ phê duyệt quy hoạch hệ thống và quy định điều kiện thành lập trung tâm GDQP-AN

GDQP-AN cho sinh viên là hoạt động có kế hoạch, có chương trình, nội

dung phương pháp và hình thức tác động của nhà giáo dục đến sinh viên, nhằm truyền thụ tri thức, rèn luyện kỹ năng, phát triển bản lĩnh quân sự và an ninh cần thiết cho sinh viên để họ sẵn sàng làm tốt nghĩa vụ QP, AN bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN

1.2.1.2 An ninh

An ninh nhân dân là sự nghiệp của toàn dân, do nhân dân tiến hành, lực

lượng an ninh nhân dân làm nòng cốt dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự quản lý của Nhà nước Kết hợp phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc với các biện pháp nghiệp vụ của lực lượng chuyên trách, nhằm đập tan mọi âm mưu và hành động xâm phạm an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội, cùng với quốc phòng toàn dân bảo vệ vững chắc Tổ quốc”

An ninh quốc gia là sự ổn định, phát triển bền vững của chế độ XHCN và

Nhà nước, sự bất khả xâm phạm độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn v n lãnh thổ của Tổ quốc

Bảo vệ an ninh quốc gia là phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn, đấu tranh

làm thất bại các hoạt động xâm phạm an ninh quốc gia

Hoạt động xâm phạm an ninh quốc gia là những hành vi xâm phạm chế

độ chính trị, chế độ kinh tế, nền văn hoá, an ninh, quốc phòng, đối ngoại, độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn v n lãnh thổ của đất nước

Nguy cơ đe dọa an ninh quốc gia là những nhân tố bên trong, bên ngoài

lãnh thổ có khả năng thực tế gây nguy hại cho an ninh quốc gia của đất nước

Nền an ninh nhân dân là sức mạnh về tinh thần, vật chất, sự đoàn kết và

truyền thống dựng nước, giữ nước của dân tộc được huy động vào sự nghiệp bảo

vệ an ninh quốc gia, trong đó lực lượng chuyên trách bảo vệ an ninh quốc gia làm nòng cốt

Quốc phòng- an ninh là sự kết hợp quốc phòng với an ninh tạo thành sức

mạnh tổng hợp trong thời bình cũng như trong thời chiến nhằm bảo vệ và xây

1.2.2 Chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên

Chất lượng giáo dục đại học là sự đáp ứng mục tiêu do nhà trường đề ra, đảm bảo các yêu cầu về mục tiêu giáo dục của Luật Giáo dục, phù hợp với yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực cho sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và

cả nước

Kiểm định chất lượng giáo dục trường là hoạt động đánh giá mức độ đáp

ứng các tiêu chuẩn đánh giá chất lượng giáo dục do Bộ giáo dục và Đào tạo quy

định đối với trường ở từng trình độ đào tạo

Giáo viên là yếu tố hàng đầu nâng cao chất lượng giáo dục

Qua nghiên cứu thực trạng chất lượng giáo viên, nhóm nghiên cứu gôm các Nguyễn Ngọc Hợi; Phạm Minh Hùng và Thái Văn Thành đã cho rằng, muốn nâng cao chất lượng giáo dục thì trước hết phải nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên Các nhà nghiên cứu này cho rằng, những yếu tố tạo thành chất lượng giáo dục gồm có: giáo viên, chương trình và sách giáo khoa; Phương pháp dạy học; Cơ sở vật chất, thiết bị dạy học Trong đó, giáo viên là yếu tố có vai trò quyết định hàng đầu đến chất lượng giáo dục

GDQP-AN là một khoa học, có những quy luật khách quan mà mọi quốc gia, mọi chế độ xã hội phải tuân theo Tuy nhiên, QP-AN là lĩnh vực luôn biến động theo sự vận động biến đổi của chế độ kinh tế, chính trị, xã hội, của phương thức sản xuất, của tình hình quân sự và an ninh quốc gia trong từng thời điểm

lịch sử Do đó, GDQP-AN cũng có tính giai cấp, tính lịch sử cụ thể Mỗi quốc gia, mỗi chế độ xã hội, mỗi giai đoạn phát triển khác nhau có những quan điểm GDQP-AN khác nhau được thể hiện ra bằng mục tiêu, nội dung và phương thức giáo dục

GDQP-AN cho SV là quá trình hình thành các phẩm chất về quân sự cho sinh viên Đây là một nội dung quan trọng trong quá trình giáo dục hình thành, phát triển phẩm chất nhân cách sinh viên Những phẩm chất quân sự của sinh viên được hình thành và phát triển trong quá trình đào tạo tại nhà trường và có tác động trực tiếp đến chất lượng, hiệu quả hoạt động chuyên môn, nghề nghiệp của họ sau khi tốt nghiệp ra trường

Ở Việt Nam, GDQP-AN cho cán bộ các cấp của Đảng, Nhà nước và cho HS,SV để họ làm tốt nghĩa vụ QP, AN bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN

GDQP - AN là hoạt động nhằm tác động có hệ thống đến sự phát triển ý thức, tri thức, kĩ năng về lĩnh vực quốc phòng, an ninh GDQP-AN là một bộ phận của nền giáo dục quốc dân, nội dung cơ bản trong xây dựng nền QP toàn dân, AN nhân dân; nhằm góp phần đào tạo con người phát triển toàn diện, hiểu biết một số nội dung cơ bản về quốc phòng, an ninh; truyền thống đấu tranh chống ngoại xâm của dân tộc, trách nhiệm và nghĩa vụ của công dân về bảo vệ

Tổ quốc; nâng cao lòng yêu nước, yêu CNXH; có ý thức cảnh giác trước âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch; có kiến thức cơ bản về đường lối quốc phòng, an ninh và công tác quản lý nhà nước về quốc phòng, an ninh; có kỹ năng quân sự, an ninh cần thiết để tham gia vào sự nghiệp xây dựng, củng cố nền quốc phòng toàn dân, an ninh nhân dân, sẵn sàng bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN

Vì vậy, chất lượng GDQP-AN cho sinh viên có nghĩa là phải thực hiện có hiệu quả mục tiêu, yêu cầu, nguyên tắc của GDQP-AN:

- Về Mục tiêu GDQP-AN: nhằm góp phần đào tạo con người phát triển toàn diện, hiểu biết một số nội dung cơ bản về QP, AN; truyền thống đấu tranh chống ngoại xâm của dân tộc, trách nhiệm và nghĩa vụ của công dân về bảo vệ

Tổ quốc; nâng cao lòng yêu nước, yêu CNXH; có tinh thần cách mạng và ý thức cảnh giác trước âm mưu thủ đoạn của các thế lực thù địch trong chống phá sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc của nhân dân ta; có kiến thức cơ bản về đường lối QP, AN và công tác quản lí nhà nước về QP, AN; có kỹ năng QS, AN cần thiết để tham gia vào sự nghiệp xây dựng, củng cố nền QP toàn dân, AN nhân dân, sẵn sàng bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN

- Về yêu cầu GDQP-AN: phải tiến hành đồng bộ bằng nhiều hình thức, nội dung phù hợp với từng đối tượng, xây dựng chương trình, giáo trình, kế hoạch giảng dạy thống nhất bảo đảm tính cơ bản, toàn diện, thiết thực và có hệ thống, bảo đảm cho người học có đủ các điều kiện để tham gia và hoàn thành nghĩa vụ công dân bảo vệ Tổ quốc

- Về nguyên tắc giáo dục quốc phòng và an ninh: Tuân thủ Hiến pháp và

pháp luật của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, sự quản lý thống nhất của Nhà nước; Kết hợp giáo dục cơ bản tập trung, có trọng tâm, trọng điểm với bồi dưỡng, phổ biến bằng các hình thức phù hợp; Chương trình giáo dục quốc phòng - an ninh phải phù hợp từng đối tượng; Đảm bảo tính kế hoạch, kế thừa, phát triển, khoa học, kịp thời, dễ hiểu, thiết thực và hiệu quả

1.2.3 Quản lí và quản lí nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và

an ninh cho sinh viên

1.2.3.1 Quản lí

Quản lí là sự tác động có ý thức nhằm điều khiển, hướng dẫn quá trình xã hội, những hành vi hoạt động của con người, huy động tối đa các nguồn lực khác nhau để đạt tới mục đích theo ý chí của nhà quản lí và phù hợp với quy luật khách quan Tác động quản lí thường mang tính tổng hợp, hệ thống tác động quản lí gồm nhiều giải pháp khác nhau thường thể hiện dưới dạng tổng hợp của một cơ chế quản lí Cơ sở của quản lí là các quy luật khách quan và điều kiện thực tiễn của môi trường Mục tiêu cuối cùng của quản lí là tạo ra, tăng thêm và

bảo vệ lợi ích cho con người Các giải pháp quản lí đều không có hiệu quả nếu không chú ý đến con người

1.2.3.2 Quản lí nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên

Từ quan niệm vể quản lý giáo dục như trên cho phép ta rút ra khái niệm quản lý GDQP-AN cho sinh viên như sau:

Quản lí GDQP-AN cho sinh viên là hoạt động có mục đích, có t chức của nhà quản lí nhằm điều khiển, hướng dẫn các quá trình giáo dục, nh ng hoạt động của cán bộ, giảng viên và sinh viên, huy động các nguồn lực hác nhau để thực hiện có hiệu quả chương tr nh, nội dung phương pháp và h nh thức t chức giáo dục theo kế hoạch đã xác định

Quản lí GDQP-AN là quản lí các cơ sở GDĐT tổ chức thực hiện mục tiêu, nội dung chương trình, phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá; quản lí cán bộ, giảng viên (tuyển dụng, làm việc, bồi dưỡng đào tạo, chế độ chính sách ); quản lí cơ sở vật chất; quản lí dạy và học chất lượng môn GDQP-AN

1.2.4 Giải pháp và giải pháp quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo

dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên

1.2.4.1 Giải pháp

Giải pháp có nghĩa là chỉ, vạch ra con đường để đi tới được cái "đích" mình cần đến hay mục tiêu mong đợi, giải pháp tốt thì đến đích nhanh an toàn giải pháp không phù hợp có thể không đến được đích mà ta mong muốn

1.2.4.2 Giải pháp quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên

Để nâng cao chất lượng GDQP-AN cho sinh viên thì phải xác định các giải pháp quản lý trên tất cả các mặt hoạt động của giáo dục, đó là:

Thứ nhất, đổi mới nội dung chương trình và đổi mới tổ chức thực hiện

chương trình và đánh giá kết quả học tập của sinh viên;

Thứ hai, quản lí đổi mới về phương pháp giảng dạy GDQP-AN cho sinh

viên;

Thứ ba, làm thay đổi mô hình tổ chức quản lí học tập và rèn luyện của

- Hệ thống thao trường, bãi tập, giảng đường, ký túc xá sinh viên được đầu tư xây dựng khá đồng bộ Công tác quản lý sinh viên theo mô hình khép kín

từ học tập, ăn, ở, sinh hoạt, vui chơi, giải trí đều được thực hiện trong khuôn viên của Trung tâm

- Đội ngũ cán bộ quản lý và giảng viên bước đầu đã đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ mà các trung tâm đã đặt ra

- Công tác bảo đảm cơ sở vật chất cho GDQP-AN đã có sự phát triển hơn rất nhiều so với trước đây khi chưa có trung tâm

Điểm yếu:

Mặc dầu chức năng nhiệm vụ và trung bình khối lƣợng công việc các trung tâm khá giống nhau nhƣng cơ cấu tổ chức và số lƣợng cán bộ quản lý, giảng viên của các trung tâm khác nhau rất lớn

Bảng 1.1: Quy mô, tổ chức, biên chế một số TT GDQP-AN

TT Tên trung tâm Quy mô

SV/năm

Số giảng viên/tổng

số cán bộ

Số giảng viên cần

có theo quy định của Bộ

Số giảng viên còn thiếu

Thời gian tập trung sinh viên học tại các TT GDQP-AN vẫn không thống nhất, có trung tâm thời gian tập trung sinh viên (đại học) là 5 tuần, các trung tâm còn lại thời tập trung là 4 tuần

Thực tế đang đặt ra một số vấn đề cần phải có câu trả lời: Thế nào là một

TT GDQP-AN (mô hình TT GDQP-AN)? Nên hay không nên xây các TT GDQP-AN như một tổ hợp QS để vừa làm chức năng GDQP-AN cho HS,SV, vừa làm tròn chức năng xã hội, tham gia vào hoạt động GDQP-AN toàn dân ở các địa phương

1.4 MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ QUẢN LÝ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN

1.4.1 Sự cần thiết phải quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên

Công tác GDQP cho sinh viên ở trường đại học có từ những năm đầu của thập kỷ 60, ngay từ khi có Nghị định của Chính phủ, hơn 50 năm qua GDQP-

AN đã thu được những kết quả đáng khích lệ, môn học đã trang bị cho lớp tr những kiến thức về QP, AN, nền nếp, tác phong, kỷ luật quân đội, lớp lớp HS,SV trong thời chiến đã lên đường làm nhiệm vụ đánh giặc giải phóng dân tộc, góp phần thống nhất đất nước; trong thời bình đã góp phần không nhỏ trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN

Bên cạnh những thành tựu đã đạt được, GDQP-AN cho sinh viên ở trường còn bộc lộ một số hạn chế như sau:

- Đội ngũ giảng viên còn nhiều bất cập như thiếu về số lượng và số giảng

viên chưa đạt chuẩn vẫn còn;

- Đầu tư cơ sở vật chất, phương tiện dạy học cho GDQP-AN chưa còn

thiếu và chưa đồng bộ;

- Kết quả GDQP-AN cho sinh viên còn chưa được như mong muốn;

- Việc xây dựng đội ngũ cán bộ giảng dạy còn lung túng, bị động, dẫn đến

khó khăn trong việc thực hiện mục tiêu, yêu cầu của GDQP-AN

Công tác GDQP-AN cho HS,SV được Đảng, Nhà nước và nhân dân đặc biệt quan tâm như đã ban hành nhiều chỉ thị, nghị định về GDQP-AN và Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt quy hoạch Hệ thống TT GDQP-AN cho sinh viên; Nghị quyết Hội nghị lần thứ 9 Ban chấp hành Trung ương Đảng (khóa IX)

về phát triển giáo dục đào tạo có đoạn: “Giải pháp then chốt là đổi mới và nâng cao năng lực quản lí nhà nước trong giáo dục và đào tạo”; Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8, Ban Chấp hành Trung ương khóa XI (Nghị quyết số 29-NQ/TW) với nội dung Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa – hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội

chủ nghĩa và hội nhập quốc tế, xác định mục tiêu của đổi mới lần này là:

Tạo chuyển biến căn bản, mạnh mẽ về chất lượng, hiệu quả giáo dục, đào tạo; đáp ứng ngày càng tốt hơn công cuộc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và nhu cầu học tập của nhân dân Giáo dục con người Việt Nam phát triển toàn diện và phát huy tốt nhất tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân; yêu gia đình, yêu Tổ

quốc, yêu đồng bào; sống tốt và làm việc hiệu quả

Trước những đòi hỏi lớn lao của yêu cầu đổi mới giáo dục đại học, với thực trạng công tác GDQP-AN hiện nay và từ cơ sở pháp lí được trình bày ở trên, chúng tôi nhận thấy sự cần thiết phải quản lí nhằm nâng cao chất lượng

Giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên

1.4.2 Mục đích, yêu cầu quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên

1.4.2.1 Mục đích

- Nhằm thực hiện có hiệu quả các nhiệm vụ được giao trên tất cả các mặt

- Nâng cao chất lượng GDQP-AN cho sinh viên

- Nâng cao chất lượng đào tạo giáo viên GDQP-AN bảo đảm chuẩn đầu

ra, đáp ứng nhu cầu xã hội

1.4.2.2 Yêu cầu quản lý

Quản lý toàn diện các mặt bao gồm: các hoạt động đào tạo; hoạt động công tác chính trị tư tưởng và tổ chức; hoạt động bảo đảm cơ sở vật chất và phương tiện dạy học; môi trường văn hoá quân sự; an ninh chính trị và trật tự an toàn trường học; hoạt động phối hợp với các tổ chức và địa phương nơi đơn vị đóng quân

Phải nâng cao chất lượng quản lý các hoạt động, đặc biệt là chất

GDQP-AN cho sinh viên

Quản lý phải bảo đảm tính hiệu quả của công tác đầu tư, tiết kiệm, chống hình thức và lãng phí

1.4.3 Nội dung quản lí nhằm nâng cao chất lượng giáo dục quốc

phòng và an ninh cho sinh viên

1.4.3.1 Quản lí mục tiêu, nội dung chương trình và phương pháp dạy học giáo dục quốc phòng và an ninh

Quản lí mục tiêu là quản lí những yêu cầu trong giảng dạy môn

GDQP-AN đối với sinh viên, nhằm giáo dục kiến thức cơ bản về đường lối QP, GDQP-AN của Đảng và công tác quản lý nhà nước về QP, AN; về truyền thống đấu tranh chống giặc ngoại xâm của dân tộc, về nghệ thuật QS Việt Nam; về chiến lược “diễn biến hòa bình”, bạo loạn lật đổ của các thế lực thù địch đối với cách mạng Việt Nam Trang bị kỹ năng QS, AN cần thiết đáp ứng yêu cầu xây dựng, củng cố nền QP toàn dân, AN nhân dân, bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN

Quản lí nội dung chương trình là quản lí việc giảng dạy của các tổ bộ môn, giảng viên có đúng, đủ nội dung chương trình đã được ban hành theo Thông tư số: 31/2012/TT-BGDĐT, ngày 12 tháng 9 năm 2012 của Bộ trưởng

Bộ Giáo dục và Đào tạo hay không; quản lí học tập, r n luyện, kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của sinh viên Trong quản lý quá trình đào tạo, quản lý thực hiện nội dung chương trình đúng, đủ về thời lượng là quan trọng nhất; tránh tình trạng cắn xén trong giảng dạy, từ đó dẫn tới không bảo đảm chất lượng môn học

Quản lý mục tiêu, nội dung chương trình môn học đã tốt nhưng đồng thời cũng phải quản lý phương pháp giảng dạy nhằm ngày càng bảo đảm chất lượng

và hiệu quả Vì, phương pháp giảng dạy được ví như là đường dẫn kiến thức từ người thầy sang trò, đường dẫn tốt thì lượng kiến thức sẽ truyền tải được nhiều

và ngược lại, do vậy phải luôn luôn đổi mới phương pháp dạy học phù hợp với từng nội dung, từng đối tượng và từng giai đoạn nhất định, có như vậy người

thầy mới truyền được lửa nhiệt huyết trong học tập cho người trò, từ đó tạo động

Tại các TT GDQP-AN được tổ chức dạy học GDQP-AN cho sinh viên tập trung: Trước năm học mới (thường tháng 5 hoặc 6 hàng năm), TT GDQP-AN tổ chức hội nghị liên kết GDQP-AN với các trường ĐH, CĐ trong cụm liên kết, nhằm đánh giá công tác phối hợp GDQP-AN trong năm và thống nhất kế hoạch GDQP-AN năm học tới, tại hội nghị TT GDQP-AN và các nhà trường thống nhất kế hoạch GDQP-AN cho sinh viên trong năm học; theo kế hoạch sinh viên các trường đại học, cao đẳng được đưa tới TT GDQP-AN để học tập (sinh viên đào tạo trình độ đại học là 8 tín chỉ, cao đẳng 5 tín chỉ)

Theo quy định của Bộ GD&ĐT các trường đại học, cao đẳng có khoa hoặc bộ môn GDQP-AN thì tổ chức dạy học tại trường, các trường này thường

tổ chức dạy học rải trong một học kỳ hay cả năm học (thường giảng dạy trong năm học thứ nhất của khóa học); nhà trường chủ động được thời gian giảng dạy các môn học trong khóa học

Các trường đại học, cao đẳng không có khoa, bộ môn GDQP-AN: liên kết với các trường có khoa, bộ môn GDQP-AN để giảng dạy cho sinh viên (cụm liên kết); địa điểm, thời gian, hình thức tổ chức giảng dạy do hai nhà trường thống nhất và được ký hợp đồng giảng dạy, khi hoàn thành thì được thanh lý hợp đồng (hàng năm); hoàn thành khóa học, khoa hoặc bộ môn chuyển kết quả học tập của sinh viên cho các nhà trường có sinh viên học GDQP-AN

Sinh viên hoàn thành khóa học tại TT GDQP-AN, được cấp chứng chỉ GDQP-AN; sinh viên học GDQP-AN tại các khoa, bộ môn GDQP-AN sau khi

hoàn thành khóa học, các khoa, bộ môn chuyển kết quả học tập của sinh viên cho nhà trường để từng trường cấp chứng chỉ cho sinh viên

Chứng chỉ GDQP-AN cấp cho sinh viên để xác nhận hoàn thành kết quả học tập môn GDQP-AN Sinh viên đạt điểm trung bình môn học từ 5 điểm và không bị xử lý kỷ luật từ cảnh cáo trở lên được cấp chứng chỉ GDQP-AN và được ghi kết quả xếp loại trong chứng chỉ Chứng chỉ GDQP-AN là một trong những điều kiện để xét tốt nghiệp

Không cấp chứng chỉ cho sinh viên được miễn toàn bộ chương trình; sinh viên cao đẳng liên thông lên đại học chỉ học bổ sung những học phần còn thiếu

1.4.4 Quản lí đội ngũ cán bộ quản lí, giảng viên GDQP-AN

Đội ngũ cán bộ quản lý, giảng viên GDQP-AN là người làm nhiệm vụ quản lí, giảng dạy có trình độ chuẩn được đào tạo theo quy định của Luật giáo dục, có kiến thức QP-AN, có tinh thần trách nhiệm của người thầy, người chỉ huy và người quản lý cán bộ giáo dục

Đội ngũ cán bộ quản lý và giảng viên GDQP-AN có vị trí, vai trò quan trọng trong đào tạo, là nhân tố quyết định đến chất lượng dạy và học môn GDQP-AN cho sinh viên các trường đại học, cao đẳng Do tính chất đặc thù của môn học nên việc quản lý đội ngũ này cũng khác với quản lý đội ngũ cán bộ quản lý và giảng viên của các môn học khác, vì ngoài hoạt động dạy và học ở

TT GDQP-AN còn có các hoạt động ngoại khóa, duy trì nền nếp ăn, ở và sinh hoạt tập trung gần giống với môi trường quân đội Do đó đội ngũ cán bộ giảng viên cũng được phân công luân phiên tham gia quản lý trực tiếp học viên 24/24 giờ trong ngày và các ngày trong tuần cũng như cả khóa học

Cán bộ quản lý và giảng viên GDQP-AN là sĩ quan: điều động, sử dụng, bồi dưỡng thực hiện theo Điều lệnh Quản lý bộ đội và Nghị định 165/2003/NĐ-

CP ngày 22/12/2003 của Chính phủ về biệt phái sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam Chế độ, chính sách thực hiện theo Thông tư 53/2011/TTLT-BGDĐT-BQP-BTC ngày 15/11/2011 của Liên Bộ GDĐT-Bộ LĐTB&XH-Bộ QP-Bộ TC

1.4.5 Quản lí sinh viên trong học tập GDQP-AN

Quản lý SV học tập GDQP-AN thực hiện như sinh viên học các môn học khác; song do tính chất đặc thù của môn học nên sinh viên học môn GDQP-AN vừa học tập lĩnh hội kiến thức mới vừa r n luyện lễ tiết, tác phong, tính kỷ luật gần như các đơn vị quân đội

Quản lý sinh viên học tập GDQP-AN: sinh viên phải chấp hành đầy đủ các quy định trong học tập và có đủ số lần kiểm tra cho mỗi học phần; mỗi lần kiểm tra đạt từ 5 điểm trở lên và có đủ 80% thời gian có mặt trên lớp sẽ được dự thi kết thúc học phần thứ nhất Mỗi sinh viên phải dự thi đủ các học phần theo quy định Học phần có từ 2 tín chỉ, sinh viên phải kiểm tra ít nhất một lần; học phần có 3 tín chỉ trở lên kiểm tra ít nhất 2 lần Sinh viên thuộc đối tượng được miễn học, miễn thi, miễn học các nội dung thực hành và tạm hoãn học là:

Đối tượng được miễn học sinh viên có bằng tốt nghiệp sĩ quan quân đội;

sinh viên là người nước ngoài; sinh viên đào tạo đại học văn bằng 2 đã có chứng chỉ GDQP-AN do cơ sở được cấp có thẩm quyền cho phép cấp

Đối tượng được miễn học và miễn thi các học ph n đã học sinh viên

chuyển trường hoặc đào tạo liên thông được miễn học các học phần đã học nhưng phải có phiếu điểm đánh giá kết quả học tập các học phần tương ứng Sinh viên học và tốt nghiệp trình độ cao đẳng liên thông lên đại học được miễn học và miễn thi các học phần đã học

Đối tượng được miễn học các nội dung thực hành ỹ năng quân sự sinh

viên là tu sĩ thuộc các tôn giáo; sinh viên có thương tật, khuyết tật bẩm sinh, bị bệnh mãn tính làm hạn chế chức năng vận động có giấy chứng nhận của bệnh viện cấp huyện và tương đương trở lên; sinh viên đã hoàn thành nghĩa vụ quân

sự được miễn nội dung học thực hành kỹ năng quân sự nhưng phải dự kiểm tra, thi đủ các nội dung theo quy định

Đối tượng được tạm hoãn học Sinh viên Việt Nam đang học tập ở nước

ngoài hoặc đang học tập tại các trường của nước ngoài, trường liên doanh, liên kết với nước ngoài tại Việt Nam; sinh viên bị ốm đau, tai nạn, thiên tại, hỏa hoạn; sinh viên là phụ nữ đang mang thai hoặc có con nhỏ dưới 24 tháng

Các đối tượng này phải được sự đồng ý của hiệu trưởng Hết thời gian tạm hoãn, sinh viên sẽ được vào học các lớp phù hợp để hoàn thành chương trình

Sinh viên học GDQP-AN tại trung tâm được học tập, r n luyện và sống trong môi trường gần với môi trường quân đội Sinh viên được biên chế theo từng tiểu đội, trung đội (lớp), được ăn, ở và học tập tập trung như các đơn vị

quân đội; thực hiện 11 chế độ trong ngày (thể dục sáng, ăn cơm sáng, kiểm tra

trật tự nội vụ, học tập, ăn cơm trưa, nghỉ trưa, học tập buổi chiều, thể dục thể thao, ăn cơm tối, sinh hoạt: đọc báo, nghe tin tức; sinh hoạt tiểu đội hoặc trung

đội-theo kế hoạch, điểm danh và ngủ tối) và 3 chế độ trong tu n (chào cờ; duyệt

đội ngũ và văn hóa văn nghệ)

Sinh viên học GDQP-AN trước đây tại các lớp học phần chỉ được học kiến thức trong nội dung chương trình môn học, không có điều kiện và môi trường r n luyện gần như môi trường quân đội tại Trung tâm GDQP-AN như hiện nay

1.4.6 Quản lí cơ sở vật chất, phương tiện dạy học GDQP-AN

Cơ sở vật chất, thiết bị dạy học và ứng dụng CNTT trong giảng dạy có vai trò quan trọng trong giảng dạy nói chung và trong giảng dạy GDQP-AN nói riêng nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả môn học, tạo sự say mê, hứng thú trong giảng dạy và học tập

Giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên trong các trường đại học trước kia vốn được xem là môn học khô khan đến nay do được đầu tư cơ sở vật chất, phương tiện dạy học và ứng dụng CNTT trong giảng dạy đã góp phần giúp giảng viên truyền tải kiến thức tới người học một cách hiệu quả nhất, người học hứng khởi, đam mê trong học tập Với vị trí, tầm quan trọng của cơ sở vật chất, phương tiện dạy học và ứng dụng CNTT trong giảng dạy thì việc mua sắm, bảo quản và quản lý để giữ tốt, dùng bền đóng vai trò rất quan trọng đối với nhà quản lý

Giáo dục quốc phòng-an ninh là môn học đặc thù do đó về cơ sở vật chất, phương tiện dạy học môn GDQP-AN cũng được quản lí chặt chẽ từ khâu mua sắm, sử dụng và bảo quản Sản xuất thiết bị dạy học môn GDQP-AN chủ yếu do các đơn vị quân đội đảm nhiệm, có những chủng loại chỉ có một nhà máy sản xuất do vậy trong mua sắm không thể áp dụng mời thầu cạnh tranh mà thực hiện theo chỉ định thầu…, nên cũng gặp những khó khăn nhất định

1.5 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG VÀ AN NINH CHO SINH VIÊN

1.5.1 Đổi mới cơ bản và toàn diện giáo dục đại học Việt Nam

1.5.1.1 Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8, Ban Chấp hành Trung ương khóa XI (Nghị quyết số 29-NQ/TW) với nội dung Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa – hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc

tế

Đảng và Nhà nước xác định mục tiêu của đ i mới l n này là:

Tạo chuyển biến căn bản, mạnh mẽ về chất lượng, hiệu quả giáo dục, đào tạo; đáp ứng ngày càng tốt hơn công cuộc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và nhu cầu học tập của nhân dân Giáo dục con người Việt Nam phát triển toàn diện và phát huy tốt nhất tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân; yêu gia đình, yêu Tổ

quốc, yêu đồng bào; sống tốt và làm việc hiệu quả

Xây dựng nền giáo dục mở, thực học, thực nghiệp, dạy tốt, học tốt, quản

lý tốt; có cơ cấu và phương thức giáo dục hợp lý, gắn với xây dựng xã hội học tập; bảo đảm các điều kiện nâng cao chất lượng; chuẩn hóa, hiện đại hóa, dân chủ hóa, xã hội hóa và hội nhập quốc tế hệ thống giáo dục và đào tạo; giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa và bản sắc dân tộc Phấn đấu đến năm 2030, nền giáo dục Việt Nam đạt trình độ tiên tiến trong khu vực

Mục tiêu đề ra cho giáo dục đại học là:

Đối với giáo dục đại học, tập trung đào tạo nhân lực trình độ cao, bồi dưỡng nhân tài, phát triển phẩm chất và năng lực tự học, tự làm giàu tri thức,

sáng tạo của người học Hoàn thiện mạng lưới các cơ sở giáo dục đại học, cơ cấu ngành nghề và trình độ đào tạo phù hợp với quy hoạch phát triển nhân lực quốc gia; trong đó, có một số trường và ngành đào tạo ngang tầm khu vực và quốc tế Đa dạng hóa các cơ sở đào tạo phù hợp với nhu cầu phát triển công nghệ và các lĩnh vực, ngành nghề; yêu cầu xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và hội nhập quốc tế

Nhiệm vụ và giải pháp thực hiện

Thứ nhất, tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước đối với đổi mới giáo dục và đào tạo;

Thứ hai, tiếp tục đổi mới mạnh mẽ và đồng bộ các yếu tố cơ bản của giáo dục, đào tạo theo hướng coi trọng phát triển phẩm chất, năng lực của người học;

Thứ ba, đổi mới căn bản hình thức và phương pháp thi, kiểm tra và đánh giá kết quả giáo dục, đào tạo, bảo đảm trung thực, khách quan;

Thứ tư, hoàn thiện hệ thống giáo dục quốc dân theo hướng hệ thống giáo dục mở, học tập suốt đời và xây dựng xã hội học tập;

Thứ năm, đổi mới căn bản công tác quản lý giáo dục, đào tạo, bảo đảm dân chủ, thống nhất; tăng quyền tự chủ và trách nhiệm xã hội của các cõ sở giáo dục, đào tạo; coi trọng quản lý chất lượng;

Thứ sáu, phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục và đào tạo;

Thứ bảy, đổi mới chắnh sách, cơ chế tài chắnh, huy động sự tham gia đóng góp của toàn xã hội; nâng cao hiệu quả đầu tư để phát triển giáo dục và đào tạo;

Thứ tám, nâng cao chất lượng, hiệu quả nghiên cứu và ứng dụng khoa học, công nghệ, đặc biệt là khoa học giáo dục và khoa học quản lý

Thứ chắn, chủ động hội nhập và nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế trong giáo dục, đào tạo;

Thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8, Ban Chấp hành Trung ương khóa

XI (Nghị quyết số 29-NQ/TW, Chắnh phủ đã xây dựng Đề án phát triển giáo dục đến năm 2020