Ngoài ra trong Đảng ta còn có một số tổ chức cơ sở đảng do đặc điểm đặc th và điều kiện hoạt động nên chỉ tham gia lãnh đạo phát triển kinh tế và tham gia ý kiến về công tác cán bộ như:
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
LÊ THANH NHÃ
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG Ở CÁC DOANH NGHIỆP NGOÀI KHU VỰC NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐỒNG THÁP TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC CHÍNH TRỊ
ĐỒNG THÁP – 2015
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
LÊ THANH NHÃ
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG Ở CÁC DOANH NGHIỆP NGOÀI KHU VỰC NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐỒNG THÁP TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
Chuyên ngành : Chính trị học
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC CHÍNH TRỊ
Người hướng dẫn: PGS TS Đoàn Minh Duệ
ĐỒNG THÁP – 2015
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới thầy PGS.TS Đoàn Minh Duệ đã tận tình giúp đỡ tôi trong suốt thời gian thực hiện đề tài, cũng như trong suốt thời gian hoàn chỉnh luận văn thạc sĩ của mình
Tôi xin chân thành cảm ơn các thầy (cô) khoa GDCT, Phòng Đào tạo Sau đại học Trường Đại học Vinh và Đại học Đồng Tháp đã tạo điều kiện tốt nhất, thuận lợi nhất để giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này
Tôi chân thành cảm ơn tất cả các bạn bè thân hữu và gia đình đã giúp
đỡ tạo điều kiện tốt nhất trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn thạc sĩ của mình
Do thời gian và kiến thức có hạn nên luận văn không tránh khỏi những hạn chế và thiếu sót
Đồng Tháp, tháng 5 năm 2015
Học viên
Lê Thanh Nhã
Trang 4MỤC LỤC
Trang
A MỞ ĐẦU
B NỘI DUNG
ĐỘNG CỦA CÁC TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG Ở CÁC DOANH NGHIỆP NGOÀI KHU VỰC NHÀ NƯỚC
6
1.2 Vị trí, vai trò, chức năng và nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng ở các
1.3 Tiêu chí đánh giá chất lượng hoạt động tổ chức cơ sở đảng 22
1.4 Tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ
chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước 27
CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG Ở CÁC DOANH NGHIỆP NGOÀI KHU VỰC NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐỒNG THÁP
30
2.1 Khái quát điều kiện tự nhiên và tình hình phát triển kinh tế - xã hội của
2.2 Tình hình hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp
ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp 32
Chương 3: QUAN ĐIỂM VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO
CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG CỦA TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG
Ở CÁC DOANH NGHIỆP NGOÀI KHU VỰC NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐỒNG THÁP GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
Trang 5A MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Xây dựng Chủ nghĩa xã hội, tiến lên Chủ nghĩa Cộng sản là mục tiêu xuyên suốt trong quá trình lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam và của cả dân tộc Việt Nam Do vậy, để tạo tiền đề thực hiện mục tiêu đó, đất nước ta đang
đ y mạnh sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá và hội nhập quốc tế; xây dựng nền kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa
Nhưng để xây dựng được nền công nghiệp hiện đại, nền kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa thì nhân tố quyết định cho sự thành công chính là sự phát triển của các doanh nghiệp, trong đó các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước chiếm một vị trí quan trọng
Nhận thức được điều đó, trong những năm qua Đảng ta có nhiều chủ trương, chính sách đ y mạnh công tác xây dựng và phát triển tổ chức cơ sở trong các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước, nhằm nâng cao ý thức giác ngộ chính trị cho người sử dụng lao động và người lao động, bảo đảm hoạt động của doanh nghiệp theo đúng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, tạo cầu nối gắn kết giữa doanh nghiệp, người lao động trong doanh nghiệp với cấp ủy, chính quyền địa phương, kịp thời hỗ trợ và giúp đỡ doanh nghiệp phát triển bền vững
Hiện nay, có nhiều tổ chức cơ sở đảng được thành lập trong các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước, nhưng đa số các tổ chức cơ sở đảng mới được thành lập này chưa nhận thức đầy đủ chức năng, nhiệm vụ của mình, chưa đổi mới phương thức hoạt động, phương thức lãnh đạo của tổ chức đảng trong loại hình doanh nghiệp cho ph hợp, chưa thể hiện được vai trò định hướng cho hoạt động của doanh nghiệp theo đúng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, do đó chất lượng hoạt động chưa đem lại hiệu quả thiết
Trang 6thực, điều này nếu không khắc phục kịp thời sẽ làm giảm lòng tin của doanh nghiệp đối với vai trò của tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp
Thời gian qua có một số đề tài, công trình, luận án tiến sĩ, luận văn thạc
sĩ và nhiều bài viết liên quan đến nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức cơ
sở đảng như:
Đề tài khoa học: "Đảng cầm quyền trong thời đại ngày nay và những vấn đề rút ra cho công cuộc đổi mới và chỉnh đốn Đảng ta", đề tài cấp bộ, Hà
Nội 1993 do GS Đậu Thế Biểu làm chủ nhiệm và PGS Mai Trung Hậu làm thư
ký khoa học, cơ quan chủ trì Viện nghiên cứu khoa học - Học viện chính trị
Quốc gia Hồ Chí Minh "Đổi mới tổ chức và phương thức lãnh đạo của tổ chức
cơ sở đảng trong Doanh nghiệp Nhà nước", đề tài cấp bộ, cơ quan chủ trì Phân
viện Báo chí và Tuyên truyền (nay là Học viện Báo chí và Truyên truyền), năm
2002, chủ nhiệm đề tài là PGS.TS Dương Xuân Ngọc
Luận án, luận văn: Có nhiều luận án tiến sĩ, luận văn thạc sĩ đề cập đến
việc đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng trong các lĩnh vực ở nông thôn, doanh nghiệp,
trong các lực lượng vũ trang, quân đội như: “Vị trí vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam trong hệ thống chính trị Việt Nam”, luận văn thạc sĩ của
Nguyễn Văn Giang, chuyên ngành chính trị học, tại Học viện CTQG Hồ Chí Minh
Sách, bài viết của các nhà nghiên cứu, các cán bộ lãnh đạo quản lý:
“Mấy vấn đề về xây dựng Đảng vững mạnh đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới”, Vũ Oanh, Nxb CTQG, Hà Nội 1999 "Đổi mới về phương thức lãnh đạo của Đảng",
Lê Đức Bình, Tạp chí Xây dựng Đảng, số 9/ 2000 “Tiêu chuẩn Đảng viên và những vấn đề bức thiết trong công tác Đảng viên hiện nay”, PGS TS Tô Huy Rứa, Hội thảo đề tài KX- 05, ngày 11/01/1999 “Tiếp tục thực hiện nhiệm vụ then chốt, tạo bước chuyển biến cơ bản trong công tác xây dựng Đảng”, Nguyễn Đức Hạt, Tạp chí Xây dựng Đảng, 5/2006 “Để nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu
Trang 7của Đảng trong thời kỳ mới”, Trương Thị Mỹ Trang, Tạp chí Xây dựng Đảng, 2+3/ 2007 “Biện pháp xây dựng chi bộ trong sạch vững mạnh” Vũ Cao Hội, Tạp chí Kiểm tra, 2/2007 “Vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam trong thời kỳ đổi mới đất nước”, PGS TS Nguyễn Trọng Phúc, Nxb, CTQG, Hà Nội
1999
Những công trình trên đây cũng như một số bài viết khác có liên quan giúp cho tôi tham khảo, kế thừa tư tưởng, nội dung và phương pháp trong quá trình nghiên cứu viết luận văn Tuy nhiên, cho đến nay chưa có một công trình khoa học chuyên ngành Chính trị học nào nghiên cứu có hệ thống về việc nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp giai đoạn hiện nay
Trước tình hình đó, vấn đề đặt ra là phải nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước Đây là vấn đề hết sức cấp thiết, phải được nghiên cứu cả về lý luận và thực tiễn để tìm
ra phương hướng và những giải pháp thích hợp, cụ thể nhằm nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực
Nhà nước hiện nay Với những lý do nói trên, chúng tôi chọn đề tài: “Nâng cao
chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp trong giai đoạn hiện nay”
làm Luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Chính trị học
2 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp, đánh giá đúng thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân, luận văn đề xuất phương hướng và những giải pháp chủ yếu, khả thi nhằm nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp giai đoạn hiện nay
Trang 83 Nhiệm vụ nghiên cứu
Làm rõ vị trí, vai trò, chức năng, nhiệm vụ, đặc điểm của tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước
Làm rõ thực trạng hoạt động của các đảng bộ, chi bộ cơ sở ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước
Đề xuất một số giải pháp nhằm nhằm nâng cao chất lượng hoạt động các đảng bộ, chi bộ cơ sở ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp giai đoạn hiện nay
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn
4.1 Đối tượng:
Đối tượng nghiên cứu của luận văn là nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp
4.2 Phạm vi
Luận văn chỉ tập trung nghiên cứu nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp từ năm 2010 đến nay Mục tiêu, phương hướng và những giải pháp của luận văn có giá trị đến 2020
5 Phương pháp nghiên cứu
Luận văn được thực hiện trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác - Lênin Đồng thời thực hiện các phương pháp chuyên ngành như: Phân tích tổng hợp; lịch sử logic; điều tra, khảo sát, tổng kết thực tiễn và phương pháp chuyên gia
6 Những đóng góp mới của đề tài
Làm rõ thực trạng họat động của các tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp Trên cơ sở đó nêu lên những giải pháp có tính khả thi để nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức cơ sở đảng hiện nay
Trang 9Cung cấp cơ sở khoa học cho quá trình nâng cao chất lượng các tổ chức
cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp và các loại hình tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước nói chung có đặc điểm tương tự đạt hiệu quả thiết thực
Luận văn có thể làm tài liệu tham khảo cho việc giảng dạy, học tập bộ môn Chính trị học cho các Trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài mở đầu và kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, nội dung kết cấu gồm có 3 chương, 6 tiết
Chương 1: Cơ sở lý luận về nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ
chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước
Chương 2: Thực trạng chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng
ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp
Chương 3: Quan điểm và một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng
hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp giai đoạn hiện nay
Trang 10B NỘI DUNG Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG Ở CÁC DOANH NGHIỆP
đó trong bài "Tiến tới thống nhất", V.I Lênin chỉ rõ "Những điều kiện khách quan đòi hỏi rằng những chi bộ công nhân phải làm cơ sở của Đảng" [24; tr.251-259]
Hồ Chí Minh, người sáng lập và rèn luyện Đảng ta, trong quá trình lãnh đạo cách mạng đã nhấn mạnh: Đảng ta có một tổ chức chặt chẽ, thống nhất từ Trung ương đến cơ sở, có mối liên hệ mật thiết với quần chúng, vì vậy phải được thành lập, được tổ chức tại các đơn vị cơ sở Người nói: "Ở mỗi xưởng máy, hầm mỏ, xí nghiệp, cơ quan, trường học, đường phố, nông thôn, đại đội -
có 3 đảng viên trở lên thì lập một chi bộ" [37; tr.242]
Với tinh thần đó, khái niệm tổ chức cơ sở đảng được ghi rõ trong Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam và qua các kỳ đại hội có sự điều chỉnh và từng bước hoàn chỉnh về nội dung và ý nghĩa của nó Tại Điều 21, Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam được thông qua Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XI ghi rõ:
1 Tổ chức cơ sở đảng (chi bộ cơ sở, đảng bộ cơ sở) là nền tảng của Đảng, là hạt nhân chính trị ở cơ sở
2 Ở xã, phường, thị trấn có từ ba đảng viên chính thức trở lên, lập tổ chức cơ sở đảng (trực thuộc cấp ủy cấp huyện) Ở cơ quan, doanh nghiệp, hợp
Trang 11tác xã, đơn vị sự nghiệp, đơn vị quân đội, công an và các đơn vị khác có từ ban đảng viên chính thức trở lên, lập tổ chức đảng (tổ chức cơ sở đảng hoặc chi bộ trực thuộc đảng ủy cơ sở); cấp ủy cấp trên trực tiếp xem xét, quyết định việc tổ chức đảng đó trực thuộc cấp ủy cấp trên nào cho ph hợp; nếu chưa đủ ba đảng viên chính thức thì cấp ủy cấp trên trực tiếp giới thiệu đảng viên sinh hoạt ở tổ chức cơ sở đảng thích hợp
3 Tổ chức cơ sở đảng dưới ba mươi đảng viên, lập chi bộ cơ sở, có các
tổ chức đảng trực thuộc
4 Tổ chức cơ sở đảng có từ ba mươi đảng viên trở lên, lập đảng bộ cơ
sở, có các chi bộ trực thuộc đảng uỷ
5 Những trường hợp sau đây, cấp uỷ cấp dưới phải báo cáo và được cấp
uỷ cấp trên trực tiếp đồng ý mới được thực hiện:
Lập đảng bộ cơ sở trong đơn vị cơ sở chưa đủ ba mươi đảng viên
Lập chi bộ trực thuộc đảng uỷ cơ sở có hơn ba mươi đảng viên
Lập đảng bộ bộ phận trực thuộc đảng uỷ cơ sở [18; tr.35-37]
Như vậy, tổ chức cơ sở đảng gồm chi bộ cơ sở hoặc đảng bộ cơ sở, việc lựa chọn mô hình tổ chức nào (chi bộ cơ sở hoặc đảng bộ cơ sở) phụ thuộc vào
số lượng đảng viên chính thức và phải được cấp uỷ cấp trên trực tiếp quyết định
Trong quá trình thực hiện đường lối đổi mới, do yêu cầu của việc phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và chính sách đối ngoại
mở rộng của Đảng, nên ngoài các loại hình tổ chức cơ sở đảng được tổ chức, các đơn vị cơ sở hành chính (xã, phường, thị trấn), các đơn vị sự nghiệp, cơ quan, doanh nghiệp Nhà nước, đơn vị cơ sở trong công an, quân đội v.v còn xuất hiện loại hình tổ chức cơ sở đảng ở các đơn vị doanh nghiệp tư nhân, các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài
1.1.2 Doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước
Tại Điều 4, Luật Doanh nghiệp được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XI, kỳ họp thứ 8 thông qua ngày 29 tháng 11 năm
Trang 122005 ghi rõ: “Doanh nghiệp là tổ chức kinh tế có tên riêng, có tài sản, có trụ sở giao dịch ổn định, được đăng ký kinh doanh theo quy định của phát luật nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh” Doanh nghiệp có những loại hình tổ chức kinh doanh sau: Công ty trách nhiệm hữu hạn, Công ty Cổ phần, Công ty hợp doanh và doanh nghiệp tư nhân thuộc mọi thành phần kinh tế (gọi chung là doanh nghiệp), nhóm Công ty
Tại Kết luận số 80-KL/TW, ngày 29 tháng 7 năm 2010 của Ban Bí thư nêu rõ: “các doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; các công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn có dưới 50% vốn Nhà nước; các doanh nghiệp thành lập theo Luật Hợp tác xã” gọi là doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước [2; tr.1-2]
1.2 Vị trí, vai trò, chức năng và nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước
1.2.1 Vị trí, vai trò của tổ chức cơ sơ đảng
Tại Điểm 1, Điều 21 Điều lệ Đảng đã xác định: “Tổ chức cơ sở đảng là
nền tảng của Đảng, là hạt nhân chính trị ở cơ sở” [18; tr.35]
Thứ nhất, tổ chức cơ sở đảng là nền tảng của Đảng
Tổ chức cơ sở đảng là cấp tổ chức cuối c ng trong hệ thống tổ chức 4 cấp của Đảng, là cơ sở để xây dựng nên toàn bộ hệ thống tổ chức của Đảng; là cấp tổ chức sâu rộng nhất, bám sát các đơn vị cơ sở trên toàn lãnh thổ và các ngành, các lĩnh vực của đời sống xã hội, bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng tới từng đảng viên, từng đơn vị cơ sở
Tổ chức cơ sở đảng là nơi trực tiếp lãnh đạo, tổ chức thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, chỉ thị, nghị quyết của tổ chức đảng cấp trên; đồng thời cũng là nơi kiểm nghiệm, khẳng định
sự đúng đắn và chỉ ra những điểm chưa hợp lý của đường lối, chủ trương, chính
Trang 13sách, pháp luật và chỉ thị, nghị quyết đó, đóng góp những kinh nghiệm hay, cách làm tốt, góp phần phát triển, hoàn thiện đường lối, chủ trương, chính sách, pháp luật và chỉ thị, nghị quyết đó
Tổ chức cơ sở đảng là nơi trực tiếp tiến hành các hoạt động xây dựng nội
bộ Đảng như: kết nạp, trực tiếp giáo dục, rèn luyện, quản lý, phân công nhiệm
vụ, kiểm tra, đánh giá, khen thưởng, kỷ luật đảng viên, sàng lọc đảng viên và đưa đảng viên không đủ tư cách ra khỏi Đảng
Tổ chức cơ sở đảng là tổ chức đảng gần dân nhất, là cầu nối giữa Đảng với nhân dân
Thứ hai, tổ chức cơ sở đảng là hạt nhân chính trị ở cơ sở
Tổ chức cơ sở đảng là một bộ phận trong hệ thống chính trị ở cơ sở nhưng là tổ chức lãnh đạo các tổ chức trong hệ thống chính trị ở cơ sở
Tổ chức cơ sở đảng trực tiếp đưa đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, chỉ thị, nghị quyết của tổ chức đảng cấp trên vào nhân dân; tuyên truyền, giáo dục và tổ chức nhân dân thực hiện; uốn nắn những lệch lạc trong hoạt động của các tổ chức của hệ thống chính trị cơ sở bảo đảm cho hoạt động của các tổ chức ấy và các hoạt động ở cơ sở theo đúng quan điểm, đường lối chính trị của Đảng
1.2.2 Chức năng của tổ chức cơ sơ đảng
1.2.2.1 Chức năng của tổ chức cơ sở đảng nói chung
Tổ chức cơ sở đảng có hai chức năng cơ bản:
Chức năng lãnh đạo: Tổ chức cơ sở đảng lãnh đạo tất cả các mặt công tác kinh tế, văn hoá, xã hội, an ninh, quốc phòng ở cơ sở; lãnh đạo các tổ chức trong hệ thống chính trị cơ sở, đảm bảo mọi tổ chức và hoạt động ở cơ sở theo đúng đường lối chính trị của Đảng
Trang 14Tổ chức quán triệt và vận dụng sáng tạo đường lối, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và chỉ thị, nghị quyết của tổ chức đảng cấp trên cho ph hợp với đặc điểm của đơn vị, đề ra mục tiêu, giải pháp thực hiện; nắm vững tâm tư, nguyện vọng chính đáng của nhân dân để giải quyết kịp thời hoặc phản ánh để cấp trên, Đảng và Nhà nước nghiên cứu, đề ra chủ trương, giải pháp giải quyết
Lãnh đạo xây dựng tổ chức và hoạt động của chính quyền, các đoàn thể,
tổ chức kinh tế, xã hội ở cơ sở theo đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, bảo đảm cho đường lối, chủ trương, chính sách, pháp luật … các chỉ thị, nghị quyết của cấp trên và của tổ chức cơ sở đảng được thực hiện có hiệu quả
Ngăn chặn những tiêu cực, uốn nắn những lệnh lạc, khẳng định và ủng
hộ những nhân tố mới trong hoạt động của các tổ chức trong hệ thống chính trị, trong các tổ chức xã hội và nhân dân tại cơ sở Phát động, lãnh đạo và duy trì các phong trào thi đua xã hội chủ nghĩa của nhân dân nhằm phát triển sản xuất, cải tiến và nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác, làm tốt nhiệm vụ an ninh, quốc phòng thực hiện các chính sách xã hội, chăm lo xây dựng đơn vị về mọi mặt
Ngoài ra trong Đảng ta còn có một số tổ chức cơ sở đảng do đặc điểm đặc th và điều kiện hoạt động nên chỉ tham gia lãnh đạo phát triển kinh tế và tham gia ý kiến về công tác cán bộ như: tổ chức cơ sở đảng trong các doanh nghiệp có vốn Nhà nước và liên doanh với nước ngoài và tổ chức cơ sở đảng trong công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, công ty hợp doanh và doanh nghiệp tư nhân…
Sự lãnh đạo của tổ chức cơ sở đảng là lãnh đạo chính trị, tức là tổ chức
cơ sở đảng định hướng chính trị cho hoạt động của các tổ chức đoàn thể ở cơ sở,
và cho mọi hoạt động trên các lĩnh vực đời sống xã hội ở cơ sở Tổ chức cơ sở
Trang 15đảng không can thiệp quá sâu vào hoạt động của các tổ chức trong hệ thống chính trị ở cơ sở
Chức năng xây dựng nội bộ Đảng: Tổ chức cơ sở đảng tiến hành các hoạt động xây dựng tổ chức cơ sở đảng trong sạch, vững mạnh như: thực hiện các chỉ thị, nghị quyết của Đảng và của tổ chức đảng cấp trên về xây dựng nội
bộ Đảng; củng cố, kiện toàn các tổ chức đảng trực thuộc, chăm lo đào tạo đội ngũ cán bộ, nâng cao chất lượng đảng viên và kết nạp đảng viên mới; thực hiện chế độ sinh hoạt đảng, tự phê bình và phê bình, kiểm tra, giám sát đảng viên, giữ gìn kỷ luật, tăng cường đoàn kết thống nhất trong Đảng; tham gia công tác xây dựng Đảng đối với tổ chức đảng cấp trên… [19; tr.60-62]
1.2.2.2 Chức năng của tổ chức cơ sở đảng trong từng loại hình doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước
Tại Điều 1, Quy định số 288-QĐ/TW, ngày 08 tháng 02 năm 2010 của Ban Bí thư xác định chức năng của đảng bộ, chi bộ cơ sở trong công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn, trong đó Nhà nước sở hữu từ 50% vốn điều lệ trở xuống như sau: “Đảng bộ, chi bộ cơ sở trong công ty là hạt nhân chính trị, lãnh đạo cán bộ đảng viên, quần chúng và tuyên truyền, vận động các thành viên trong công ty thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, điều lệ và các quy chế, quy định của công ty; tham gia xây dựng
và lãnh đạo công ty phát triển bền vững, thực hiện có hiệu quả sản xuất, kinh doanh của công ty, hoàn thành nghĩa vụ đối với Nhà nước, bảo đảm lợi ích hợp pháp của công ty, các cổ đông và người lao động, góp phần phát triển nền kinh
tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và xây dựng giai cấp công nhân vững
mạnh; xây dựng đảng bộ, chi bộ trong sạch, vững mạnh” [3; tr.1]
Tại Điều 1, Quy định số 170-QĐ/TW, ngày 07 tháng 3 năm 2013 của Ban Bí thư xác định chức năng của đảng bộ, chi bộ cơ sở trong doanh nghiệp tư nhân như sau: “Đảng bộ, chi bộ cơ sở trong doanh nghiệp tư nhân là hạt nhân
Trang 16chính trị lãnh đạo đảng viên, các tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp; tuyên truyền, vận động chủ sở hữu, các thành viên hội đồng quản trị, hội đồng thành viên, giám đốc hoặc tổng giám đốc và các chức danh quản lý khác do điều
lệ doanh nghiệp quy định (gọi chung là người quản lý doanh nghiệp) và người lao động chấp hành đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; bảo vệ quyền lợi, lợi ích hợp pháp của Nhà nước, doanh nghiệp và người lao động” [4; tr.1]
Tại Điều 1, Quy định số 171-QĐ/TW, ngày 07 tháng 3 năm 2013 của Ban Bí thư xác định chức năng của đảng bộ, chi bộ cơ sở trong doanh nghiệp có vốn nước ngoài như sau: “Đảng bộ, chi bộ cơ sở trong doanh nghiệp có vốn nước ngoài là hạt nhân chính trị lãnh đạo đảng viên, các tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp; tuyên truyền, vận động nhà đầu tư nước ngoài, các thành viên hội đồng quản trị, hội đồng thành viên, giám đốc hoặc tổng giám đốc
và các chức danh quản lý khác do điều lệ doanh nghiệp quy định (gọi chung là người quản lý doanh nghiệp) và người lao động chấp hành đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; bảo vệ quyền lợi, lợi ích hợp pháp của Nhà nước, doanh nghiệp và người lao động” [5; tr.1]
1.2.3 Nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng:
1.2.3.1 Nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng nói chung
Tại điều Điều 23, Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam, được thông qua Đại hội lần thứ XI của Đảng, quy định năm nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng như sau:
1 Chấp hành đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước;
đề ra chủ trương, nhiệm vụ chính trị của đảng bộ, chi bộ và lãnh đạo thực hiện
có hiệu quả
Trang 172 Xây dựng đảng bộ, chi bộ trong sạch vững mạnh về chính trị, tư tưởng
và tổ chức; thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ; nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng, thực hiện tự phê bình và phê bình, giữ gìn kỷ luật và tăng cường đoàn kết thống nhất trong Đảng; thường xuyên giáo dục, rèn luyện và quản lý cán bộ, đảng viên, nâng cao ph m chất đạo đức cách mạng, tính chiến đấu, trình độ kiến thức, năng lực công tác; làm tốt công tác phát triển đảng viên
3 Lãnh đạo xây dựng chính quyền, các tổ chức kinh tế, hành chính, sự nghiệp, quốc phòng, an ninh và các đoàn thể chính trị - xã hội trong sạch, vững mạnh; chấp hành đúng pháp luật và phát huy quyền làm chủ của nhân dân
4 Liên hệ mật thiết với nhân dân, chăm lo đời sống vật chất, tinh thần và bảo vệ lợi ích chính đáng của nhân dân; lãnh đạo nhân dân tham gia xây dựng và thực hiện đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật Nhà nước
5 Kiểm tra, giám sát việc thực hiện, bảo đảm các nghị quyết, chỉ thị của Đảng và pháp luật của Nhà nước được chấp hành nghiêm chỉnh; kiểm tra, giám sát tổ chức đảng và đảng viên chấp hành Điều lệ Đảng
Đảng uỷ cơ sở nếu được cấp uỷ cấp trên trực tiếp uỷ quyền thì được quyết định kết nạp và khai trừ đảng viên [18; tr.39-41]
1.2.3.2 Nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng trong từng loại hình doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước
Tại Điều 2, 3, 4, 5, 6 Quy định số 288-QĐ/TW của Ban Bí thư xác định nhiệm vụ của đảng bộ, chi bộ cơ sở trong công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn, trong đó Nhà nước sở hữu từ 50% vốn điều lệ trở xuống (gọi chung là công ty) gồm có 05 nhiệm vụ chính:
Lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh, an ninh, quốc phòng
Căn cứ vào điều lệ, các quy chế, quy định của công ty, cấp ủy thông qua cán bộ, đảng viên, nhất là những đảng viên được ủy quyền quản lý phần vốn góp
Trang 18của Nhà nước và các đảng viên trong bộ máy lãnh đạo, quản lý của công ty để nắm tình hình, chủ trương tham gia với hội đồng quản trị (hội đồng thành viên), tổng giám đốc (giám đốc) trong việc xây dựng nghị quyết về chiến lược đầu tư, phát triển, kế hoạch sản xuất, kinh doanh của công ty…
Cấp ủy lãnh đạo đảng viên, quần chúng thực hiện có hiệu quả nghị quyết của đại hội đồng cổ đông, hội đồng quản trị (hội đồng thành viên) và các nhiệm
vụ được giao theo đúng đường lối, chủ trương của Đảng , chính sách pháp luật của Nhà nước; bảo toàn và phát triển vốn của công ty, của Nhà nước; hoàn thành nghĩa vụ đối với Nhà nước, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của công ty, cổ đông và người lao động Lãnh đạo, vận động các thành viên trong công ty thực hiện tốt nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, tích cực tham gia các hoạt động xã hội
và giữ gìn trật tự an toàn trong công ty
Phối hợp với hội đồng quản trị (hội đồng thành viên), tổng giám đốc (giám đốc)…Lãnh đạo xây dựng và thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở và các quy chế quy định của công ty; thực hiện chế độ thông tin và đảm bảo quyền được thông tin của đảng viên; phát huy vai trò làm chủ của người lao động, đoàn kết đảng viên, quần chúng vì mục tiêu phát triển sản xuất, kinh doanh của công ty; ngăn ngừa, đấu tranh khắc phục những biểu hiện vi phạm pháp luật làm thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước, công ty, cổ đông và người lao động
Cấp ủy chủ động đề xuất với hội đồng quản trị (hội đồng thành viên), tổng giám đốc (giám đốc) trong công tác đào tạo nguồn nhân lực và lãnh đạo đảng viên, người lao động tích cực học tập, không ngừng nâng cao trình độ về chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ
Lãnh đạo công tác tư tưởng
Tuyên truyền giáo dục cán bộ, đảng viên và quần chúng trong công ty hiểu và tự giác chấp hành đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, điều lệ và các quy chế, quy định của công ty; phát huy truyền thống yêu nước và ý thức trách nhiệm của công dân; nâng cao giác ngộ giai cấp
Trang 19lý tưởng xã hội chủ nghĩa của người lao động; xây dựng tinh thần làm chủ, tình đoàn kết hợp tác, trợ giúp, giúp đỡ các thành viên trong công ty
Lãnh đạo cán bộ, đảng viên, quần chúng trong công ty rèn luyện ý thức
tổ chức kỷ luật, tác phong công nghiệp; phát huy tính chủ động, sáng tạp trong lao động Kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của các thành viên trong công
ty để phối hợp với hội đồng quản trị (hội đồng thành viên), tổng giám đốc (giám đốc) giải quyết
Lãnh đạo các đoàn thể chính trị - xã hội
Lãnh đạo xây dựng các đoàn thể chính trị- xã hội trong công ty vững mạnh thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ và điều lệ của mỗi đoàn thể;tạo điều kiện cho người lao động tham gia các đoàn thể quần chúng và thực hiện có hiệu quả nhiệm vụ được giao
Lãnh đạo ban chấp hành công đoàn phối hợp với hội đồng quản trị (hội đồng thành viên), tổng giám đốc (giám đốc) thực hiện tốt các nghị quyết đại hội đồng cổ đông, hội đồng quản trị (hội đồng thành viên), hội nghị người lao động, điều lệ và các quy chế, quy định của công ty, thỏa ước lao động tập thể và hợp đồng lao động đã ký kết; chăm lo đời sống vật chất, tinh thần của người lao động kịp thời giải quyết các hợp đồng phát sinh giữa người lao động và người sử dụng lao động theo pháp luật
Công tác tổ chức, cán bộ
Cấp ủy chủ động tham gia ý kiến với hội đồng quản trị (hội đồng thành viên), tổng giám đốc (giám đốc) về chủ trương sắp xếp bộ máy quản lý công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, đề bạt, bổ nhiệm, miễn nhiệm, khen thưởng, kỷ luật, chế độ, chính sách cán bộ
Cấp uỷ đề xuất kiến nghị với cấp trên về người đại diện phần vốn của Nhà nước trong công ty; chủ động giới thiệu những cán bộ, đảng viên có ph m chất, năng lực, đủ diều kiện, tiêu chu n để đưa vào quy hoạch, tham gia bộ máy lãnh đạo, quản lý của công ty
Trang 20Xây dựng cấp ủy và đội ngũ đoàn thể có đủ ph m chất và năng lực, gương mẫu, hoạt động có hiệu quả, được đảng viên và quần chúng tín nhiệm
về bảo vệ chính trị nội bộ, đấu tranh khắc phục những biểu hiện tiêu cực trái với đạo đức, tư cách của người đảng viên, gây ảnh hưởng xấu đến uy tín của Đảng
Cấp uỷ phân công nhiệm vụ cụ thể cho đảng viên; xây dựng kế hoạch biện pháp quản lý đảng viên; thực hiện việc giới thiệu đảng viên đang công tác thường xuyên giữ mối liên hệ với đảng ủy, chi ủy cơ sở và gương mẫu thực hiện nghĩa vụ công dân nơi cư trú Kịp thời biểu dương, khen thưởng những đảng viên có thành tích xuất sắc, xử lý kỷ luật nghiêm những đảng viên vi phạm Điều
lệ Đảng, pháp luật của Nhà nước
Thường xuyên chăm lo công tác tuyên truyền phát triển đảng viên Chú trọng phát triền đảng viên trẻ trong công nhân, cán bộ kỷ thuật, cán bộ quản lý trong công ty, trong cán bộ đoàn viên công đoàn và Đoàn thanh niên Cộng Sản
Hồ Chí Minh
Cấp uỷ thường xuyên kiểm tra, giám sát tổ chức đảng và đảng viên chấp hành Điều lệ, các nghị quyết, chỉ thị của Đảng, pháp luật của Nhà nước và quy định của Đảng về những điều đảng viên không được làm Định kỳ hằng năm hoặc khi có yêu cầu, cấp ủy tổ chức để quần chúng tham gia đóng góp ý về sự lãnh đạo của tổ chức đảng và vai trò tiền phong, gương mẫu của đảng viên
Trang 21Xây dựng cấp ủy có đủ ph m chất năng lực, gương mẫu, hoạt động có hiệu quả, tiêu biểu cho đảng bộ, chi bộ, được đảng viên và quần chúng tín nhiệm Bí thư cấp ủy nên là thành viên hội đồng quản trị (hội đồng thành viên) tổng giám đốc (giám đốc) hoặc đủ điều kiện để có thể giới thiệu tham gia vào chức danh lãnh đạo, quản lý của công ty [3; tr.1-4]
Tại Điều 2, 3, 4, 5, 6 Quy định số 170-QĐ/TW của Ban Bí thư xác định nhiệm vụ của đảng bộ, chi bộ cơ sở trong doanh nghiệp tư nhân gồm có 05 nhiệm vụ chính:
Thực hiện nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh, bảo đảm quốc phòng, an ninh và trách nhiệm xã hội
Lãnh đạo đảng viên, các tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp
và tuyên truyền, vận động người lao động thực hiện tốt nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh; tham gia xây dựng và thực hiện điều lệ, hợp đồng lao động, thoả ước lao động tập thể, các quy định, quy chế, nội quy lao động của doanh nghiệp
Chủ động trao đổi với người quản lý doanh nghiệp để thống nhất đề xuất, kiến nghị với cơ quan có th m quyền tạo điều kiện thuận lợi và giải quyết những khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp
Lãnh đạo đảng viên; tuyên truyền, vận động người quản lý doanh nghiệp và người lao động thực hiện tốt nhiệm vụ giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, vệ sinh môi trường và trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp
Công tác tư tưởng
Lãnh đạo đảng viên và tuyên truyền, vận động các thành viên trong doanh nghiệp hiểu rõ và chấp hành đúng đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước và các chủ trương, nhiệm vụ của doanh nghiệp
Tuyên truyền, vận động, thuyết phục và bằng hoạt động có hiệu quả của tổ chức đảng, các tổ chức chính trị - xã hội để người quản lý doanh nghiệp hiểu rõ phát triển kinh tế tư nhân là chiến lược lâu dài của Đảng trong
Trang 22nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và doanh nghiệp có trách nhiệm tôn trọng, tạo điều kiện thuận lợi cho tổ chức đảng, các tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp được thành lập và hoạt động theo quy định của Luật Doanh nghiệp và điều lệ của mỗi tổ chức
Lãnh đạo các tổ chức chính trị - xã hội
Lãnh đạo xây dựng các tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp vững mạnh, chủ động phối hợp với người quản lý doanh nghiệp tổ chức các phong trào thi đua, phát huy sáng kiến cải tiến kỹ thuật, các hoạt động văn hoá, thể thao, xã hội… góp phần thúc đ y hoàn thành tốt nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh và trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp
Lãnh đạo ban chấp hành công đoàn chủ động phát hiện và kịp thời trao đổi với người quản lý doanh nghiệp giải quyết vướng mắc giữa người lao động và người sử dụng lao động; chủ động đề xuất với người quản lý doanh nghiệp chăm lo cải thiện điều kiện làm việc, đời sống vật chất, tinh thần cho người lao động; tham gia ý kiến với các cơ quan có th m quyền để xử lý kịp thời, đúng đắn các vụ khiếu kiện trong doanh nghiệp
Công tác tổ chức, cán bộ
Xây dựng cấp uỷ và cán bộ các tổ chức chính trị - xã hội có ph m chất, năng lực, làm việc có hiệu quả, được đảng viên, người lao động và người quản lý doanh nghiệp tôn trọng, tín nhiệm Chú trọng bồi dưỡng đảng viên là người quản lý doanh nghiệp tham gia cấp uỷ, ban chấp hành các tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp
Chủ động giới thiệu với người quản lý những đảng viên, cán bộ, người lao động tiêu biểu để quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bổ nhiệm giữ các chức vụ lãnh đạo, quản lý của doanh nghiệp
Công tác xây dựng Đảng
Trang 23Cấp uỷ đề ra chủ trương, biện pháp xây dựng chi bộ, đảng bộ trong sạch, vững mạnh, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng
và chất lượng đội ngũ đảng viên
Thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ, chế độ tự phê bình và phê bình; duy trì, đổi mới nội dung, hình thức và nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng cho ph hợp với đặc điểm, tình hình cụ thể của từng doanh nghiệp, quản lý, phân công nhiệm vụ cho đảng viên, giữ gìn sự đoàn kết thống nhất
và thực hiện đúng các quy định về bảo vệ chính trị nội bộ Đảng Chống những biểu hiện tiêu cực ảnh hưởng đến uy tín của Đảng, đạo đức tư cách của người đảng viên
Lãnh đạo đảng viên nêu cao vai trò tiền phong gương mẫu, tích cực học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, không ngừng học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và gương mẫu thực hiện nghĩa vụ công dân nơi cư trú
Làm tốt công tác phát triển đảng viên; quan tâm kết nạp những đoàn viên ưu tú của các tổ chức chính trị - xã hội; những người lao động trẻ giỏi chuyên môn, nghiệp vụ và những người quản lý doanh nghiệp
Thường xuyên kiểm tra, giám sát tổ chức đảng, đảng viên chấp hành điều lệ, nghị quyết, chỉ thị của Đảng; quy định của cấp uỷ cấp trên và Quy định của Trung ương về những điều đảng viên không được làm [4; tr.1-3]
Tại Điều 2, 3, 4, 5, 6 Quy định số 171-QĐ/TW của Ban Bí thư xác định nhiệm vụ của đảng bộ, chi bộ cơ sở trong doanh nghiệp có vốn nước ngoài gồm
có 05 nhiệm vụ chính:
Thực hiện nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh, giữ gìn an ninh trật tự và trách nhiệm xã hội
Lãnh đạo đảng viên, các tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp
và tuyên truyền, vận động người lao động thực hiện tốt nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh; tham gia xây dựng và thực hiện điều lệ, hợp đồng lao động, thoả
Trang 24ước lao động tập thể, nội quy lao động và các quy định, quy chế của doanh nghiệp Chủ động ngăn ngừa, khắc phục những biểu hiện vi phạm phát luật, bảo đảm lợi ích của Nhà nước Việt Nam, của các nhà đầu tư, quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp và người lao động
Chủ động trao đổi với người quản lý doanh nghiệp để thống nhất đề xuất, kiến nghị với cơ quan có th m quyền tạo điều kiện thuận lợi và giải quyết những khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp
Lãnh đạo đảng viên; tuyên truyền, vận động người quản lý doanh nghiệp và người lao động thực hiện tốt nhiệm vụ giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, vệ sinh môi trường và trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp
Công tác tư tưởng
Giáo dục đảng viên; tuyên truyền, vận động nhà đầu tư và các thành viên trong doanh nghiệp chấp hành đúng đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng; pháp luật của Nhà nước Việt Nam và chủ trương, nhiệm vụ của doanh nghiệp
Tuyên truyền, giáo dục đảng viên, người lao động Việt Nam phát huy truyền thống yêu nước, giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc và tôn trọng phong tục, tập quán của người nước ngoài; xây dựng tinh thần đoàn kết, hợp tác giữa người Việt Nam với người nước ngoài
Tuyên truyền, vận động, thuyết phục và bằng hoạt động có hiệu quả của tổ chức đảng, các tổ chức chính trị - xã hội để người quản lý doanh nghiệp hiểu rõ chính sách đối ngoại, chủ trương hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam và doanh nghiệp có trách nhiệm tôn trọng, tạo điều kiện thuận lợi cho tổ chức đảng, các tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp được thành lập và hoạt động theo quy định của Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư và điều lệ của mỗi tổ chức
Trang 25Lãnh đạo các tổ chức chính trị - xã hội
Lãnh đạo xây dựng các tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp vững mạnh, chủ động phối hợp với người quản lý doanh nghiệp tổ chức các phong trào thi đua, phát huy sáng kiến cải tiến kỹ thuật, các hoạt động văn hoá, thể thao, xã hội… góp phần thúc đ y hoàn thành tốt nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh và trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp
Lãnh đạo ban chấp hành công đoàn chủ động phát hiện và kịp thời trao đổi với người quản lý doanh nghiệp giải quyết vướng mắc giữa người lao động và người sử dụng lao động; chủ động đề xuất với người quản lý doanh nghiệp chăm lo cải thiện điều kiện làm việc, đời sống vật chất, tinh thần cho người lao động; tham gia ý kiến với các cơ quan có th m quyền để xử lý kịp thời, đúng đắn các vụ khiếu kiện trong doanh nghiệp
Công tác tổ chức, cán bộ
Xây dựng cấp uỷ và cán bộ các tổ chức chính trị - xã hội có ph m chất, năng lực, làm việc có hiệu quả, được đảng viên, người lao động và người quản lý doanh nghiệp tôn trọng, tín nhiệm Chú trọng bồi dưỡng đảng viên là người quản lý doanh nghiệp tham gia cấp uỷ, ban chấp hành các tổ chức chính trị - xã hội trong doanh nghiệp
Cấp uỷ chủ động đề xuất với cấp uỷ cấp trên xem xét, quyết định các vấn đề về tổ chức, cán bộ phía Việt Nam thuộc th m quyền của cấp trên (áp dụng đối với doanh nghiệp có vốn Nhà nước liên doanh với nước ngoài)
Chủ động giới thiệu với người quản lý những đảng viên, cán bộ, người lao động tiêu biểu để quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bổ nhiệm giữ các chức vụ lãnh đạo, quản lý của doanh nghiệp
Trang 26Thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ, chế độ tự phê bình và phê bình; duy trì, đổi mới nội dung, hình thức và nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng cho ph hợp với đặc điểm, tình hình cụ thể của từng doanh nghiệp, quản lý, phân công nhiệm vụ cho đảng viên, giữ gìn sự đoàn kết thống nhất nội bộ; thực hiện đúng các quy định bảo vệ chính trị nội bộ
Lãnh đạo đảng viên nêu cao vai trò tiền phong gương mẫu, tích cực học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, không ngừng học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và gương mẫu thực hiện nghĩa vụ công dân nơi cư trú
Làm tốt công tác phát triển đảng viên; quan tâm kết nạp những đoàn viên ưu tú của các tổ chức chính trị - xã hội; những người lao động trẻ giỏi chuyên môn, nghiệp vụ và những người quản lý doanh nghiệp tiêu biểu có quốc tịch Việt Nam vào Đảng
Thường xuyên kiểm tra, giám sát tổ chức đảng, đảng viên chấp hành điều lệ, nghị quyết, chỉ thị của Đảng; quy định của cấp uỷ cấp trên và Quy định của Trung ương về những điều đảng viên không được làm [5; tr.1-3]
1.3 Tiêu chí đánh giá chất lƣợng hoạt động tổ chức cơ sở đảng
1.3.1 Quan niệm về chất lượng hoạt động các tổ chức cơ sở đảng
Sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xây dựng nước Việt Nam dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh là việc làm lâu dài, phải trải qua nhiều thử thách, nó đòi hỏi sự lãnh đạo của Đảng phải ngang tầm với thời kỳ mới Do đó, Đảng cần nâng cao chất lượng hoạt động của mình Trong mỗi thời kỳ, mỗi giai đoạn cách mạng khác nhau, ở từng loại hình tổ chức
cơ sơ đảng có những đặc điểm khác nhau, song khi nói đến chất lượng tổ chức
cơ sở đảng cần đề cập đồng bộ, toàn diện trên hai lĩnh vực là vai trò lãnh đạo và công tác xây dựng nội bộ Đảng Trong hệ thống của tổ chức cơ sở đảng, chất lượng tổ chức cơ sở đảng có vai trò đặc biệt quan trọng, vì chất lượng tổ chức cơ
sở đảng là yếu tố tạo nên chất lượng lãnh đạo của Đảng đối với sự nghiệp cách
Trang 27mạng và uy tín của Đảng với nhân dân, với doanh nghiệp Chính vì vậy, chất lượng của tổ chức cơ sở đảng chính là năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của các tổ chức cơ sở đảng
Năng lực lãnh đạo của tổ chức cơ sở đảng là khả năng chủ quan và điều kiện khách quan của tổ chức cơ sở đảng để thực hiện việc lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ chính trị ở cơ sở Năng lực lãnh đạo của các tổ chức cơ sở đảng được thể hiện ở việc đáp ứng yêu cầu lãnh đạo khi cách mạng chuyển sang giai đoạn mới mà tổ chức cơ sở đảng đã đáp ứng được nhiệm vụ lãnh đạo của mình Quan niệm năng lực lãnh đạo của tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước bao gồm:
Khả năng nắm vững lý luận chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh với tư cách là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động của Đảng, và vận dụng hệ tư tưởng và cơ sở lý luận đó vào các điều kiện cụ thể của cơ sở Đây chính là năng lực chủ quan, là sức mạnh tinh thần, là điểm xuất phát của năng lực lãnh đạo của tổ chức cơ sở đảng
Chất lượng của tổ chức và cán bộ, là điều kiện chủ quan thứ hai có ý nghĩa quyết định và là yếu tố vật chất của năng lực lãnh đạo, nhất là vai trò của công tác cán bộ vừa là chủ thể, vừa là khách thể của bộ máy quản lý, điều hành Khả năng đề ra giải pháp đúng đắn để thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, của cấp trên một cách ph hợp với điều kiện thực tiễn ở cơ sở Đó chính
là đề ra được các giải pháp đúng đắn trong lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh có hiệu quả, giúp doanh nghiệp ngày càng phát triển một cách bền vững Khả năng tổ chức thực hiện giải pháp đã đề ra, thông qua các mặt công tác tư tưởng, công tác tổ chức, công tác kiểm tra và lãnh đạo các đoàn thể chính trị - xã hội trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước
Sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng là khả năng giải quyết mâu thuẫn, khắc phục khó khăn để hoàn thành nhiệm vụ với hiệu quả cao nhất; giải quyết mâu thuẫn chính là khả năng phát hiện, làm rõ, xử lý mâu thuẫn phát sinh trong
Trang 28tư tưởng, tổ chức và trong quá trình thực hiện nhiệm vụ sản xuất kinh doanh; khắc phục khó khăn chính là tìm ra giải pháp để vượt qua khó khăn, thách thức
để vươn lên trong quá trình lãnh đạo sản xuất kinh doanh Sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng thể hiện tổ chức cơ sở đảng luôn xây dựng tổ chức mình vững vàng về chính trị, thông suốt về tư tưởng và vững mạnh về tổ chức Luôn thống nhất ý chí và hành động để vượt qua khó khăn, thực hiện tốt nhiệm vụ chính trị mọi lúc, mọi nơi, có bản lĩnh đấu tranh chống lại sự chống phá của các thế lực
th địch trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, thể hiện vai trò tiền phong gương mẫu của đảng viên, thực hiện mối quan hệ máu thịt giữa tổ chức đảng, đảng viên với quần chúng nhân dân ở cơ sở
Giữa năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng có mối quan hệ hữu cơ chặt chẽ, hai nội dung đầy đủ của quan niệm chất lượng, vì có năng lực lãnh đạo tốt mới có sức chiến đấu cao, năng lực thể hiện thông qua sức chiến đấu và sức chiến đấu là biểu hiện của năng lực lãnh đạo trong quá trình hoạt động của tổ chức cơ sở đảng
Từ quan niệm chung của Đảng ta về chất lượng tổ chức cơ sở đảng, chúng ta có thể nhận thức về chất lượng tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước là khả năng nắm vững và vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối chủ trương của Đảng, của cấp trên vào điều kiện cụ thể ở cơ sở để đề ra chủ trương, giải pháp và tổ chức thực hiện
có kết quả chủ trương, giải pháp đó, thông qua quá trình thực hiện tốt công tác
tư tưởng, công tác tổ chức, công tác kiểm tra, lãnh đạo đoàn thể quần chúng nhằm tạo nên một sức mạnh tổng hợp, thể hiện tính chiến đấu cao để xử lý tốt các mâu thuẫn, vượt qua mọi khó khăn để thúc đ y và hoàn thành có hiệu quả nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, làm tốt vai trò, chức năng là nền tảng của Đảng và là hạt nhân chính trị tại cơ sở
Trang 291.3.2 Những tiêu chí đánh giá chất lượng tổ chức cơ sở đảng
Tại mục B Hướng dẫn số 27-HD/BTCTW ngày 25 tháng 9 năm 2014 của Ban Tổ chức Trung ương về hướng dẫn kiểm điểm tập thể, cá nhân và đánh giá, phân loại chất lượng tổ chức cơ sở đảng và đảng viên hàng năm quy định:
Việc đánh giá, phân loại chất lượng tổ chức cơ sở đảng phải căn cứ chủ yếu vào kết quả thực hiện chức năng, nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng theo quy định của Ban Bí thư và nhiệm vụ được cấp uỷ cấp trên giao Nội dung đánh giá:
Thực hiện nhiệm vụ chính trị (40 điểm): Việc triển khai, cụ thể hoá và tổ
chức thực hiện các chỉ thị, nghị quyết của Trung ương và nhiệm vụ được cấp uỷ cấp trên giao; kết quả thực hiện các nhiệm vụ của địa phương, cơ quan, đơn vị
và thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở
Công tác chính trị tư tưởng (20 điểm): Tuyên truyền, giáo dục chủ nghĩa
Mác- Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; quán triệt, thực hiện đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước và đấu tranh với những biểu hiện, hành vi sai trái; tuyên truyền, học tập và làm theo báo, tạp chí của Đảng Xây dựng và thực hiện các tiêu chí về chu n mực đạo đức của cán bộ, đảng viên, định kỳ đánh giá kết quả và biểu dương các tập thể, cá nhân tiêu biểu trong học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Công tác tổ chức, cán bộ và xây dựng đảng bộ, chi bộ (15 điểm): Kết
quả thực hiện công tác tổ chức, cán bộ, đảng viên, bảo vệ chính trị nội bộ Việt thực hiện các nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt đảng, nhất là nguyên tắc tập trung dân chủ; quy chế làm việc của cấp uỷ; đổi mới phương thức lãnh đạo; nâng cao chất lượng sinh hoạt của cấp uỷ, tổ chức đảng; xây dựng đội ngũ cấp uỷ viên và
bí thư chi bộ; quản lý, phân công nhiệm vụ cho đảng viên và kết nạp đảng viên mới; giới thiệu đảng viên đang công tác giữ mối liên hệ với cấp uỷ nơi cư trú; thực hiện cải cách hành chính và công tác thi đua, khen thưởng
Lãnh đạo xây dựng chính quyền (cơ quan, đơn vị), Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội (15 điểm): Xây dựng các tổ chức trong hệ thống
Trang 30chính trị vững mạnh; phát huy hiệu lực, hiệu quả quản lý của chính quyền c ng cấp, xem xét, giải quyết những vấn đề nảy sinh ở cơ sở; củng cố mối quan hệ giữa các tổ chức và khối đại đoàn kết toàn dân; kiểm tra, giám sát đối với hoạt động của chính quyền, tổ chức, cơ quan, đơn vị
Công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật đảng (10 điểm): Kết quả thực hiện
kế hoạch kiểm tra, giám sát của cấp uỷ, uỷ ban kiểm tra và công tác tự kiểm tra, giám sát của đảng bộ, chi bộ Công tác phòng, chống quan liêu, tham nhũng, lãnh phí, tiêu cực; giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo; phát hiện, xử lý tổ chức đảng, đảng viên vi phạm
Phân loại chất lượng:
Đảng bộ (chi bộ) trong sạch, vững mạnh: Hoàn thành xuất sắc các nhiệm
vụ được giao và đạt được từ 90 điểm trở lên và đảm bảo các điều kiện: Tập thể ban thường vụ, cấp uỷ đoàn kết, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ; chi bộ, đảng bộ sinh hoạt đúng quy định; chi bộ có 100% đảng viên đạt mức “Hoàn thành nhiệm vụ” trở lên, đảng bộ có 100% số tổ chức đảng trực thuộc đạt mức “Hoàn thành nhiệm vụ” trở lên; chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội
c ng cấp phân loại chất lượng đạt mức cao nhất
Đảng bộ (chi bộ) hoàn thành tốt nhiệm vụ: Hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao và đạt từ 70 đến dưới 90 điểm hoặc đạt từ 90 điểm trở lên nhưng chưa đạt mức “Trong sạch, vững mạnh” và đảm bảo các điều kiện: Tập thể ban thường
vụ, cấp uỷ đoàn kết, hoàn thành tốt nhiệm vụ; không có cấp uỷ viên, cán bộ là cấp trưởng, cấp phó của các tổ chức trong hệ thống chính trị c ng cấp bị xử lý kỷ luật (trừ những trường hợp bị kỷ luật do tổ chức đảng chủ động phát hiện và tích cực đấu tranh, xử lý); chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội
c ng cấp phân loại chất lượng đạt mức cao thứ hai trở lên
Đảng bộ (chi bộ) hoàn thành nhiệm vụ: Cơ bản hoàn thành các nhiệm vụ được giao và đạt từ 50 đến dưới 70 điểm hoặc đạt từ 70 điểm trở lên nhưng chưa đạt mức “Hoàn thành tốt nhiệm vụ”
Trang 31Đảng bộ (chi bộ) yếu kém: Không hoàn thành nhiều nhiệm vụ được giao, đạt dưới 50 điểm hoặc đạt từ 50 điểm trở lên và có một trong các khuyết điểm, hạn chế sau: Nội bộ cấp uỷ hoặc ban thường vụ mất đoàn kết; để xảy ra tham nhũng, tiêu cực, suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống đến mức có đảng viên phải kỷ luật; chính quyền c ng cấp phân loại chất lượng mức thấp nhất; có từ 02 tổ chức (Mặt trận Tổ quốc, đoàn thể chính trị - xã hội) c ng cấp phân loại chất lượng mức thấp nhất; Đảng bộ có trên 1/3 số tổ chức đảng trực thuộc xếp loại “Yếu kém”; chi bộ có trên ½ số đảng viên xếp loại “Không hoàn thành nhiệm vụ”
Một số điểm lưu ý trong đánh giá, phân loại tổ chức đảng: Căn cứ mức độ hoàn thành nhiệm vụ, tổng số điểm tự chấm, ban thường vụ đảng uỷ (bí thư, phó bí thư nơi không lập ban thường vụ), chi uỷ dự kiến mức phân loại; hội nghị đảng uỷ, đảng viên (đối với chi bộ) thảo luận, biểu quyết bằng phiếu kín và báo cáo cấp uỷ cấp trên Ban Tổ chức cấp uỷ cấp trên trực tiếp tổng hợp kết quả phân loại của tổ chức đảng cấp dưới; lấy ý kiến các ban, ngành, chính quyền, đoàn thể chính trị - xã hội c ng cấp có liên quan; th m định, tham mưu, trình ban thường vụ xem xét, quyết định Tổ chức đảng đã được công nhận phân loại chất lượng, nhưng sau đó phát hiện có khuyết điểm hoặc không đảm bảo điều kiện của mức phân loại thì huỷ
bỏ kết quả và phân loại chất lượng lại Không tổ chức đánh giá, phân loại đối với tổ chức đảng mới thành lập chưa đủ 06 tháng [7; tr.5-7]
1.4 Tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng hoạt động của các
tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước
Nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng sẽ tạo được cầu nối giữa Đảng với doanh nghiệp và người lao động trong doanh nghiệp, từ
đó kịp thời lắng nghe các ý kiến đề xuất, kiến nghị của doanh nghiệp, người lao động để có các giải pháp giúp đỡ, hỗ trợ và điều chỉnh hoạt động lãnh đạo, chỉ đạo ph hợp với loại hình doanh nghiệp
Trang 32Nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng sẽ đưa được đường lối chủ trương, chính sách của Đảng vào trong doanh nghiệp, từ đó thực hiện thắng lợi đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước
Nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng sẽ đào tạo được đội ngũ cán bộ, đảng viên trong doanh nghiệp có đủ bản lĩnh chính trị, năng lực chuyên môn đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp, của Đảng trong thời
kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước
Nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng sẽ là nhân tố quyết định năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước, góp phần tăng cường công tác xây dựng Đảng trong doanh nghiệp hiện nay
Nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng giúp hoạt động sản xuất, kinh doanh có hiệu quả, doanh nghiệp ngày càng phát triển một cách bền vững, tạo ra mối quan hệ hài hòa giữ người sử dụng lao động và người lao động, bảo vệ được quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp và người lao động
Từ đó khẳng định được vai trò của tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước, nâng cao uy tín của Đảng đối với doanh nghiệp
Nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước sẽ định hướng được sự phát triển của doanh nghiệp theo đúng chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, góp phần thực hiện thắng lợi việc xây dựng nền kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa
Kết luận chương 1
Trong hệ thống tổ chức của Đảng, có nhiều cấp, mỗi cấp có vị trí, chức năng, nhiệm vụ khác nhau Cấp cơ sở là nền tảng của Đảng, nơi trực tiếp triển khai và tổ chức thực hiện đường lối, nghị quyết của Đảng Cơ sở cũng là nơi mà thông qua đó, mọi chủ trương, nghị quyết của Đảng, qua hoạt động thực tiễn của mỗi đảng viên lan toả đến với quần chúng nhân dân
Trang 33Đảng ta có tổ chức chặt chẽ, thống nhất từ Trung ương đến cơ sở, có mối liên hệ mật thiết với quần chúng, được tổ chức tại các đơn vị cơ sở (trong đó có doanh nghiệp) Tổ chức cơ sở đảng (chi bộ cơ sở, đảng bộ cơ sở) là nền tảng của Đảng, là hạt nhân chính trị ở cơ sở, lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ chính trị của đơn vị; giáo dục, quản lý và phân công công tác cho đảng viên; làm công tác vận động quần chúng và công tác phát triển đảng viên; kiểm tra, giám sát thi hành kỷ luật đảng viên; thu, nộp đảng phí …
Từ những phân tích nêu trên, tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài Khu vực Nhà nước cũng nằm trong hệ thống tổ chức Đảng, nhưng điều đặc biệt ở đây đối tượng quần chúng được xác định chính là người quản lý doanh nghiệp, người lao động trong doanh nghiệp Chính vì vậy, vai trò của tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước đó là: lãnh đạo thực hiện sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp có hiệu quả; là cầu nối giữa Đảng với doanh nghiệp, với người lao động; là nơi trực tiếp nghiên cứu, quán triệt và thực hiện thắng lợi đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; nơi bảo vệ quyền lợi, lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp và người lao động; nơi giáo dục, rèn luyện, sàng lọc đảng viên, nơi đào tạo cán bộ cho Đảng…
Qua đó, có thể khẳng định tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước có vai trò rất quan trọng, tạo nên sức chiến đấu, năng lực lãnh đạo của Đảng đối với doanh nghiệp trong phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và cả nước Vì vậy, một trong những nội dung cần đặc biệt quan tâm trong xây dựng, chỉnh đốn, phát huy vai trò của Đảng đó là nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng
Trang 342.1.1 Điều kiện tự nhiên
Đồng Tháp là một tỉnh thuộc khu vực đồng bằng sông Cửu Long, có diện tích tự nhiên: 3.283 km2; cách thành phố Hồ Chí Minh 165 km về phía Tây Nam; Bắc và Tây Bắc giáp Campuchia, đường biên giới 48,7 km; Nam và Đông Nam giáp Vĩnh Long; Đông giáp Tiền Giang và Long n; Tây giáp n Giang
và Cần Thơ Toàn tỉnh có 12 huyện, thị xã, thành phố (01 thành phố Cao Lãnh,
02 thị xã Sa Đéc, Hồng Ngự và 09 huyện: Tân Hồng, Hồng Ngự, Tháp Mười, Cao Lãnh, Lấp Vò, Lai Vung, Châu Thành, Thanh Bình, Tam Nông; dân
số trên 1,6 triệu dân, mật độ dân số 506 người/km2; dân tộc Kinh chiếm 99,3% dân số, các dân tộc còn lại như dân tộc Hoa, Khơme chiếm 0,7% dân số Hệ thống sông ngòi có hai nhánh sông chính Sông Tiền và Sông Hậu quanh năm bồi đắp ph sa, thuận lợi nuôi trồng thủy sản, giao thông đường thủy, du lịch sinh thái Cửa kh u có cửa kh u quốc tế Thường Phước, cửa kh u quốc tế Dinh
Bà và 05 cập cửa kh u phụ
2.1.2 Tình hình phát triển kinh tế - xã hội
Trong những năm gần đây, tỉnh Đồng Tháp đã đạt được những thành quả kinh tế rất đáng phấn khởi, với tốc độ tăng trưởng bình quân hàng năm đạt 14,12% (giai đoạn 2006-2010), vươn lên đứng thứ 2 v ng đồng bằng sông Cửu Long Đặc biệt, năm 2012, Đồng Tháp vươn lên đứng đầu cả nước về chỉ số năng lực cạnh tranh (PCI) cấp tỉnh, mở ra triển vọng mới trong việc thu hút đầu
tư, phát triển sản xuất, kinh doanh Đây là minh chứng rõ nét nhất về trách
Trang 35nhiệm của chính quyền đối với cộng đồng doanh nghiệp đến làm ăn tại Đồng Tháp
Đồng Tháp là tỉnh thuộc v ng đồng bằng sông Cửu Long, cách thành phố Hồ Chí Minh 165km về phía Tây Nam, Đồng Tháp có hệ thống giao thông thuỷ, bộ rất thuận lợi cho việc lưu thông, vận chuyển hàng hoá
Về lĩnh vực Nông nghiệp: Hàng năm sản lượng lúa đạt trên 2,6 triệu tấn, sản lượng cá cung cấp cho chế biến xuất kh u đạt trên 245.000 tấn, trên 2.000 tấn tôm và nhiều loại trái cây nổi tiếng khác thật sự là nguồn nguyên liệu dồi dào
hỗ trợ đắc lực cho việc sản xuất và đa dạng các sản ph m công nghiệp gắn với nông nghiệp
Về lĩnh vực Công nghiệp: Hiện đã quy hoạch tổng thể 06 khu công nghiệp, trong đó có 03 khu công nghiệp tập trung với quy mô lớn thu hút 117 dự
án Hiện tại, đã có 61 dự án đi vào hoạt động, 22 dự án đang thi công xây dựng
cơ bản và 34 dự án đang chu n bị đầu tư Ngoài ra, Đồng Tháp đã tiến hành quy hoạch tổng thể 34 cụm công nghiệp với tổng diện tích gần 2.100 ha, trong đó có
19 cụm đã được lập quy hoạch chi tiết với diện tích 967 ha, đã thu hút được 44
dự án đăng ký đầu tư trong các cụm công nghiệp, trong đó có 08 dự án đã đi vào hoạt động, 15 dự án đang xây dựng và 21 dự án chu n bị đầu tư Không chỉ chú trọng phát triển các khu, cụm công nghiệp, Đồng Tháp đã và đang mời gọi các nhà đầu tư khai thác tiềm năng và lợi thế khu kinh tế cửa kh u, với diện tích tự nhiên lên đến gần 32.000 ha, khu kinh tế này sẽ phát triển theo hướng đa ngành,
đa lĩnh vực, gồm công nghiệp - thương mại - dịch vụ - du lịch - đô thị và nông lâm ngư nghiệp gắn với cửa kh u quốc tế; là trung tâm giao lưu phát triển kinh
tế giữa các nước tiểu v ng sông MêKông, trước hết trong quan hệ với Campuchia
Về lĩnh vực Thương mại- dịch vụ: Hiện tại, hệ thống thương mại và dịch
vụ ở Đồng Tháp được phân bố khá ph hợp ở từng địa bàn, khu vực như các siêu thị, chợ đầu mối ở trung tâm thị xã, thành phố c ng với hơn 228 chợ truyền
Trang 36thống trải đều ở các trung tâm huyện, xã, mở thêm kênh lưu thông nông sản, hàng hóa mới theo hướng văn minh, hiện đại, tạo thuận lợi cho phát triển sản xuất và người tiêu d ng Cụ thể, tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ năm 2010 đạt trên 27.000 tỷ đồng, tăng gần 25% so năm 2009 Tổng kim ngạch xuất kh u ước đạt gần 600 triệu USD Đầu tư hạ tầng cho phát triển du lịch cũng là lĩnh vực được quan tâm mời gọi đầu tư, với các khu di tích, khu du lịch tầm cỡ như Khu di tích cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc, Vườn quốc gia Tràm Chim, Khu di tích Gò Tháp, Khu du lịch Xẻo Quýt, Khu du lịch sinh thái Gáo Giồng, Làng hoa kiểng Sa Đéc v.v hứa hẹn sẽ mang đến sự hài lòng của du khách và nhà đầu
có 2.978 doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước, trong đó: có 33 tổ chức đảng,
168 tổ chức công đoàn, 26 tổ chức Đoàn Thanh niên; tổng nguồn vốn của các doanh nghiệp là 38.387 tỷ đồng Bên cạnh, trên địa bàn Tỉnh có khoảng 600 chi nhánh của các doanh nghiệp đăng ký hoạt động, trong đó, riêng lĩnh vực ngân hàng có 17 chi nhánh của các Ngân hàng thương mại cổ phần ngoài khu vực nhà nước (xem phụ lục 1)
Về quy mô có đến 92% số doanh nghiệp có quy mô nhỏ và siêu nhỏ với
số lao động làm việc thường xuyên dưới 20 lao động, chỉ có 8% doanh nghiệp
có số lao động làm việc thường xuyên từ 20 lao động trở lên
Ngành nghề kinh doanh của các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp tập trung chủ yếu vào các lĩnh vực đầu tư xây dựng, thương mại - dịch vụ, tài chính tín dụng, sản xuất và xuất nhập kh u y tế, may
Trang 37mặc, chế biến thuỷ sản, thức ăn thuỷ sản và lương thực thực ph m; hàng năm đóng góp cho ngân sách nhà nước trên 60% tổng nguồn thu ngân sách trên địa bàn Tỉnh và giải quyết việc làm cho trên 25.000 lao động
Thời gian qua, hoạt động của các doanh nghiệp nhìn chung tuân thủ theo pháp luật của Nhà nước, nhất là quy định của Luật Doanh nghiệp, Luật Lao động, Luật Công đoàn; trách nhiệm của người sử dụng lao động trong việc chăm
lo lợi ích, đời sống vật chất và tinh thần cho người lao động, thực hiện ký kết thoả ước lao động trong doanh nghiệp ngày càng được quan tâm hơn; từng bước tiếp cận, cải tiến kỹ thuật, ứng dụng những tiến bộ khoa học, công nghệ vào sản xuất, kinh doanh; phần lớn các doanh nghiệp đều sản xuất, kinh doanh ổn định
và có hiệu quả; thu nhập chủ doanh nghiệp và người lao động ở mức khá; đa số doanh nghiệp thực hiện tốt nghĩa vụ đối với Nhà nước và tham gia khá tích cực
công tác an sinh xã hội ở địa phương Tuy nhiên, do tác động ảnh hưởng của suy
giảm kinh tế …, trình độ quản lý, năng lực cạnh tranh, khả năng tiếp cận thị trường của một số doanh nghiệp còn hạn chế, nên hiệu quả hoạt động chưa cao, sản xuất kinh doanh không ổn định; việc thực hiện nghĩa vụ đối với Nhà nước
và chế độ chính sách cho người lao động có lúc chưa đầy đủ, kịp thời
2.2.2 Thực trạng xây dựng, cơ cấu tổ chức và tình hình hoạt động của các tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp
2.2.2.1 Thực trạng xây dựng tổ chức cơ sở đảng ở các doanh nghiệp ngoài khu vực Nhà nước trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp
Thực hiện chính sách phát triển nền kinh tế nhiều thành phần và mở rộng quan hệ kinh tế đối ngoại, nhiều doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp có vốn đầu
tư nước ngoài đã được thành lập và đi vào hoạt động, đóng góp tích cực vào những thành tựu chung của công cuộc đổi mới ở nước ta Nhưng sự phát triển ấy chưa đáp ứng được yêu cầu, chưa khai thác và phát huy tốt tiềm năng về nguồn vốn, tài nguyên và lao động trong nước, thu hút vốn vốn đầu tư, công nghệ và
Trang 38kinh nghiệm quản lý tiên tiến của nước ngoài Hoạt động của không ít doanh nghiệp đã bộc lộc những yếu kém, tiêu cực như trốn thuế, lậu thuế, vi phạm hợp đồng; ở một số nơi quyền lợi và nhân ph m của người lao động chưa được tôn trọng và bảo vệ… Sự lãnh đạo của đảng, công tác quản lý của nhà nước và hoạt động của các đoàn thể ở các cấp đối với các doanh nghiệp này chưa được coi trọng đúng mức Để bảo đảm cho các doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tiếp tục phát triển lành mạnh, đúng hướng, đóng góp tích cực vào công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, Bộ Chính trị khoá VIII đã ban hành Chỉ thị số 07-CT/TW ngày 23 tháng 11 năm 1996 yêu cầu các cấp uỷ và tổ chức đảng thực hiện việc tăng cường công tác xây dựng Đảng, các đoàn thể nhân dân trong các doanh nghiệp tư nhân, công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần tư nhân (gọi tắt là doanh nghiệp tư nhân) và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài như sau:
Tiếp tục quán triệt sâu sắc hơn nữa trong cán bộ, đảng viên và nhân dân
về chính sách phát triển nền kinh tế nhiều thành phần theo cơ chế thị trường, có
sự quản lý của nhà nước, theo định hướng xã hội chủ nghĩa và mở rộng quan hệ hợp tác kinh tế quốc tế, tăng cường thu hút vốn đầu tư nước ngoài Tăng cường
sự lãnh đạo của các cấp uỷ đảng, bổ sung, hoàn thiện luật pháp, làm tốt chức năng quản lý của cơ quan nhà nước đối với các loại doanh nghiệp nói trên
Xúc tiến việc xây dựng và củng cố tổ chức đảng và đoàn thể trong các doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, trước hết là ở những doanh nghiệp có quy mô lớn và vừa, có vị trí quan trọng trong nền kinh
tế, rút kinh nghiệm để tiến hành ở các doanh nghiệp khác Các tổ chức đảng và đoàn thể trong doanh nghiệp hoạt động công khai, hợp pháp theo Hiếp pháp, Điều lệ Đảng và điều lệ của các đoàn thể, bảo đảm hiệu quả thiết thực, tránh hình thức Các cơ quan quản lý và các tổ chức làm công tác chu n bị đầu tư phải
có kế hoạch lựa chọn, đào tạo, chu n bị cán bộ, đảng viên, nhân viên có đủ tiêu chu n để đưa vào liên doanh, trước hết là những chức vụ trong hội đồng quản
Trang 39trị, giám đốc doanh nghiệp, cán bộ tài chính, kế toán, tổ chức nhân sự … của doanh nghiệp Thực sự coi trọng công tác giáo dục, quản lý, giữ gìn ph m chất đạo đức cách mạng của đội ngũ cán bộ, đảng viên
Xây dựng các tổ chức đoàn thể trong doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài Cấp uỷ các cấp lãnh đạo ban chấp hành các đoàn thể cấp mình đi sát cơ sở, làm tốt công tác tuyên truyền, vận động, giáo dục quần chúng, phát triển đoàn viên, hội viên để lập tổ chức của các đoàn thể
ph hợp với đặc điểm, tình hình cụ thể của từng doanh nghiệp
Cấp uỷ các cấp thường xuyên chăm lo việc nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức đảng trong doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài theo đúng quy định của Bộ Chính trị [9; tr.1-3]
Sau hơn 10 năm thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị khoá VIII, công tác xây dựng Đảng, các đoàn thể nhân dân trong các doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đã đạt được một số kết quả bước đầu Số tổ chức đảng, các đoàn thể nhân dân và số lượng đảng viên, đoàn viên trong các doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tăng lên Nhiều tổ chức đảng, đoàn thể nhân dân trong doanh nghiệp đã thể hiện được vai trò, vị trí của mình, góp phần tích cực vào sự ổn định và phát triển của doanh nghiệp Tuy nhiên, công tác xây dựng Đảng, các đoàn thể nhân dân trong các doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài còn nhiều mặt hạn chế cần khắc phục Một số cấp uỷ, tổ chức đảng chưa quán triệt đầy đủ, sâu sắc yêu cầu, nội dung Chỉ thị của Bộ Chính trị; việc lãnh đạo, chỉ đạo chưa thường xuyên, chặt chẽ và thiếu đồng bộ; việc sơ kết, tổng kết thực hiện Chỉ thị chưa kịp thời Số lượng tổ chức đảng, các đoàn thể và số lượng đảng viên, đoàn viên, hội viên trong các doanh nghiệp còn thấp; nhìn chung vai trò của tổ chức đảng trong doanh nghiệp còn mờ nhạt, nội dung, phương thức hoạt động còn lúng túng, chưa đáp ứng được yêu cầu, nhiệm vụ của công tác xây dựng Đảng, các đoàn thể nhân dân trong tình hình mới
Trang 40Trước tình hình đó, Ban Bí thư Trung ương Đảng khoá X đã tổ chức Hội nghị tổng kết việc thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị khoá VIII để đánh giá kết quả đạt được và ban hành Kết luận số 80-KL/TW, ngày 29 tháng 7 năm 2010 chỉ đạo tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW trong tình hình mới như sau:
Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục, vận động, thuyết phục, tạo sự thống nhất về nhận thức trong cán bộ, đảng viên và chủ doanh nghiệp về nhiệm
vụ xây dựng, phát triển tổ chức đảng, các đoàn thể nhân dân trong doanh nghiệp theo tinh thần Chỉ thị 07-CT/TW của Bộ Chính trị (trong đó nêu rõ tăng
cường công tác xây dựng Đảng, xây dựng các đoàn thể nhân dân trong doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; các công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn có dưới 50% vốn nhà nước; các doanh nghiệp thành lập theo Luật Hợp tác xã gọi tắt là doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước)
Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra của các cấp uỷ đảng, nhất là cấp uỷ cấp trên trực tiếp của tổ chức cơ sở đảng Thành lập ban
chỉ đạo xây dựng Đảng và các đoàn thể nhân dân trong các doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước ở các tỉnh, thành phố và quận, huyện có nhiều doanh nghiệp
do đồng chí bí thư hoặc phó bí thư làm trưởng ban; đồng chí trưởng ban tổ chức cấp uỷ và 01 đồng chí phó chủ tịch uỷ ban nhân dân c ng cấp làm phó trưởng ban; một số đồng chí lãnh đạo của các cơ quan, ban, ngành có liên quan là thành viên và có bộ phận hoặc cán bộ chuyên trách giúp việc Ban chỉ đạo có trách nhiệm chỉ đạo việc xây dựng, củng cố và phát triển tổ chức đảng, các đoàn thể nhân dân trong các loại hình doanh nghiệp; tổ chức việc sơ kết, tổng kết, rút kinh nghiệm và nhân rộng các điển hình tiên tiến
Xây dựng và hoàn thiện mô hình tổ chức đảng, các đoàn thể nhân dân, bảo đảm vai trò lãnh đạo của Đảng đối với các đoàn thể trong doanh nghiệp
Các tỉnh uỷ, thành uỷ căn cứ vào quy mô và số lượng doanh nghiệp, số lượng tổ chức đảng và đảng viên trong từng doanh nghiệp để xây dựng mô hình tổ chức