Tìm hiểu về các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán ở Việt Nam hiện nay Tìm hiểu về các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán ở Việt Nam hiện nay Tìm hiểu về các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán ở Việt Nam hiện nay Tìm hiểu về các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán ở Việt Nam hiện nay Tìm hiểu về các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán ở Việt Nam hiện nay Tìm hiểu về các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán ở Việt Nam hiện nay Tìm hiểu về các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán ở Việt Nam hiện nay
Trang 11
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI
Khoa Kế toán – Kiể m toán
BÀI THẢO LUẬN
HỌC PHẦN : THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN
Đề tài
Tìm hiểu về các loại lệnh giao dịch và quy chế
xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán
ở Việt Nam hiện nay
Giáo viên hướng dẫn: Vũ Ngọc Diệp Nhóm thực hiện: Nhóm 1
Mã lớp HP: 2066BKSC2311
Hà Nội – 2020
Trang 22
giá
2 Đinh Thị Vân Anh
( Nhóm trưởng)
Phân chia công việc, tổng hợp word, các định chuẩn lệnh, giải pháp
A
4 Hoàng Thị Vân Anh Khái niệm, nội dung, hình thức của lệnh
Quy chế xử lí lệnh tại SGDCK Hồ Chí Minh
B
6 Nguyễn Phương Anh Lời mở đầu
Các lệnh sử dụng tại SGDCK Hà Nội
B-
7 Nguyễn Thị Kiều Anh Các loại lệnh,
Giới thiệu SGDCK Hồ Chí Minh
B
8 Nguyễn Thị Kim Anh Các loại lệnh,
Giới thiệu SGDCK Hà Nội
B
9 Vũ Bá Quỳnh Anh Các loại lệnh,
Quy chế xử lí lệnh tại SGDCK Hà Nội
B
10 Đỗ Gia Bảo Các lệnh sử dụng tại SGDCK Hồ Chí Minh,
Ưu nhược điểm của việc áp dụng các lệnh
B
Trang 33
Mục lục
Phần mở đầu….……… 1
Phần nội dung…….……….2
Chương I Cơ sở lí thuyết ……….2
1 1 Một số vấn đề về lệnh… ……… 2
1.1.1 Khái niệm………….……… 2
1.1.2 Nội dung………….……… 2
1.1.3 Hình thức………….……… 2
1.1.4 Các loại lệnh ……….………… 3
1.2 Các định lệnh chuẩn……….5
Chương 2 Các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán ở Việt Nam hiện nay … ……6
2.1 Giới thiệu về hai sàn giao dịch chứng khoán tại Việt Nam 2.1.1 Sàn giao dịch chứng khoán Hà Nội……… 6
2.1.2 Sàn giao dịch chứng khoán Hồ Chí Minh… 7
2.2 Các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại hai sàn giao dịch chứng khoán Việt Nam 2.3.1 Sàn giao dịch chứng khoán Hà Nội……….………….8
2.3.2 Sàn giao dịch chứng khoán Hồ Chí Minh… 11
Phần đánh giá về việc áp dụng các loại lệnh trên sàn giao dịch chứng khoán và đưa ra một số giải pháp ….….14 Tài liệu tham khảo………….……… 16
Trang 41
Phần mở đầu
Trong tiến trình đổi mới nền kinh tế, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm đến việc xây dựng và hoàn thiện phát triển thể chế kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa Đi đôi với sự đổi mới là xu thế toàn cầu hóa và khu vực hóa Hòa nhập với không khí này, Việt Nam đã gia nhập và là thành viên của tổ chức WTO Khi góp mặt trong tổ chức thương mại thế giới đồng nghĩa với việc nước ta sẽ gặp nhiều khó khăn đông thời cũng sẽ gặt hái được nhiều thành công Để thu được kết quả tốt từ quá trình hội nhập chúng ta phải đánh giá nhận định về những cơ hội cùng với những thách thức đặt ra Đặc biệt hơn nữa chúng ta phải nhận định được xu hướng đi chung của Thế giới, những yếu tố nào đang được chú trọng Chính vì điều đó mà chúng em thấy rằng thị trường chứng khoán trên thế giới hiện nay đang là một thị trường nóng
và có nhiều triển vọng phát triển và đi lên Thuật ngữ “Thị trường chứng khoán” mới xuất hiện ở Việt Nam đầu những năm 2000 trong khi nhiều nước trên thế giới đã và đang phát triển nhanh và mạnh mẽ trong lĩnh vực này Nó không chỉ là một kênh huy động vốn có hiệu quả cho hoạt động đầu tư trong nền kinh tế mà còn là một nhân tố thúc đẩy hoạt động của nền kinh tế quốc dân
Tại Việt Nam, có 2 sàn giao dịch chứng khoán là cơ sở giao dịch chứng khoán Hà Nội và cơ sở giao dịch chứng khoán Hồ Chí Minh Các doanh nghiệp và cá nhân bắt đầu tìm hiểu về chứng khoán, về quy định, luật lệ của chứng khoán tại các sàn giao dịch Trong đó, các loại lệnh và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán
là vấn đề được nhiều người quan tâm khi tham gia chứng khoán
Cùng với sức nóng của thị trường chứng khoán và yêu cầu của giáo viên bộ môn, nhóm 1 chúng em lựa chọn đề tài thảo luận “ Tìm hiểu về các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch tại Việt Nam hiện nay” Đây là một đề tài ý nghĩa giúp chúng em hiểu thêm về chứng khoán, về các loại lệnh và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch tại Việt Nam
Trang 52
Phần nội dung
Chương I Cơ sở lý thuyết
1.1 Một số vấn đề về lệnh
1.1.1 Khái niệm
Lệnh giao dịch chứng khoán là các chỉ thị của nhà đầu tư yêu cầu nhà môi giới (công
ty chứng khoán, nhà môi giới độc lập) tiến hành mua, bán chứng khoán theo những điều kiện nhất định
1.1.2 Nội dung cơ bản của lệnh giao dịch chứng khoán
o Tên lệnh: lệnh mua / lệnh bán / lệnh hủy / lệnh sửa
o Các thông tin khách hàng (họ tên, địa chỉ, điện thoại, số CMTND, ) và số hiệu tài khoản giao dịch
o Đối với lệnh bán phải ghi rõ bán đứt (long sale) hay bán khống (short sale)
o Tên và mã ký hiệu của loại chứng khoán muốn mua hoặc muốn bán
o Số lượng chứng khoán và mức giá yêu cầu sẵn sàng giao dịch
o Loại lệnh (lệnh thị trường, lệnh giới hạn, lệnh dừng, )
o Ngày giờ đặt lệnh và thời gian hiệu lực của lệnh
o Các thông tin khác : tên CTCK, đại diện pháp lí của công ty
1.1.3 Hình thức của lệnh
o Lệnh văn bản: Các CTCK thường in sẵn các mẫu phiếu lệnh như phiếu lệnh mua,
phiếu lệnh bán, phiếu lệnh huỷ,
o Lệnh nói: điện thoại
o Lệnh điện tử: email
1.1.4 Các loại lệnh
Theo hành vi giao dịch
- Lệnh bán: là loại lệnh mà theo đó khách hàng yêu cầu nhà môi giới tiến hành bán
chứng khoán cho họ theo những điều kiện nhất định
- Lệnh mua: là lệnh mà theo đó khách hàng yêu cầu nhà môi giới tiến hành mua chứng khoán cho họ theo những điều kiện nhất định
- Lệnh hủy bỏ: là lệnh mà theo đó khách hàng yêu cầu nhà môi giới tiến hành hủy
bỏ lệnh giao dịch mà họ đã đặt trước
- Lệnh sửa: là lệnh do nhà đầu tư đưa vào hệ thống sửa đổi một số nội dung vào lệnh gốc đã đặt trước đó Lệnh sửa đổi chỉ được chấp nhận khi lệnh gốc chưa được thực hiện
- Lệnh mở: là lệnh mà nhà đầu tư yêu cầu nhà môi giới mua hoặc bán chứng khoán tại mức giá cá biệt và lệnh có giá trị thường xuyên cho đến khi bị hủy bỏ
Trang 63
Theo thời gian hiệu lực của lệnh , lệnh giao dịch bao gồm: lệnh ngày, lệnh
tuần, lệnh tháng
Theo tính chất thực hiện
Lệnh giới hạn (LO):
- Khái niệm: Lệnh giới hạn là loại lệnh giao dịch trong đó khách hàng đưa ra mức giá giới hạn để mua (bán) chứng khoán Đối với lệnh bán thì khách hàng đưa ra mức giá thấp nhất sẵn sàng bán, còn đối với người mua thì khách hàng đưa ra mức giá cao nhất sẵn sàng mua Nhà môi giới có trách nhiệm mua hoặc bán tại mức giá giới hạn đã được xác định
- Đặc điểm: lệnh giới hạn được ưu tiên sau lệnh thị trường, lệnh ATO, ATC và do
đó có thể không được thực hiện ngay, vì vậy nhà đầu tư phải xác định thời gian cho phép đến khi có lệnh hủy bỏ
- Ưu điểm: giúp nhà đầu tư khống chế được giá mua, bán khi giao dịch được thực hiện, giảm được rủi ro khi thị trường có biến động lớn về mức giá
- Nhược điểm: nhà đầu tư có thể phải nhận rủi ro do mất cơ hội đầu tư, đặc biệt trong trường hợp giá thị trường bỏ xa mức giá giới hạn Trong một số trường hợp, lệnh giới hạn không được thực hiện, ngay cả khi giá giới hạn phù hợp giá khớp lệnh nhưng không đáp ứng được các nguyên tắc ưu tiên trong khớp lệnh, hoặc khối lượng lệnh đối ứng ít hơn
Lệnh thị trường (MP)
- Khái niệm: lệnh thị trường còn gọi là lệnh theo giá thị trường là loại lệnh mà khách hàng sẵn sàng giao địch tại mọi mức giá có trên thị trường Nhà môi giới không bị ràng buộc bởi giá cả, họ sẽ mua bán theo mức giá tốt nhất trên thị trường cho khách hàng
- Đặc điểm:
+ lệnh không ghi giá
+ lệnh mua: sẵn sàng mua tại mọi mức giá bán có trên thị trường
+ lệnh bán: sẵn sàng bán tại mọi mức giá mua có trên thị trường
+ khi sử dụng lệnh này nhà đầu tư sẵn sàng chấp nhận mua hoặc bán ngay theo mức giá của thị trường nên lệnh được ưu tiên trước các lệnh loại khác, mặc dù vậy, lệnh vẫn có thể không thực hiện được hoặc không được thực hiện hết
+ thường được khớp lệnh nên có tác dụng làm tăng tính thanh khoản của thị trường
+ thường được áp dụng trong các trường hợp có nhu cầu mua, bán ngay
+ phù hợp với các nhà đầu tư lớn có đầy đủ trong tin
Trang 74
+ lệnh thị trường không đưa ra mức giá nên nhà đầu tư không thể khống chế được giá mua giá bán chứng khoán cho mình
Lệnh ATO và ATC:
- Khái niệm: lệnh ATO và ATC là dạng đặc biệt của lệnh thị trường, theo lệnh này nhà môi giới sẽ thực hiện việc mua bán chứng khoán cho khách hàng theo mức giá khớp lệnh của phiên giao dịch
o Lệnh ATO:
- Lệnh mua hoặc bán tại mức giá khớp lệnh xác định giá mở cửa
- Lệnh không ghi giá
- Lệnh được được ưu tiên trước lệnh giới hạn khi so khớp lệnh
- Hiệu lực của lệnh trong phiên khớp lệnh định kỳ xác định mở cửa
o Lệnh ATC:
- Lệnh mua hoặc bán tại mức giá khớp lệnh định kỳ xác định giá đóng cửa
- Lệnh không ghi giá
- Lệnh được ưu tiên trước lệnh giới hạn khi so khớp lệnh
- Hiệu lực của lệnh trong phiên khớp lệnh định kỳ xác định giá đóng cửa
Lệnh dừng
- Là loại lệnh đặc biệt để đảm bảo cho các nhà đầu tư có thể thu lợi nhuận tại một mức độ nhất định và phòng chống rủi ro trong trường hợp giá chứng khoán chuyển động theo chiều hướng ngược lại Sau khi đặt lệnh, nếu giá thị trường đạt tới hoặc vượt qua mức giá dừng thì khi đó lệnh dừng thực tế sẽ trở thành lệnh thị trường
- Có hai loại lệnh dừng: Lệnh dừng để bán và lệnh dừng để mua
+ Lệnh dừng để bán luôn đặt giá thấp hơn thị giá hiện tại của một chứng khoán muốn bán
+ Lệnh dừng để mua luôn đặt giá cao hơn thị giá của chứng khoán cần mua
+ Lệnh dừng trở thành lệnh thị trường khi giá chứng khoán bằng hoặc vượt quá mức giá ấn định trong lệnh giá dừng Lệnh dừng thường được các nhà đầu tư chuyên nghiệp áp dụng và không có sự bảo đảm nào cho giá thực hiện sẽ là giá dừng Như vậy, lệnh dừng khác với lệnh giới hạn ở chỗ: lệnh giới hạn bảo đảm được thực hiện với giá giới hạn hoặc tốt hơn
- Trường hợp sử dụng:
+ Sử dụng lệnh dừng để bảo vệ tiền lời của người kinh doanh trong một thương vụ
đã thực hiện
+ Sử dụng lệnh dừng để bảo vệ tiền lời của người bán trong một thương vụ bán khống
Trang 85
+ Sử dụng lệnh dừng để phòng ngừa sự thua lỗ quá lớn trong trường hợp mua bán ngay
+ Sử dụng lệnh dừng để phòng ngừa sự thua lỗ quá lớn trong trường hợp bán trước mua sau
- Ưu điểm: Như vậy, lệnh dừng mua có tác dụng rất tích cực đối với nhà đầu tư trong việc bán khống Lệnh dừng bán có tác dụng bảo vệ khoản lợi nhuận hoặc hạn chế thua lỗ đối với các nhà đầu tư
- Nhược điểm: Khi có một số lượng lớn các lệnh dừng được “châm ngòi”, sự náo loạn trong giao dịch sẽ xảy ra khi lệnh dừng trở thành lệnh thị trường, từ đó bóp méo giá cả chứng khoán và mục đích của lệnh dừng là giới hạn thua lỗ và bảo vệ lợi nhuận không được thực hiện
Để hạn chế nhược điểm trên, người ta tiến hành kết hợp giữa lệnh dừng và lệnh giới hạn thành lệnh dừng giới hạn
Lệnh dừng giới hạn
- Đây là lệnh mua hoặc bán chứng khoán do người đầu tư đưa ra cho người môi giới thực hiện theo mức giá chỉ định hoặc tốt hơn Một lệnh giới hạn thông thường không thể thực hiện ngay, do đó nhà đầu tư phải xác định thời gian cho phép đến khi có lệnh hủy bỏ Trong khoảng thời gian lệnh giới hạn chưa được thực hiện, khách hàng có thể thay đổi mức giá giới hạn Khi hết thời gian đã định, lệnh chưa được thực hiện hoặc thực hiện chưa đủ mặc nhiên sẽ hết giá trị
- Khi ra lệnh giới hạn, nhà đầu tư cần có sự hiểu biết, nhận định chính xác, vì vậy thường các lệnh giới hạn được chuyển cho các chuyên gia hơn là các nhà môi giới hoa hồng
- Ưu điểm:
+ Khách hàng có thể có cơ may mua hoặc bán một loại chứng khoán nào đó với giá tốt hơn giá thị trường tại thời điểm lúc ra lệnh
+ Lệnh giới hạn giúp nhà đầu tư dự tính được mức lời hoặc lỗ khi giao dịch được thực hiện
- Nhược điểm: Nhà đầu tư khi ra lệnh giới hạn có thể phải chấp nhận rủi ro do mất cơ hội đầu tư, đặc biệt là trong trường hợp giá thị trường bỏ xa mức giá giới hạn( ngoài tầm kiểm soát của khách hàng) Trong một số trường hợp, lệnh giới hạn có thể không được thực hiện ngay cả khi giá giới hạn được đáp ứng vì không đáp ứng
được các nguyên tắc ưu tiên trong khớp lệnh
1.2 Các định lệnh chuẩn
- Những quy chuẩn về thời gian hiệu lực và cách thức thực hiện lệnh giao dịch gọi là
các định chuẩn lệnh
- Về hình thức, định chuẩn lệnh thông thường bao gồm:
Trang 96
+ Lệnh có giá trị trong ngày giao dịch (day order): là lệnh giao dịch mà trong đó khách hàng không giới hạn về thời gian hoặc ghi rõ là hiệu lực trong ngày Đến cuối ngày, lệnh giao dịch vẫn chưa thực hiện được, lệnh sẽ bị vô giá trị Những lệnh được coi là có giá trị giao dịch trong ngày nếu trong lệnh giao dịch không xác định rõ là có giá trị trong bao lâu và lệnh ghi rõ có giá trị trong ngày
+ Lệnh có giá trị cho đến khi bị hủy bỏ bời lệnh khác (lệnh mở - open order): là lệnh giao dịch có giá trị hiệu lục đến khi được thực hiên hoặc đến khi nhà đầu tư thông báo hủy bỏ
+ Lệnh thực hiện ngay hoặc hủy bỏ (immediate or cancel – IOC): là lệnh với đặc trưng sẽ bị hủy bỏ ngay nếu người môi giới không thể thực hiện ngay lập tức khi
nó chuyển tới sàn giao dịch Lệnh có thể được thực hiện ngay toàn bộ hoặc một phần, phần còn lại chưa được thực hiên sẽ bị hủy bỏ
+ Lệnh thực hiện toàn bộ hoặc hủy bỏ (full or kill – FOK): là lệnh yêu cầu thực hiện ngay toàn bộ nội dung của lệnh, nếu không thì hủy bỏ lệnh…
+ Lệnh thực hiện tất vả hoặc không (all or none – AON) : là loại lệnh yêu cầu phải được thực hiện toàn bộ trong cùng một giao dịch, nếu không thì hủy bỏ lệnh Tuy nhiên lệnh không bắt buộc thực hiện ngay mà có thể thực hiện bất cứ lúc nào trong suốt quá trình giao dịch trong ngày
Chương 2 Các loại lệnh giao dịch và quy chế xử lí lệnh tại các sàn giao dịch chứng khoán tại Việt Nam
2.1 Giới thiệu về hai sàn giao dịch chứng khoán tại Việt Nam
2.1.1 Sàn giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX)
Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội tiền thân là trung tâm Giao dịch Chứng khoán
Hà Nội, được thành lập theo quyết định số 127/1998/QĐ-TTg ngày 11/7/1998 của Thủ tướng Chính phủ, chính thức đi vào hoạt động từ năm 2005 với các hoạt động chính là tổ chứng thị trường giao dịch chứng khoán niêm yết, đấu giá cổ phần và đấu giá trái phiếu Ngày 2/1/2009, thủ tướng chính phủ đã ra quyết định số 01/2009/QĐ TTg chuyển đổi trung tâm giao dịch chứng khoán Hà Nội, thành sở giao dịch chứng khoán Hà Nội Ngày 24/6/2009 Sở giao dịch chứng khoán Hà Nội chính thứ hoạt động theo hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên thuộc sở hữu nhà nước với vốn điều lệ là 1000 tỷ đồng
Sau gần 7 năm hoạt động, quy mô của Sở đã phát triển mạnh mẽ với 3 thị trường giao dịch thứ cấp trên một nền công nghệ hiện đại: cổ phiếu, thị trường trái phiếu Chính phủ và thị trường UPCoM; song song với đó Sàn GDCK Hà Nội cũng tổ chức các hoạt động đấu giá cổ phần và đấu thầu trái phiếu Chính phủ
Trang 107
Chức năng của Sàn GDCK Hà Nội là đơn vị chịu trách nhiệm tổ chức quản lý và điều hành thị trường giao dịch chứng khoán Mục tiêu hoạt động của Sàn GDCK Hà Nội là tổ chức vận hành thị trường giao dịch chứng khoán minh bạch, công bằng, hiệu quả; phát triển hạ tầng cơ sở và các sản phẩm mới phục vụ cho thị trường, tăng cường thu hút đầu tư trong nước và quốc tế, thể hiện vai trò là kênh huy động vốn quan trọng của nền kinh tế, đảm bảo lợi ích cao nhất cho nhà đầu tư và doanh nghiệp tham gia thị trường
2.1.2 Sàn giao dịch chứng khoán Hồ Chí Minh (HOSE)
- Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HOSE) được thành lập tháng 7 năm 2000, là một đơn vị trực thuộc Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và quản
lý hệ thống giao dịch chứng khoán niêm yết của Việt Nam Chỉ số giá cổ phiếu trong một thời gian nhất định (phiên giao dịch, ngày giao dịch) của các công ty niêm yết tại trung tâm này được gọi là VN-Index Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh hoạt động như một công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên Nhà nước với số vốn điều lệ là một nghìn tỷ đồng Hiện nay các sở giao dịch chứng khoán trên thế giới thường hoạt động dưới dạng công ty cổ phần
- Lịch sử :
+ Ngày đầu, có hai đơn vị được niêm yết, đó là Công ty cổ phần Cơ điện lạnh (REE) và Công ty cổ phần Cáp và Vật liệu viễn thông (Sacom) Một tuần chỉ có hai phiên giao dịch Hiện Sở tổ chức giao dịch 5 ngày mỗi tuần Đến ngày 5 tháng 3 năm 2012 có 308 công ty và 5 chứng chỉ quỹ đầu tư đăng ký niêm yết Ngày 6 tháng 2, Sở áp dụng chính thức chỉ số mới là VN30 bao gồm 30 mã chứng khoán của 30 công ty có tỉ lệ vốn hóa lớn nhất trong rổ VN-Index Theo đó VN30 sẽ có 30
mã chính thức và 10 mã dự phòng, cứ sau 6 tháng sẽ lựa chọn lại 1 lần vào tháng 1
và tháng 7 hàng năm
+ Từ ngày 5 tháng 3 năm 2012, Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh sẽ bắt đầu thực hiện thêm phiên giao dịch buổi chiều, thời gian giao dịch kéo dài thêm khoảng 1h15, phiên giao dịch sẽ mở cửa vào lúc 9h và kết thúc lúc 14h15, thời gian nghỉ giữa giờ là 11h30 đến 13h
- Chức năng: Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh là một thể chế chính thức mà thông qua đó các trái phiếu chính phủ mới được phát hành và nó có chức năng như một thị trường thứ cấp cho một số phát hành trái phiếu hiện hữu Tất
cả các chứng khoán niêm yết trên Trung tâm giao dịch chứng khoán Việt Nam là bằng đồng Việt Nam