Trên cơ sở hiểu biết về đoạn trích truyện ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” của Nguyễn Thành Long và những phẩm chất cao đẹp của nhân vật anh thanh niên, học sinh có thể trình bày nhiều cách, nhưng [r]
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 TRƯỜNG THPT
Môn: NGỮ VĂN
ĐỀ THI THỬ Thời gian làm bài: 120 phút
Ngày thi: 09 tháng 06 năm 2014
Câu 1: (1,0 điểm)
Sức thuyết phục, sự lan tỏa cứ hồn nhiên mà tỏa rạng không một chút kiểu cách, phô trương hay lí luận dài
lời Kết cấu bài thơ vừa theo chiều dọc: […], vừa phát triển theo chiều ngang: đứa trẻ gắn bó trong tình
thương mến của gia đình, của quê hương, còn đến lúc có thể đi xa, hình ảnh quê hương vẫn như bóng với hình
trở thành một thứ hành trang tinh thần vô giá
(Vũ Dương Qũy - Lê Bảo, “Bình giảng văn 9”)
a) Hãy cho biết tên và tác giả bài thơ được nói đến trong đoạn trích trên
b) Lời tâm tình trong bài thơ là lời của ai nói với ai? Qua lời tâm tình ấy, tác giả muốn thể hiện điều gì?
Câu 2: (1,0 điểm)
Chỉ ra các từ ngữ là thành phần biệt lập trong các câu sau Cho biết tên gọi của các thành phần biệt lập đó:
a) Lão không hiểu tôi, tôi nghĩ vậy, và tôi càng buồn lắm
(Nam Cao - “Lão Hạc”)
b) Sương chùng chình qua ngõ
Hình như thu đã về
(Hữu Thỉnh - “Sang Thu”)
Câu 3: (3,0 điểm)
Thể hiện mình là một nhu cầu của lứa tuổi học sinh Hãy viết một bài văn ngắn (khoảng 1 trang giấy thi)
trình bày suy nghĩ của em về cách thể hiện bản thân trong môi trường học đường
Câu 4: (5,0 điểm)
Phân tích vẻ đẹp và những phẩm chất tốt đẹp của nhân vật anh thanh niên trong đoạn trích truyện Lặng lẽ Sa
Pa của Nguyễn Thành Long (Ngữ văn 9, tập 1, trang 180-188, NXB GD)
- HẾT -
Chữ ký của của giám thị 1………
Họ và tên thí sinh……… Số báo danh………
Trang 2SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 TRƯỜNG THPT
Môn: NGỮ VĂN ĐÁP ÁN Thời gian làm bài: 120 phút
Ngày thi: 09 tháng 06 năm 2014
HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN NGỮ VĂN 9 - ĐỀ THI THỬ
- Hướng dẫn này có 2 trang -
Câu 1: (1,0 điểm)
Câu a (0,5đ): HS xác định đúng tên tác giả và tác phẩm thơ
-Tác giả: Y Phương (0,25đ)
-Tác phẩm: Nói với con (0,25đ)
Câu b (0,5đ): HS giải thích chính xác lời tâm tình của người cha nói với con
-Lời tâm tình trong bài thơ là lời của người cha nói với con của mình (0,25đ)
-Qua lời tâm tình ấy, tác giả muốn thể hiện: (0,25đ)
+Tình cảm gia đình ấm cúng
+Tình yêu quê hương, mặc dù quê hương còn gặp nhiều khó khăn nghèo đói nhưng con người vẫn gắn bó với
quê hương, mong muốn xây dựng quê hương giàu đẹp, nối tiếp truyền thống cha ông
(Nếu thiếu một trong hai ý trên thì không cho điểm Ý 2, HS có thể trình bày theo những cách riêng khác nhau
nhưng nếu đảm bảo đầy đủ được các ý cơ bản thì vẫn cho tròn điểm)
Câu 2: (1,0 điểm)
Học sinh xác định đúng các từ ngữ là thành phần biệt lập và chỉ ra tên gọi thành phần biệt lập đó Cụ thể là:
Câu a (0,5đ):
-Thành phần biệt lập: “tôi nghĩ vậy” (0,25đ)
Thành phần phụ chú (0,25đ)
Câu b (0,5đ):
-Thành phần biệt lập: “hình như” (0,25đ)
Thành phần tình thái (0,25đ)
Câu 3: (3,0 điểm)
a) Yêu cầu về kỹ năng: (0,5 điểm)
-Biết làm bài văn nghị luận xã hội về một sự việc hay hiện tượng đời sống, dạng thức đề mở, trong đó kết hợp
nhiều thao tác nghị luận và nhiều phương thức biểu đạt; biết xây dựng luận điểm và phân tích, đưa dẫn chứng
làm sáng tỏ luận điểm (0,25đ)
-Bài văn ngắn nhưng vẫn có Mở - Thân - Kết bài, dung lượng khoảng 1 trang giấy thi Nêu suy nghĩ của riêng
mình về cách thể hiện bản thân trong môi trường học đường Kết cấu bài chặt chẽ; diễn đạt trong sáng, lời văn
có cảm xúc; không mắc những lỗi thông thường về chính tả, dùng từ, ngữ pháp (0,25đ)
b) Yêu cầu về kiến thức: (2,5 điểm)
Có thể trình bày suy nghĩ của mình về cách thể hiện bản thân trong môi trường học đường theo nhiều cách khác
nhau song cần bảo đảm được những ý cơ bản sau:
*Thể hiện mình là một nhu cầu của con người, đặc biệt của lứa tuổi học sinh Học sinh thường có những cách
thể hiện bản thân mình để gây sự chú ý, trong đó có cả những cách không phù hợp với đạo đức nói chung và
nội quy của nhà trường nói riêng Do đó, muốn thể hiện cái riêng cần trước hết tôn trọng cái chung (0,5đ)
-Với bản thân: Ăn mặc lịch sự, lời nói nhã nhặn; dám đấu tranh với những điều sai trái xung quanh; không có
những hành động quá khích, vượt ngoài nội quy của nhà trường (0,25đ)
-Với thầy cô: Lễ phép, kính trọng (0,25đ)
-Với bạn bè: Thân ái, tượng trợ lẫn nhau (0,25đ)
-Với nhiệm vụ học sinh: Học tốt các môn văn hóa và tham gia các hoạt động xã hội (công tác thương binh liệt
sĩ, từ thiện, kế hoạch nhỏ,…) (0,25đ)
-Với các vấn đề gặp phải xung quanh: Dám bày tỏ quan điểm của mình, dám ủng hộ cái đúng, cái tốt, phê phán
điều sai trái (0,25đ)
*Nếu mình có gì độc đáo, sáng tạo mà không trái pháp luật, đạo đức và nội quy, hãy mạnh dạn thể hiện sự độc
đáo, sáng tạo đó: ví dụ biểu diễn một tài năng (làm thơ, ca hát, đóng kịch,…), làm một hành động nghĩa hiệp,…
(0,25đ)
Trang 3*Liên hệ thực tế, bản thân và các bạn học sinh hiện nay: Vẫn còn nhiều bạn có cách thể hiện mình khiếm nhã, trái với đạo đức và tác phong của một người học sinh (dẫn chứng) (0,25đ)
*Khẳng định: Thể hiện mình là một nhu cầu của lứa tuổi học sinh, nhưng phải thể hiện làm sao để chứng tỏ mình là một người học sinh tốt, không làm gì trái với đạo đức và pháp luật,… (0,25đ)
Câu 4: (5,0 điểm)
1 Về kĩ năng: (1,0 điểm)
- Biết cách làm bài phân tích nhân vật đoạn trích văn xuôi Nêu được những phẩm chất tốt đẹp của nhân vật anh thanh niên (0,5đ)
- Kết cấu bài chặt chẽ; diễn đạt trong sáng, lưu loát, lời văn có cảm xúc; không mắc những lỗi thông thường về chính tả, dùng từ, ngữ pháp (0,5đ)
2 Về kiến thức: (4,0 điểm)
Trên cơ sở hiểu biết về đoạn trích truyện ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” của Nguyễn Thành Long và những phẩm chất cao đẹp của nhân vật anh thanh niên, học sinh có thể trình bày nhiều cách, nhưng cần làm rõ các ý cơ bản sau: a) Mở bài: (0,5đ)
-Giới thiệu về tác giả Nguyễn Thành Long Giới thiệu về truyện ngắn: Lặng lẽ Sa Pa là một câu chuyện đậm chất thơ, ca ngợi phẩm chất tốt đẹp của những con người lao động bình thường đang ngày đêm thầm lặng làm việc và lo nghĩ cho đất nước (0,25đ)
-Giới thiệu về nhân vật anh thanh niên: Một thanh niên giàu nghị lực đã vượt qua hoàn cảnh bằng những suy nghĩ giản dị mà sâu sắc (0,25đ)
b) Thân bài: (2,75đ)
*Những vẻ đẹp và phẩm chất tốt đẹp của nhân vật anh thanh niên
-Hoàn cảnh sống và làm việc của anh thanh niên: (0,5 điểm)
+Anh sống và làm việc một mình trên đỉnh Yên Sơn cao 2.600m quanh năm chỉ cây cỏ và mây mù lạnh lẽo (0,25đ)
+Anh ta làm công tác khí tượng kiêm vật lí địa cầu Công việc lặp lại, vất vả; làm việc trong mưa tuyết, cô đơn (0,25đ)
-Anh có tình yêu và tinh thần trách nhiệm trong công việc: (0,5 điểm)
+Vượt qua hoàn cảnh khó khăn của cuộc sống để hoàn thành nhiệm vụ, dậy rất đúng giờ “ốp”, coi công việc là niềm vui, nếu không có công việc, anh “buồn đến chết mất”, (0,25đ)
+Quan niệm sống là cống hiến Yêu nghề và thấy được ý nghĩa cao quý trong công việc Suy nghĩ: “Ta với công việc là đôi, sao gọi là một mình được?” (0,25đ)
-Anh yêu cuộc sống và có trách nhiệm với cuộc sống: (0,5 điểm)
+Một tâm hồn trẻ trung, phong phú và lành mạnh (0,25đ)
+Anh làm đẹp cho cuộc sống của mình bằng cách trồng hoa, trồng rau, nuôi gà, đọc sách, sắp xếp nơi ở ngăn nắp (0,25đ)
-Anh sống chân tình, hiếu khách, cởi mở Anh yêu mến mọi người, có tình người cao đẹp, quan tâm tới mọi người: (0,5 điểm)
+Với bác lái xe, anh coi như người nhà Với ông họa sĩ và cô kĩ sư mới gặp lần đầu, anh thân thiện, ân cần, chu đáo (0,25đ)
+Tặng củ tam thất cho vợ bác lái xe Đón khách lên thăm nhà rất nhiệt tình, niềm nở mời khách và cởi mở trong cuộc trò chuyện, tặng hoa, tặng trứng gà trước lúc chia tay (0,25đ)
-Anh rất khiêm tốn và thành thật: (0,5 điểm)
+Anh cảm thấy đóng góp của mình là nhỏ bé (0,25đ)
+Anh từ chối khi được ông họa sĩ đề nghị vẽ bức chân dung Anh nhiệt tình giời thiệu những người khác mà anh thật sự khâm phục và cảm thấy xứng đáng để được vẽ hơn (ông kĩ sư vườn rau Sa Pa, người cán bộ nghiên cứu bản đồ sét) (0,25đ)
-Đánh gía: Anh thanh niên tiêu biểu cho giới trẻ có lối sống tích cực, tác phong khoa học và đầy lòng tin yêu cuộc sống, công việc (0,25 điểm)
c) Kết bài: (0,75đ)
-Cốt truyện giản dị, tình huống truyện như đời thường, nhân vật không được đặt tên, như những con người thật trong đời sống (0,25đ)
-Truyện khẳng định vẻ đẹp của những con người lao động tiêu biểu là nhân vật anh thanh niên: Có tinh thần cống hiến, hi sinh thầm lặng; tình người cao đẹp của những người lao động; (0,25đ)
-Liên hệ bản thân và thực tế: Học tập và phát huy những phẩm chất tốt đẹp đó (0,25đ)
-HẾT -