Tài liệu Chương 5: Tiền tệ và hoạt động ngân hàng ppt

Các chức năng của tiền Trung gian trao đổi, phương tiện thanh toán –bảo đảm luôn luôn có sự trùng hợp kép ủ 2 h ầ của 2 nhu cầu –vì là trung gian trao đổi, tiền tệ đồng thời là phương t

Chương 5

Tiền tệ và hoạt động ngân hàng ệ ạ ộ g g g

Th.S Lê Thị Kim Dung

Câu hỏi thảo luận

Tại sao xã hội cần tiền?

Tại sao chính phủ muốn tác động

đến lượng cung tiền? ợ g g

Thị trường tài chính và nền kinh tế

tương tác thế nào?

Mối quan hệ giữa tiền và lãi suất?

Tiền

Là bất kỳ hàng hóa hay dấu hiệu nào

được chấp nhận sử dụng phổ biến

như một công cụ trao đổi trong nền

ki h tế

Các chức năng của tiền

Trung gian trao đổi, phương tiện

thanh toán

–bảo đảm luôn luôn có sự trùng hợp kép

ủ 2 h ầ

của 2 nhu cầu

–vì là trung gian trao đổi, tiền tệ đồng thời

là phương tiện thanh toán

Đơn vị hạch tóan

–thước đo thống nhất được thừa nhận để

tính tóan giá cả

Các chức năng của tiền

Dự trữ giá trị

–có thể giữ lại để mua hàng trong tương

lai

Phương tiện thanh toán triển hạn

–cho phép ký kết các hợp đồng về các

khỏan chi trả trong tương lai

Các hình thái của tiền

Tiền bằng hàng hóa

Tiền giấy có thể chuyển đổi

Tiền được đảm bảo bằng sắc lệnh Tiền được đảm bảo bằng sắc lệnh

(tiền pháp định)

Tiền dưới hình thức nợ tư

Các hình thái của tiền

Tiền bằng hàng hóa: là một lọai sản

phẩm vật chất có giá trị và được sử

dụng như một công cụ trao đổi

ể

–Ưu điểm: Tự thân nó có giá trị và được

mọi người thừa nhận: điều này đảm bảo

giá trị của tiền

–Nhược điểm:

Lừa đảo trên giá trị của tiền (giảm kích cỡ,

giảm hàm lượng kim lọai gốc)

Chúng có thể được sử dụng làm việc khác

Các hình thái của tiền tệ

Tiền giấy có thể chuyển đổi: nó có thể

chuyển thành một số lượng vàng

nhất định khi có yêu cầu

Tiền được bảo đảm bằng sắc lệnh:

Tiền được bảo đảm bằng sắc lệnh:

tiền pháp định

Tiền dưới hình thức nợ tư: những

khoản cho vay mà người vay cam kết

sẽ chi trả ở dạng tiền mặt khi có yêu

cầu Ví dụ: các khỏan tiền gửi có thể phát hành

séc

Quy trình tạo tiền của các ngân

hàng

Tỉ lệ dự trữ: tổng dự trữ trên tổng tiền

ký gửi của ngân hàng.

 Tỉ lệ dự trữ bắt buộc: tổng dự trữ trên

tổng tiền ký gửi của ngân hàng theo

quy định

Dự trữ dư = Dự trữ thực tế - dự trữ

bắt buộc

Khi ngân hàng có dự trữ dư, nó có

khả năng tạo ra tiền.

Quy trình tạo tiền của các ngân hàng

khi nền Kinh tế chỉ cĩ một Ngân hàng

duy nhất

Bảng

Bảng cân cân đối đối tài tài sản sản ngày ngày 1 1 tháng

Có (triệu đô la) Nợ Nợ ((triệu triệu đô đô la) la)

Dự

Dự trữ trữ

Cho

Cho vay vay

Tổng

Tổng số số

$$100 100

$$300 300

$$400 400

Ký Ký ggửửii Tổng Tổng số số

$$400 400 _

$$400 400 Bảng

Bảng cân cân đối đối tài tài sản sản ngày ngày 2 2 tháng

Có (triệu đô la) Nợ Nợ ((triệu triệu đô đô la) la)

DD t õ t õ $$101 101 K ù ii $$401 401

Dự

Dự trữ trữ

Cho

Cho vay vay

Tổng

Tổng số số

$$101 101

$$300 300

$$401 401

Ký Ký ggửửii Tổng Tổng số số

$$401 401 _

$$401 401 Bảng

Bảng cân cân đối đối tài tài sản sản ngày ngày 3 3 tháng

Có (triệu đô la) Nợ Nợ ((triệu triệu đô đô la) la)

Dự

Dự trữ trữ

Cho

Cho vay vay

Tổng

Tổng số số

$$101 101

$$303 303

$$404 404

Ký Ký ggửửii Tổng Tổng số số

$$404 404 _

$$404 404

Quy trình tạo tiền của các ngân hàng

Tiến trình trình Cộng Cộng ddồồnn

Ký

Dự trữ

Ký

Dự trữ

Ký

Dự

Dự trữ trữ

Ký

Dự trữ

Và

100

Dãy số trên là một cấp số nhân Để tìm

tổng của một dãy số như thế này, bắt

đầu bằng cách gọi tổng là S Ta cĩ thể

viết tổng như sau:

 S = 1 + L + L 2 + L 3 +

Nhân hai vế cho L:

Nhân hai vế cho L:

Lấy đẳng thức 1 trừ đi đẳng thức 2:

1 - L

Số nhân tiền tệ đơn giản

Trong ví dụ trên:

Số nhân tiền tệ đơn giản = ∆ Tiền gửi NH ∆ Dự trữ NH

Dự trữ bắt buộc = 0,25 tổng tiền gửi

Để tránh dự trữ thừa, ngân hàng giữ

cho mức dự trữ thực tế sát với mức

dự trữ bắt buộc, vì vậy:

Dự trữ thực tế = 0,25 tổng tiền gửi

Số nhân tiền tệ đơn giản

Chia cả 2 vế cho 0,25 thì ta có:

Tổng tiền gửi = (1/ 0,25) dự trữ thực tế

Vậy ∆ tiền gửi = (1/0,25) (∆ dự trữ) ậy g ( , ) ( ự )

Theo định nghĩa, (1/0,25) gọi là số nhân

tiền tệ đơn giản

Số nhân tiền tệ đơn giản là 1/ 0,25 hay

là 4: $100 tỉ dự trữ có $400 tỉ ($100 tỉ x

4) ký gửi.

Số nhân tiền tệ đơn giản

Mối quan hệ giữa số nhân tiền tệ đơn

giản và tỷ lệ dự trữ bắt buộc là:

1

Số nhân tiền tệ đơn giản =

T ỷ lệ dự trữ bắt buộc

Cơ sở tiền (The monetary base

(MB) or stock of high-powered

money (H))

Cơ sở tiền là tổng số tiền giấy (và

tiền kim lọai) do NHTW phát hành và

tiền gửi của NHTM tại NHTW Cơ sở

tiền được giữ tại các ngân hàng (như

một khỏan dự trữ) hoặc bên ngòai hệ

thống ngân hàng (như tiền mặt trong

lưu thông)

Các thước đo tiền

Cơ sở tiền rộng M 0 Tiền mặt của các NH và số dư của họ tại NHTW

Tiền mặt trong lưu thông ngòai NH

Tiền gửi KKH bán lẻ tại các NH

Tiền gửi KKH bán buôn Tiền gửi bán lẻ và CP tại các HHXD

-= +

Tiền gửi CKH của KVTN & CCTG

M3

Tiền gửi và CP của KVTN tại các HHXD

Tiền mặt tại các Hiệp hội XD, TGNH và CCTG tại NH

M4

+

=

+

-=

Số nhân tiền

Số nhân tiền = ∆ Khối lượng tiền

Số nhân tiền =

∆ Cơ sở tiền tệ

Tính toán số nhân tiền

Các biến số

Dự trữ

Tiền mặt

Ký hiệu

R

C ặ

Cơ sở tiền

Tiền gửi

Khối tiền

Số nhân tiền

MB

D

M

Tính toán số nhân tiền

Các định nghĩa

Cơ sở tiền tệ

Khối tiền

Ký hiệu

Tính toán số nhân tiền

Các tỷ lệ

Thay đổi dự trữ so với

thay đổi tiền gửi

Ký hiệu

∆R / ∆D

Thay đổi tiền mặt so

với thay đổi tiền gửi ∆C / ∆D

Tính toán số nhân tiền

 Các tính toán

 Bắt đầu từ định

nghĩa

 Dùng định

Ký hiệu

mm = ∆M/∆MB

∆ D+ ∆C

 Dùng định

nghĩa của M và

MB cho thấy

 Chia cả mẫu và

tử số cho ∆D,

ta có

mm =

∆ R+ ∆C

1+∆C/∆D

∆R/ ∆D + ∆C/ ∆D =

Tính toán số nhân tiền

Giả thiết: tiền mặt do các hộ gia đình

và các doanh nghiệp nắm giữ chiếm

50% tổng tiền gửi NH; dự trữ NH

chiếm 10% lượng tiền gửi NH.

5 , 2 5 , 0 1 , 0 5 , 0 1 / 1

5

,

0

1

,

0

































D C D

R

D C mm

D

C

D

R

Cung tiền

Cung tiền = số nhân tiền × tiền cơ sở

Cầu tiền

Phụ thuộc vào:

–Lãi suất

–Mức thu nhập (Y)

Những động cơ giữ tiền

Động cơ giao dịch: khi lãi suất cao,

người ta giữ tiền ít hơn và mua trái

phiếu nhiều hơn.

Động cơ dự phòng

Động cơ đầu cơ:

–Lãi suất thị trường giảm, giá trái phiếu

tăng

–Lãi suất thị trường tăng, giá trái phiếu

giảm

Ảnh hưởng của sản lượng, giá cả

và lãi suất đến cầu tiền

Ảnh hưởng của sản lượng và thu nhập:

Thu nhập của bạn tăng lên, bạn cần giữ

tiền nhiều hơn Lý do: để mua nhiều

thứ hơn, bạn cần nhiều tiền hơn.

Đối với toàn nền kinh tế: Khi có nhiều

giao dịch hơn, doanh nghiệp và hộ gia

đình sẽ giữ tiền nhiều hơn Như vậy,

tổng sản lượng (tổng thu nhập) tăng, sẽ

M d (Y1)

M d (Y2)

Ảnh hưởng của sản lượng, giá cả

và lãi suất đến cầu tiền

Ảnh hưởng của giá cả: nếu giá của

tất cả hàng hóa và dịch vụ tăng lên

gấp đôi nhưng lãi suất và thu nhập

thực tế không đổi thì mọi người sẽ

giữ lượng tiền danh nghiã lớn hơn

gấp đôi để duy trì cùng một lượng

tiền thực tế.

Ảnh hưởng của sản lượng, giá cả

và lãi suất

Ảnh hưởng của lãi suất: Khi lãi suất

cao, người ta giữ tiền ít hơn và mua

trái phiếu nhiều hơn

t rate,