Em hãy nêu sự biến chuyển của xã hội Việt Nam vào cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX * Cuộc khai thác thuộc địa lần thứ I của Pháp làm cho XH VN có nhiều biến đổi: - Giai cấp nông dân và đị[r]
Trang 1ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP LỊCH SỬ 8
Câu 1 Trình bày tóm tắt diễn biến Cầu Giấy năm 1873 ?Nêu ý nghĩa?
* Diễn biến
Thấy lực lượng địch ở Hà Nội suy yếu, quân ta khép chặt vòng vây nên ngày 21/3/1873, quân Pháp buộc phải phá vong vây đánh ra Cầu Giấy Chớp thời cơ quân Cờ Đen của Lưu Vĩnh Phúc và Hoàng Tá Viêm phục kích giết tại trận viên chỉ huy Gác-ni-ê và nhiều sĩ quan và binh lính địch
* Ý nghĩa
Chiến thắng Cầu Giấy làm quân Pháp hoang mang, lo sợ chủ động thương lượng với triều đình còn quân ta thì phấn khởi, hăng hái quyết tâm đánh giặc
Câu 2 Vì sao Triều đình Huế kí Hiệp ước Giáp Tuất 1874? Em có nhận xét gì về Hiệp ước Giáp Tuất 1874
so với Hiệp ước Nhâm Tuất 1862?
*Triều đình kí Hiệp ước Giáp Tuất 1874 vì :
Xuất phát từ ý thức bảo vệ quyền lợi giai cấp và dòng họ, ảo tưởng con đường thương lượng, Hiệp ước 1874 là sự tính toán thiếu cẩn thận của triều đình Huế, triều đình Huế trượt dài trên con đường đi đến đầu hàng hoàn toàn thực dân Pháp Chủ quyền dân tộc bị xâm phậm nhiều hơn, tạo điều kiện để Pháp thực hiện âm mưu xâm lược tiếp theo
* Nhận xét Hiệp ước 1874 so với Hiệp ước 1862 :
So với Hiệp ước 1862, Hiệp ước 1874 làm ta mất thêm ba tỉnh Nam Kì, mất thêm một phần quan trọng của chủ quyền lãnh thổ, ngoại giao và thương mại của Việt Nam…
Câu 3 Em có nhận xét gì về thái độ của nhà Nguyễn trong quá trình thực dân Pháp xâm lược
Thái độ: thờ ơ, nhu nhược, ươn hèn, coi rẻ lợi ích quốc gia, đề cao lợi ích cá nhân của mình, coi thường dân chúng, không kiên quyết động viên nhân dân chống Pháp ,bỏ lỡ thời cơ để hành động
Câu 4 Vì sao nói khởi nghĩa Hương Khê là cuộc khởi nghĩa tiêu biểu nhất trong phong trào Cần vương?
- Là cuộc khởi nghĩa có quy mô lớn nhất, địa bàn hoạt động rộng lớn gồm 4 tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình
- Là cuộc khởi nghĩa kéo dài nhất của phong trào Cần Vương gần 10 năm
- Trình độ tổ chức cao, chặt chẽ, quân đội chia làm 15 thứ, mỗi thứ có từ 100 500 người , có sự chỉ huy thống nhất
- Có lãnh đạo tài ba thủ lĩnh Phan đình Phùng- quan Ngự sử , tướng tài Cao Thắng
- Tự chế tạo được vũ khí tối tân
- Phát huy được tinh thần đoàn kết của nhân dân
Câu 5.So sánh khởi nghĩa Yên Thế và những cuộc khởi nghĩa lớn của phong trào Cần vương.
Giống nhau - Đều là phong trào yêu nước chống Pháp, làmchậm quá trình bình định của Pháp
- Đều thất bại
Mục
đích -Đấu tranh để bảo vệ cuộc sống tự do, giành lại ruộng đất -Chống Pháp để khôi phục lại chế độ phong kiến
Lãnh
đạo Hoàng Hoa Thám – là nông dân, dũng cảm, mưu trí, yêu thương nghĩa quân Văn thân sĩ phu lãnh đạo
Thời
gian
- Tồn tại 30 năm ( 1884 – 1913), gây cho địch nhiều tổn thất
-Diễn ra trước khi có chiếu Cần Vương
- Dài nhất là 10 năm( 1885 – 1896) -Diễn ra sau khi có chiếu Cần Vương
Câu 6 Nêu những chính sách khai thác thuộc địa của thực dân Pháp đầu thế kỉ XX trong các ngành nông nghiệp, công nghiệp, thương nghiệp? Tác hại của chính sách khai thác thuộc địa của thực dân Pháp đối với nền kinh tế Việt Nam như thế nào?
*Chính sách khai thác thuộc địa của thực dân Pháp :
- Nông nghiệp: Cướp đoạt ruộng đất của nông dân
- Công nghiệp: Khai thác mỏ, xuất khẩ kiếm lời
- Thương nghiệp: Độc chiếm thị trường, mua bán hàng hóa, nguyên liệu, thu thuế
*Tác hại:
- Tài nguyên thiên nhiên bị bóc lột cùng kiệt
Trang 2- Nông nghiệp dẫm chân tại chỗ.
- Công nghiệp phát triển nhỏ giọt, thiếu hẳn công nghiệp nặng
Nền kinh tế Việt Nam cơ bản là nền sản xuất nhỏ, lạc hậu, phụ thuộc vào kinh tế Pháp
Đời sống của nhân dân đặc biệt là công nhân và nông dân cực khổ và bị bần cùng hóa
Câu7 Em hãy nêu sự biến chuyển của xã hội Việt Nam vào cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX
* Cuộc khai thác thuộc địa lần thứ I của Pháp làm cho XH VN có nhiều biến đổi:
- Giai cấp nông dân và địa chủ phân hóa sâu sắc hơn
- Xuất hiện những giai cấp và tầng lớp mới: tư sản, tiểu tư sản, công nhân – vô sản
* Bảng thống kê các giai cấp, tầng lớp XH VN cuối TK XIX đầu TK XX
Giai cấp, tầng lớp Nghề nghiệp Thái độ đối với độc lập dân tộc
Địa chủ Là chủ ruộng đất, bóc
lột nông dân bằng địa
tô
- Đầu hàng, làm chỗ dựa, tay sai cho thực dân Pháp
- Một bộ phận địa chủ vừa và nhỏ có tinh thần yêu nước
Nông dân Canh tác ruộng đất,
nộp tô thuế
- Số lượng đông đảo, bị áp bức bóc lột nặng nề nhất
- Sẵn sàng hưởng ứng, tham gia cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc
- Một bộ phận nhỏ mất ruộng đất vào làm việc ở hầm mỏ, đồn điền
Tư sản Kinh doanh buôn bán -Đã xuất hiện, có nguồn gốc từ các nhà thầu khoán, chủ xí
nghiệp, xưởng thủ công, chủ hãng buôn …
- Bị chính quyền thực dân kìm hãm, tư bản Pháp chèn ép Tiểu tư sản Buôn bán nhỏ, học
sinh, sinh viên, công chức…
- Có ý thức dân tộc, đặc biệt là các nhà giáo, thanh niên, học sinh
- Tích cực tham gia vào các cuộc vận động cứu nước Công nhân Làm công ăn lương
trong các xí nghiệp, nhà máy, hầm mỏ, đồn điền
- Phần lớn xuất thân từ nông dân
- Làm việc trong các đồn điền, hầm mỏ, nhà máy, xí nghiệp
- Lương thấp, đời sống cực khổ có tinh thần đấu tranh mạnh mẽ chống giới chủ nhằm cải thiện đời sống
Câu 8 So sánh sự giống và khác nhau của phong trào Đông Du ( 1905-1909) với phong trào Đông Kinh nghĩa thục ( 1907)
Giống nhau đều muốn đánh đuổi pháp , căm phẫn chế độ thống trị đương thời , yêu nước, mong muốn độc
lập
Mục đích Đào tạo cán bộ cho cuộc bạo động vũ trang
giành độc lập
Bồi dưỡng nâng cao lòng yêu nước, truyền bá nội dung học tập và nếp sống mới
Hình thức
và nội dung
hoạt động
chủ yếu
- Xuất dương du học
- Xuất bản sách báo tuyên truyền vận động yêu nước
Mở trường học, bình văn diễn thuyết, lập hiệu buôn
Ý nghĩa cách mạng Việt Nam bắt đầu hướng ra thế
giới, gắn vấn đề dân tộc với vấn đề thời đại
Đem lại tri thức , tu dưỡng lòng yêu nước cho học sinh sinh viên