Nghĩa là, chỉ trong khu vực nội chí tuyến, nhưng không phải ngày nào các địa điểm trong khu vực nội chí tuyến đều thấy hiện tượng này, mà chỉ vào đúng ngày tại địa điểm đó có hiện tượng [r]
Trang 1SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO ĐỀ THI CHỌN GIÁO VIÊN DẠY GIỎI THPT QUẢNG TRỊ NĂM HỌC 2007 – 2008
Khoá ngày 01/11/2007
Phần thi chuyên môn : Môn Địa lý
Thời gian : 90 phút ( không kể thời gian giao đề )
Câu 1.(1,5 đ)
Anh (chị) hãy giải thích sự khác nhau về độ dài thời kỳ nóng và lạnh ở mỗi bán cầu
Câu 2 (1,5 đ)
Trình bày tác động của địa hình đến nhiệt độ và khí áp.
Câu 3 (2,0 đ)
Quy luật địa ô và quy luật đai cao giống và khác nhau ở những điểm nào?
Câu 4 (2,0 đ)
Hãy trình bày cách tính lịch dương
Câu 5 (3,0 đ)
Những nơi nào ở bề mặt trái đất có hiện tượng mặt trời mọc chính Đông, lặn chính Tây Giải thích tại sao? Tại xích đạo, chí tuyến Bắc và chí tuyến Nam vào những ngày nào
có hiện tượng đó
Hết
Đề chính thức
Trang 2SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO HƯỚNG DẪN CHẤM THI GIÁO VIÊN DẠY GIỎI QUẢNG TRỊ MÔN : ĐỊA LÝ
NĂM HỌC : 2007 – 2008
- Hiện tượng : Thời kỳ nóng ở Bán Cầu Bắc dài hơn thời ký nóng ở Bán Cầu Nam 0,50
+ Từ 21/3 đến 23/9 là thời ký nóng ở Bán Cầu Bắc Trái đất chuyển động trên quỹ
đạo ở xa mặt trời hơn so với thời gian từ 23/9 đến 21/3 Do vậy sức hút của mặt
trời yếu hơn, vận tốc trái đất giảm, trái đất phải chuyển động trong 186 ngày đêm
để đi hết chặng đường này
0,50
+ Từ 23/9 đến 21/3 là thời kỳ nóng ở Bán Cầu Nam, trái đất chuyển động trên quỹ
đạo ở gần mặt trời hơn, sức hút của mặt trời mạnh hơn, nên vận tốc của trái đất
tăng Trái đất chỉ cần 179 ngày đêm để thực hiện nốt quãng đường còn lại
0,50
+ Trong tầng đối lưu, càng lên cao t0 không khí càng giảm, trung bình cứ lên cao
+ t0 khác nhau ở các hướng của sườn núi, sườn phơi nắng có t0 cao hơn sườn khuất
nắng
0,25
+ Độ dốc khác nhau có t0 khác nhau, nơi có độ dốc nhỏ có t0 cao hơn ở nơi có độ
+ Biên độ nhiệt trong ngày thay đổi theo địa hình Nơi đất bằng t0 thay đổi ít hơn
nơi đất trũng, vì nơi đất trũng ban ngày ít gió, t0 cao, ban đêm khí lạnh trên cao dồn
xuống, làm cho t0 hạ thấp Trên mặt các cao nguyên, không khí loãng hơn ở đồng
bằng , nên t0 thay đổi nhanh hơn ở đồng bằng
0,25
- Địa hình ảnh hưởng đến khí áp : càng lên cao khí càng loãng, nên sức ép của
Câu 3 Quy luật địa ô và quy luật đai cao giống và khác nhau ở những điểm nào? 2,00
+ Quy luật địa ô do sự phân bố đất liền, biển, đại dương cùng với các dãy núi cao
chạy theo hướng kinh tuyến đã gây ra sự phân hoá khí hậu từ Đông sang Tây, càng
vào sâu trong lục địa t0 càng tăng
Quy luật đai cao do sự giảm t0 theo độ cao cùng với sự thay đổi về lượng mưa và
độ ẩm ở miền núi
0,50
+ Về sự biểu hiện của quy luật : Quy luật đai cao : các vành đai phân bố theo độ
+ Về sự phân bố : quy luật đai cao có ở tất cả các Châu lục; quy luật địa ô chỉ thể
hiện rõ ở châu Mỹ và lục địa Ôtxtrâylia
0,50
Dương lịch hiện nay được tính trên cơ sở :
+ Trái đất chuyển động 1 vòng trên quỹ đạo mất 365 ngày 5h 48’46” 0,50 + Người ta vẫn lấy chẵn lịch 1 năm có 365 ngày và cứ 4 năm sẽ có một năm nhuận
366 ngày Quy luật của năm nhuận là những năm mà con số của năm đó chia hết
cho 4 Ví dụ : 1988, 1992, …
0,50
Trang 3+ Nếu cứ tính chẵn 365 ngày 6h thì năm dương lịch lại chậm đi 11’04” , sau 384
năm sẽ chậm đi mất 3 ngày
0,50
+ Do vậy, để cho chính xác cứ 100 lần nhuận trong 400 năm lại bỏ đi 3 lần Những
năm nhuận bị bỏ là những năm cuối thế kỷ ( có 2 chữ số o mà không chia hết cho
400 ) hoặc con số hàng trăm không chia chẳn cho 4 Ví dụ : năm 1700, 1900 Năm
2000 là năm cuối thế kỷ chia chẵn cho 4 nên năm nhuận được giữ lại
0,50
a)
- Hiện tượng mặt trời mọc và lặn là một loại chuyển động biểu kiến diễn ra hàng
ngày mà ai cũng biết, đó là hệ quả chuyển động tự quay quanh trục của trái đất 0,25
- Tuy nhiên không phải mọi nơi trên trái đất đều quan sát thấy mặt trời mọc chính
Đông và lặn chính Tây
0,25
- Đứng trên bề mặt đất, dang thẳng 2 tay ra 2 bên, tay phải người quan sát là hướng
- Khi mặt trời mọc chính Đông vào sáng sớm và lặn chính Tây vào chiều tà, thì lúc
giữa trưa ( 12h ) mặt trời phải ở đỉnh đầu người quan sát
0,25
- Vì thế chỉ trong khu vực có hiện tượng mặt trời lên thiên đỉnh ( tia sáng mặt trời
tạo góc nhập xạ 900 lúc 12h trưa ) thì mới thấy mặt trời mọc chính Đông và lặn
chính Tây Nghĩa là, chỉ trong khu vực nội chí tuyến, nhưng không phải ngày nào
các địa điểm trong khu vực nội chí tuyến đều thấy hiện tượng này, mà chỉ vào đúng
ngày tại địa điểm đó có hiện tượng mặt trời lên thiên đỉnh thì mới thấy mặt trời
mọc chính Đông , lặn chính Tây
1,00
b) + Ở xích đạo có 2 ngày mặt trời mọc chính Đông , lặn chính Tây, đó là ngày
21/3 và 23/9
+ Ở chí tuyến Bắc hiện tượng này vào ngày 21/6
+ Ở chí tuyến Nam hiện tượng này vào ngày 22/12
1,00