Đề: Cảm nhận của em về sự giao thoa cảm hứng về thiên nhiên, vũ trụ, và cảm hứng người lao động trong bài Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận.

Đề: Cảm nhận của em về sự giao thoa cảm hứng về thiên nhiên, vũ trụ, và cảm hứng người lao động trong bài Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận. Bài cảm nhận này dành cho các bạn ôn thi lớp 9. Chúc các bạn học tập tốt.

Bài làm:

Người xưa thường nói “Thi trung hữu họa” Thi ở đây là thơ, trung là trong, hữu là

có và họa chính là tranh Ý nói của câu thơ này là trong những vần thơ đẹp, vần thơ hay thì luôn có những bức tranh đẹp Và hùng vĩ hơn cả đó là bức tranh trong bài thơ “Đoàn thuyền đánh cá” của nhà thơ Huy Cận, một bức tranh tuyệt đẹp của “sự giao thoa cảm hứng về thiên nhiên, vũ trụ và cảm hứng lao động” một cách hài hòa nhất

Ắt hẳn như vậy, có lẽ sự cảm thấu về vẻ đẹp của thiên nhiên, của đất trời, của những con người lao động chất phác cần cù đã hợp nhất trong con người ông để viết nên bài thơ đầy sức hấp dẫn này Nổi tiếng từ khi còn ở trường Quốc học Huế, với tập thơ đầu tay “Lửa thiêng”, Huy Cận đã được xem là môt trong những đỉnh cao của phong trào Thơ mới (1932-1945) Thời ấy, những vần thơ Huy Cận thùy

mị, đầy “nỗi sầu vũ trụ”, nỗi cô đơn lạc loài của thân phận con người bé nhỏ trước không gian rợn ngợp, mênh mông Sau năm 1945, ánh sáng Cách mạng đã làm rạng ngời, rực rỡ phong cách sáng tác thơ của ông Sự chuyển biến mạnh mẽ nhất thể hiện sau chuyến thâm nhập thực tế ở vùng mỏ Hồng Gai-Quảng Ninh, đó chính

là sự bộc phá rất lớn qua hai tập thơ chính: “Trời mỗi ngày lại sáng và “Đất nở hoa”, nổi trội nhất là tập thơ “Đoàn thuyền đánh cá” được rất nhiều người yêu mến Tóat lên ở tập thơ này chính là không khí tươi vui, hào hứng sau ngày miền Bắc hoàn toàn giải phóng Chính yếu tố đó đã làm dậy nên cảm hứng bao la, bất tận của vũ trụ, của thiên nhiên và vẻ đẹp con người lao động trỗi mạnh nơi ông Một khát vọng mới, một ước mơ mới đã bộc lộ rõ ở tác phẩm này, là khi tác giả đã không còn ảo não, bơ vơ trong cái tôi lẻ loi ấy nữa, “lột xác” hoàn toàn để đứng dậy hòa vào cái ta chung của đất nước, của con người mới Mở đầu bài thơ, ta đã phải bất ngờ trước “luồng nhiệt” mà tác giả đưa đến với khí thế lao động của đoàn ngư dân trước muôn trùng sóng lớn Bên cạnh những con người lao động mới ấy, chính là bức tranh hoàng hôn đẹp đến rạo rực lòng người và cảm hứng mang theo nhiều tươi vui đươc cất lên từ khúc hát ra khơi của người lao động, là lúc vũ trụ chuyển vào nghỉ ngơi, tĩnh lặng thì họat động của con người lại bắt đầu, đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi:

“ Mặt trời xuống biển như hòn lửa,

Sóng đã cài then, đêm sập cửa

Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,

Câu hát căng buồm cùng gió khơi.”

Một cách ví von thật là đẹp, hòa quyện với khung cảnh hoàng hôn của chiều biển

xa xăm Mặt trời giống như “hòn lửa” vậy, đỏ rực một góc trời, lung linh, huyền ảo sau đám mây trôi bồng bềnh nơi chân trời xa xăm Không chỉ dừng lại ở đó, tác giả

đã nhân hóa biển lên, càng them gần gũi như một ngôi nhà, ôm ấp, vỗ về đứa con của mình Là nơi đó, có “sóng” để “cài then” ; “đêm” thì sập cửa xuống, một hình ảnh đầy sức liên tưởng Lời hát như hòa vào không khí vui vẻ, hào hứng của biển, cùng câu hát như có sức đẩy “căng buồm”, một niềm vui dễ dàng gọi tên trong những ngày đầu trở lại với biển khơi bao la Những con người lao động mới ấy-họ mang theo những hoài bão, khát vọng to lớn về ngày mai tươi sáng Mỗi lần như vậy, họ càng muốn “lại ra khơi” nhiều hơn, họ có niềm tin mãnh liệt vào một tương lai rạng ngời, ý chí làm chủ biển khơi, đất trời của họ

Men theo dòng cảm hứng bất tận ấy của vũ trụ, của thiên nhiên và con người lao động nơi đây của Huy Cận, ta lại được mở rộng tầm mắt trước cảnh biển đêm trăng dung hòa với cảnh đánh cá của con người:

“Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng,

Ra đậu dặm xa dò bụng biển,

Dàn đan thế trận lưới vây giăng.”

Thật kinh diễm! Dường như thế mạnh của con thuyền ngày càng vững chãi hơn, mạnh dần hơn nữa Một lọat động từ mạnh được sử dụng liên tục, tạo điểm nhấn

uy phong, lừng lẫy cho con thuyền hơn: “lái gió” ; “buồm trăng” ; “biển bằng” và

“mây cao” Thêm vào đà mạnh của con thuyền là không gian rộng lớn, thênh thang

và hùng vĩ đến ngợp thở bao trùm lên những người lao động đang làm chủ biển khơi Cả đoàn thuyền đã mang theo niềm tin và khát vọng ấy “đâu dặm xa” để dò

“bụng biển” Chi tiết mang đầy tính nghệ thuật đã giúp Huy Cận thổi hồn người vào con thuyền Đặc biệt, tác giả đã khéo léo ẩn dụ “Dàn đan thế trận lưới vây

giăng” Hình ảnh “dàn đan” này chính là những con người chiến sĩ lao động biển khơi huy hoàng, muôn trùng tận Họ đã hang say, nhiệt tình cho đất nước, cho xã hội thì trong đời sống của họ cũng vậy, họ chinh phục được biển cả rộng lớn Chất lãng mạn bao trùm lên cả bức tranh lao động, biến công việc nặng nề thành niềm vui , lòng yêu đời chan chứa Lời hát mà cất lên cũng chính là vũ khí lợi hại để họ chinh phục được biển cả, niềm tin mãnh liệt vào chiến thắng, tự tin vào tình yêu nghề, yêu lao động mang ơn biển ân tình Đoạn thơ là hình ảnh đẹp về đoàn thuyền tung hoành giữa biển trời mênh mông, chinh phục được thiên nhiên, làm chủ biển khơi , mang tâm tạng vui tươi và phản ánh tinh thần chủ đạo và sáng tạo của con người Bài thơ đã đẹp, đã hung vĩ về thiên nhiên và con người như thế, lại còn tráng lệ hơn nữa bởi vẻ đẹp cường tráng của người dân chài hung hồn xuất hiện trên biển

Và chính trên khung cảnh nguy nga ấy, sự giao thoa giữa vũ trụ rộng lớn, thiên nhiên và tình yêu lao động đã thể hiện rõ nét đặc trưng của người dân chài:

“Ta hát bài ca gọi cá vào,

Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao

Biển cho ta cá như lòng mẹ

Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.”

Trong khung cảnh đẹp đẽ ấy, lại vang lên tiếng hát của người dân chài Tiếng hát như một luồng gió mát xua đi những giọt mồ hôi mặn chát, xua đi những mệt mỏi

lo toan Tiếng hát của họ không chỉ là vũ khí tinh thần, mà ẩn sâu trong đó là tiếng hát yêu làng biển, yêu quê hương, yêu đất nước Càng tự hào là những con người Việt Nam, những người dân biển nơi đây càng thêm yêu, là động lực để họ biến những ước mơ, khao khát của mình trở thành hiện thực.Họ cảm ơn biển, cảm ơn vì

đã ban tặng họ một kho hải sản “như lòng mẹ” Và những kho hải sản ấy đã nuôi dậy họ-những con người lao động mới:

“Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,

Cá thu biển Đông như đoàn thoi

Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng

Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!

…Cá nhụ cá chim cùng cá đé,

Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,

Cái đuôi em quẫy trăng vàng choé

Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long.”

Sự vất vả về vật chất đã như vậy, nhưng có lẽ tinh thần của những người lao động mới chưa bao giờ là cạn kiệt Bởi vậy, sự phấn đấu của họ đã được đền đáp xứng đáng, một đàn cá “muôn luồng sáng” đến dệt lưới, cùng với đó là muôn ánh bạc lấp lánh đang quẫy mạnh trên làn sóng nước Cá chim rồi đến cá đé, một cách nói đầy sự thi vị và liên tưởng của tác giả để so sánh về những thứ đã có ấy Một đàn

“cá song” lấp lánh như “đuốc đen hồng”, và cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe Một hiện thực đẹp lung linh, đẹp đến mê ảo lòng người, đầy sức sống cùng với muôn vạn gam màu rực rỡ, tất cả đều đem lại nguồn cảm hứng mới cho họ về một ngày lao động hăng say Có lẽ rằng, lời cảm ơn, lời chào tới biển của họ chưa bao giờ là đủ cả, bởi biển không chỉ là nơi họ sống, họ mưu sinh mà đó còn là một phần máu thịt của họ, một phần thiêng liêng của Tổ quốc Họ tự hào vì được tham gia bảo vệ chủ quyền, biển đảo của đất nước mình Cuộc sống mưu sinh của họ là

ở biển, và tình yêu biển của họ ngày càng lớn dần, hòa vào xương máu và được tiếp nối bởi truyền thống “cha truyền con nối” tự bao đời Lớn lên ở mảnh đất làng chài ấy, họ càng muốn bảo vệ, trân trọng từng tấc đất, từng ngọn cỏ nơi mình sống, càng ghóp phần gìn giữ quê hương của mình

Sau một đêm làm việc mệt mỏi, những con người ấy mới giật mình trước vẻ đẹp tuyệt diệu của thiên nhiên Nơi chân trời ấy, vừa thời điểm “sao mờ” cũng là lúc

“kéo lưới kịp trời sáng” Sự khéo léo, vừa vặn lại thể hiện ở từ”kịp”, kịp đưa thành phẩm của mình: “kéo xoăn tay chùm cá nặng” Chắc chắn phải là những con người với tầm vóc lớn lao và lực lưỡng mới có thể “kéo xoăn tay” lên được Tạm quên đi tất cả mệt nhọc ấy, họ lại chuẩn bị xếp buồm để đón “nắng hồng”, chào đón ngày mới đang bắt đầu:

“Câu hát căng buồm với gió khơi,

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời

Mặt trời đội biển nhô màu mới,

Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi.”

Một lần nữa, cảm hứng chủ đạo của tác giả về vũ trụ, thiên nhiên và con người lại được khẳng định Câu hát của sự tự hào, mãn nguyện vẫn được cất cao lên như thế Bức tranh thiên nhiên lại càng lộng lẫy, kỳ vĩ, đoàn thuyền “chạy đua” cùng với hình ảnh to lớn của mặt trời, làm rõ thêm sức mạnh của những con người bé nhỏ

ấy, đã hòa vào vũ trụ, ghóp phần rạng danh tương lai đất nước Nếu ở đoạn đầu tiên, mặt trời như quả cầu đỏ rực xuất hiện khiến đẹp đến động lòng thì ở cuối bài thơ, mặt trời lại “đội biển” mà đi lên, mang đến gam màu ấm áp cho một ngày mới nữa lại đên, xua đi cảm giác vất vả sau một đêm làm việc bất tận của người dân chài Càng hiện rõ cảm hứng mà Huy Cận đang viết, là sự lột xác của ông mà chính sự giao thoa giữa thiên nhiên, vũ trụ, con người đã vẽ nên bức tranh tráng lệ, rộng lớn, là quá trình chinh phục thiên nhiên, say sưa của những con người lao động

Phải là một người nhạy cảm và dám thay đổi bản thân như Huy Cận thì mới sáng

tác ra được bài thơ tuyệt vời như thế Cảm hứng về thiên nhiên, con người và vũ trụ đã làm nên những gam màu tràn đầy sức sống, khiến “Đoàn thuyền đánh cá” mãi là biểu tượng, hiện thực chân thực của cuộc sống mới