Bài giảng Pháp luật đại cương: Chương 7 - CĐ Kinh tế Công nghệ

Bài giảng Pháp luật đại cương: Chương 7 Giới thiệu một số ngành luật trong hệ thống pháp luật Việt Nam cung cấp cho người học những kiến thức như: Luật Hình sự; Luật Dân sự; Luật Lao động; Luật Hôn nhân và Gia đình; Luật giao thông; Luật giáo dục đại học. Mời các bạn cùng tham khảo!

GIỚI THIỆU MỘT SỐ NGÀNH LUẬT TRONG HỆ THỐNG PHÁP

LUẬT VIỆT NAM

I Luật Hình sự

II Luật Dân sự

III Luật Lao động

IV Luật Hôn nhân và Gia đình

V Luật giao thông

VI Luật giáo dục đại học

1 Khái niệm

2 Một số chế định cơ bản:

a Tội phạm

b Hình phạt

1. Khái niệm:

LHS là ngành luật trong hệ thống pháp luật Việt

Nam bao gồm các quy phạm pháp luật do nhà nước ban hành nhằm xác định:

 Những hành vi nguy hiểm cho xã hội nào được coi là tội phạm

 Những hình phạt tương ứng phải áp dụng đối với người có hành vi phạm tội

2 Một số chế định cơ bản

a. Tội phạm

 Khái niệm:

Xâm hại khách thể

mà PLHS bảo vệ

Có hành

vi trái pháp luật

trọng

TP nghiêm trọng

TP rất nghiêm trọng

TP đặc

biệt nghiêm trọng

1. Khái niệm:

LDS là một ngành luật độc lập trong hệ thống

pháp luật Việt Nam bao gồm tổng thể các

QPPL điều chỉnh các quan hệ tài sản mang tính chất hàng hóa - tiền tệ và các quan hệ nhân thân trên cơ sở bình đẳng, độc lập của các chủ thể

- Sử dụng tài sản

- Định đoạt tài sản

a. Quyền sở hữu

 Các trường hợp người chiếm hữu tài sản

không đồng thời là chủ sở hữu tài sản:

Không hợp pháp

Ngay tình Không

ngay tình

HĐ bằng văn bản

- Giá cả, phương thức thanh toán

- Thời hạn, địa điểm, phương thức thực hiện

HĐ

- Quyền, nghĩa vụ của các bên

2 Một số chế định cơ bản:

b Hợp đồng dân sự:

Nguyên tắc giao kết và thực hiện HĐ

- Tự do giao kết HĐ

- Không trái PL, trái đạo đức xã hội

- Tự nguyện, bình đẳng, thiện chí, trung thực

hoặc thuộc các hàng thừa kế

- Thời điểm mở thừa kế: là thời điểm người

để lại di sản chết

luật

Nội dung DC hợp pháp

Hình thức DC: văn bản;

DC miệng

 Con chưa thành niên (hoặc không có khả

năng lao động), cha, mẹ, vợ, chồng

 Được hưởng 2/3 suất của 1 người thừa kế theo pháp luật nếu chia di sản theo pháp

luật

 ĐK: không được người lập DC chia di sản

hoặc được chia nhưng ít hơn 2/3

Không

có di chúc

Di chúc không hợp pháp

Di chúc hợp pháp nhưng:

từ chối nhận

di sản

Người được hưởng di sản

bị tước quyền hưởng TK

2 Một số chế định cơ bản:

c Thừa kế:

ii Thừa kế theo PL: Hàng thừa kế

2 Một số chế định cơ bản:

c Thừa kế:

ii Thừa kế theo PL: Hàng thừa kế

I: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết

II: ông, bà (nội, ngoại), anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết

2 Một số chế định cơ bản:

c Thừa kế:

Hình thức thừa kế

ii Thừa kế theo PL:

- Nguyên tắc phân chia di sản:

 Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế nếu những người ở hàng thừa kế trước không còn

 Những người ở cùng một hàng thừa kế thì được hưởng phần di sản bằng nhau

 Con của người để lại di sản chết trước hoặc

cùng một thời điểm với người để lại di sản thì cháu được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của cháu được hưởng nếu còn sống;

 Nếu cháu cũng chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì chắt được

hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của chắt được hưởng nếu còn sống

Nội dung bài giảng:

1. Khái niệm:

Luật HN và GĐ là một ngành luật độc lập

trong hệ thống pháp luật Việt Nam bao gồm các quy phạm pháp luật do nhà

nước ban hành nhằm điều chỉnh các

quan hệ hôn nhân và gia đình về nhân thân và tài sản

về điều kiện kết hôn và đăng kí kết hôn

2 Một số chế định cơ bản:

a. Kết hôn:

 Điều kiện kết hôn:

i. Nam từ hai mươi tuổi trở lên, nữ từ

mười tám tuổi trở lên;

ii. Việc kết hôn do nam và nữ tự nguyện

quyết định, không bị lừa dối, cưỡng ép hoặc bị cản trở

iii. Việc kết hôn không thuộc một trong các

trường hợp cấm kết hôn

2 Một số chế định cơ bản:

a. Kết hôn:

 Đăng kí kết hôn:

Quan hệ nhân thân Quan hệ tài sản

với nhau về mọi mặt

trong cuộc sống gia

đình

2 Một số chế định cơ bản:

b Quan hệ giữa vợ và chồng:

Quan hệ sở hữu tài sản:

- Đối với tài sản chung

- Đối với tài sản riêng

- Thỏa thuận phân chia tài sản chung trong thời kì hôn nhân

2 Một số chế định cơ bản:

c Ly hôn:

Khái niệm:Ly hôn là việc chấm dứt quan hệ hôn nhân do Toà án công nhận hoặc quyết định theo yêu cầu của vợ hoặc của chồng hoặc cả hai vợ chồng;

1. Khái niệm:

Luật lao động là ngành luật trong hệ thống

pháp luật Việt Nam, bao gồm các quy

phạm pháp luật do Nhà nước ban hành nhằm điều chỉnh các quan hệ phát sinh trong quá trình lao động và các quan hệ liên quan trực tiếp đến quan hệ lao động

2 Một số chế định cơ bản:

a. Hợp đồng lao động:

 Khái niệm:

HĐLĐ là sự thỏa thuận giữa

người lao động và người sử

dụng lao động về viêc làm

có trả công, điều kiện lao động, quyền và

nghĩa vụ của mỗi bên trong quan hệ lao động

Báo trước 3

ngày

Đơn phương chấm dứt hợp đồng

2 Một số chế định cơ bản

b Tiền lương:

Khái niệm: Là số lượng tiền mà người sử

dụng lao động trả cho người lao động do

hai bên thỏa thuận trong hợp đồng lao

động dựa vào năng suất, chất lượng và

hiệu quả công việc nhưng không được thấp hơn mức lương tối thiểu do Nhà nước quy định

- Ít nhất bằng 130% mức lương nêu làm việc vào ban ngày

- Thời gian được tính vào ban đêm:

+ Từ Huế trở ra Bắc: 22h đến 6h ngày hôm sau

+ Từ Đà Nẵng trở vào Nam: 21h đến 5h sáng ngày hôm sau

2 Một số chế định cơ bản

c Bảo hiểm xã hội:

Khái niệm: BHXH là sự bảo đảm thay thế

hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập

do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết, trên cơ sở đóng vào quỹ bảo

hiểm xã hội

- Hỗ trợ học nghề

- Hỗ trợ tìm việc làm

2 Một số chế định cơ bản:

c Bảo hiểm xã hội:

Quỹ Bảo hiểm xã hội: được hình thành từ

các nguồn:

- Người sử dụng lao động đóng (trừ Bảo

hiểm xã hội tự nguyện)

- Người lao động đóng

- Hỗ trợ của nhà nước

- Nguồn thu hợp pháp khác

 1 Khái niệm:

 Luật giao thông đường bộ là một lĩnh vực pháp luât

trong hệ thống pháp luật Việt Nam, gồm những quy

phạm pháp luật điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong lĩnh vực giao thông đường bộ

 2 Một số chế định cơ bản:

 a Quy tắc giao thông:

 Người tham gia giao thông phải đi bên phải theo

chiều đi của mình, đi đúng phần đường quy định và phải chấp hành hệ thống báo hiệu đường bộ

 2 Một số chế định cơ bản:

 a Quy tắc giao thông

 Hệ thống báo hiệu đường bộ gồm hiệu lệnh của người điều khiển giao thông, tín hiệu đèn giao thông, biển báo hiệu, vạch kẻ đường, cọc tiêu hoặc tường bảo vệ, hàng rào chắn

 b Người điều khiển phương tiện giao thông

đường bộ

 - Điều kiện tham gia giao thông của xe mô tô, xe gắn máy

 Điều kiện đối với người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy:

 - Phải có giấy phép lái xe

 - Phải đủ sức khỏe, đủ tuổi do pháp luật quy định

 c Xử lý khi vi phạm Luật giao thông đường bộ

 Trách nhiệm hành chính hoặc trách nhiệm hình sự Nếu gây thiệt hại thì phải chịu trách nhiệm dân sự