Trong văn bản tự Tạo cho câu chuyện giống sự, đối thoại được thể hiện bằng các gạch đầu dòng ở đầu như cuộc sống thực, thể hiện thái độ căm giận của những lời trao và lời đápmỗi lượt lời[r]
Trang 1Môn : NG V N 9 Ữ VĂN 9 ĂN 9
Giáo viên : NGUY N TH LAN ỄN THỊ LAN Ị LAN
TRƯỜNG THCS NGUYỄN TRÃI
Trang 2Câu hỏi Kiểm tra bài cũ:
Trong văn bản tự sự, để người đọc( người nghe) phải suy nghĩ về một vấn đề nào đĩ, người viết (người kể) và nhân vật phải làm gì?
Trong văn bản tự sự, để người đọc( người nghe) phải suy nghĩ về một vấn đề nào đĩ, người viết (người kể) và
nhân vật cĩ khi nghị luận bằng cách nêu lên các ý kiến,
nhận xét, cùng những lí lẽ và dẫn chứng Nội dung đĩ
thường được diễn đạt bằng hình thức lập luận, làm cho
câu chuyện thêm phần triết lí.
Đáp án:
Trang 3VB TỰ SỰ
SỰ VIỆC
NHÂN VẬT
TÌNH HUỐNG LỜI KỂ
Độc thoại
Độc thoại nội tâm
Trang 4Tiết 63 : ĐỐI THOẠI , ĐỘC THOẠI VÀ ĐỘC THOẠI NỘI TÂM
TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại độc
thoại và độc thoại nội tâm trong
văn bản tự sự.
Trang 5Đọc đoạn trích sau :
Có người hỏi :
- Sao bảo làng Chợ Dầu tinh thần lắm cơ mà ?
- Ấy thế mà bây giờ đổ đốn ra thế !
Ông Hai trả tiền nước, đứng đậy, chèm chẹp miệng, cười nhạt một tiếng, vươn vai nói to :
- Hà , nắng gớm , về nào
Ông lão vờ vờ đứng lảng ra chỗ khác, rồi đi thẳng Tiếng cười nói xôn xao của đám người mới tản cư lên ấy vẫn dõi theo Ông nghe rõ cái giọng chua lanh lảnh của người đàn bà cho con bú :
- Cha mẹ tiên sư nhà chúng nó ! Đói khổ ăn cắp ăn trộm bắt được người ta còn thương Cái giống Việt gian bán nước thì cứ cho mỗi đứa một nhát
Trang 6Ông Hai cúi gằm mặt xuống mà đi Ông thoáng nghĩ đến mụ chủ nhà
Về đến nhà ông Hai nằm vật ra giường, mấy đứa trẻ thấy bố hôm nay có vẻ khác, len lét đưa nhau ra đầu nhà chơi sậm chơi sụi với nhau
Nhìn lũ con, tủi thân, nước mắt ông lão cứ giàn ra Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ư ? Chúng
nó cũng bị người ta rẻ rúng hắt hủi ư ? Khốn nạn, bằng
ấy tuổi đầu Ông lão nắm chặt hai tay lại mà rít lên :
- Chúng bay ăn miếng cơm hay miếng gì vào mồm mà
đi làm cái giống Việt gian bán nước để nhục nhã thế này ( Kim Lân , Làng )
Trang 7TiẾT 63 : ĐỐI THOẠI , ĐỘC THOẠI VÀ ĐỘC THOẠI NỘI TÂM
TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại, độc
thoại và độc thoại nội tâm trong
văn bản tự sự.
- Trong 3 câu đầu đoạn trích, ai nói với ai? Tham gia câu chuyện có ít
nhất mấy người?
tản cư nói với nhau.Tham gia câu chuyện có ít nhất
2 người
Dấu hiệu nào cho biết đó là
một cuộc trao đổi qua lại?
Dấu hiệu có 2 lượt người qua lại
Lượt 1: - Sao bảo làng chợ Dầu
Trang 8Tiết 63 : ĐỐI THOẠI , ĐỘC THOẠI VÀ ĐỘC THOẠI NỘI TÂM
TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại độc
thoại và độc thoại nội tâm trong
văn bản tự sự.
- Hình thức diễn đạt trên có tác dụng như thế nào trong việc thể hiện diễn biến câu chuyện và thái độ của những người tản cư?
Tạo cho câu chuyện giống như cuộc sống thực, thể hiện thái độ căm giận của những người tản cư đối với dân
làng chợ Dầu.
Vậy, thế nào
là đối thoại ?
1/ Đối thoại là hình thức đối
đáp, trò chuyện giữa 2 hoặc
nhiều người Trong văn bản tự
sự, đối thoại được thể hiện
bằng các gạch đầu dòng ở đầu
lời trao và lời đáp(mỗi lượt lời
là một lần gạch đầu dòng)
Trang 9Điều kiện để có đối thoại diễn ra là gì?
+ Phải có hoàn cảnh giao tiếp.
+ Phải có sự hiện diện của người tham gia giao tiếp ( 2 người trở lên)
+ Giữa 2 người phải có nhu cầu trao đổi thông tin.
Trang 10Câu này ông Hai
nói với ai ? Đây có
phải là một câu đối
thoại không ? Vì
sao ?
Đây không phải là câu đối thoại vì không hướng tới một người tiếp chuyện cụ thể nào cả, cũng không liên quan đến chủ đề mà 2 người đàn bà đang trao đổi Sau câu nói của
ông lão chẳng có ai đáp lại Đây chỉ là một câu nói bâng
quơ, đánh trống lảng để tìm cách thoái lui
Ông Hai nói với
chính mình
Trong đoạn trích còn có câu nào kiểu này không?
Câu này, ông Hai nói với ai?
Nói với ai đó(bọn Việt gian) trong tưởng tượng
- Hà, nắng gớm , về nào…
- Chúng bay ăn miếng cơm …nhục
nhã thế này.
- Hà, nắng gớm , về nào…
- Hà, nắng gớm , về nào…
Trang 11Ông Hai nói với
chính mình
Nói với ai đó(bọn Việt gian) trong tưởng tượng
- Hà, nắng gớm , về nào…
- Chúng bay ăn miếng cơm …nhục
nhã thế này
- Hà, nắng gớm , về nào…
- Chúng bay ăn miếng cơm …nhục
Có tác dụng khắc họa sâu sắc tâm trạng đau đớn, tủi hổ; lòng căm giận sâu sắc của ông Hai đối với những kẻ đang tâm theo giặc.
Hai câu trên là độc thoại, vậy độc thoại là gì?
Trang 12Tiết: 63 : ĐỐI THOẠI , ĐỘC THOẠI VÀ ĐỘC THOẠI NỘI TÂM
TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại độc
thoại và độc thoại nội tâm trong
văn bản tự sự.
1/ Đối thoại là hình thức đối đáp,
trò chuyện giữa 2 hoặc nhiều
người Trong văn bản tự sự, đối
thoại được thể hiện bằng các gạch
đầu dòng ở đầu lời trao và lời đáp
(mỗi lượt lời là một lần gạch đầu
dòng)
2/ Độc thoại: Lời của 1 người nào
đó nói với chính mình hoặc nói với
ai đó trong tưởng tượng, nói thành
lời, phía trước câu nói có gạch đầu
dòng
Trang 13Điều kiện nào để độc thoại xảy ra?
Phải có hoàn cảnh giao tiếp để nhân vật có nhu cầu bộc lộ nội tâm.
Thảo luận: Theo em, đối thoại và độc thoại giống và khác nhau như thế nào?
Giống: - Đều là lời nói của nhân vật
- Đều có dấu gạch đầu dòng
hoặc với ai đó trong tưởng tượng
Trang 14Những câu như “ Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian đấy ư? Chúng nó cũng bị người ta hắt hủi rẻ rúng đấy ư?Khốn nạn bằng ấy tuổi đầu ”
Là những câu ai hỏi ai? Thể hiện điều gì?
Ông Hai tự hỏi chính mình diễn ra trong suy nghĩ và tình
cảm của ông Hai Thể hiện tâm trạng xót xa của ông khi
nghĩ về những đứa con nhỏ bé, vô tội của mình sẽ bị mọi
người xa lánh, hắt hủi…
Nhận xét gì về hình thức của các câu hỏi này, có gì
khác so với lời đối thoại và độc thoại trước đó?
Không có gạch đầu dòng, những câu hỏi này không phát ra thành tiếng mà chỉ âm thầm diễn ra trong suy nghĩ tình cảm của ông Hai
Chúng là những câu độc thoại nội tâm
Vậy, độc thoại nội
tâm là gì?
Trang 15Tiết 63 : ĐỐI THOẠI , ĐỘC THOẠI VÀ ĐỘC THOẠI NỘI TÂM
TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại độc
thoại và độc thoại nội tâm trong
văn bản tự sự.
1/ Đối thoại là hình thức đối đáp,
trò chuyện giữa 2 hoặc nhiều
người Trong văn bản tự sự, đối
thoại được thể hiện bằng các gạch
đầu dòng ở đầu lời trao và lời đáp
( mỗi lượt lời là một lần gạch đầu
dòng)
2/ Độc thoại: Lời của 1 người nào
đó nói với chính mình hoặc nói với
ai đó trong tưởng tượng, nói thành
lời thì phía trước câu nói có gạch
đầu dòng
3/Độc thoại nội tâm : Lời của một người nào đó nói với chính mình hoặc là nói với một ai đó trong
tưởng tượng song không nói thành lời, không có gạch đầu dòng
Trang 16Vậy trong đoạn trích trên, ngôn ngữ nhân vật có những hình thức diễn đạt nào ? Tác dụng ?
*Các hình thức diễn đạt: Đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm
Tạo cho câu chuyện có không khí như cuộc sống thật, thể hiện thái độ căm giận của ông Hai Qua đó khắc họa sâu sắc tâm trạng dằn vặt, đau đớn của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc … góp phần khắc họa thành công tính cách nhân vật : giàu lòng tự trọng, nhạy cảm, dễ xúc động…
Trang 17Vậy, em hãy cho biết trong văn bản tự sự yếu tố đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm có vai trò như thế nào trong việc thể hiện nhân vật, cũng như trong việc thể hiện không khí cuả câu chuyện?
- Làm cho câu chuyện có không khí như cuộc sống thật
- Thể hiện nhân vật, đi sâu vào nội tâm, góp phần giúp chúng
ta hiểu rõ tính cách nhân vật
- Câu chuyện sinh động
Trang 18Tiết 63 : ĐỐI THOẠI , ĐỘC THOẠI VÀ ĐỘC THOẠI NỘI TÂM
TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ I/ Tìm hiểu yếu tố đối thoại độc
thoại và độc thoại nội tâm trong
văn bản tự sự.
1/ Đối thoại là hình thức đối đáp,
trò chuyện giữa 2 hoặc nhiều
người Trong văn bản tự sự, đối
thoại được thể hiện bằng các gạch
đầu dòng ở đầu lời trao và lời đáp
( mỗi lượt lời là một lần gạch đầu
dòng)
2/ - Độc thoại: Lời của 1 người nào
đó nói với chính mình hoặc nói với
ai đó trong tưởng tượng, nói thành
lời thì phía trước câu nói có gạch
đầu dòng
3/Độc thoại nội tâm : Lời của một người nào đó nói với chính mình hoặc là nói với một ai đó trong
tưởng tượng song không nói thành lời, không có gạch đầu dòng
*Đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm là những
hình thức quan trọng để thể hiện nhân vật trong văn bản tự sự
IiII/ Ghi nhớ:
(SGK)
Trang 19- Đối thoại là hình thức đối đáp, trò chuyện giữa 2 hoặc nhiều người Trong văn bản tự sự, đối thoại được thể hiện bằng các gạch đầu dòng ở đầu lời trao và lời đáp (mỗi lượt lời là một lần gạch đầu dòng)
Độc thoại: Lời của 1 người nào đó nói với chính mình hoặc nói với ai đó trong tưởng tượng Trong văn bản tự sự, khi
người độc thoại nói thành lời thì phía trước câu nói có gạch
đầu dòng; còn khi không thành lời thì không có gạch đầu dòng Trường hợp sau gọi là độc thoại nội tâm
II/ Ghi nhớ:
- Đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm là những hình thức
quan trọng để thể hiện nhân vật trong văn bản tự sự
Trang 20§èi tho¹i §éc tho¹i §éc tho¹i néi
- Nãi víi chÝnh m×nh ho c v i ai ặc với ai đã ới ai đã
ã trong t ng
đã ưởng tượng,
tượng, ng, kh«ng thµnh lêi
Tìm trong những văn bản tự sự được học, những đoạn
văn độc thoại, độc thoại nội tâm?
Trang 21Tiết 63 : ĐỐI THOẠI , ĐỘC THOẠI VÀ ĐỘC THOẠI NỘI
TÂM TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ
I / Tìm hiểu yếu tố đối thoại độc
thoại và độc thoại nội tâm trong
văn bản tự sự.
1/ Đối thoại là hình thức đối đáp,
trò chuyện giữa 2 hoặc nhiều
người Trong văn bản tự sự, đối
thoại được thể hiện bằng các gạch
đầu dòng ở đầu lời trao và lời đáp
( mỗi lượt lời là một lần gạch đầu
dòng
2/ Độc thoại: Lời của 1 người nào
đó nói với chính mình hoặc nói với
ai đó trong tưởng tượng, nói thành
lời thì phía trước câu nói có gạch
đầu dòng
3/Độc thoại nội tâm : Lời của một người nào đó nói với chính mình hoặc là nói với một ai đó trong
tưởng tượng song không nói thành lời, không có gạch đầu dòng
III/ Luyện tập:
II/ Ghi nhớ: (sgk):
Trang 22Bài tập trắc nghiệm: Chọn câu trả lời đúng và đủ nhất
ngôn ngữ nào?
thái độ và tình cảm của nhân vật
sức phức tạp và tinh tế trong thế giới nội tâm của nhân vật, góp phần khắc họa tính
cách và phẩm chất nhân vật
nhân vật, làm cho câu chuyện và hình ảnh nhân vật hiện lên chân thực , sinh động và
rõ nét hơn.
Trang 23- Lêi bµ Hai - Lêi «ng Hai
Bài: 1/178
Trang 24Viết một đoạn văn kể chuyện theo đề tài tự chọn, trong đó sử dụng cả hình thức đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm
Bài tập số 2/178
Trang 25•Nắm vững khái niệm đối thoại, độc thoại và độc thoại
nội tâm.
•Hoàn thành bài tập 2 vào vở tập.
•Biết đưa các yếu tố đối thoại, độc thoại và độc thoại
nội tâm trong quá trình tạo lập văn bản tự sự phù hợp.
•Soạn bài: Luyện nói Tự sự kết hợp với nghị luận và
miêu tả nội tâm