ĐỀ tài tìm HIỂU tầm QUAN TRỌNG của VIỆC sử DỤNG các BIỆN PHÁP THÔNG GIÓ TRONG NHÀ ở

Trong các công trình nhà văn hóa, cung thể thao, câu lạc bộ, triển lãm, trưngbày thường có lượng nhiệt ẩm và khí CO2 toả ra rất lớn, để tạo được cảm giác thoảimái và đảm bảo yêu cầu vệ s

BỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP TPHCM VIỆN KHOA HỌC CÔNG NGHỆ VÀ QUẢN LÍ MÔI TRƯỜNG

Lời cảm ơn

Để hoàn thành bài báo cáo khoa học này trước hết chúng em xin gửi đền thầy, côgiáo trong Viện Khoa học Công nghệ và Quản lí Môi trường trường Đại học Côngnghiệp TPHCM lời cảm ơn chân thành Bước đầu đi vào thực tế, tìm hiểu về lĩnhvực nghiên cứu khoa học, kiến thức của nhóm còn hạn chế và còn nhiều bỡ ngỡ nênkhông tránh khỏi những thiếu xót, kính mong nhận được những ý kiến đóng gópcủa quý thầy cô và các bạn cùng lớp để kiến thức của chúng em trong lĩnh vực nàyđược hoàn thiện hơn

Trân trọng, TP Hồ Chí Minh, ngày 24 tháng 11 năm 2020

Tóm tắt đề tài

Điều hòa không khí, thông gió là một trong những lĩnh vực quan trọng trong đờisống cũng như trong các ngành công nghiệp khác Kinh tế và xã hội càng phát triểnthì nhu cầu về điều kiện sinh hoạt và làm việc của con người ngày càng cao Trongnhững năm gần đây, kinh tế nước ta phát triển với tỉ lệ tăng trưởng đáng kể, bướcđầu thực hiện có hiệu quả công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước cùng với sự pháttriển đó thì nhu cầu về thiết bị lạnh cũng tăng theo nhanh chóng Việt Nam là mộtthị trường đầy tiềm năng của rất nhiều hãng sản xuất, kinh doanh máy và thiết bịdùng cho hệ thống điều hòa không khí, thông gió Điều hòa không khí có vai tròquan trọng đối với sức khỏe con người và sản xuất Để dần từng bước cải thiện điềukiện làm việc và vệ sinh môi trường trong các khu công nghiệp và đô thị cần phảitích cực áp dụng các biện pháp tổ chức và kĩ thuật nhằm hạn chế hoặc giảm thiểucác chất độc hại sinh ra do quá trình sản xuất hoặc đời sống sinh hoạt của conngười Trong các công trình nhà văn hóa, cung thể thao, câu lạc bộ, triển lãm, trưngbày thường có lượng nhiệt ẩm và khí CO2 toả ra rất lớn, để tạo được cảm giác thoảimái và đảm bảo yêu cầu vệ sinh cho con người cần phải tổ chức hệ thống thông gióthổi không khí được làm mát,”sạch” tới vùng làm việc Đối với các phân xưởng cótỏa ra nhiều bụi và các khí độc hại ngoài việc tổ chức cung cấp không khí sạch tớicòn phải có hệ thống hút và vận chuyển hổn hợp khí bụi và độc hại về bộ phận thugom, xử lý trước khi thải vào môi trường xung quanh

ii

MỤC LỤC

Lời cảm ơn i

Tóm tắt đề tài ii

Danh mục hình iv

PHẦN 1 GIỚI THIỆU 1

Tính cấp thiết của đề tài 1

Mục đích nghiên cứu 1

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 1

Các nội dung nghiên cứu chính 1

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài 1

PHẦN 2 NỘI DUNG 2

CHƯƠNG I: TỔNG QUAN ĐỀ TÀI 2

1.1.Khái niệm hệ thống thông gió 2

1.2.Nguyên nhân cần phải lắp đặt hệ thống thông gió trong nhà 2

1.3.Mục đích của hệ thống thông gió 3

1.4.Các yếu tố môi trường không khí ảnh hưởng đến con người 3

CHƯƠNG 2: CÁC PHƯƠNG PHÁP THÔNG GIÓ TỰ NHIÊN VÀ NHÂN TẠO 5 2.1 Thông gió tự nhiên 5

2.1.1 Khái niệm 5

2.1.2 Phương pháp thông gió tự nhiên 5

2.2 Thông gió nhân tạo 10

2.2.1.Khái niệm 10

2.2.2.Phương pháp thông gió nhân tạo 10

CHƯƠNG 3: TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC SỬ DỤNG CÁC BIỆN PHÁP THÔNG GIÓ TRONG NHÀ Ở 12

3.1 Những nơi cần thông gió trong nhà ở 12

3.2 Tầm quan trọng của việc sử dụng các biện pháp thông gió trong nhà ở 14

CHƯƠNG 4: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 16

4.1 Kết luận: 16

4.2 Kiến nghị: 16

TÀI LIỆU THAM KHẢO 17

Danh mục hình

Hình 1.Hệ thống thông gió trong nhà ở 2

Hình 2.Các yếu tố môi trường không khí trong nhà 4

Hình 3.Các yếu tố môi trường không khí trong nhà làm ảnh hưởng đến sức khỏe con người 4

Hình 4.Dòng lưu chuyển không khí của hệ thống thông gió 5

Hình 5.Hệ thống thông gió tự nhiên trong nhà ở từ áp lực nhiệt 6

Hình 6.Cách lấy gió vào nhà hiệu quả 6

Hình 7.Thông gió tự nhiên từ áp lực gió 7

Hình 8.Giải pháp lam chống nắng cho nhà ở 7

Hình 9.Cách đối lưu không khí trong phòng 8

Hình 10.Hệ thống thông gió- Nguyên lý Bernoulli 9

Hình 11.Thông gió giếng trời 9

Hình 12.Hệ thống thông gió chung 10

Hình 13.Hệ thống thông gió cục bộ 11

Hình 14.Quạt hút ở phòng ngủ 12

Hình 15.Quạt hút ở phòng nhà bếp 12

Hình 16.Quạt hút ở phòng vệ sinh 13

Hình 17.Quạt hút ở phòng khách 13

iv

PHẦN 1 GIỚI THIỆU

Tính cấp thiết của đề tài

Ngày nay, mức độ đời sống và sự tăng trưởng kinh tế tăng lên nhanh chóng, theo

đó là xu hướng công nghiệp hóa và hiện đại hóa cũng được gia tăng Mức độ sinhhoạt và tham gia sản xuất của con người ngày càng cao, các tòa nhà cao tầng và nhàmáy công nghiệp làm cho không khí bị ô nhiễm nặng nề, các chỉ số ô nhiễm ảnhhưởng đến sức khỏe tăng đến mức đáng lo ngại

Để đảm bảo sức khỏe về lâu dài, để mức độ đời sống được tăng lên hơn nữa thìviệc giảm thiểu và loại bỏ không khí độc hại rất cần thiết Để làm được điều này,một trong các phương pháp được sử dụng nhiều và hữu hiệu nhất hiện nay là lắp đặt

hệ thống thông gió (hay hệ thống điều hòa không khí)

Mục đích nghiên cứu

Tìm hiểu tầm quan trọng của việc sử dụng các biện pháp thông gió trong nhà ở

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu: hệ thống thông gió trong nhà ở

Các nội dung nghiên cứu chính

Tổng quan hệ thống thông gió

Tìm hiểu về cấu tạo hệ thống thông gió

Tầm quan trọng hệ thống thông gió

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài

Giải quyết được vấn đề mô phỏng áp suất luồng khí tác động xung quanh các môhình các vật thể giúp chúng ta hiểu rõ hơn về tác động của khí động học lên các vậtthể ở ngoài thực tiễn

1

PHẦN 2 NỘI DUNGCHƯƠNG I: TỔNG QUAN ĐỀ TÀI 1.1.Khái niệm hệ thống thông gió

Thông gió là việc sử dụng các vật tư như ống gió, quạt gió, cửa thông gió,…nhằm mục đích điều hòa không khí, là quá trình trao đổi hay thay thế không khínhằm mục đích cung cấp không khí trong lành hơn, và loại bỏ không khí độc hại

Hệ thống thông gió được sử dụng để loại bỏ những mùi khó chịu và hơi ẩm quámức, đưa không khí ở bên ngoài vào, duy trì sự lưu thông không khí trong các tòanhà, và để ngăn chặn tình trạng trì trệ của không khí bên trong

Hình 1.Hệ thống thông gió trong nhà ở 1.2.Nguyên nhân cần phải lắp đặt hệ thống thông gió trong nhà

Nhà ở là nơi được sử dụng để sinh sống và thực hiện các hoạt động sinh hoạt,chính vì vậy rất dễ sản sinh một lượng lớn khí độc hại: NO, CO2, SO2,… Đây đều

là những tác nhân gây ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống và công việc Đặc biệt,việc tích tụ khí CO2 quá nhiều sẽ rất dễ xảy ra các sự cố ngoài ý muốn Vì thế, vấn

đề đặt ra là làm thế nào để di chuyển các chất độc hại ra ngoài, đưa không khí tronglành vào là vấn đề cấp bách và cần thiết Giải pháp hữu hiệu nhất lúc này là sử dụng

hệ thống thông gió

1.3.Mục đích của hệ thống thông gió

Cải thiện chất lượng không khí

Xua tan sự ngột ngạt, bức bối

Hạn chế mầm bệnh

Thải nhiệt thừa và ẩm thừa ra bên ngoài

1.4.Các yếu tố môi trường không khí ảnh hưởng đến con người

Nhiệt độ không khí, độ ẩm tương đối, tốc độ lưu chuyển của không khí, nồng độbụi trong không khí, nồng độ của các chất độc hại, nồng độ oxy và khí CO2 trongkhông khí, độ ồn

Nhiệt độ không khí

Nhiệt độ cơ thể người xấp xỉ 37 độ C, khi vận động thì nhiệt độ cơ thể cũng tănglên Để duy trì thân nhiệt thì cơ thể phải trao đổi nhiệt thường xuyên với môi trườngbên ngoài, có 2 hình thức truyền nhiệt do chênh lệch và thoát mồ hôi

Tốc độ không khí có ảnh hưởng tới cường độ trao đổi nhiệt và thoát mồ hôi của

cơ thể Khi nhiệt độ và độ ẩm của không khí thấp, tốc độ của không khí lướn thìcường độ trao đổi nhiệt và thoát mồ hôi sẽ cao Tuy nhiên, khi nhiệt độ của khôngkhí cao và độ ẩm cũng cao thì tốc độ không khí lớn lại làm cho chúng ta cảm thấynóng hơn, đây là lý do vào nhiều lúc mùa hè dùng quạt chúng ta lại cảm thấy nónghơn

Ảnh hưởng của bụi

Khi đời sống được nâng cao thì mức độ gia tăng các nhà máy cũng như các hoạtđộng giao thông và nhiều thứ khác làm cho không khí có nhiều bụi hơn Đặc biệtcác hạt bụi nhỏ ở mức 0,5-10µm chúng có thể xâm nhập sâu vào đường hô hấp Cáchạt càng nhỏ thì khả năng thâm nhập vào cơ thể còn người càng dễ và càng sâu,mức độ ảnh hưởng tới sức khỏe phụ thuộc vào số lượng và thời gian tồn tại của cáchạt bụi này

Ảnh hưởng của các chất độc hại

Trong quá trình sản xuất và sinh hoạt sẽ sản sinh ra các loại khí độc như NH3,Cl2, CO, SO2,… Đó là những chất rất có hại đến cơ thể con người

Ảnh hưởng của CO2

Khi nồng độ CO2 cao thì lượng O2 sẽ giảm Con người thiếu Oxy sẽ có cảm giácmệt mỏi, khó thở, chóng mặt,… Khi nồng độ CO2 cao vượt mức cho phép có thểdẫn đến ngạt thở, kích thích thần kinh, tăng nhịp tim,…

Ảnh hưởng của tiếng ồn

Sống và làm việc trong môi trường có tiếng ồn cao lâu ngày cơ thể sẽ suy sụp,stress, bồn chồn và một số rối loạn khác Tiếng ồn tác động nhiều tới thần kinh vàsức khỏe của con người

Hình 2.Các yếu tố môi trường không khí trong nhà

Hình 3.Các yếu tố môi trường không khí trong nhà làm ảnh hưởng đến sức

khỏe con người

5

CHƯƠNG 2: CÁC PHƯƠNG PHÁP THÔNG GIÓ TỰ NHIÊN VÀ NHÂN

Hình 4.Dòng lưu chuyển không khí của hệ thống thông gió

2.1.2 Phương pháp thông gió tự nhiên

Thông gió tự nhiên từ áp lực nhiệt – Thermal force

Đây là dạng thông gió cơ bản nhất mà các gia đình đặc biệt là những công trìnhnhà ống vẫn hay sử dụng hiện nay

Hình 5.Hệ thống thông gió tự nhiên trong nhà ở từ áp lực nhiệt

Thực tế phương án này chính là lợi dụng sự lưu thông gió tạo nên bởi áp suất củakhông khí, hay nói cách khác là ta dựa trên sự chênh lệch mật độ của không khígiữa các vùng ở trong phòng Các phần tử của không khí nóng và khô nhẹ hơn nênthường bốc lên cao, các phần tử của không khí lạnh, ẩm nặng hơn nên chìm xuốngdưới Vì vậy chỉ cần mở “đúng chỗ” sẽ khiến cho không khí lạnh đi vào và đẩy khínóng lên trên tầng cao nhất rồi đi ra ngoài cửa ô thoát

Thông gió tự nhiên từ áp lực gió – Winforce

Đây là giải pháp khá tốt được các gia đình ứng dụng phổ biến Thông thườngthông gió từ áp lực nhiệt chỉ tạo ra được tốc độ gió vào khoảng 0,3m/s, chưa đủ để

4

tạo cảm giác thay đổi nhiệt Thế nhưng với áp lực gió có thể tạo được tốc độ từ 0,5– 2m/s.

Khi kích thước cửa hút và cửa thoát gió mà bằng nhau, đồng thời có vị trí ngangnhau cho lưu lượng và tốc độ thông gió trung bình Khi kích thước cửa hút nhỏ hơncửa thoát gió và đồng thời vị trí cửa thoát gió cao hơn cửa hút sẽ giúp lưu lượng vàtốc độ gió tăng lên rất nhiều

Hình 7.Thông gió tự nhiên từ áp lực gió

Tuy nhiên, đây là điều khó có thể thực hiện được vì vấn đề diện tích xây dựng,bởi rất hiếm có ngôi nhà nào có hai mặt tiền hoặc mặt hậu đủ rộng để thoát khí

Giải pháp thông gió tự nhiên kết hợp

Đó được xem là kết hợp cả hai phương pháp thông gió tự nhiên từ áp lực gió và

áp lực nhiệt Điều này vô cùng khả thi vì chúng giúp khả năng thông gió tốt nhấtđồng thời cũng khắc phục được nhược điểm của từng phương pháp trên

Giải pháp lam chống nắng

Gia chủ có thể sử dụng gạch thông gió để thay thế với mục đích là để làm nhỏ lạidiện tích cửa hút gió tăng lưu lượng và tốc độ gió

Hình 8.Giải pháp lam chống nắng cho nhà ở Giải pháp hiệu ứng ống khói

Giải pháp thông gió tự nhiên này thường được sử dụng trong các tòa nhà caotầng Cũng giống như thông gió từ áp lực nhiệt, phương pháp này tận dụng việc khílạnh gây áp lực với không khí nóng buộc nó phải di chuyển lên trên Tuy nhiên, khikhí nóng bay lên thì tạo sẽ tạo ra áp lực kéo khí tươi từ bên ngoài vào thế chỗ chokhí nóng mới bay lên

6

Hình 9.Cách đối lưu không khí trong phòng

Điều quan trọng nhất khi áp dụng phương án này đó là sự chênh lệch độ cao giữacửa gió vào và ra Nếu sự chênh lệch càng lớn thì thông gió sẽ càng hiệu quả

Giải pháp hiệu ứng Bernoulli

Hiệu ứng này sử dụng sự chênh lệch tốc độ gió để giúp lưu thông không khítrong nhà ở Theo đó, nếu không khí chuyển động càng nhanh, áp suất của nó càngthấp, hay có thể hiểu khi không khí càng ở trên cao, cách xa mặt đất thì càng ít bịcản trở bởi cây cối và các công trình khác, do đó chuyển động sẽ nhanh hơn và có

áp suất thấp hơn Vì thế, gió thổi trên mái nhà có áp suất thấp hơn thì sẽ tạo ra áplực âm và thu hút khí tươi đi qua, làm mát công trình

Hình 10.Hệ thống thông gió- Nguyên lý Bernoulli

Giải pháp sử dụng giếng trời

Ngoài cách mở cửa đằng sau thì giếng trời là một biện pháp thông gió phù hợpnhất với nhà phố, nhà ống Giếng trời không chỉ được tận dụng làm tiểu cảnh, mangkhông gian xanh vào nhà, mà chúng còn giúp lưu thông gió hiệu quả Gió sẽ vào từcửa, và ra từ cửa sổ trên mái của giếng trời

Hình 11.Thông gió giếng trời

8

2.2 Thông gió nhân tạo

2.2.1.Khái niệm

Thông gió nhân tạo là thông gió có sử dụng máy quạt chạy bằng động cơ điện đểlàm không khí vận chuyển từ chỗ này đến chỗ khác Trong thực tế thường dùng hệthống thông gió thổi vào và hệ thống thông gió hút ra

2.2.2.Phương pháp thông gió nhân tạo

Có 2 phương pháp để thông gió nhân tạo: Thông gió chung và thông gió cục bộ

Thông gió chung

Là hệ thống thông gió thổi vào hoặc hút ra có phạm vi tác dụng trong toàn bộkhông gian của phân xưởng Nó phải có khả năng khử nhiệt thừa và các chất độchại tỏa ra trong phân xưởng để đưa nhiệt độ và nồng độ độc hại xuống dưới mứccho phép Có thể sử dụng thông gió chung theo nguyên tắc thông gió tự nhiên hoặctheo nguyên tắc thông gió nhân tạo

Hình 12.Hệ thống thông gió chung Thông gió cục bộ

Là hệ thống thông gió có phạm vi tác dụng trong từng vùng hẹp riêng biệt củaphân xưởng Hệ thống này có thể chỉ thổi vào cục bộ hoặc hút ra cục bộ

Hệ thống thổi cục bộ: Thường sử dụng hệ thống hoa sen không khí và thườngđược bố trí để thổi không khí sạch và mát vào những vị trí thao tác cố định của côngnhân, mà tại đó tỏa nhiều khí hơi có hại và nhiều nhiệt (ví dụ như ở các cửa lò nung,

lò đúc, xưởng rèn )

Hệ thống hút cục bộ: Dùng để hút các chất độc hại ngay tại nguồn sản sinh rachúng và thải ra ngoài, không cho lan tỏa ra các vùng chung quanh trong phânxưởng Đây là biện pháp thông gió tích cực và triệt để nhất để khử độc hại (ví dụ

Hình 13.Hệ thống thông gió cục bộ

10

CHƯƠNG 3: TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC SỬ DỤNG CÁC BIỆN PHÁP THÔNG GIÓ TRONG NHÀ Ở

3.1 Những nơi cần thông gió trong nhà ở

Phòng ngủ

Quạt hút được đặt ở góc tụ không khí (chỗ không khí không di chuyển) hoặc lắpđặt đối diện cửa ra vào với khoảng cách từ cửa tới quạt hút xa nhất

Hình 14.Quạt hút ở phòng ngủ Phòng nhà bếp

Thường đặt quạt hút phía trên cao hướng thoát không khí nóng Trong trườnghợp bếp có máy hút mùi thì đặt gần bàn ăn

Phòng vệ sinh

Thường lắp đặt gần bồn cầu, nơi thường gây mùi nhiều nhất

Hình 16.Quạt hút ở phòng vệ sinh Phòng khách

Thường lắp đặt cửa sổ, cửa chính

Hình 17.Quạt hút ở phòng khách

12

3.2 Tầm quan trọng của việc sử dụng các biện pháp thông gió trong nhà ở Tiết kiệm điện năng

Với phương pháp làm mát tự nhiên, những hệ thống thông gió đem lại cảm giácthoáng mát cho người sử dụng, không bị lạnh và bí như khi chạy điều hòa nhiệt độ.Hơn thế nữa, sử dụng hệ thống thông gió giúp tiết kiệm điện năng rất nhiều, giúptòa nhà giảm bớt các chi phí

Giảm thiểu ô nhiễm

Nhiều người nghĩ rằng sử dụng hệ thống thông gió là khiến cho những khói bụi, ônhiễm từ ngoài môi trường bay vào bên trong tòa nhà, văn phòng, khiến cho môitrường bị vẩn đục tuy nhiên đây thực tế là một quan niệm hoàn toàn sai lầm Đốivới những hệ thống thông gió chất lượng, chúng không chỉ giúp cho môi trường bêntrong tòa nhà được lưu thông, thông thoáng, đào thải những khói bụi văn phòng, đểlại không khí trong lành, giúp giảm thiểu những tác nhân gây bệnh, đảm bảo sứckhỏe cho người sử dụng

Ngoài ra, một điều mà các bạn cũng nên biết đó là chính những máy móc, thiết bịđiện tử là nguyên nhân có thể gây ra các bệnh lý về hô hấp cho con người vì chúng

là những vật dụng dễ bám bụi, vì thế nếu chỉ sử dụng điều hòa nhiệt độ thì sẽ khiếncho những hạt bụi này có khả năng tiếp xúc nhiều hơn với con người

Điều hòa không khí

Hệ thống thông gió có vai trò vô cùng quan trọng, giúp không khí được tuần hoàn,lưu thông, lượng Oxi được đẩy vào không khí thay thế cho lượng khí bị ô nhiễm Vìthế mà không gian quanh bạn luôn được trong lành, dễ chịu

Hệ thống thông gió là giúp hạn chế được mầm bệnh trong môi trường Những sinhvật có hại trong không khí mà mắt thường không thể nhìn thấy được, luôn rình rập

và đe dọa sửc khỏe con người, vì khi tồn tại trong không gian khép kín lâu ngày,chúng sẽ sản sinh ra các mầm bệnh Hệ thống thông gió sẽ kiểm soát được độ ẩm,khiến chúng không thể sinh sôi, nảy nở

Khử mùi hôi