Một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác giám định, bồi thường Bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại Công ty Bảo Minh Hà Nội

Đánh giá được những thành tựu đã đạt được, những hạn chế còn tồn tại cũng như nguyên nhân của những hạn chế đó trong công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại Công ty Bảo Minh Hà Nội. Từ đó đưa ra các giải pháp và các kiến nghị nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng công tác giám định bồi thường bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại Công ty Bảo Minh Hà Nội.

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan bài luận văn cuối khóa: “Một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác giám định, bồi thường Bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại Công ty Bảo Minh Hà Nội” do tôi trình bày dưới sự hướng dẫn của PGS.TS Đoàn Minh Phụng Các số liệu và kết quả nêu trong luận văn là

hoàn toàn đúng với tình hình thực tế ở Công ty Bảo Minh

Hà Nội, ngày tháng năm 2016

Sinh viên thực hiện

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

Từ viết tắt Diễn giải

CHXHCN : Cộng hòa xã hội chủ nghĩa

CIF : Cost, Insurance anh Freight tức là giá đã bao gồm

giá thành sản phẩm, cước phí vận chuyển và phí bảo hiểm

CN + DL : Con người + Du lịch

CSGT : Cảnh sát giao thông

GTBH : Giá trị bảo hiểm

GTTH : Giá trị thiệt hại

STBH : Số tiền bảo hiểm

TNBH : Trách nhiệm bảo hiểm

TNDS NT3 : Trách nhiệm dân sự đối với Người thứ 3

DANH MỤC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỂU

Bảng 1.1 : Tình hình tai nạn giao thông đường bộ giai đoạn 2011 – 2015 8Bảng 2.1 : Tình hình kinh doanh của công ty Bảo Minh Hà Nội giai đoạn

2012 – 2015

39

Bảng 2.2 : Kết quả khai thác nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại

công ty Bảo Minh Hà Nội giai đoạn 2013 – 2015

LỜI NÓI ĐẦU 1.Lý do chọn đề tài

Trong những năm gần đây, nhu cầu về vận chuyển hàng hóa, hành kháchngày càng tăng lên đã kéo theo sự gia tăng một cách đáng kể số lượng cácphương tiện vận tải Tuy nhiên, do điều kiện cơ sở hạ tầng giao thông ở nước

ta hiện nay còn nhiều bất cập, trong khi đó ý thức chấp hành đúng luật lệ antoàn giao thông của người dân còn chưa cao, dẫn đến phát sinh nhiều hệ lụy,đặc biệt là vấn đề tai nạn giao thông đã trở thành vấn nạn của xã hội Mặc dùchính phủ, các cấp, các cơ quan ban ngành đã và đang thực hiện nhiều biệnpháp tích cực nhưng tình trạng tai nạn giao thông vẫn diễn biến hết sức phứctạp Hàng năm có đến hàng vạn người chết và bị thương, thiệt hại về vật chất

là vô cùng to lớn và trở thành nỗi ám ảnh của tất cả mọi người, nhất là đối vớichủ các phương tiện tham gia giao thông

Trước thực trạng đó thì nhu cầu về bảo hiểm xe cơ giới ngày càng đượccác chủ xe quan tâm Họ xem đây là một trong những biện pháp tích cực đểkhắc phục hậu quả khôn lường do tai nạn giao thông gây ra, qua đó giúp họ

ổn định về mặt tài chính cũng như an tâm hơn trong quá trình hoạt động nghềnghiệp của mình khi mà đã chuyển giao rủi ro cho doanh nghiệp bảo hiểm

Cùng với sự chuyển mình của nền kinh tế, thị trường bảohiểm Việt Nam cũng dần trở nên lớn mạnh, đa dạng về nghiệp

vụ, sản phẩm Trong đó nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơgiới là một trong những nghiệp vụ chủ chốt Dựa vào cơ sở lýluận về nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới nói chung vàcông tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất

xe cơ giới nói riêng, Công ty Bảo Minh Hà Nội đã thực hiện

triển khai nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới ngay từnhững ngày đầu thành lập và đã đạt được những thành tựunhất định, tạo vị trí vững chắc trên thị trường bảo hiểm xe cơgiới nói riêng và thị trường bảo hiểm phi nhân thọ nói chung.

Tuy nhiên, nhu cầu của khách hàng ngày một tăng cùngvới sự cạnh tranh giữa các doanh nghiệp bảo hiểm diễn rangày một gay gắt, đòi hỏi Công ty Bảo Minh Hà Nội phảikhông ngừng cải tiến các sản phẩm, nâng cao chất lượng dịch

vụ để khách hàng cảm thấy yên tâm và thoải mái nhất khi sửdụng sản phẩm của mình Một trong những giải pháp nângcao hiệu quả hoạt động đó chính là hoàn thiện hơn nữa chấtlượng công tác giám định, bồi thường nói chung và trongnghiệp vụ vật chất xe cơ giới nói riêng Đây là một trongnhững cách thức quan trọng nhất được Công ty Bảo Minh HàNội sử dụng để tạo ra thế mạnh cạnh tranh cho mình

Trong thời gian thực tập tại Công ty Bảo Minh Hà Nội, vớikiến thức chuyên ngành cùng với sự hiểu biết thêm về kiếnthức thực tế em đã mạnh dạn chọn đề tài:

“MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC GIÁM ĐỊNH BỒI THƯỜNG BẢO HIỂM VẬT CHẤT XE CƠ GIỚI TẠI CÔNG TY BẢO MINH HÀ NỘI”

2.Đối tượng, mục tiêu nghiên cứu

 Đối tượng nghiên cứu:

Thực trạng công tác giám định và bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vậtchất xe cơ giới tại Công ty Bảo Minh Hà Nội

 Mục tiêu nghiên cứu:

Đánh giá được những thành tựu đã đạt được, những hạn chế còn tồn tạicũng như nguyên nhân của những hạn chế đó trong công tác giám định bồithường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại Công ty Bảo Minh Hà Nội

Từ đó đưa ra các giải pháp và các kiến nghị nhằm nâng cao hơn nữa chấtlượng công tác giám định bồi thường bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại Công tyBảo Minh Hà Nội

3.Phạm vi nghiên cứu

Đề tài nghiên cứu trong phạm vi Công ty Bảo Minh Hà Nội giai đoạn2013-2015

4.Phương pháp nghiên cứu

Sử dụng phương pháp nghiên cứu lý luận, phương pháp nghiên cứuthực tiễn kết hợp với phương pháp tổng hợp và phân tích số liệu theo các chỉtiêu để làm rõ thực trạng công tác giám định – bồi thường tổn thất bảo hiểmvật chất xe cơ giới Từ đó có thể đưa ra giải pháp khắc phục những hạn chếcòn tồn tại nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng công tác giám định bồi thườngbảo hiểm vật chất xe cơ giới tại Công ty Bảo Minh Hà Nội

5.Kết cấu

Đề tài được chia làm 3 chương:

Chương 1: Những vấn đề lý luận về bảo hiểm vật chất xe

cơ giới và công tác giám định bồi thường

Chương 2: Thực trạng công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại Công ty Bảo Minh

Hà Nội

Chương 3: Một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất

xe cơ giới tại Công ty Bảo Minh Hà Nội

Trong thực tế, bảo hiểm vật chất xe mô tô chưa đượctriển khai rộng rãi và phổ biến tới người sử dụng nên trong nộidụng luận văn tốt nghiệp em đề cập chủ yếu liên quan tới đốitượng bảo hiểm là xe ô tô Trong khuôn khổ một bài luận văntốt nghiệp với những hạn chế về kiến thức lý luận cũng nhưthực tiễn, bài viết không tránh khỏi thiếu sót Vì vậy, em rấtmong nhận được sự đóng góp ý kiến của các thầy, cô để cóthể hoàn thiện bài luận văn của mình và nâng cao hiểu biếthơn nữa

Trong quá trình thực tập cũng như viết đề tài, em xinchân thành cảm ơn PGS.TS Đoàn Minh Phụng cùng các anhchị trong Công ty Bảo Minh Hà Nội đã tận tình giúp đỡ để em

có thể hoàn thành đề tài này

Em xin chân thành cảm ơn!

Hà Nội, ngày tháng năm 2016

Sinh viên

Nguyễn Thị Lan

CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ BẢO HIỂM VẬT CHẤT

XE CƠ GIỚI VÀ CÔNG TÁC GIÁM ĐỊNH BỒI THƯỜNG

1.1 Khái quát về nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

1.1.1 Xe cơ giới và tai nạn giao thông đường bộ

Trong sự phát triển kinh tế của một quốc gia, giao thôngvận tải đóng một vai trò vô cùng quan trọng, nó chính làhuyết mạch của quốc gia, nối liền các vùng miền, đảm bảocho việc vận chuyển hàng hóa, vận tải hành khách đượcthông suốt, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động giao lưukinh tế và thương mại giữa các vùng, miền trong nước cũngnhư giữa các nước trên toàn thế giới Ngày nay, phương tiệngiao thông vận tải được chia theo tính năng hoạt động trêncác tuyến đường bao gồm: đường bộ, đường sắt, đường thủy

và đường hàng không Tuy nhiên, do đặc thù địa lý, kinh tế, xãhội thì giao thông đường bộ vẫn là hình thức phổ biến và đượcquan tâm phát triển hàng đầu Vì vậy, xe cơ giới đã trở thànhphương tiện giao thông phổ biến nhất ở hầu hết các quốc giatrên thế giới và chiếm một vị trí quan trọng trong ngành giaothông vận tải của mỗi quốc gia

Xe cơ giới là tất cả các loại xe hoạt động trên đường bộbằng chính động cơ của mình và được lưu hành trên lãnh thổmỗi quốc gia Theo luật giao thông đường bộ nước CHXHCNViệt Nam: xe cơ giới (phương tiện giao thông đường bộ) baogồm xe ô tô, máy kéo, rơ moóc, sơ mi rơ moóc được kéo bởi

xe ô tô, máy kéo; xe mô tô hai bánh; xe mô tô ba bánh; xegắn máy (kể cả xe máy điện) và các loại tương tự.

Xe cơ giới khi tham gia giao thông và thực hiện chứcnăng vận tải của mình, nó có phần ưu việt và thuận tiện hơn

so với một số loại phương tiện khác:

− Xe cơ giới có tính cơ động cao, linh hoạt trên hầu hết mọi địahình, thích hợp lưu thông trong mọi phạm vi không gian, ítchịu ảnh hưởng của những hiện tượng xấu do thời tiết gây ranhư các phương tiện giao thông khác: tàu hỏa, tàu thủy, máybay…

− Tốc độ vận chuyển nhanh, tính việt dã tốt, đa dạng về chủngloại, giúp cho khâu vận tải được đảm bảo nhanh chóng, hiệuquả kịp thời và đúng địa điểm

− Hệ thống cơ sở hạ tầng giao thông như: đường xá, bến bãiđáp ứng cho xe cơ giới lưu hành không mang tính chất đặcthù nên có chi phí đầu tư thấp hơn các phương tiện khác

− Chi phí vận tải cũng như chi phí mua sắm, sửa chữa xe khôngquá cao so với một số loại phương tiện khác, phù hợp vớinguồn lực tài chính của các cá nhân, tổ chức, nhất là cácdoanh nghiệp nhỏ và vừa ở các nước đang phát triển trong đó

có Việt Nam

Với những ưu điểm như vậy, xe cơ giới từ khi ra đời chođến nay luôn là phương tiện được con người ưa chuộng Cùngvới sự phát triển của khoa học công nghệ, hòa chung xu thếtoàn cầu hóa, các sản phẩm về xe cơ giới được cải tiến mộtcách rõ rệt không chỉ về tính năng ưu việt mà còn về giáthành, đáp ứng nhu cầu đi lại ngày một tăng lên của con

người Theo thống kê của cục cảnh sát giao thông đường bộnước ta, nếu như năm 1995 cả nước mới chỉ có 3.710.632phương tiện cơ giới lưu hành thì đến hết năm 2015 số lượng

xe cơ giới đã lên tới con số 47 triệu phương tiện

Sự gia tăng của phương tiện giao thông đường bộ tại ViệtNam, đặc biệt là xe cơ giới diễn ra rất nhanh, nhưng cơ sở hạtầng lại phát triển không tương xứng đã kéo theo hậu quả làmức độ an toàn khi tham gia giao thông của các loại phươngtiện này giảm đi một cách rõ nét Trong đó, tai nạn giao thôngđường bộ liên quan đến xe cơ giới hiện đang là vấn đề rấtđáng báo động

Tai nạn giao thông là sự kiện bất ngờ xảy ra ngoài ýmuốn chủ quan của người điều khiển phương tiện giao thôngkhi đang di chuyển trên đường giao thông, do vi phạm cácquy tắc an toàn giao thông hay do gặp những tình huống, sự

cố đột xuất, không kịp phòng tránh gây nên thiệt hại nhấtđịnh về người và tài sản

Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến các vụ tai nạn giao thôngđường bộ chủ yếu là do người điều khiển phương tiện giaothông phóng nhanh vượt ẩu, đi không đúng phần đường,không chú ý quan sát khi lưu thông, sử dụng rượu bia và cácchất kích thích khi điều khiển phương tiện …Còn nguyên nhânsâu xa của tình hình nói trên xuất phát từ nền kinh tế đangphục hồi và phát triển; cơ sở hạ tầng, phương tiện giao thôngchất lượng kém; nhu cầu đi lại tăng cao dẫn đến mật độphương tiện tham gia giao thông quá tải; ý thức chấp hành

pháp luật của người tham gia giao thông còn kém; đường sáchưa được nâng cấp, mở rộng; công tác tuyên truyền, phổbiến, giáo dục pháp luật về trật tự an toàn giao thông trongthời gian qua mặc dù đã được tăng cường nhưng vẫn chưađáp ứng được yêu cầu, chưa đến được với người dân…

Ở nước ta hiện nay, tình hình gia thông với số vụ tai nạn giao thông cóchiều hướng giảm nhưng tính chất nghiêm trọng của các vụ tai nạn lại tănglên Ta có bảng số liệu sau:

Bảng 1.1: Tình hình tai nạn giao thông đường bộ giai đoạn 2011- 2015

Năm Số vụ tai nạn Số người bị thương Số người bị chết

(Nguồn: Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia)

Sau các vụ tai nạn thì thiệt hại về xe cơ giới gây ra là rất lớn, không chỉảnh hưởng đến chính chủ phương tiện tham gia giao thông mà ảnh hưởng đến

toàn xã hội Chính vì vậy mà bảo hiểm vật chất xe cơ giới mà chủ yếu là bảohiểm vật chất xe ô tô ra đời như là một tất yếu khách quan đáp ứng được nhucầu của chủ xe cũng như nhu cầu của toàn xã hội.

1.1.2 Sự cần thiết của bảo hiểm vật chất xe cơ giới

Hiện nay, tai nạn giao thông đang là một trong nhữngnguyên nhân gây tử vong hàng đầu cho con người Không chỉgây thiệt hại về người, mà những hậu quả về kinh tế mà tainạn giao thông gây nên cũng không nhỏ như: thiệt hại vềphương tiện giao thông, các tài sản liên quan, hạ tầng màchi phí bỏ ra để khắc phục, sửa chữa hoặc thay thế là rất lớn.Tai nạn giao thông có thể gây thiệt hại đến nhiều bên liênquan, trong đó người chủ phương tiện cơ giới trong vụ tai nạnngoài chịu thiệt hại của chính mình nếu có lỗi gây tai nạn cònphải chịu trách nhiệm đối với những thiệt hại của các bên liênquan nên việc giải quyết bồi thường khá khó khăn và phứctạp, thậm chí vượt quá khả năng chi trả của chủ xe, do vậy lợiích của chủ xe bị thiệt hại không được đảm bảo Vì vậy, nhucầu tạo lập một quỹ bảo hiểm để bồi thường, bù đắp chonhững chủ xe bị thiệt hại về người và tài sản khi xảy ra tainạn trở thành một tất yếu khách quan Và sản phẩm bảo hiểmvật chất xe cơ giới được ra đời để đáp ứng nhu cầu đó

1.1.3 Vai trò của Bảo hiểm vật chất xe cơ giới

Bảo hiểm vật chất xe cơ giới ra đời đáp ứng nhu cầu củacác chủ xe về việc thành lập một quỹ bảo hiểm để chi trả chonhững tổn thất xảy ra trong tai nạn và lợi ích của nó đem lại

cho xã hội là rất lớn, đóng vai trò quan trọng trong hệ thốngbảo hiểm của mỗi quốc gia.

− Bảo hiểm vật chất xe cơ giới bồi thường những tổn thất do rủi

ro gây ra, góp phần ổn định đời sống sản xuất và kinh doanh cho chủ phương tiện: Công ty bảo hiểm thông qua hoạt động

nghiệp vụ của mình sử dụng quỹ bảo hiểm đề chi trả bồithường cho chủ phương tiện, tạo điều kiện cho họ sớm khắcphục hậu quả tai nạn và những khó khăn phát sinh cũng nhưcác khoản chi phí bất thường Nhờ vậy, giúp các chủ xe ổnđịnh về mặt tài chính, hoạt động kinh doanh, đời sống sinhhoạt dân cư không bị gián đoạn Vì vậy tạo sự yên tâm làmviệc cho các cá nhân, tổ chức góp phần bảo đảm an sinh xãhội

− Góp phần ngăn ngừa và đề phòng hạn chế tổn thất: Mục tiêu

lớn nhất của hoạt động kinh doanh là tạo ra lợi nhuận Theo

đó, các doanh nghiệp bảo hiểm muốn có lợi nhuận cao thì chiphí phải giảm, mà khoản chi phí bồi thường chính là khoản chiphí lớn nhất của các doanh nghiệp bảo hiểm Với mục đích làgiảm những thiệt hại cho chủ xe tham gia bảo hiểm góp phầngiảm chi phí bồi thường, việc triển khai nghiệp vụ này đòi hỏicác công ty bảo hiểm phải có những biện pháp cần thiết để

đề phòng, hạn chế rủi ro tai nạn xảy ra trên các tuyến đườnggiao thông bằng việc sử dụng nguồn phí thu được đầu tư vàonâng cấp, cải tạo cơ sở hạ tầng giao thông, tạo an toàn tronglưu thông, giảm bớt áp lực chi tiêu cho ngân sách Nhà nước,

và có thể sử dụng nguồn phí để tuyên truyền, quảng bá, tư

định nguyên nhân tai nạn, giám định tổn thất đối với các vụtai nạn giao thông thuộc trách nhiệm của các công ty bảohiểm sẽ giúp các cơ quan chức năng đánh giá rủi ro, tìm ranhững nguyên nhân phố biến gây tai nạn từ đó đưa ra cácbiện pháp thiết thức để phòng tránh tai nạn giao thông, xâydựng hoàn thiện khung pháp lý về trật tự an toàn giao thông.

− Tham gia bảo hiểm vật chất xe cơ giới góp phần nâng cao ý thức tham gia giao thông của các chủ xe và lái xe: Việc gắn

quyền lợi với trách nhiệm cho mỗi chủ phương tiện buộc họphải tham gia tích cực vào việc ngăn ngừa, đề phòng tai nạngiao thông để bảo vệ tính mạng và tài sản của mình

− Góp phần tăng thu cho ngân sách nhà nước và tạo thêm việc làm cho người lao động: Khoản thuế nộp vào ngân sách nhà

nước hàng năm được trích từ lợi nhuận của doanh nghiệp kinhdoanh các nghiệp vụ bảo hiểm, trong đó có bảo hiểm vật chất

xe cơ giới là nguồn thu quan trọng, đóng góp không nhỏ vànguồn ngân sách đầu tư cho cơ sở hạ tầng giao thông cũngnhư các lĩnh vực khác trong nền kinh tế quốc dân Từ đó bảohiểm đã góp phần tăng thu cho ngân sách nhà nước tạo thêmnhiều công ăn việc làm cho người lao động, giảm bớt gánhnặng thất nghiệp cho xã hội

− Góp phần huy động vốn để đầu tư phát triển kinh tế xã hội:

Khi khách hàng đóng một khoản phí cho các doanh nghiệpbảo hiểm thì những khoản phí đó sẽ lập thành một quỹ chungtạm thời nhàn rỗi vì số tiền này tạm thời vẫn chưa phải chi trảcho các tổn thất xảy ra Cùng với đó, thị trường tiền tệ luônkhông ngừng biến động, nguy cơ lạm phát tăng cao, vì thế số

lĩnh vực mà pháp luật quy định đối với các doanh nghiệp bảohiểm Nhờ đó, xã hội có thêm một nguồn vốn không nhỏ đểđầu tư vào phát triển kinh tế - xã hội

1.2 Nội dung cơ bản của nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

1.2.1 Đối tượng bảo hiểm

Bảo hiểm thiệt hại vật chất xe cơ giới là một loại hìnhbảo hiểm tài sản, có đối tượng bảo hiểm là bản thân chiếc xetham gia bảo hiểm Nhìn chung, đối tượng bảo hiểm vật chất

xe cơ giới phải mang những tiêu thức như: Xe cơ giới phảiđược gắn động cơ của chính nó, di chuyển được trên đất liền

và phải có tối thiểu một chỗ ngồi cho người điều khiển Tuynhiên, xe cơ giới để có thể coi là một đối tượng bảo hiểm thìphải có giá trị sử dụng, đáp ứng được những điều kiện về mặt

kỹ thuật và pháp lý cho việc lưu hành xe, có giấy phép lưuhành do cơ quan công an cấp và hoạt động trên lãnh thổ nướcCHXHCN Việt Nam

Xét trên phương diện kỹ thuật, xe cơ giới được cấu thành

từ nhiều chi tiết, bộ phận máy móc thiết bị khác nhau Thôngthường xe ô tô gồm 7 cụm tổng thành đó là:

− Tổng thành thân vỏ xe:

Bao gồm 3 nhóm:

+ Nhóm A: Thân vỏ của bin, ga lăng, ca pô, chắn bùn, cửa kính,toàn bộ vỏ kim loại – gỗ nhựa, các cần gạt, bàn đạp, côn số,phanh

+ Nhóm B: Ghế đệm nội thất, toàn bộ ghế ngồi hoặc nằm, cáctrang thiết bị ( điều hòa, quạt, đài )

+ Nhóm C: Sắt xi gồm khung, Padershock, các cơ quan bắt chặtvào khung xe, tổng bơm, phanh, các bình chứa phanh, bìnhchứa nhiên liệu, dẫn động phanh chính và phanh tay, dẫnđộng côn, hơi dây dẫn, bộ chế hỏa lực phanh, mâm xoay

− Tổng thành động cơ: Động cơ, bộ ly hợp, bộ chế hòa khí, bơm

cao áp, bầu lọc dầu, bộ phận lọc gió và hệ thống điện

− Tổng thành hộp số: Hộp số chính, hộp số phụ (nếu có), hệ

thống dẫn các loại

− Tổng thành cầu chủ động: Vỏ cầu, dầm cầu, truyền lực chính,

cụm moay ơ sau, vi sai, cơ cấu phanh, xi lanh phanh, trục lápngang, hệ thống treo cầu sau

− Tổng thành trục trước gồm: Dầm cầu, trụ đứng, trục lắp, hệ

thống treo phíp, cơ cấu phanh, vỏ cầu, vi sai

− Tổng thành hệ thống lái gồm: Vô lăng, trục lái, động lái, hộp

tay lái, bộ trợ lực tay lái, thanh kéo ngang, thanh kéo dọc, cơcấu điều khiển gạt mưa

− Tổng thành lốp gồm: Các bộ phận săm lốp hoàn chỉnh của xe

và lốp được trang bị dự phòng trên xe

Ngoài ra, với các ô tô chuyên dùng tùy loại còn bao gồmcác tổng thành khác như: xúc, nâng,…

Trên cơ sở phân chia đó, nhà bảo hiểm có thể bảo hiểmtoàn bộ xe hoặc bảo hiểm cho từng bộ phận xe Trên thực tếhiện nay, các công ty bảo hiểm thông thường chỉ bảo hiểmcho toàn bộ xe hoặc bảo hiểm cho bộ phận là tổng thành thân

vỏ

1.2.2 Phạm vi bảo hiểm và loại trừ bảo hiểm

1.2.2.1 Phạm vi bảo hiểm

Bảo hiểm vật chất xe cơ giới bảo hiểm cho các rủi ro tainạn bất ngờ, ngoài sự kiểm soát của chủ xe (lái xe), gây thiệthại cho chính chiếc xe đó Thông thường, rủi ro được bảo hiểm

có thể là một trong những trường hợp:

− Đâm va, lật đổ, lao xuống sông, xuống vực…

− Hỏa hoạn, cháy nổ

− Những tai nạn bất khả kháng do thiên nhiên: bão, lũlụt, sạt lở, sét đánh, động đất, mưa đá

− Vật thể từ bên ngoài tác động lên xe cơ giới ngẫunhiên

− Mất toàn bộ xe trong trường hợp xe bị trộm cắp, bịcướp

Thông thường rủi ro được bảo hiểm được chia ra làm haiphần: phần bảo hiểm ngẫu nhiên và phần bảo hiểm khi cóthỏa thuận riêng (Các điều khoản bổ sung) như: Mất cắp bộphận, thủy kích, tai nạn ngoài lãnh thổ Việt Nam, không khấutrừ khấu hao thay thế mới, lựa chọn cơ sở sửa chữa, sửa chữaphụ tùng chính hãng… Khi khách hàng có nhu cầu bảo hiểmcho nhóm rủi ro mở rộng này họ có thể yêu cầu nhà bảo hiểmcung cấp và phải nộp thêm phụ phí

Ngoài việc bồi thường tổn thất về vật chất cho xe cơ giớiđược bảo hiểm do những rủi ro trên gây ra, công ty bảo hiểmcòn chịu trách nhiệm thanh toán cho chủ xe tham gia bảo

những nguyên nhân trên nhằm: Ngăn ngừa, hạn chế tổn thấtphát sinh thêm đối với xe bị tai nạn; chi phí bảo vệ và đưa xe

bị thiệt hại tới nơi sửa chữa gần nhất, giám định thiệt hại nếutổn thật thuộc trách nhiệm bảo hiểm

1.2.2.2 Loại trừ bảo hiểm

Bên cạnh đó, những rủi ro không thuộc trách nhiệm bảohiểm của công ty bảo hiểm được gọi là rủi ro loại trừ đối vớimỗi vụ tai nạn Bao gồm:

− Loại trừ những tổn thất không phải là hậu quả của những sự

cố ngẫu nhiên, khách quan, những tổn thất liên quan tớinhững yếu tổ chủ quan của chủ xe trong việc sử dụng, quản

lý, bảo dưỡng xe như:

+ Hao mòn tự nhiên, giảm dần chất lượng hỏng hóc do khuyếttật hoặc hư hỏng thêm do sửa chữa

+ Hư hỏng về điện hoặc bộ phận máy móc thiết bị, kể cả máythu thanh, điều hòa nhiệt độ, săm lốp bị hư hỏng mà không

do tai nạn gây ra

− Loại từ những trường hợp vi phạm pháp luật hoặc độ trầmtrọng của rủi ro tăng lên:

+ Hành động cố ý gây tai nạn của chủ xe, lái xe

+ Lái xe không có bằng lái hoặc có nhưng không hợp lệ

+ Lái xe sử dụng và bị ảnh hưởng của rượu bia, ma tùy hoặc cácchất kích thích khác trong khi điều khiển xe

+ Xe không có giấy chứng nhận đăng kiểm và bảo vệ môitrường hợp lệ

+ Xe chở chất cháy, nổ trái phép

+ Xe chở quá trọng tải hoặc chở quá số hành khách quy định.+ Xe đi vào đường cấm, đi đêm không đèn.

+ Xe sử dụng để tập lái, đua xe thể thao, chạy thử

− Loại trừ rủi ro có tính “chính trị” với hậu quả lan rộng: Chiếntranh

− Những quy định loại trừ khác: Chẳng hạn như loại trừ nhữngthiệt hại gián tiếp, tai nạn xảy ra ngoài lãnh thổ nước CHXHCNViệt Nam (trừ trường hợp có thỏa thuận riêng) Loại trừ thiệthại do mất cắp bộ phận của xe Vấn đề này tùy thuộc vào yêucầu quản lý rủi ro của người bảo hiểm và những yếu tổ kháccủa hợp đồng như: phí bảo hiểm,…

− Những thiệt hại là hậu quả gián tiếp như: giảm giá trị thươngmại, mất giảm thu nhập do ngừng sản xuất, sử dụng, khaithác

Ngoài ra, công ty bảo hiểm có thể từ chối một phần hoặctoàn bộ số tiền bồi thường trong trường hợp chủ xe có những

sự đồng ý của doanh nghiệp bảo hiểm

− Không làm các thủ tục bảo lưu quyền đòi người thứ ba có lỗitrong việc gây ra thiệt hại cho chiếc xe được bảo hiểm

1.2.3 Giá trị bảo hiểm, số tiền bảo hiểm

1.2.3.1 Giá trị bảo hiểm

Giá trị bảo hiểm của xe cơ giới là giá trị thực tế của xetrên thị trường tại thời điểm tham gia bảo hiểm Việc xác địnhđúng giá trị thực tế của chiếc xe khi tham gia bảo hiểm là rấtquan trọng vì đây là cơ sở chính để xác định đúng giá trị khigiải quyết bồi thường Việc xác định giá trị xe được thực hiệntheo các bước sau::

Bước 1: Chủ xe khai báo giá trị xe yêu cầu được bảo

hiểm tại thời điểm tham gia bảo hiểm

Bước 2: Doanh nghiệp bảo hiểm cùng với chủ xe tiến

hành kiểm tra xe để xác nhận tình trạng của xe tại thời điểmtham gia bảo hiểm

Đối với những xe mới, bắt đầu đưa vào sử dụng, việc xácđịnh giá trị của chúng không quá phức tạp, doanh nghiệp bảohiểm có thể căn cứ vào một trong những giấy tờ sau để xácđịnh giá trị bảo hiểm: Giấy tờ, hóa đơn mua bán giữa nhà máylắp ráp, đại lý phân phối với người mua, hoặc giữa nhữngngười bán nước ngoài và người nhập khẩu; Hóa đơn thu thuếtrước bạ; Đối với xe nhập khẩu miễn thuế, giá trị bảo hiểmđược tính như sau:

GTBH = CIF x (100% + T1) x (100% + T2)

Trong đó: T1 là thuế suất thuế nhập khẩu.

T2 là thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt.

Đối với những xe đã qua sử dụng, việc xác định giá trịbảo hiểm đòi hỏi nhiều công đoạn phức tạp hơn so với xe mới,Việc xác định giá trị của xe được căn cứ theo các yếu tố sauđây: Giá mua xe ban đầu; Giá mua bán trên thị trường củanhững chiếc xe cùng chủng loại, có chất lượng tương đương;Tình trạng hao mòn thực tế của xe; Tình trạng kỹ thuật vàhình thức bên ngoài của xe trên thực tế….

Căn cứ vào các tiêu thức đó, công ty bảo hiểm và chủ xe

sẽ thảo luận và thống nhất về giá trị bảo hiểm Tuy nhiên việcxác định giá trị bảo hiểm này không thể nhận được một kếtquả chính xác một cách tuyệt đối Giá trị bảo hiểm của chủ xechỉ được xác minh một cách tương đối chính xác, hợp lý

Trong thực tế, để phục vụ cho việc xác định giá trị bảohiểm của xe, một số doanh nghiệp bảo hiểm đã xây dựngbảng giá xe theo nguồn gốc sản xuất, năm sản xuất, loại xe,dung tích xi lanh

1.2.3.2 Số tiền bảo hiểm

Số tiền bảo hiểm là một khoản tiền nhất định được ghitrong đơn bảo hiểm hoặc giấy chứng nhận bảo hiểm để xácđịnh giới hạn trách nhiệm của người bảo hiểm trong việc bồithường hoặc chi trả tiền bảo hiểm Như vậy, khi chủ phươngtiện tham gia bảo hiểm vật chất xe cơ giới cho toàn bộ xe thì

số tiền bảo hiểm được xác định căn cứ vào giá trị thực tế của

xe vào thời điểm ký kết hợp đồng Đây gọi là trường hợp bảohiểm đúng giá trị

Trường hợp chủ xe muốn tham gia bảo hiểm dưới giá trịthì doanh nghiệp bảo hiểm vẫn chấp nhận, tuy nhiên thườngkèm theo quy định về tỉ lệ tối thiểu giữa số tiền bảo hiểm vàgiá trị bảo hiểm Đối với xe tham gia bảo hiểm dưới giá trị, trừkhi có thỏa thuận khác, nếu thiệt hại xảy ra thì quy tắc tỉ lệ sẽđược áp dụng để xác định số tiền bồi thường.

Đối với trường hợp chủ xe tham gia bảo hiểm bộ phận,

số tiền bảo hiểm được xác định căn cứ vào tỉ lệ giữa giá trịcủa bộ phận được bảo hiểm và giá trị của toàn bộ xe (tỉ lệ này

là khác nhau ở những chủng loại xe khác nhau, doanh nghiệpbảo hiểm sẽ có những bảng tỉ lệ vế giá trị của các bộ phận sovới giá trị của từng loại xe) Trên thực tế, không ít chủ xe thamgia bảo hiểm một hoặc một số tổng thành cho chiếc xe củamình Trong số các tổng thành của xe thì tổng thành thân vỏ

xe thường chiếm tỉ trọng lớn về mặt giá trị và cũng chịu ảnhhưởng nhiều nhất bởi những hậu quả của những vụ tai nạn,cho nên nếu chọn một tổng thành để tham gia bảo hiểm thìchủ xe thường chọn tổng thành này

Ngoài việc bảo hiểm cho phần thiệt hại vật chất xảy rađối với chiếc xe được bảo hiểm, người bảo hiểm còn có thểđảm bảo cho một số chi phs liên quan như chi phí cẩu xe, kéo

xe từ nơi bị tai nạn tới nơi sửa chữa, chi phí giám định,….nhưng tổng số tiền bồi thường không lớn hơn số tiền bảohiểm

1.2.4 Phí bảo hiểm

Mức phí của hợp đồng bảo hiểm thiệt hại vật chất xe cơgiới được xác định bằng tỉ lệ phí bảo hiểm nhân với số tiềnbảo hiểm Tỉ lệ phí cơ bản thường áp dụng cho thời hạn mộtnăm hợp đồng, cùng với đó là quy định về tỉ lệ giảm phí đốivới những hợp đồng có thời hạn dưới một năm

Nhìn chung tỉ lệ phí bảo hiểm cũng được định lượng dựa trên phương phápthống kê, kết quả tính toán về tần suất xảy ra tổn thất và chi phí trung bình/1tổn thất và định mức chi phí quản lý của người bảo hiểm Phương pháp tínhphí bảo hiểm thiệt hại vật chất xe cơ giới của nhiều công ty bảo hiểm trên thếgiới luôn dựa vào một số yếu tố cơ bản sau:

− Những yếu tố liên quan đến bản thân chiếc xe và vấn để sửdụng xe, gồm: Loại xe; Mục đích sử dụng xe; Phạm vi địa bànhoạt động của xe; Thời gian đã qua sử dụng của xe; Giá trịcủa xe;…

− Những yếu tố liên quan đến người được bảo hiểm, người điềukhiển xe: Giới tính cũng như độ tuổi của người lái xe; Tiền sửcủa người lái xe ( như: các hành vi vi phạm luật lệ an toàngiao thông, các vụ tai nạn phát sinh có liên quan đến họ,…);Kinh nghiệm của người lái xe; Quá trình đã tham gia bảo hiểmcủa người được bảo hiểm…

− Việc tính phí bảo hiểm còn phải tùy thuộc vào sự giới hạnphạm vi bảo hiểm và có sự phân biệt giữa bảo hiểm lẻ và bảohiểm cả đội xe Cơ chế thưởng bằng việc giảm phí cũng được

áp dụng như một biện pháp giữ khách hàng của các doanhnghiệp bảo hiểm

− Ngoài ra việc tính phí bảo hiểm còn phụ thuộc vào kênh khai

thác bảo hiểm xe: qua mô hình bancassurance, quashowroom, hay qua khách cá nhân… thì sẽ có những mức phí

ưu đãi khác nhau

1.3 Công tác giám định, bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

1.3.1 Nội dung của công tác giám định, bồi thường

1.3.1.1 Nguyên tắc giám định bồi thường

Mục tiêu của công tác giám định, bồi thường bảo hiểmvật chất xe cơ giới là nhằm xác định được tai nạn và nguyênnhân gây ra tai nạn, từ đó xác định trách nhiệm của ngườibảo hiểm, đồng thời sẽ đánh giá được mức độ thiệt hại choviệc bồi thường được chính xác và nhanh chóng Bởi vậy, côngtác giám định, bồi thường đòi hỏi cần phải tuân theo nhữngnguyên tắc nhất định mà pháp luật và các doanh nghiệp bảohiểm đề ra

Đối với công tác giám định:

− Việc giám định phải tiến hành sớm nhất có thể sau khi nhậnđược thông tin tai nạn (quy định chung là 5 ngày) Nếu khôngtiến hành giám định sớm được thì lý do của việc chậm trễphải được đề cập trong biên bản giám định

− Mọi thiệt hại về vật chất xe thuộc trách nhiệm bảo hiểm đềuphải được tiến hành giám định trực tiếp bởi công ty bảo hiểmhoặc người được công ty bảo hiểm ủy quyền với sự có mặtcủa chủ xe, người có nghĩa vụ, quyền lợi liên quan hoặc người

đại diện hợp pháp để xác định nguyên nhân và mức độ thiệthại.

− Khi chủ xe không thống nhất được nguyên nhân và mức độtổn thất do giám định viên của công ty xác định thì hai bên sẽthỏa thuận với nhau để lựa chọn giám định viên độc lập, phígiám định do doanh nghiệp bảo hiểm trả nếu kết quả giámđịnh của hai bên không trùng nhau, nếu kết luận đó trùngnhau thì chủ xe phải trả phí giám định đó

− Công tác giám định của công ty bảo hiểm không được tiết lộnội dung và phải độc lập với các cơ quan chức năng khác.Trong trường hợp đặc biệt không thể thực hiện được việc giámđịnh, thì doanh nghiệp được quyền căn cứ vào các biên bản,kết luận của các cơ quan chức năng có thẩm quyền và các tàiliệu liên quan do chủ xe có trách nhiệm cung cấp đề có thểxác định nguyên nhân và mức độ thiệt hại

− Nội dung biên bản giám định phải khách quan, thể hiện đượcđầy đủ, chi tiết những thiệt hại do tai nạn gây ra và đề xuấtphương án khắc phục thiệt hại một cách hợp lý và kinh tếnhất

Đối với công tác bồi thường:

− Trường hợp xe tham gia bảo hiểm bằng hoặc dưới giá trị thựctế:

STB

STBH Giá trị thực tế

xe

− Trường hợp xe tham gia bảo hiểm trên giá trị thực tế: Số tiềnbồi thường thực tế tối đa cũng chỉ bằng những thiệt hại thực

tế và không được vượt quá giá trị thực tế của xe

− Trường hợp xe tổn thất bộ phận: Các công ty bảo hiểm thườnggiới hạn mức trách nhiệm bồi thường bằng bảng tỉ lệ giá trịtổng thành xe và áp dụng một trong hai nguyên tắc trên đểgiải quyết bồi thường

− Trường hợp tổn thất toàn bộ: Xe được coi là tổn thất toàn bộkhi bị mất tích, mất cắp hoặc xe bị thiệt hại đến mức khôngthể sửa chữa phục hồi để đảm bảo lưu hành an toàn (theo quyđịnh chung hiện nay là thiệt hại trên 70%) hoặc chi phí phụchồi bằng hay lớn hơn giá trị thực tế của xe Khi đó số tiền bồithường tối đa là bằng số tiền bảo hiểm và phải trừ khấu haothời gian xe đã sử dụng, hoặc bằng giá trị thực tế của xe ngaytrước thời điểm xảy ra tai nạn gây tổn thất

Ngoài ra khi tính toán bồi thường, các công ty bảo hiểmcòn cần phải lưu ý đến những trường hợp đặc biệt sau:

− Trong quá trình sửa chữa, khắc phục xe được bảo hiểm, nếu

xe cần phải thay thế mới bộ phận thì mọi chi phí trong việcthay thế mới đó sẽ được trừ khấu hao sử dụng Nếu tổn thấtxảy ra trước ngày 16 của tháng thì sẽ không tính khấu haocho tháng đó, còn nếu xảy ra sau ngày 16 thì phải tính khấuhao của cả tháng đó

− Công ty bảo hiểm sẽ có quyền thu hồi và xử lý các bộ phậnđược thay thế hay đã được bồi thường toàn bộ giá trị

− Trong trường hợp thiệt hại có liên quan đến trách nhiệm thứ

ba, công ty bảo hiểm sẽ bồi thường cho chủ xe, yêu cầu chủ

xe bảo lưu quyền khiếu nại và chuyển quyền bồi thường chocông ty bảo hiểm có kèm theo toàn bộ hồ sơ và chứng từ liênquan.

− Trường hợp bảo hiểm trùng theo nhiều đơn khác nhau thì mứctrách nhiệm bồi thường từ mỗi đơn bảo hiểm sẽ tính theo tỉ lệgiữa số tiền bảo hiểm trong mỗi đơn so với tổng số tiền bảohiểm trong tất cả các đơn bảo hiểm

1.3.1.2 Quy trình giám định, bồi thường

Quy trình giám định:

Bước 1: Tiếp nhận và xử lý thông tin về vụ tai nạn:

Ngay sau khi tai nạn xảy ra, chủ xe hoặc người đại diệncho chủ xe cần phải thông báo ngay cho cơ quan công an,bên bảo hiểm hoặc đơn vị đại diện của bên bảo hiểm ở nơigần nhất về tình hình tai nạn, đồng thời chủ xe, lái xe phảithực hiện những biện pháp để hạn chế mức độ thiệt hại có thểgia tăng

Sau khi nhận được thông báo của người được bảo hiểm,doanh nghiệp bảo hiểm sẽ cử cán bộ đại diện xuống hiệntrường vụ tai nạn, phối hợp với chủ xe giải quyết hậu quả vụtai nạn Những thông tin ban đầu mà người nhân viên giámđịnh bảo hiểm cần phải nắm bắt được đó là:

− Tình hình tai nạn: chủ xe, người lái xe, biển số xe, địa điểm,thời gian xảy ra tai nạn, nguyên nhân cũng như diễn biến tainạn, sơ bộ thiệt hại

− Việc tham gia bảo hiểm của bên mua bảo hiểm: Thời hạn bảohiểm, nơi cấp giấy chứng nhận bảo hiểm, số giấy chứng nhậnbảo hiểm, phạm vi tham gia bảo hiểm, …

− Giải quyết ban đầu của chủ xe và các cơ quan chức năng đưara

Bước 2: Thực hiện giám định tổn thất:

Giám định tổn thất là quá trình giám định những thiệt hạitrong vụ tai nạn gây ra Việc giám định này được chia thànhhai giai đoạn là: giám định sơ bộ tổn thất ban đầu và giámđịnh chi tiết

Ngay sau khi xảy ra tai nạn, đại diện của công ty bảohiểm sẽ cùng với chủ phương tiện (hoặc người đại diện chochủ phương tiện) tiến hành giám định ban đầu để xác địnhthiệt hại sơ bộ

Việc giám định chi tiết thiệt hại của xe được công ty bảohiểm và chủ xe thực hiện trước khi tiến hành sửa chữa xe Saukhi đã xác định được một cách chi tiết về các thiệt hại xảy ra,hai bên sẽ thiết lập phương án sửa chữa, xác định rõ từng bộphận cần được thay thế hoặc sửa chữa tùy vào mức độ hưhỏng và khả năng phục hồi của từng bộ phận đó Doanhnghiệp bảo hiểm và chủ xe sẽ thống nhất lựa chọn nơi sửachữa với chi phí hợp lý và phải đảm bảo chất lượng

Bên cạnh đó, doanh nghiệp bảo hiểm cần phải tiến hànhkiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ của các giấy tờ, hồ sơ có liênquan đến chiếc xe bị tai nạn như: giấy đăng ký xe, giấy chúng

nhận bảo hiểm,, giấy chứng nhận an toàn kỹ thuật và môitrường, bằng lái xe của người điều khiển xe….

Trong quá trình giám định phải có mặt của cả đại diệndoanh nghiệp bảo hiểm và người được bảo hiểm Nhân viêngiám định bảo hiểm phải chụp ảnh hiện trường nơi xảy ra tainạn, đồng thời phối hợp với công an để thu thập tư liệu, sau

đó sẽ lập biên bản giám định

Biên bản giám định tùy từng vụ tai nạn, có thể chỉ cầnlập một lần trong bước giám định sơ bộ Tuy nhiên đối vớinhững trường hợp phức tạp hơn thì ngoài biên bản giám định

sơ bộ ban đầu còn phải có các biên bản giám định bổ sung,phát sinh trong quá trình sửa chữa

Mục đích cơ bản của quy trình giám định đó là kết luậnchính xác về nguyên nhân xảy ra tai nạn, mức độ thiệt hại màtai nạn gây ra làm cơ sở cho việc xác định trách nhiệm bồithường của doanh nghiệp bảo hiểm

Quy trình bồi thường:

Trước khi bồi thường cho chủ xe, doanh nghiệp bảo hiểmphải tiến hành thực hiện các bước công việc sau đây:

Bước 1: Kiểm tra hồ sơ khiếu nại bồi thường:

Trước khi công ty bảo hiểm bồi thường cho người đượcbảo hiểm thì cần phải kiểm tra tính hợp lệ, hợp pháp của cácgiấy tờ cần thiết trong bộ hồ sơ khiếu nại bồi thường, bộ hồ sơnày bao gồm:

− Giấy yêu cầu bồi thường

− Bản sao các giấy tờ sau:

+ Giấy chứng nhận bảo hiểm

+ Giấy đăng ký xe

+ Giấy phép lái xe

+ Giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật và môi trường.+ Giấy đăng ký kinh doanh (đối với các loại xe tham gia vận tảihành khách hoặc hàng hoá)

− Bản kết luận điều tra tai nạn của cơ quan công an

− Quyết định của toà án (nếu có)

− Các giấy tờ liên quan đến trách nhiệm của người thứ

ba khác (nếu có)

− Các chứng từ chứng minh thiệt hại vật chất của xe,bao gồm:

+ Biên bản giám định thiệt hại

+ Các hoá đơn, chứng từ liên quan đến việc sửa chữa xe

Bước 2: Xác định cơ sở để tính toán thiệt hại:

Việc bồi thường thiệt hại cho chiếc xe được bảo hiểm dựatheo những cơ sở sau đây:

− Căn cứ vào thiệt hại thực tế cũng như chi phí sửa chữa hợp lý

mà hai bên đã thoả thuận chi tiết để có thể thống nhất cácđiều kiện sửa chữa cho chiếc xe bị tai nạn

− Căn cứ vào các khoản chi phí khác được công ty bảo hiểmchấp nhận bồi thường như: chi phí đề phòng hạn chế tổn thất,chi phí cẩu, kéo xe từ nơi bị tai nạn tới nơi sửa chữa,…

− Căn cứ vào cách thức chủ xe tham gia bảo hiểm (tham giabảo hiểm toàn bộ, tham gia bảo hiểm bộ phận hay thao gia

bảo hiểm dưới giá trị và xem xét chủ xe có tham gia thêmnhững điều khoản bảo hiểm mở rộng hay không?).

− Căn cứ vào khoản đòi bồi thường từ người thứ ba gây tai nạn

Bước 3: Trình tự và cách tính toán bồi thường:

− Xác định giá trị thiệt hại thực tế thuộc trách nhiệm của hợpđồng bảo hiểm Thiệt hại thực tế thuộc trách nhiệm của hợpđồng bảo hiểm được tính như sau:

-Chi phí sửa chữa không thuộc phạm

vi TNBH

Trong đó:

 Tổng chi phí sửa chữa là toàn bộ chi phí dùng để thay thế sửa

chữa cho phương tiện được bảo hiểm khi xảy ra tai nạn

 Các khoản chi phí được chấp nhận bồi thường khác là các

khoản chi phí như: chi phí hạn chế tổn thất; chi phí di chuyển,cẩu kéo xe đến nơi sửa chữa; chi phí dọn dẹp hiện trường; chiphí giám định,…

 Chi phí sửa chữa không thuộc phạm vi TNBH là các khoản chi

phí dùng để sửa chữa những thiệt hại của các bộ phận mà chủphương tiện không tham gia bảo hiểm cho các bộ phận đó

− Tính toán số tiền bồi thường:

+ Nếu chủ xe tham gia bảo hiểm toàn bộ (đúng giá trị) thì sốtiền bồi thường bằng với giá trị thiệt hại thực tế

+ Nếu xe tham gia bảo hiểm bộ phận thì số tiền bồi thườngđược căn cứ theo giá trị thiệt hại của bộ phận được bảo hiểm

Nếu xe tham gia bảo hiểm dưới giá trị thì số tiền bồithường được xác định như sau:

STBH = GTTH thực tế thuộc TNBH x STBH

Trong trường hợp chủ xe tham gia bảo hiểm vi phạmnhững quy định có trong hợp đồng bảo hiểm thì công ty bảohiểm có thể sẽ khấu trừ một phần khoản tiền bồi thường Trênthực tế, việc giải quyết bồi thường có thể được áp dụng theo 3cách thức sau đây:

− Bồi thường trên cơ sở chi phí sửa chữa, khôi phục lạixe

− Bồi thường trên cơ sở đánh giá thiệt hại

− Bồi thường toàn bộ sau đó thu hồi và xử lý xe

Việc lựa chọn cách thức giải quyết bồi thường phải căn

cứ vào từng trường hợp cụ thể trên thực tế và phải dựa vàomức độ thiệt hại của xe, khả năng khôi phục lại xe, chất lượngcủa nơi sửa chữa, phụ tùng thay thế Việc lựa chọn cách thứcbồi thường phải đảm bảo tính thống nhất giữa doanh nghiệpbảo hiểm và chủ xe để có thể lựa chọn ra phương án kinh tếnhất, có lợi nhất cho cả hai bên

1.3.2 Vai trò của công tác giám định, bồi thường trong nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

Trong những năm gần đây, thị trường bảo hiểm Việt Namđang trên đà phát triển mạnh mẽ về cả số lượng lẫn chấtlượng Các doanh nghiệp bảo hiểm cạnh tranh nhau không chỉ

là phí bảo hiểm mà quan trọng hơn là công tác dịch vụ saubán hàng, Giám định bồi thường là công đoạn cuối cùng hoànthiện sản phẩm bảo hiểm, là khâu quan trọng thể hiện chất

lượng phục vụ của công ty bảo hiểm đối với khách hàng, ảnhhưởng lớn đến hiệu quả kinh doanh của nghiệp vụ

Giám định là quá trình xem xét phân tích đánh giá rủi roxảy ra dẫn đến tổn thất, xác định nguyên nhân và mức độ tổnthất để từ đó đo lường tổn thất Giám định là một khâu quantrọng trong toàn bộ quá trình hoạt động kinh doanh của Công

ty bảo hiểm Giám định là cơ sở để đảm bảo cho sự tồn tại vàphát triển của Công ty bảo hiểm Giám định đúng, chính xác

sẽ giúp cho doanh nghiệp bảo hiểm bồi thường cho kháchhàng đúng đắn, tăng uy tín của doanh nghiệp đối với kháchhàng Ngoài ra còn giúp ngăn chặn và giảm bớt được hiệntượng trục lợi trong bảo hiểm

Bồi thường là việc nhà bảo hiểm sẽ chi trả một khoảntiền nhất định hay hiện vật cho người tham gia bảo hiểm khi

có thiệt hại thuộc phạm vi bảo hiểm xảy ra Bồi thường cũng

là một khâu quan trọng trong lĩnh vực kinh doanh bảo hiểm vì

nó quyết định rất lớn đến chất lượng sản phẩm bảo hiểm Khilàm tốt công tác này sẽ giúp doanh nghiệp bảo hiểm nângcao uy tín của mình đối với khách hàng và nâng cao tính cạnhtranh của doanh nghiệp trên thị trường bảo hiểm

Giám định và bồi thường là hai hoạt động hỗ trợ, bổ sungcho nhau trong công tác giải quyết khiếu nại và quyền lợi bảohiểm cho khách hàng Nếu như kết quả của công tác giámđịnh làm cơ sở cho việc giải quyết bồi thường thì ngược lại bồithường là khâu hoàn tất kết quả của giám định Khâu giámđịnh thực hiện tốt chắc chắn sẽ giúp cho việc bồi thường được

chính xác, nhanh chóng, giảm thiểu gian lận, trục lợi bảohiểm, góp phần giảm chi phí chung cho doanh nghiệp.

Qua kinh nghiệm thu được trong việc giải quyết các vụkhiếu nại bồi thường, nhất là khâu giám định thiệt hại, mộtmặt giúp tăng cường năng lực quản lý rủi ro, đề phòng hạnchế tổn thất của doanh nghiệp, mặt khác đó là cơ sở cho việcxây dựng kế hoạch phát triển sản phẩm, sửa đổi sản phẩmnhất là phạm vi bảo hiểm và phí bảo hiểm

Công tác giám định bồi thường trong bảo hiểm vật chất

xe cơ giới là một công việc có vai trò quan trọng trong quátrình triển khai nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới cũngnhư trong quá trình kinh doanh của doanh nghiệp bảo hiểm

Vì vậy, việc thực hiện công tác này nhanh gọn, kịp thời,chuyên nghiệp, phát hiện đúng các vụ trục lợi bảo hiểm, tạo

ra uy tín rất lớn cho doanh nghiệp, tạo ra niềm tin cho kháchhàng, từ đó giúp cho công ty tăng được số lượng cả về kháchhàng tái tục và khách hàng mới cũng như làm cho việc ướclượng tỉ lệ bồi thường chính xác hơn, phục vụ tốt cho công tácđịnh phí của Tổng công ty nói chung và công ty nói riêng,giúp tăng năng lực cạnh tranh, tạo vị thế vững chắc trên thịtrường bảo hiểm Ngược lại, đối với khách hàng, họ luônkhông muốn rủi ro sẽ đến với mình nên khi có sự kiện bảohiểm xảy ra, nếu phía công ty bảo hiểm giải quyết quyền lợibảo hiểm cho họ một cách nhanh chóng, kịp thời thì sẽ tạođược sự ổn định không chỉ về mặt tài chính sau tổn thất màcòn ổn định về mặt tâm lý cho khách hàng

Có không ít trường hợp tai nạn xảy ra hết sức phức tạp,phát sinh tranh chấp, kiện tụng, việc giải quyết liên quan đếnnhiều bên, hoạt động giám định, bồi thường có thể đóng vaitrò hướng dẫn giải quyết thủ tục và bảo vệ quyền lợi chokhách hàng, đồng thời tham gia dàn xếp, hòa giải các tranhchấp, tránh gây căng thẳng, tạo điều kiện cho công tác giảiquyết tai nạn nói chung được thuận tiện

Ngoài ra, công tác giám định – bồi thường hiệu quảquyết định rất lớn đến hiệu quả theo lợi nhuận của công ty,giúp cho công ty có lãi nghiệp vụ ổn định và bền vững hơn,điều này tạo cho công ty một biên khả năng thanh toánmạnh, tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường và đảm bảoquyền lợi tốt hơn cho khách hàng tham gia bảo hiểm tại côngty

1.3.3 Chất lượng công tác giám định bồi thường trong nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

1.3.3.1 Quan niệm về chất lượng công tác giám định bồi thường

Chất lượng" là một phạm trù phức tạp và có nhiều định nghĩa khácnhau Có rất nhiều quan điểm khác nhau về chất lượng Hiện nay có một sốđịnh nghĩa về chất lượng đã được đưa ra như sau:

Theo từ điểm Tiếng Việt: Chất lượng là tổng thể những

tính chất, thuộc tính cơ bản của sự vật (sự việc) …làm cho sựvật (sự việc) này phân biệt với sự vật (sự việc) khác

Theo từ điển Oxford: Chất lượng là mức hoàn thiện, là

đặc trưng so sánh hay đặc trưng tuyệt đối, dấu hiệu đặc thù,các dữ kiện, các thông số cơ bản

Theo tiêu chuẩn Pháp NF X 50 – 109: Chất lượng là tiềm

năng của một sản phẩm hay dịch vụ nhằm thoả mãn nhu cầungười sử dụng

Trong mỗi lĩnh vực khác nhau, với mục đích khác nhau nên có nhiềuquan điểm về chất lượng khác nhau Tuy nhiên, có một định nghĩa về chấtlượng được thừa nhận ở phạm vi quốc tế, đó là định nghĩa của Tổ chức Tiêuchuẩn hoá Quốc tế Theo điều 3.1.1 của tiêu chuẩn ISO 9000:2005 định nghĩachất lượng là: "Mức độ đáp ứng các yêu cầu của một tập hợp có đặc tính vốncó"

Như vậy, chất lượng là khái niệm đặc trưng cho khả năng thoả mãn nhucầu của khách hàng Vì vậy, sản phẩm hay dịch vụ nào không đáp ứng đượcnhu cầu của khách hàng thì bị coi là kém chất lượng

Giám định là quá trình xem xét phân tích đánh giá rủi ro xảy ra dẫn đếntổn thất, xác định nguyên nhân và mức độ tổn thất để từ đó đo lường tổn thất

Bồi thường là việc nhà bảo hiểm sẽ chi trả một khoản tiền nhất địnhhay hiện vật cho người tham gia bảo hiểm khi có thiệt hại thuộc phạm vi bảohiểm xảy ra

Như vậy, từ đây ta có thể đưa ra quan niệm về chất lượng công tácgiám định bồi thường: Chất lượng công tác giám định bồi thường là sự phùhợp với yêu cầu cũng như thỏa mãn nhu cầu của khách hàng về dịch vụ giámđịnh, bồi thường của công ty bảo hiểm cung cấp

Chính sự hài lòng của khách hàng sẽ là thước đo về chất lượng công tácgiám định bồi thường của mỗi doanh nghiệp bảo hiểm Nếu kết quảkhách hàng nhận được đáp ứng được kỳ vọng, hoặc cao hơn

kỳ vọng của họ thì chứng tỏ chất lượng công tác giám địnhbồi thường của công ty được đánh giá cao và ngược lại, nếunhư khách hàng không được đáp ứng như kỳ vọng thì chứng

tỏ công tác giám định bồi thường chưa đạt chất lượng

1.3.3.2 Các chỉ tiêu đánh giá chất lượng công tác giám định bồi thường

Để có thể đánh giá được chất lượng công tác giám định –bồi thường phải kết hợp nhiều yếu tố với nhau, vừa đảm bảocho công ty có lợi nhuận vừa tạo được danh tiếng cho công ty

Vì đây là một khâu quan trọng nên các doanh nghiệp thườngđưa ra tiêu chuẩn: “ Nhanh chóng, kịp thời, chính xác, hợppháp và đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao của kháchhàng” Khi đánh giá chất lượng của khâu này thường dựa vàomột số chỉ tiêu sau:

− Tỉ lệ giải quyết bồi thường = (Số vụ khiếu nại đã được giảiquyết bồi thường trong kỳ/ Số vụ khiếu nại đòi giải quyết bồithường trong kỳ)x100%

− Tỉ lệ tồn đọng = (Số vụ khiếu nại còn tồn đọng chưa giảiquyết bồi thường trong kỳ/ Số vụ khiếu nại đòi giải quyết bồithường trong kỳ)x100%

Nếu như chỉ tiêu Tỉ lệ giải quyết bồi thường có giá trịcàng lớn hay Tỉ lệ tồn đọng có giá trị càng nhỏ chứng tỏ côngtác giám định – bồi thường của công ty được thực hiện tốt

− Tỉ lệ chi bồi thường = (Số tiền chi bồi thường thực tế trong kỳ/Tổng chi trong kỳ)x100%

Nếu tỉ lệ chi bồi thường có giá trị nhỏ thì có thể chứng tỏkhâu bồi thường có khả năng đã được thực hiện tốt Tuynhiên, trong thực tế, tỉ lệ này thấp chưa chắc đã phản ánhđúng chất lượng công tác bồi thường Chi bồi thường ít có thể

là do lượng xe khai thác được ít, hoặc có thể chính là do khâugiải quyết bồi thường còn chậm, chưa giải quyết được trong kì

mà phải để sang các kì sau,… Do vậy chỉ tiêu này rất ít được

sử dụng để đánh giá chất lượng công tác giám định bồithường

− Thời gian xử lý ban đầu: Là khoảng thời gian kể từ khi doanhnghiệp bảo hiểm nhận được thông báo tổn thất đến khi cóphản hồi ban đầu với khách hàng Chỉ tiêu này phản ánh mức

độ nhanh nhạy của doanh nghiệp bảo hiểm trong việc thựchiện những phương hướng, hành động xử lý khi nhận đượcthông báo tổn thất Những hành động xử lý ban đầu thườnglà: Ghi nhận tổn thất, tiến hành tổ chức giám định và trả lờikhách hàng

− Thời gian giải quyết bồi thường: Là khoảng thời gian kể từ khidoanh nghiệp bảo hiểm nhận được thông báo tổn thất củakhách hàng đến khi khách hàng nhận được thông báo bồithường (hoặc từ chối bối thường) từ doanh nghiệp bảo hiểm.Chỉ tiêu này phụ thuộc khá nhiều vào khâu giám định

− Chỉ tiêu tỉ lệ số vụ tự giám định = (Tổng số vụ giám định - Số

vụ giám định thuê ngoài)/ Tổng số vụ giám định