Xây dựng đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn huyện vũ quang, tỉnh hà tĩnh hiện nay

Công cuộc đổi mới do Đảng ta lãnh đạo đang diễn ra sâu sắc và toàn diện trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội nhằm thực hiện thắng lợi mục tiêu, nhiệm vụ của thời kỳ công nghiệp h

TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH -& -

NGUYỄN QUỐC ANH

XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ BÍ THƯ CẤP ỦY XÃ, THỊ TRẤN

Ở HUYỆN VŨ QUANG, TỈNH HÀ TĨNH HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC CHÍNH TRỊ HỌC

Nghệ An - 2014

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH -& -

NGUYỄN QUỐC ANH

XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ BÍ THƯ CẤP ỦY XÃ, THỊ TRẤN

Ở HUYỆN VŨ QUANG, TỈNH HÀ TĨNH HIỆN NAY

CHUYÊN NGÀNH: CHÍNH TRỊ HỌC

MÃ SỐ: 60.31.02.01

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC CHÍNH TRỊ

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Thái Sơn

Nghệ An - 2014

LỜI CẢM ƠN

Đề tài này được thực hiện dưới sự hướng dẫn, giúp đỡ tận tình của Phó

giáo sư - Tiến sỹ Nguyễn Thái Sơn cùng với sự góp ý của các giáo sư - tiến sỹ

phản biện và các bạn đồng nghiệp Chúng tôi xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ chân tình và quý báu đó

Quá trình nghiên cứu đề tài cũng là quá trình vận dụng giữa lý luận và thực tiễn trong công tác cán bộ cấp xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang Đây là kết quả học tập nghiên cứu, mặc dù đã cố gắng song bản thân vẫn còn nhiều băn khoăn về nhiều vấn đề trong công tác cán bộ chưa đi sâu nghiên cứu được Do vậy trong quá trình thực hiện đề tài không tránh khỏi thiếu sót, rất mong được sự giúp đỡ của giáo viên hướng dẫn và hội đồng bảo vệ luận án để bản thân bổ cứu, hoàn chỉnh đề tài được tốt hơn nhằm vận dụng vào thực tiễn ở địa phương công tác./

Xin chân thành cảm ơn!

MỤC LỤC

Trang

A Mở đầu 5

B Nội dung 13

Chương 1: Những vẫn đề lý luận về xây dựng đội ngũ bí thư cấp uỷ xã, thị trấn 13

1.1 Lý luận chung về đội ngũ Bí thư cấp ủy xã, thị trấn 13

1.2 Sự cần thiết phải xây dựng đội ngũ Bí thư cấp ủy xã, thị trấn 22

Kết luận chương 1 33

Chương 2: Thực trạng xây dựng đội ngũ bí thư cấp uỷ xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh hiện nay 34

2.1 Khái quát về đặc điểm tự nhiên, kinh tế xã hội của huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh 34

2.2 Công tác xây dựng đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang hiện nay 37

Kết luận chương 2 59

Chương 3: Mục tiêu, phương hướng và một số giải pháp nhằm xây dựng đội ngũ bí thư cấp uỷ xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh hiện nay 60

3.1 Mục tiêu, phương hướng xây dựng đội ngũ bí thư cấp uỷ xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh hiện nay 60

3.2 Một số giải pháp xây dựng đội ngũ Bí thư cấp ủy xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh hiện nay 65

Kết luận chương 3 91

C Phần kết luận 91

D Danh mục tài liệu tham khảo 93

DANH MỤC BẢNG

Trang

Bảng 2.1: Số lượng bí thư cấp uỷ xã, thị trấn huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh tính đến tháng 7 năm 2014 37 Bảng 2.2: Độ tuổi bí thư cấp uỷ xã, thị trấn huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh tính đến tháng 7 năm 2014 38 Bảng 2.3: Thâm niên công tác của bí thư cấp uỷ xã, thị trấn huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh tính đến tháng 7 năm 2014 39 Bảng 2.4: Trình độ văn hoá của bí thư cấp uỷ xã, thị trấn huyện Vũ Quang, tỉnh

Hà Tĩnh tính đến tháng 7 năm 2014 39 Bảng 2.5: Trình độ chuyên môn của bí thư cấp uỷ xã, thị trấn huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh tính đến tháng 7 năm 2014 40 Bảng 2.6: Trình độ chính trị của bí thư cấp uỷ xã, thị trấn huyện Vũ Quang, tỉnh

Hà Tĩnh tính đến tháng 7 năm 2014 40 Bảng 2.7: Trình độ quản lý hành chính của bí thư cấp uỷ xã, thị trấn huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh tính đến tháng 7 năm 2014 41 Bảng 2.8: Trình độ ngoại ngữ, tin học của bí thư cấp uỷ xã, thị trấn huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh tính đến tháng 7 năm 2014 41

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

- UBND: Uỷ ban nhân dân

A MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

V.I Lênin đã khẳng định: “Trong lịch sử chưa hề có một giai cấp nào giành được quyền thống trị, nếu nó không đào tạo ra được trong hàng ngũ của mình những lãnh tụ chính trị, những đại biểu tiên phong có đủ khả năng tổ chức

và lãnh đạo phong trào” [42; 473]

Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh từng viết: “Muốn việc thành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém” [48; 273], “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc”[48; 269] Kế thừa tư tưởng của Người Đảng ta cũng khẳng định: “Cán bộ

là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ, là khâu then chốt trong công tác Xây dựng Đảng” Là một chính đảng tiên phong cách mạng do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập và rèn luyện, hơn 84 năm qua, thấm nhuần lời dạy của Người Đảng ta luôn coi trọng vấn đề xây dựng đội ngũ cán bộ có chất lượng, nhất là đội ngũ cán

bộ chủ chốt của hệ thống chính trị ở các cấp đáp ứng yêu cầu của cách mạng

Công cuộc đổi mới do Đảng ta lãnh đạo đang diễn ra sâu sắc và toàn diện trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội nhằm thực hiện thắng lợi mục tiêu, nhiệm vụ của thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hóa đất nước, tiến đến mục tiêu: “Dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh”, đòi hỏi phải

có đội ngũ cán bộ chủ chốt của hệ thống chính trị các cấp có chất lượng tốt

Để thực hiện thắng lợi mục tiêu trên, đội ngũ cán bộ, nhất là đội ngũ cán bộ chủ chốt các cấp là nhân tố quyết định sự thành bại trên con đường phát triển của đất nước Trong giai đoạn hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay đòi hỏi đội ngũ cán bộ phải có trí tuệ, kiến thức và năng lực cũng như trong sáng về đạo đức, lối sống để

có thể đáp ứng tình hình, yêu cầu, nhiệm vụ trong giai đoạn cách mạng mới

Cán bộ và đội ngũ cán bộ mang tính chiến lược, không chỉ là vấn đề trước mắt mà là còn vấn đề lâu dài Đất nước muốn thực hiện thắng lợi sự

nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá thì chúng ta phải tiến hành nâng cao năng lực cán bộ và đội ngũ cán bộ các cấp Trong đó, xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt của hệ thống chính trị cấp xã là vấn đề rất quan trọng Trong đội ngũ cán bộ

đó thì bí thư đảng ủy xã có vai trò đặc biệt quan trọng, quyết định mọi hoạt động của hệ thống chính trị cấp xã và các lĩnh vực của đời sống xã hội Vì thế, xây dựng đội ngũ bí thư đảng ủy xã có chất lượng tốt đáp ứng yêu cầu công cuộc đổi mới trong những năm tới là vấn đề rất cấp thiết

Xác định được tậm quan trọng của công tác cán bộ nhất là đội ngũ bí thư cấp uỷ xã, trong những năm qua, các cấp ủy đảng huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh luôn quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ và coi đó là nhiệm vụ trọng tâm của công tác cán bộ và công tác xây dựng Đảng Nhờ đó, đã xây dựng được đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị, vững vàng trước những khó khăn và thử thách mới, dần dần thích ứng với cơ chế thị trường, nỗ lực thực hiện nhiệm vụ được giao, góp phần hoàn thành nhiệm vụ chính trị của địa phương nói riêng và huyện nhà nói chung

Tuy nhiên, bên cạnh những mặt mạnh thì đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh vẫn còn một số cán bộ đang hạn chế về trình độ, năng lực lãnh đạo, chưa tận tâm, trách nhiệm và tâm huyết với công việc, thiếu gương mẫu trong thực hiện nhiệm vụ nên chưa đáp ứng được yêu cầu của công cuộc đổi mới Để góp phần khắc phục những hạn chế nêu trên nhằm xây dựng đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, tôi đã chọn và thực hiện đề tài luận

văn cao học thạc sĩ: “Xây dựng đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn ở huyện Vũ

Quang, tỉnh Hà Tĩnh hiện nay”

2 Tình hình nghiên cứu

Cán bộ và công tác cán bộ là vấn đề được Đảng ta quan tâm chú trọng và được nhiều nhà khoa học, nhiều tác giả nghiên cứu và đã được các cấp ủy tổng

kết rút kinh nghiệm Kết quả nghiên cứu đã được công bố trên các phương tiện thông tin đại chúng, trên sách, báo, tạp chí, hội thảo khoa học và trong các báo cáo tại các cuộc hội thảo khoa học, các luận án tiến sĩ, thạc sĩ

Một số công trình đã xuất bản:

- Nguyễn Phú Trọng, Trần Xuân Sầm (Đồng chủ biên) (2001), Luận cứ khoa học cho việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Cuốn

sách đã phân tích, lý giải, hệ thống hóa các căn cứ khoa học cho việc nâng cao đội ngũ cán bộ, công chức các cấp, từ đó đưa ra những kiến nghị về phương hướng, giải pháp nhằm củng cố, phát triển đội ngũ này cả về số lượng và chất lượng, cơ cấu cho phù hợp với yêu cầu của sự nghiệp CNH, HĐH đất nước

- Nguyễn Phú Trọng (1999), Sự lãnh đạo và hoạt động của Đảng trong điều kiện cơ chế thị trường, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Cuốn sách đã đề

cấp đến vai trò lãnh đạo của đảng trong điều kiện cơ chế thị trường

- Học viện Nguyễn Ái Quốc (1992), Mẫu hình và con đường hình thành người cán bộ lãnh đạo chính trị chủ chốt cấp cơ sở, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà

Nội Cuốn sách đã nêu ra các yêu cầu, nhiệm vụ và các tố chất để hình thành người cán bộ lãnh đạo chính trị ở cơ sở

- Cao Khoa Bảng (2008) Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt của

hệ thống chính trị cấp tỉnh, thành phố, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Cuốn

sách đã trình bày những kinh nghiệm trong việc xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo thuộc diện Ban Thường vụ quản lý, thực trạng, kinh nghiệm và những yêu cầu đặt ra

- Đào Duy Quát (2005), Về công tác tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Cuốn sách đã tập hợp các bài viết của tác

giả về công tác tư tưởng và vấn đề nâng cao chất lượng, hiệu quả của công tác tư tưởng; kiên định những quan điểm có tính nguyên tắc trong công tác tư tưởng với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị trong thời kỳ mới

- Nguyễn Minh Phương (2003), Đổi mới chính sách, chế độ đối với đội

ngũ cán bộ cơ sở, Tạp chí Quản lý Nhà nước Tác giả đã nêu lên thực trạng

chính sách, chế độ đối với cán bộ cơ sở hiện nay và phương hướng đổi mới chính sách, chế độ đối với đội ngũ cán bộ cơ sở

- Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức trong sạch, có năng lực đáp ứng

giải pháp nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức trong sạch, có năng lực đáp ứng yêu cầu của tình hình mới

(nguồn xaydungdang.org.vn) Tác giả đã đư ra các giải pháp nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp đổi mới

Các luận văn, luận án:

- Mai Đức Ngọc (2007), Vai trò của cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp xã trong việc giữ vững ổn định chính trị - xã hội ở nông thôn nước ta hiện nay (qua

thực tế vùng đồng bằng sông Hồng) Luận án tiến sỹ được bảo vệ thành công năm 2007 tại Học viện Chính trị - Hành chính quốc gia Hồ Chí Minh Đây là một công trình giúp tham khảo những khía cạnh lý luận và thực tiễn về vai trò của cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp xã trong việc giữ vững ổn định chính trị - xã hội ở nông thôn trong quá trình đẩy mạnh CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn

- Hồ Bá Thâm (1994), Nâng cao năng lực tư duy của đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp xã hiện nay Luận án tiến sỹ được bảo vệ thành công

năm 1994 tại Học Viện Chính trị Quốc Gia Hồ Chí Minh Đây là một công trình giúp tham khảo những giải pháp nhắm nâng cao năng lực tư duy của cán bộ chủ chốt cấp xã

- Nguyễn Mậu Dựng (1996), Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt của Đảng bộ các cấp ở Tây Nguyên hiện nay Luận án tiến sỹ được bảo vệ

thành công tại Học Viện Chính trị Quốc Gia Hồ Chí Minh Đây là công trình nghiên cứu mà tác giả đã đi sâu vào việc nghiên cứu các thực trạng của đội ngũ

cán bộ chủ chốt các cấp từ đó đề ra những giải pháp để xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt đáp ứng yêu cầu trong công cuộc đổi mới

- Phạm Công Khâm (2001), Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã vùng nông thôn đồng bằng sông Cửu Long hiện nay Luận án Tiến sỹ Chính trị

học, chuyên ngành Xây dựng Đảng Luận án đã làm rõ cơ sở khoa học về vai trò đội ngũ cán bộ, công chức và công tác xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã; đánh giá thực trạng và những vấn đề đặt ra cho việc xây dựng đội ngũ cán

bộ, công chức cấp xã vùng nông thôn đồng bằng sông Cửu Long; chỉ ra mục tiêu, quan điểm và đề xuất những giải pháp để xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức theo yêu cầu mới trong điều kiện hiện nay

- Lê Hanh Thông (2003), Đổi mới giáo dục lý luận chính trị cho cán bộ chủ chốt trong hệ thống chính trị cấp xã các tỉnh khu vực Nam Bộ Luận án Tiến

sỹ Triết học chuyên ngành chủ nghĩa xã hội khoa học Luận án đã nghiên cứu một cách cơ bản và có hệ thống về công tác giáo dục lý luận chính trị cho cán bộ chủ chốt trong hệ thống chính trị cấp xã các tỉnh khu vực Nam Bộ; trên cơ sở đó

đề xuất một hệ thống các giải pháp tác động phù hợp và kiến nghị những đổi mới nội dung, chương trình, phương thức giáo dục lý luận chính trị, góp phần nâng cao vai trò, phẩm chất và năng lực của cán bộ chủ chốt cấp xã ở nước ta trong quá trình đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa

- Giao Thị Châu (2005), Chất lượng Bí thư đảng ủy xã ở tỉnh Hà Tĩnh trong giai đoạn hiện nay Luận văn Thạc sỹ Xây dựng Đảng mà tác giả đã đề

cập và kế thừa những thành quả nghiên cứu về việc đào tạo, bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ Bí thư đảng ủy xã trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh

- Trần Ngọc Danh (2005), Chính sách đối với đội ngũ cán bộ trong hệ thống chính trị ở cơ sở tỉnh Nghệ An Luận văn Thạc sỹ chuyên ngành Chính trị

học này đã đi sâu bàn về chính sách đối với đội ngũ cán bộ trong hệ thống chính trị ở cơ sở ở tỉnh Nghệ An giúp tham khảo khi bàn về chính sách, đãi ngộ với đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt cấp cơ sở ở Thạch Hà, Hà Tĩnh

- Trần Trung Trực (2005), Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt trong hệ thống chính trị cấp xã ở huyện Bình Chánh Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay

Luận văn Thạc sỹ chuyên ngành Chính trị học cũng đã phân tích thực trạng, phương hướng, giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt hệ thống chính trị cấp xã ở huyện Bình Chánh

- Lê Văn Tam (2006), Xây dựng đội ngũ bí thư đảng ủy cấp xã của tỉnh Bạc Liêu trong giai đoạn hiện nay Luận văn Thạc sỹ Xây dựng Đảng cũng đã

phân tích thực trạng và đưa ra các giải pháp nhằm xây dựng đội ngũ bí thư đảng

ủy cấp xã của tỉnh Bạc Liêu trong giai đoạn hiện nay

- Tăng Nghĩa (2006), Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt của hệ thống chính trị cấp huyện tỉnh Hà Tĩnh trong giai đoạn hiện nay Luận văn thạc sỹ

Xây dựng Đảng này đã đi sâu nghiên cứu về xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt của hệ thống chính trị cấp huyện ở tỉnh Hà Tĩnh

- Nguyễn Văn Côi (2002), Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt của hệ thống chính trị cấp xã ở huyện Phú Bình tỉnh Thái Nguyên trong giai đoạn hiện nay, Luận văn thạc sỹ bảo vệ tại Học Viện Chính trị Quốc Gia Hồ Chí Minh cũng

đã khái quát được thực trạng đội ngũ cán bộ chủ chốt của hệ thống chính trị cấp

xã ở huyện Phú Bình tỉnh Thái Nguyên từ đó đưa ra các giải pháp nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ mới

Các công trình khoa học nêu trên đã đề cập đến đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn ở những địa phương, huyện, tỉnh khác nhau, thời gian khác nhau và các phương pháp nghiên cứu khác nhau Nhưng cho đến nay chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu về xây dưng đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn ở huyện

Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh

3 Mục đích, nhiệm vụ, phạm vi nghiên cứu

3.1 Mục đích của luận văn

Trên cơ sở vận dụng lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối của Đảng, luận văn tập trung đưa ra mục tiêu, phương hướng

và đề xuất những giải pháp chủ yếu nhằm xây dựng đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh hiện nay

3.2 Nhiệm vụ của luận văn

- Nghiên cứu cơ sở lý luận của việc xây dựng đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn hiện nay

- Khảo sát, đánh giá thực trạng đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn của huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh và thực trạng công tác xây dựng đội ngũ cán bộ trong giai đoạn vừa qua, chỉ ra những ưu khuyết điểm, nguyên nhân và bài học kinh nghiệm trong xây dựng đội ngũ cán bộ

- Đề xuất phương hướng và những giải pháp, để xây dựng đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn của huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh đáp ứng yêu cầu của công cuộc đổi mới

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Với phạm vi đề tài thì luận văn chỉ nghiên cứu đội ngũ bí thư cấp ủy và công tác xây dựng đội ngũ bí thư cấp uỷ xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh

4.2 Phạm vi nghiên cứu của luận văn

Luận văn nghiên cứu đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn và hoạt động xây dựng đội ngũ cán bộ bí thư cấp ủy từ năm 2000 đến nay

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

5.1 Cơ sở lý luận

Luận văn được thực hiện trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác – Lênin,

tư tưởng Hồ Chí Minh về Xây dựng Đảng và các quan điểm đường lối, chỉ thị, Nghị quyết của Đảng Cộng sản Việt Nam về công tác đào tạo bồi dưỡng cán bộ

và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt

5.2 Phương pháp nghiên cứu

Luận văn được thực hiện trên cơ sở phương pháp luận mác - xít (duy vật

biện chứng và duy vật lịch sử) kết hợp chặt chẽ phương pháp lôgíc và lịch sử, điều tra, khảo sát, phân tích, tổng hợp và thống kê so sánh

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

Rút ra được những kinh nghiệm, đưa ra những giải pháp phù hợp với tình hình thực tiễn trên địa bàn huyện để từng bước xây dựng đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn của huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh đủ về số lượng, đảm bảo chất lượng

Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể được sử dụng làm tài liệu để thực hiện tốt công tác xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp xã, thị trấn nói chung và đội ngũ bí thư cấp ủy xã, thị trấn nói riêng và còn có thể được dùng làm tài liệu tham khảo phục vụ cho việc giảng dạy và học tập bộ môn Xây dựng Đảng cho cán bộ ở trường Chính trị Trần Phú tỉnh, Trung tâm bồi dưỡng chính trị huyện và phục vụ đề tài sáng kiến kinh nghiệm trong công tác cán bộ của huyện

7 Kết cấu luận văn

Ngoài phần mở đầu, kiến nghị, kết luận, phụ lục và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được kết cấu thành 3 chương 6 tiết

B NỘI DUNG Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ

xã là cấp gần gũi dân nhất, là nền tảng của hành chính Cấp xã làm được việc thì mọi công việc đều xong xuôi" [48; 371] Hiến pháp năm 1992 sửa đổi bổ sung năm 2013 của nước ta cũng xác định rõ: "Nước chia thành tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; tỉnh chia thành huyện, thành phố trực thuộc tỉnh và thị xã; huyện chia thành xã, thị trấn; thành phố trực thuộc tỉnh, thị xã chia thành phường và xã; quận chia thành phường" Như vậy, xã, thị trấn là đơn vị hành chính cuối cùng trong hệ thống hành chính bốn cấp ở nước ta Xã, thị trấn là nơi

tổ chức thực hiện mọi đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước và biến nghị quyết thành hiện thực sinh động

- Bí thư cấp uỷ xã, thị trấn

Bí thư Đảng ủy xã, phường, thị trấn (gọi chung là Bí thư cấp uỷ xã) là người đứng đầu đảng bộ được Ban chấp hành Đảng bộ tín nhiệm bầu ra và được cấp ủy Đảng quận, huyện, thành phố trực thuộc tỉnh chuẩn y Bí thư cấp uỷ là cán bộ chuyên trách công tác Đảng ở Đảng bộ, chi bộ (nơi chưa thành lập Đảng bộ) xã, phường, thị trấn, có trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo hoạt động thực hiện chức năng, nhiệm vụ của đảng bộ, chi bộ, cùng tập thể đảng uỷ, chi uỷ lãnh đạo toàn diện đối với hệ thống chính trị ở cơ sở trong việc thực hiện đường lối, chủ

trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước trên địa bàn xã, phường, thị trấn; đồng thời kiểm tra, giám sát việc thực hiện nghị quyết, chỉ thị của cấp trên

và cấp mình, kiểm tra đảng viên chấp hành Điều lệ, Quy định của Đảng và chịu trách nhiệm trước đảng bộ cấp trên Có mối quan hệ thường xuyên, chặt chẽ với nhân dân Giữ gìn sự đoàn kết, thống nhất trong cấp uỷ và đảng bộ

1.1.2 Chức năng, nhiệm vụ của đảng bộ xã, thị trấn

Trong hệ thống tổ chức chính trị của đảng thì đảng bộ cấp xã, thị trấn cực

kỳ quan trọng đó là nền tảng, nền móng, vì không có đảng bộ cơ sở thì không hình thành nên cả tòa nhà xã hội, nền móng có vững thì tòa nhà mới mạnh Kết luận Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương, khoá IX về tiếp tục thực

hiện tốt nghị quyết Trung ương ba (khoá VII) về công tác tổ chức và cán bộ chỉ rõ:

“Đảng lãnh đạo hệ thống chính trị, đồng thời là một bộ phận của hệ thống ấy” [32; 21] Trong hệ thống chính trị ở xã, thị trấn đảng bộ xã, thị trấn là một bộ phận, đồng thời lãnh đạo hệ thống chính trị, cấp xã, thị trấn là một loại hình tổ chức cơ sở đảng

Đảng bộ xã, thị trấn là người trực tiếp đưa đường lối, nghị quyết, chủ trương của cấp trên đến với nhân dân và lãnh đạo nhân dân tổ chức thực hiện thắng lợi đường lối, chủ trương, nghị quyết ấy; lãnh đạo toàn bộ các hoạt động ở

xã, thị trấn nhằm bảo đảm cho các hoạt động đi đúng với đường lối, quan điểm

của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, các chủ trương, Nghị quyết của các cấp đề ra; đồng thời phản ánh kịp thời những tâm tư nguyện vọng chính đáng của nhân dân với Đảng Thông qua các hoạt động của đảng bộ xã, thị trấn nhân dân tin tưởng chấp hành tốt các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước tham gia đóng góp ý kiến xây dựng bảo vệ Đảng

Là hạt nhân chính trị, đảng bộ xã, thị trấn luôn vận dụng sáng tạo đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước cho phù hợp với địa phương mình; cụ thể thành nhiệm vụ, những mục tiêu, chương trình hành động, bảo đảm cho các hoạt động đó đúng với đường lối, quan điểm của Đảng, pháp luật của Nhà nước Các đảng bộ xã, thị trấn trực tiếp lãnh đạo xây dựng chính quyền, các đoàn thể chính trị - xã hội, các tổ chức xã hội nghề nghiệp, uốn nắn kịp thời những lệch lạc trong xây dựng, tổ chức và hoạt động của những tổ chức đó Đồng thời lãnh đạo chính quyền xã, thị trấn tham gia giám sát hoạt động của các cơ quan, văn phòng đại diện, các tổ chức kinh tế đóng trên địa bàn của xã, thị trấn

Là cấp cơ sở, các đảng bộ xã, thị trấn là cấp chấp hành nghị quyết của cấp trên, ra nghị quyết và tổ chức thực hiện nghị quyết ở cấp mình Đảng bộ xã, thị trấn xác định nhiệm vụ trọng tâm của xã, thị trấn mình, xác định những vấn đề

gì cần tập trung giải quyết trong nhiệm kỳ, trong đó chú ý những vấn đề có tính mũi nhọn, những vấn đề cần tập trung cho quy hoạch chiến lược, những vấn đề

có tính đột phá để phát triển kinh tế, như xác định những đột phá trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng nông thôn mới; lãnh đạo nhân dân xây dựng cơ sở hạ tầng nông thôn, chuyển dịch cơ cấu kinh tế, phát triển ngành nghề, lồng ghép các chương trình kinh tế với thực hiện chính sách xã hội ở nông thôn

1.2.2.2 Nhiệm vụ

Quy định số 94 - QĐ/TW, ngày 3 tháng 3 năm 2004 của Ban Bí thư, các đảng bộ xã, thị trấn có nhiệm vụ sau:

* Lãnh đạo nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, an ninh, quốc phòng

Lãnh đạo thực hiện các chủ trương, nhiệm vụ phát triển kinh tế xã hội - xã hội theo nghị quyết đại hội của đảng bộ xã, thị trấn và của cấp trên, tạo mọi điều kiện thuận lợi để khuyến khích các thành phần kinh tế và hộ gia đình sản xuất, kinh doanh đúng chính sách, pháp luật của Nhà nước, tạo việc làm cho người lao động, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, động viên nhân dân làm tròn nghĩa vụ đối với Nhà nước, xây dựng địa phương giàu đẹp, văn minh

Lãnh đạo chính quyền thực hiện nhiệm vụ chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong nông nghiệp, quản lý và sử dụng tốt các nguồn vốn, xây dựng cơ sở hạ tầng theo quy hoạch, chăm lo phát triển sự nghiệp văn hóa, giáo dục, y tế, bảo vệ môi trường, thực hiện tốt các chính sách xã hội, xóa đói, giảm nghèo

Lãnh đạo xây dựng và thực hiện quy chế dân chủ, thực hiện tốt phương châm “dân biết, dân bàn, dân kiểm tra”, giám sát mọi hoạt động ở cơ sở theo đúng đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, mở rộng dân chủ

đi đôi với tăng cường kỷ luật, kỷ cương, kịp thời giải quyết những vướng mắc phát sinh trong cộng đồng dân cư ở cơ sở theo đúng pháp luật, không để tích tụ mâu thuẫn trở thành điểm nóng, không để xẩy ra tình trạng khiếu kiện tập thể, vượt cấp hoặc lợi dụng dân chủ để làm mất ổn định chính trị trên địa bàn

Lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ quốc phòng toàn dân, và chính sách hậu phương quân đội, giữ vững an ninh chính trị và trật an toàn xã hội, đề cao tinh thần cảnh giác cách mạng, bảo vệ nội bộ, bảo vệ tài sản của Nhà nước, của tập thể, tính mạng và tài sản của nhân dân, ngăn chặn và đẩy lùi các tệ nạn xã hội, nhất là ma túy, mại dâm

* Lãnh đạo công tác tư tưởng

Thường xuyên giáo dục bồi dưỡng, chủ nghĩa Mác- Lênin, tư tưởng, đạo đức, tác phong Hồ Chí Minh và phát huy truyền thống yêu nước, yêu chủ nghĩa

xã hội trong các tầng lớp nhân dân, nhất là thanh niên, thiếu niên, xây dựng tình đoàn kết gắn bó thương yêu giúp đỡ lẫn nhau, xây dựng môi trường văn hóa

lành mạnh ở thôn, bản, trong từng gia đình, chú trọng, tuyên truyền, nhân rộng gương người tốt, việc tốt, các nhân tố tích cực trong mọi lĩnh vực

Tuyên truyền vận động làm cho nhân dân hiểu và làm đúng đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và các nhiệm vụ của địa phương, kịp thời nắm bắt những tâm tư nguyện vọng của các tầng lớp nhân dân để giải quyết và báo cáo lên cấp trên

Lãnh đạo cán bộ, đảng viên và nhân dân đấu tranh chống các quan điểm sai trái, những hành vi nói, viết và làm trái với đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, chống tư tưởng cơ hội, thực dụng, cục bộ, bè phái, gia trưởng, bảo thủ và các hủ tục lạc hậu, mê tín dị đoan, phòng chống sự suy thoái về đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên

Cấp ủy xây dựng quy chế về công tác tổ chức, cán bộ, nhận xét, đánh giá,

bổ nhiệm, miễn nhiệm, khen thưởng, kỷ luật, đãi ngộ đối với cán bộ thuộc quyền quản lý và kiểm tra việc thực hiện chính sách đối với cán bộ ở cơ sở theo phân cấp, giới thiệu người đủ tiêu chuẩn, có tín nhiệm trong tổ chức đảng và nhân dân

để bầu vào các chức danh chủ chốt của hội đồng nhân dân, ủy ban nhân dân, Mặt trận tổ quốc, các đoàn thể nhân dân theo luật định và điều lệ của mỗi tổ chức

Cấp ủy đề xuất ý kiến trong việc lựa chọn, giới thiệu cán bộ tham gia vào các cơ quan lãnh đạo của Đảng, chính quyền, các đoàn thể nhân dân ở cấp trên

và cán bộ chủ chốt ở cơ sở do cấp trên quản lý

* Lãnh đạo mặt trận tổ quốc và các đoàn thể nhân dân

Lãnh đạo xây dựng Mặt trận tổ quốc và các đoàn thể nhân dân ở xã, thị trấn vững mạnh, thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ theo luật định và điều lệ

của mỗi đoàn thể Thực hiện tốt chính sách về dân tộc, tôn giáo của Đảng và Nhà nước, xây dựng khối đoàn kết toàn dân, phát huy quyền làm chủ của các tầng lớp nhân dân, thi đua thực hiện có hiệu quả nhiệm vụ được giao

Lãnh đạo Mặt trận và các đoàn thể nhân dân tham gia xây dựng và bảo vệ đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước và các nhiệm vụ của địa phương, trước hết là chủ trương, chính sách về nông nghiệp, nông thôn và các chính sách xã hội khác

* Xây dựng tổ chức đảng

Đề ra chủ trương, nhiệm vụ và biện pháp xây dựng đảng bộ, chi bộ trong sạch vững mạnh, gắn với xây dựng, củng cố hệ thống chính trị cơ sở Nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng và đội ngũ đảng viên, nhất là việc phát hiện và đấu tranh chống tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí và các biểu hiện tiêu cực khác, chú trọng củng cố, xây dựng và nâng cao chất lượng lãnh đạo của các chi bộ, tổ đảng ở thôn, bản thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ, chế độ tự phê bình và phê bình, thực hiện có nền nếp và nâng cao chất lượng sinh hoạt đảng, nhất là sinh hoạt chi bộ, bảo đảm tính lãnh đạo, tính giáo dục và tính chiến đấu

Giáo dục, rèn luyện đội ngũ đảng viên nêu cao vai trò tiền phong, gương mẫu, phấn đấu trở thành người lao động giỏi, công dân mẫu mực, nghiêm chỉnh chấp hành và vận động, thuyết phục nhân dân chấp hành nghị quyết của tổ chức đảng, quyết định của chính quyền và chương trình hành động của các đoàn thể nhân dân Cấp ủy xây dựng kế hoạch và tạo điều kiện cho đảng viên thực hiện nhiệm vụ học tập, không ngừng nâng cao trình độ về mọi mặt

Cấp ủy xây dựng kế hoạch, biện pháp quản lý, phân công nhiệm vụ và tạo điều kiện để đảng viên hoàn thành nhiệm vụ được giao Làm tốt công tác động viên, khen thưởng, kỷ luật đảng viên, xử lý nghiêm, kịp thời những cán bộ, đảng viên vi phạm điều lệ Đảng, pháp luật của Nhà nước

Làm tốt công tác tạo nguồn và phát triển đảng viên, bảo đảm về tiêu chuẩn và quy trình, chú trọng đối tượng là đoàn viên, thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh và những người lao động giỏi, có uy tín trong quần chúng

Xây dựng cấp ủy và bí thư cấp ủy bảo đảm tiêu chuẩn về phẩm chất năng lực, thực sự là trung tâm đoàn kết, hoạt động có hiệu quả, được đảng viên và nhân dân tín nhiệm Định kỳ hàng năm, cấp uỷ tổ chức để nhân dân tham gia, góp ý kiến xây dựng Đảng, bí thư cấp uỷ cơ sở, chủ tịch hội đồng nhân dân, chủ tịch uỷ ban nhân dân tự phê bình trước đại diện của nhân dân và chịu trách nhiệm khi để xẩy ra quan liêu, tham nhũng, lãng phí ở địa phương

Cấp uỷ thường xuyên kiểm tra tổ chức đảng và đảng viên chấp hành Điều

lệ Nghị quyết, Chỉ thị của Đảng, pháp luật của Nhà nước và quy định của Bộ Chính trị về những điều đảng viên không được làm Phối hợp với các tổ chức cơ

sở đảng trên địa bàn và các tổ chức cơ sở đảng có đảng viên, cán bộ, công chức đang cư trú trên địa bàn thực hiện các Nghị quyết, Chỉ thị của Đảng, pháp luật của Nhà nước và các nhiệm vụ của địa phương

1.1.3 Chức năng, nhiệm vụ của bí thư đảng uỷ xã, thị trấn

1.1.3.1 Chức năng

Theo Quyết định số 04/2004/QĐ-BNV ngày 16/01/2004 của Bộ trưởng

Bộ Nội vụ quy định về chức năng của Bí thư Đảng uỷ là cán bộ chuyên trách công tác Đảng ở Đảng bộ, chi bộ (nơi chưa thành lập Đảng bộ) xã, phường, thị trấn, có trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo hoạt động thực hiện chức năng, nhiệm vụ của đảng bộ, chi bộ, cùng tập thể đảng uỷ, chi uỷ lãnh đạo toàn diện đối với hệ thống chính trị ở cơ sở trong việc thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước trên địa bàn xã, phường, thị trấn

1.1.3.2 Nhiệm vụ của Bí thư

Theo Quyết định Số 04/2004/QĐ-BNV ngày 16/01/2004 của Bộ trưởng

Bộ Nội vụ quy định về nhiệm vụ của Bí thư là nắm vững Cương lĩnh, Điều lệ Đảng và đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước,

nghị quyết và chỉ thị của cấp trên và chức năng, nhiệm vụ của đảng bộ, chi bộ cấp mình; nắm vững nhiệm vụ trọng tâm, giải quyết có hiệu quả công việc đột xuất; nắm chắc và sát tình hình đảng bộ, tổ chức đảng trực thuộc và của nhân dân trên địa bàn; chịu trách nhiệm chủ yếu về các mặt công tác của đảng bộ

Chủ trì cuộc họp của Ban Chấp hành, Ban Thường vụ và chỉ đạo việc chuẩn bị xây dựng nghị quyết của đảng bộ, của Ban Chấp hành, Ban Thường vụ

và tổ chức chỉ đạo thực hiện thắng lợi các nghị quyết đó

Thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ trong lãnh đạo, chỉ đạo hoạt động

và giữ vai trò trung tâm đoàn kết giữ vững vai trò lãnh đạo toàn diện đối với các

đề cơ mật về quốc phòng, an ninh; chăm lo xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng

và tổ chức, đặc biệt là xây dựng đội ngũ cán bộ của Đảng thuộc quyền quản lý của cấp uỷ Bí thư cấp uỷ có trách nhiệm tổ chức hoạt động cấp uỷ theo nguyên tắc tập trung dân chủ, tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách Nhiệm vụ cụ thể của người bí thư:

Nắm vững đường lối, quan điểm của Đảng, các nghị quyết đại hội của Ban Chấp hành, Ban Thường vụ và của cấp trên để quán triệt trong cấp uỷ và chủ trì xây dựng kế hoạch, triển khai thực hiện các nghị quyết của Đảng, đề xuất với tập thể xác định đúng đắn, chính xác các nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ trong từng thời gian

Nắm vững nhiệm vụ chính trị, nhất là các nhiệm vụ trọng tâm, các nhiệm

vụ mới nảy sinh, các khâu then chốt, khó khăn, phức tạp trong từng thời gian,

chủ trí việc tổ chức chỉ đạo thực hiện nghị quyết và trực tiếp phụ trách các vấn

đề cơ mật về an ninh, quốc phòng

Chủ động chuẩn bị và chỉ đạo nội dung, chương trình hoạt động của cấp

uỷ, chuẩn bị các quyết định của tập thể, chủ trì các kỳ họp của cấp uỷ, chuẩn bị kết luận những vấn đề đã được tập thể thảo luận; chỉ đạo nghiên cứu tổng kết kinh nghiệm các điển hình tiên tiến, nơi làm điểm, làm thử và các mặt công tác trọng yếu

Chăm lo đổi mới cán bộ và công tác cán bộ, xây dựng cho được đội ngũ cán bộ vững mạnh và đồng bộ, bao gồm cán bộ lãnh đạo chính trị, cán bộ quản

lý nhà nước, cán bộ kinh doanh, chuyên gia giỏi trên các lĩnh vực, nhất là đội ngũ cán bộ chủ chốt, nhằm đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp đổi mới Thực hiện quy hoạch cán bộ, bảo đảm sự chuyển tiếp vững vàng các thế hệ cán bộ; thường xuyên đổi mới nội dung và hình thức sinh hoạt của cấp uỷ Thực hiện tốt các nguyên tắc tâp trung dân chủ, tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách; giữ vững đoàn kết nội bộ cấp ủy, trước hết là trong cấp uỷ chủ chốt

1.2 Sự cần thiết phải xây dựng đội ngũ Bí thƣ cấp ủy xã, thị trấn

1.2.1 Quan điểm của Đảng, nhà nước về xây dựng đội ngũ bí thư cấp ủy đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới

Luận bàn về vị trí, vai trò của cán bộ lãnh đạo đối với sự nghiệp cách mạng, C.Mác và Ph Ăngghen là người đầu tiên nêu ra quan điểm khoa học về cán bộ Hai ông khẳng định: "Muốn thực hiện tư tưởng thì cần có những con người sử dụng lực lượng thực tiễn" [19; 184] Theo quan điểm của hai ông, cán

bộ là những người tiêu biểu cho phong trào cách mạng; có tri thức và trình độ nhận thức cao, biết kết hợp vận dụng lý luận cách mạng với thực tiễn để tổ chức phong trào cách mạng của quần chúng, lãnh đạo quần chúng thực hiện các cuộc cải cách có ý nghĩa cách mạng Họ phải là những người tuyệt đối trung thành với lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao động, có trách nhiệm cao và được quần chúng noi theo

Kế thừa và phát triển sáng tạo tư tưởng của Mác và Ăngghen về Đảng của giai cấp công nhân, V.I Lênin đã đề ra những quan điểm quan trọng về cán bộ trong quá trình xây dựng Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân Theo V.I Lênin, vai trò quan trọng của đội ngũ cán bộ trước hết là ở chỗ đảm bảo tổ chức thực hiện thắng lợi đường lối chính trị của Đảng Bởi vì họ vừa là người xây dựng đường lối, vừa tiến hành lựa chọn phương pháp chỉ đạo, tổ chức thực hiện và kiểm tra quá trình vận động cách mạng, hướng tới mục tiêu đã đề ra Vì thế, Người nhấn mạnh: "Mấu chốt là vấn đề người, vấn đề lựa chọn người" [42; 132] và "trong lịch sử, chưa hề có một giai cấp nào giành được quyền thống trị, nếu nó không đào tạo ra được, trong hàng ngũ của mình, những lãnh tụ chính trị, những đại biểu tiên phong có khả năng tổ chức và lãnh đạo phong trào" [42; 473] Để có được đội ngũ cán bộ am hiểu nhiều lĩnh vực, đặc biệt là lĩnh vực quản lý nhà nước, quản lý kinh tế, quản lý xã hội, đáp ứng yêu cầu xây dựng chủ nghĩa xã hội, một nhiệm vụ lâu dài, khó khăn và phức tạp, V.I Lênin đã coi trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng, lựa chọn, đề bạt cán bộ vào các cương vị công tác, thường xuyên kiểm tra việc thực hiện nhiệm vụ của họ, chú ý giáo dục, rèn luyện, nâng cao phẩm chất đạo đức cách mạng và năng lực công tác cho cán bộ, chống bệnh quan liêu, xa dân, kiêu ngạo, thoái hóa biến chất

Theo Hồ Chí Minh, làm cách mạng để cải tạo xã hội cũ thành xã hội mới, đây là nhiệm vụ rất vẻ vang nhưng cũng rất nặng nề, là một cuộc đấu tranh lâu dài, gian khổ, phức tạp Để hoàn thành nhiệm vụ đó đòi hỏi Đảng phải xây dựng được một đội ngũ cán bộ có đủ đức, đủ tài, trong đó đức là quan trọng hàng đầu Người chỉ rõ, đạo đức là “gốc”, nền tảng của người cách mạng Người nhấn mạnh: “Cũng như sông thì phải có nguồn mới có nước, không có nguồn thì sông cạn Cây phải có gốc, không có gốc thì cây héo Người cách mạng phải có đạo đức, không có đạo đức thì tài giỏi mấy cũng không lãnh đạo được nhân dân"

[48; 252-253]

Thấm nhuần chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề cán bộ, trong suốt 84 năm lãnh đạo cách mạng Việt Nam, Đảng ta luôn chú

trọng và đặc biệt quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ ngang tầm với đòi hỏi của từng thời kỳ cách mạng, đó chính là nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam Đảng ta xác định phải "có một đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất và năng lực xây dựng đường lối chính trị đúng đắn và tổ chức thực hiện thắng lợi đường lối, đó là vấn đề cốt tử của lãnh đạo, là sinh mệnh của Đảng cầm quyền" [25; 27] Trong công cuộc đổi mới đất nước, thực hiện sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá, Đảng ta nhấn mạnh vai trò của cán bộ trong chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá: "Cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ, là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng" [25; 66] Theo quan điểm của Đảng, trong khi phải xây dựng đội ngũ cán bộ một cách đồng bộ, đáp ứng với yêu cầu của từng giai đoạn cách mạng toàn Đảng phải hết sức chăm lo xây dựng thật tốt đội ngũ cán bộ, chú trọng đội ngũ cán bộ chủ chốt các cấp Để đạt được điều

đó cần nhận thức sâu sắc những điểm sau:

- Đảng cầm quyền, Đảng phải chăm lo đào tạo, bố trí cán bộ cho cả hệ

thống chính trị, trên tất cả các lĩnh vực hoạt động

- Trên cơ sở đảm bảo tiêu chuẩn, thực hiện trẻ hoá đội ngũ cán bộ đồng

thời kết hợp tốt các độ tuổi, đảm bảo tính liên tục, phát triển trong đội ngũ cán bộ

- Đổi mới quan niệm và phương pháp tiến hành công tác cán bộ, trước

hết là đánh giá, bố trí cán bộ theo hướng thật sự dân chủ và theo một quy trình chặt chẽ Đánh giá, nhận xét cán bộ phải căn cứ vào những việc làm cụ thể của mỗi người, cả ưu và khuyết điểm, trong từng thời gian nhất định và phải do tập thể có thẩm quyền quyết định Khắc phục cách làm đơn giản, thành kiến, thiếu công tâm, dân chủ, hình thức

- Bố trí và sử dụng cán bộ phải đảm bảo đúng tiêu chuẩn và sở trường đề

bạt, bổ nhiệm đúng lúc, giao việc phù hợp với sở trường, năng lực của cán bộ, thay thế kịp thời người không đảm đương được nhiệm vụ Xây dựng quy chế tuyển chọn cán bộ, tuyển chọn nhân tài

- Có chính sách sử dụng cán bộ đúng đắn, chính sách tiền lương và đãi

ngộ hợp lý đối với các loại cán bộ

Từ đó, để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ chủ chốt các cấp, xây dựng đội ngũ cán bộ vững mạnh, phải nắm vững những quan điểm cơ bản của Đảng ta về công tác cán bộ Quán triệt và thực hiện nghiêm chỉnh những quan điểm cơ bản của Đảng về xây dựng đội ngũ cán bộ

- Xây dựng đội ngũ cán bộ phải xuất phát từ đường lối chính trị của

Đảng, từ yêu cầu nhiệm vụ của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước nhằm thực hiện thắng lợi mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh

- Quán triệt quan điểm giai cấp công nhân của Đảng, phát huy truyền thống yêu nước và đoàn kết dân tộc trong xây dựng đội ngũ cán bộ

- Gắn việc xây dựng đội ngũ cán bộ với xây dựng tổ chức và đổi mới cơ

chế chính sách

- Thông qua hoạt động thực tiễn và phong trào cách mạng của nhân dân,

nâng cao trình độ dân trí để tuyển chọn, giáo dục, rèn luyện, bồi dưỡng cán bộ

- Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ

theo nguyên tắc tập trung dân chủ, đồng thời phát huy trách nhiệm của các tổ chức thành viên trong hệ thống chính trị

Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) đã chỉ rõ: “Đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp đã có bước trưởng thành và tiến bộ về nhiều mặt Đa số cán bộ, đảng viên có ý thức rèn luyện, nâng cao phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống,

có ý thức phục vụ nhân dân, được nhân dân tin tưởng Thành tựu sau hơn 25 năm đổi mới là thành quả của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, trong đó có sự đóng góp to lớn của đội ngũ cán bộ, đảng viên”

1.2.2 Vai trò của đội ngũ bí thư cấp uỷ xã, thị trấn

Trong bất kỳ giai đoạn nào của sự nghiệp cách mạng, cán bộ và công tác cán bộ đều giữ vai trò đặc biệt quan trọng, cán bộ luôn là nhân tố quyết định sự

thành công hay thất bại của sự nghiệp cách mạng Vai trò của cán bộ, nhất là cán

bộ lãnh đạo quản lý chủ chốt của các tổ chức, nghành ở địa phương trong sự nghiệp cách mạng của giai cấp công nhân, nhân dân lao động đã được các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác - Lênin, Chủ tịch Hồ Chí Minh luận chứng và khẳng định, được thực tiễn cách mạng nước ta khẳng định và chứng minh

Khi nói về vai trò người cán bộ trong sự nghiệp cách mạng, V.I Lênin đã chỉ rõ: “Trong lịch sử chưa hề có một giai cấp nào giành được quyền thống trị nếu nó không đào tạo ra được trong hàng ngũ của mình những lãnh tụ chính trị, những đại biểu tiền phong có khả năng tổ chức và lãnh đạo phong trào” [44; 145] Điều đó có ý nghĩa to lớn đối với công cuộc đổi mới toàn diện đất nước Nếu không có đội ngũ bí thư đảng uỷ xã, thị trấn “Những người sử dụng lực lượng thực tiễn” thì theo quan điểm của V.I Lênin, nhiệm vụ chính trị, mục tiêu đó sẽ “chỉ là mớ giấy lộn” [44; 145]

Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc” [48; 269].“Công việc thành công hoặc thất bại đều do cán bộ tốt hay kém” [48; 269] Như vậy người đánh giá rất cao vai trò của cán bộ và khẳng định:

“cán bộ là tiền vốn của đoàn thể Có vốn mới làm ra lãi Bất cứ chính sách, công tác gì nếu có cán bộ tốt thì thành công tức là có lãi Không có cán bộ tốt thì hỏng việc, tức là lỗ vốn” [49; 46]

Thực tiễn những năm đổi mới vừa qua đã chứng minh, tầm quan trọng của cán bộ và công tác cán bộ Ở đâu có đội ngũ cán bộ bí thư cấp ủy vững vàng về chính trị, có năng lực về chuyên môn, năng động, vận dụng tốt đường lối, chính sách, các chủ trương của Đảng, Nhà nước và dám chịu trách nhiệm trước Đảng, trước dân thì ở đó an ninh chính trị ổn định và được giữ vững, kinh tế - xã hội phát triển, đời sống của nhân dân được nâng lên

Cán bộ mỗi cấp, mỗi ngành đều có vai trò quan trọng Đối với đội ngũ cán bộ chủ chốt cơ sở nhất là đội ngũ bí thư đảng uỷ, đó là người trực tiếp hàng ngày tiếp xúc với dân, đưa chủ trương, chính sách, nghị quyết của Đảng, pháp

luật của Nhà nước vào cuộc sống, biến thành hành động cách mạng của quần chúng nhân dân, là trung tâm, nòng cốt bảo đảm sự đoàn kết trong đảng bộ, chi

bộ và trong nhân dân Vai trò và uy tín của Đảng được nâng lên có phần đóng góp của đội ngũ bí thư đảng uỷ xã, thị trấn

Bí thư đảng uỷ xã, thị trấn là cán bộ chuyên trách ở cơ sở, là “cán bộ phải dành phần lớn thời gian lao động làm việc công để thực hiện chức trách được giao” [31; 178]

Bí thư đảng uỷ xã, thị trấn là người đứng đầu tổ chức cơ sở đảng ở nông thôn và là người đại diện cho đảng bộ, có trách nhiệm chỉ đạo, điều hành mọi mặt công tác của đảng uỷ, đảng bộ và chịu trách nhiệm trước cấp uỷ cấp trên Bí thư đảng uỷ xã là cán bộ lãnh đạo chủ chốt, là người đứng đầu đảng bộ, Ban Thường vụ và đảng uỷ là linh hồn của cơ quan lãnh đạo xã, thị trấn Đó là người

đề xướng, chủ trì tổ chức mọi hoạt động của Ban Thường vụ đảng uỷ xã, ban chấp hành đảng bộ xã, từ xây dựng nội bộ Đảng đến lãnh đạo các lĩnh vực của đời sống xã hội trên địa bàn xã, thị trấn lãnh đạo các tổ chức trong hệ thống chính trị, lãnh đạo các tổ chức xã hội trên địa bàn xã

Đó là người trực tiếp chăm lo xây dựng các chi bộ trực thuộc đảng uỷ xã trong sạch vững mạnh và xây dựng đội ngũ cán bộ xã, bồi dưỡng và cung cấp cán bộ cho huyện và tỉnh Bí thư đảng uỷ xã có phẩm chất đạo đức tốt, có phong cách làm việc dân chủ khoa học, gần gũi cán bộ, đảng viên và nhân dân, có năng lực tổ chức thực hiện tốt thì xã mới mạnh, mọi hoạt động mới đi vào nền nếp theo đúng đường lối quan điểm của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước

Đối với toàn bộ hoạt động của cấp uỷ và đảng bộ xã người bí thư cấp uỷ giữ vai trò chủ chốt nhất, có tác dụng quyết định đến năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của đảng bộ Bí thư cấp uỷ có trách nhiệm trong xây dựng nội bộ đảng, nâng cao trình độ mọi mặt cho đội ngũ đảng viên Lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức đảng làm tốt công tác đảng viên, phát triển đảng viên mới, giáo dục đảng viên, phân công đảng viên Thông qua hoạt động thực sự hiệu quả của đội ngũ

đảng viên, Đảng bộ giáo dục cho nhân dân nhận thức được tầm quan trong của việc tham gia xây dựng đảng bộ Qua đó, động viên nhân dân giám sát đảng viên

và tổ chức đảng, cung cấp thông tin kịp thời chính xác nhằm góp phần xây dựng

tổ chức cơ sở đảng trong sạch vững mạnh

Tập thể cấp uỷ và bí thư đảng uỷ phải thật sự chuyên tâm đoàn kết, là hạt nhân lãnh đạo trong tất cả các công việc của đảng bộ Chỉ bằng sự nỗ lực của chính mình thì nhân dân mới thừa nhận sự vững mạnh của đảng bộ và tầm quan trọng của cá nhân bí thư đảng uỷ Bí thư đảng uỷ là người chịu trách nhiệm chính trong công tác tổ chức và cán bộ, người trực tiếp làm công tác tư tưởng, quan tâm tới công tác kiểm tra và ký các quyết định theo thẩm quyền

Bí thư cấp uỷ trực tiếp nắm các chủ trương về an ninh quốc phòng và những nhiệm vụ trọng yếu ở cơ sở Ngoài công việc của cấp uỷ viên người bí thư đảng uỷ còn là người chủ trì toàn bộ công việc của cấp uỷ đảng, trực tiếp nắm các vấn đề trọng yếu, các khâu trung tâm, các nhiệm vụ mới nảy sinh, đồng thời chăm lo xây dựng mối quan hệ mật thiết giữa đảng với dân tất cả các mối quan hệ đó đòi hỏi phải được giải quyết thấu tình đạt lý

Xã là nơi hội tụ sự chỉ đạo của hầu hết các nghành, các cấp, các đoàn thể theo hệ thống ngành dọc từ trên xuống, chính vì vậy, bí thư đảng uỷ xã là trung tâm, chủ thể lĩnh hội và thực hiện sự chỉ đạo đó, thực hiện chỉ thị, nghị quyết của cấp trên, nhiệm vụ chính trị của cơ sở

Như vậy, vai trò, nhiệm vụ của bí thư đảng uỷ xã là rất lớn, trong đấu tranh giành chính quyền họ vốn đã rất quan trọng, trong điều kiện đảng cầm quyền lãnh đạo xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc, nhất là trong giai đoạn hiện nay họ lại càng quan trọng hơn Vai trò, nhiệm vụ ấy được tăng lên cùng với tính chất, quy mô rộng lớn của sự nghiệp đổi mới, đòi hỏi vai trò trách nhiệm ngày càng cao của bí thư đảng uỷ xã Do vậy, phải xây dựng được đội ngũ bí thư cấp uỷ có chất lượng đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ của thời kỳ đổi mới

1.2.3 Những nội dung cơ bản và nhân tố ảnh hưởng đến xây dựng đội ngũ

bí thư cấp uỷ xã, thị trấn

1.2.3.1 Nội dung cơ bản trong xây dựng đội ngũ bí thư cấp uỷ xã, thị trấn

Theo tư tưởng của V.I.Lênin, cán bộ lãnh đạo chính trị phải là người trung thành tuyệt đối với Đảng và sự nghiệp cách mạng, nhạy bén về chính trị, vững vàng, có năng lực tổ chức thực tiễn V.I.Lênin còn nhấn mạnh, không phải ngẫu nhiên có được những cán bộ như thế mà phải đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện, thử thách một cách công phu nhẫn nại

V.I.Lênin viết: Tìm cho ra và thử thách hết sức nhẫn nại, hết sức thận trọng, những người thực sự có tài tổ chức, những người có bộ óc sáng suốt và có bản lĩnh tháo vát trong thực tiễn, những người trung thành với chủ nghĩa xã hội, vừa có năng lực lặng lẽ (bất chấp sự hỗn loạn ồn ào ), tổ chức công tác chung vững chắc và nhịp nhàng của khối người to lớn trong phạm vi tổ chức Xô viết Chỉ có những người như thế chúng ta mới đề bạt lên những chức vụ lãnh đạo, quản lý [41; 26]

Kế thừa và phát triển tư tưởng của V.I.Lênin, trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh có nhiều bài viết, bài nói chuyện chỉ ra những khâu của công tác cán bộ Nhất là trong tác phẩm: “Sửa đổi lối làm việc” viết vào tháng 10 năm 1947, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ ra các khâu như huấn luyện cán bộ, kiểm tra cán bộ, chọn cán bộ, dùng cán bộ, đối đãi với cán

bộ Trong đó Người rất coi trọng việc “huấn luyện cán bộ” và khẳng định đó là

“công việc gốc của Đảng” Từ những yêu cầu thực tiển của công tác xây dựng đội ngũ cán bộ Đảng ta đã xác định những nội dung cơ bản để xây dựng đội ngũ

bí thư cấp uỷ xã, thị trấn như sau:

* Xây dựng đội ngũ cán bộ bí thư cấp uỷ xã, thị trấn phải xuất phát từ yêu cầu, nhiệm vụ của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước

Để thực hiện được yêu cầu, nhiệm vụ của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh,

nhân tố quan trọng quyết định hàng đầu là Đảng phải xây dựng được một đội ngũ cán bộ nói chung và bí thư cấp uỷ nói riêng có trình độ chính trị, phẩm chất đạo đức, có tài năng Bởi vì, nếu không có đội ngũ cán bộ đủ tài năng, trí tuệ thì đường lối, chính sách có đúng mấy cũng không trở thành hiện thực trong cuộc sống

Yêu cầu, nhiệm vụ của thời kỳ đẩy mạnh CNH-HĐH đất nước là căn cứ

để Đảng đề ra tiêu chuẩn cán bộ, xây dựng nội dung, phương hướng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, xem xét, đánh giá cán bộ, bố trí sử dụng cán bộ trong mỗi đơn vị Quá trình CNH-HĐH đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc là môi trường thực tiễn để rèn luyện, tuyển chọn và đào tạo cán bộ, nâng cao phẩm chất, kiến thức

và năng lực của đội ngũ cán bộ bí thư cấp uỷ

* Quán triệt quan điểm giai cấp công nhân của Đảng, phát huy truyền thống yêu nước và đoàn kết dân tộc

Thường xuyên quán triệt và tăng cường bản chất giai cấp công nhân của Đảng là vấn đề cơ bản có tính nguyên tắc, xuyên suốt trong quá trình xây dựng Đảng cũng như xây dựng đội ngũ cán bộ đã đuợc Đảng tổng kết trong quá trình hoạt động thực tiễn Quan điểm giai cấp công nhân trong quá trình xây dựng đội ngũ cán bộ được thể hiện ở tất cả các khâu từ tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng đến đánh giá, bố trí, sử dụng cán bộ và chính sách đối với đội ngũ cán bộ

Thường xuyên giáo dục, bồi dưỡng lập trường, quan điểm, ý thức tổ chức

kỷ luật của giai cấp công nhân cho đội ngũ cán bộ nhất là đội ngũ bí thư cấp uỷ

để đào tạo một đội ngũ bí thư cấp uỷ thực sự trung thành với sự nghiệp cách mạng của giai cấp công nhân Tăng cường số cán bộ xuất thân từ giai cấp công nhân, trước hết là số cán bộ chủ chốt trong hệ thống chính trị

Phát huy truyền thống yêu nuớc, đoàn kết tập hợp rộng rãi các loại cán bộ, trọng dụng nhân tài Kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của đội ngũ cán

bộ cách mạng để xây dựng đội ngũ cán bộ hiện tại và tương lai

* Gắn việc xây dựng đội ngũ cán bộ bí thư cấp uỷ với xây dựng tổ chức

và đổi mới cơ chế, chính sách

Xây dựng đội ngũ bí thư cấp uỷ, xây dựng tổ chức và đổi mới cơ chế, chính sách, phương thức, lề lối làm việc có quan hệ chặt chẽ, tác động lẫn nhau

Có nhiệm vụ chính trị mới lập tổ chức, có tổ chức mới bố trí cán bộ, không vì cán bộ mà lập ra tổ chức Mỗi cán bộ trong tổ chức phải có chức năng, nhiệm

vụ, quyền hạn, trách nhiệm rõ ràng

Quy hoạch, đào tạo, bố trí, sử dụng đội ngũ bí thư cấp uỷ phải gắn với yêu cầu và nội dung xây dựng tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh, xây dựng bộ máy nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân, kiện toàn hệ thống chính trị, đổi mới cơ chế chính sách

* Thông qua hoạt động thực tiễn và phong trào cách mạng của nhân dân, nâng cao trình độ dân trí để tuyển chọn, giáo dục, rèn luyện, bồi dưỡng đội ngũ

bí thư cấp uỷ xã, thị trấn

Trên cơ sở phát triển sự nghiệp giáo dục và đào tạo, nâng cao dân trí để xây dựng đội ngũ bí thư cấp uỷ một cách cơ bản, chính quy, có hệ thống; đồng thời thông qua hoạt động thực tiễn và phong trào cách mạng của nhân dân để giáo dục, rèn luyện, đào tạo, đánh giá, sàng lọc, tuyển chọn đội ngũ bí thư cấp uỷ

Không đánh giá, sử dụng cán bộ một cách cảm tính, chủ quan Mọi phẩm giá và bằng cấp, danh hiệu, chức vụ, tài năng và cống hiến đều phải được kiểm nghiệm qua hoạt động thực tiễn Phong trào cách mạng quần chúng là trường học lớn của cán bộ Phải dựa vào dân để phát hiện, kiểm tra, giám sát đội ngũ cán bộ là bí thư cấp uỷ xã, thị trấn

* Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ, công chức cho cả hệ thống chính trị, trên mọi lĩnh vực

Phân công, phân cấp quản lý cán bộ cho các cấp uỷ và các tổ chức đảng, đồng thời, thường xuyên kiểm tra việc thực hiện công tác cán bộ của các ngành, các cấp, coi đây là một trong những công việc quan trọng bậc nhất của lãnh đạo

Những vấn đề về chủ trương, chính sách, đánh giá, bố trí, sử dụng, điều động, đề bạt, khen thưởng, xử lý kỷ luật cán bộ nhất thiết phải do cấp uỷ có thẩm quyền quyết định theo đa số

Nghiêm túc chấp hành các nghị quyết của cấp uỷ về cán bộ; cá nhân phải chấp hành quyết định của tập thể; tổ chức đảng cấp dưới phải chấp hành quyết định của tổ chức đảng cấp trên

1.2.3.2 Những nhân tố ảnh hưởng tới công tác xây dựng đội ngũ cán bộ bí thư cấp uỷ

* Thuận lợi: Từ khi thực hiện đường lối đổi mới, Đại hội đại biểu toàn

quốc của Đảng, Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư các khóa

đã ban hành nhiều chủ trương, nghị quyết về xây dựng đội ngũ cán bộ, lãnh đạo, quản lý các cấp nên đội ngũ cán bộ lãnh đạo đã có bước trưởng thành và tiến bộ

về nhiều mặt Đa số cán bộ có ý thức rèn luyện, nâng cao phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống, có ý thức phục vụ nhân dân, được nhân dân tin tưởng

Đội ngũ cán bộ cơ bản được rèn luyện từ thực tiễn, năng động, sáng tạo, hăng hái thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách đổi mới của Đảng và Nhà nước Trình độ, kiến thức và năng lực quản lý kinh tế, quản lý xã hội ngày càng được nâng cao; số đông cán bộ giữ được đạo đức, phẩm chất cách mạng, lối sống lành mạnh, giản dị, gắn bó với nhân dân; bước đầu đã huy động được các cấp, các ngành cùng các cơ quan có chức năng làm tham mưu trực tiếp xây dựng đội ngũ cán bộ Việc đánh giá, sử dụng cán bộ dân chủ, tập thể hơn trước Từng bước tiêu chuẩn hóa cán bộ, kết hợp các độ tuổi, các loại, các thế hệ cán bộ, đã đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ cán bộ cả về lý luận chính trị, về quan điểm, đường lối của Đảng, về quản lý hành chính, quản lý kinh tế Đã thực hiện một số chính sách phù hợp với tình hình mới, ban hành một số quy chế về quản lý cán bộ , quy trình tiến hành lựa chọn, đề bạt, bầu cử, khen thưởng, kỷ luật cán bộ

* Khó khăn: Việc đánh giá, bố trí, sử dụng cán bộ nhiều khi còn chủ

quan, chưa thật công tâm, chưa hợp lý, thiếu dân chủ hoặc dân chủ hình thức

Bố trí cán bộ trong nhiều trường hợp còn nặng về cơ cấu, lúng túng, bị động khi

bố trí cán bộ chủ chốt là đội ngũ bí thư cấp uỷ; hẹp hòi, định kiến, không mạnh dạn đề bạt cán bộ trẻ; những chính sách đối với cán bộ, nhất là chính sách tiền lương, nhà ở, phương tiện đi lại, điều kiện làm việc còn nhiều bất hợp lý, thiếu công bằng, thực hiện không thống nhất và đồng bộ, chưa tạo được động lực và phát huy tài năng, chưa khuyến khích những cán bộ công tác ở cơ sở, ở những vùng khó khăn

Công tác đào tạo bồi dưỡng chưa gắn với yêu cầu, tiêu chuẩn và quy hoạch sử dụng cán bộ Chất lượng và hiệu quả đào tạo còn thấp Nội dung chương trình và phương pháp đào tạo cán bộ chậm đổi mới, chưa gắn với tổng kết thực tiễn của công cuộc đổi mới Hệ thống trường đào tạo chưa hợp lý Nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo, quản lý công tác cán bộ và nguyên tắc tập trung dân chủ chưa được cụ thể hóa Công tác kiểm tra, quản lý cán bộ chưa chặt chẽ Còn thiếu các quy chế về quản lý cán bộ, luân chuyển cán bộ, nhân dân giám sát, phê bình cán bộ

Kết luận chương 1

Trong quá trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, mỗi giai đoạn của cách mạng đều phải có một đội ngũ cán bộ thích ứng Sự nghiệp đổi mới hiện nay đòi hỏi Đảng ta xây dựng được một đội ngũ cán bộ vững mạnh và đồng bộ Đặc biệt vai trò của cán bộ bí thư cấp uỷ xã, thị trấn có một vị trí, ý nghĩa rất đặc biệt Kinh nghiệm và thực tiễn chỉ rõ: Sự chính xác của đường lối chính sách và thành công của việc thực hiện đường lối, chính sách cũng tuỳ thuộc cuối cùng ở chất lượng của đội ngũ cán bộ Thực tiễn sự nghiệp đổi mới đất nước luôn vận động, vì vậy cấp ủy các cấp cần thường xuyên quan tâm và tiến hành xây dựng đội ngũ cán bộ cơ bản, lâu dài, có hệ thống, qua nhiều con đường, biện pháp khác nhau nhằm từng bước xây dựng đội ngũ cán

bộ tự giác, chủ động, tâm huyết, tận tuỵ với công việc nhằm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước

Chương 2 THỰC TRẠNG XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ BÍ THƯ CẤP ỦY XÃ, THỊ TRẤN

Ở HUYỆN VŨ QUANG, TỈNH HÀ TĨNH HIỆN NAY

2.1 Khái quát về đặc điểm tự nhiên, kinh tế xã hội của huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh

2.1.1 Đặc điểm tự nhiên

Vũ Quang là huyện miền núi biên giới nằm ở phía Tây tỉnh Hà Tĩnh được thành lập theo Nghị định 27/2000/NĐ-CP ngày 04/8/2000 của Chính phủ, huyện được thành lập trên cơ sở chia tách ra từ 12 xã nghèo của 3 huyện gồm các xã: 6 xã (Đức Liên, Đức Hương, Đức Bồng, Đức Lĩnh, Đức Giang, Ân Phú) thuộc huyện Đức Thọ; 5 xã (Hương Thọ, Hương Minh, Hương Đại, Hương Điền, Hương Quang) thuộc huyện Hương Khê và 1 xã (Sơn Thọ) thuộc huyện

Hương Sơn

Cộng hoà dân chủ nhân dân Lào với 30km đường biên giới; phía Nam giáp huyện Hương Khê; phía Bắc giáp huyện Hương Sơn

+ Đơn vị hành chính của huyện: Gồm 11 xã và 01 Thị trấn; 79 thôn xóm Tổng số hộ: 8.830 hộ; dân số: 29.953 người; mật độ dân số: 46,93 người/km2; dân tộc thiểu số: 81 hộ = 370 nhân khẩu (Lào thừng ở xã Hương Quang); số lao động: 17.035 người; tỷ lệ phát triển dân số: 9,7%; thu nhập bình quân đầu người: 19,434 triệu đồng/người/năm; tỷ lệ hộ nghèo chiếm 14,04%, số hộ cận nghèo chiếm 17,83%

+ Tổng diện tích tự nhiên của toàn huyện: 63.820 ha; đất nông nghiệp: 3.296 ha = 51%; đất Lâm nghiệp: 5.388 ha = 84,4%; đất nuôi trồng thủy sản: 16,0 ha = 0,03%; đất ở: 230 ha = 0,4%; đất chuyên dùng: 1.360 ha = 2,1%; đất tôn giáo tín ngưỡng: 4,0 ha = 0,01%; đất nghĩa trang, nghĩa địa: 161 ha = 0,3%; đất sông suối và mặt nước chuyên dùng: 1.660 ha = 2,6%; đất bằng chưa sử

dụng: 677 ha = 1,0%; đất đồi núi chưa sử dụng: 2.559 ha = 4,0%; núi đá không

có rừng cây: 0,02 ha = 0,03%

2.1.2 Kinh tế, văn hoá xã hội

+ Kinh tế: Tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân hàng năm đạt 14,31%, tăng 3,1% so với nhiệm kỳ trước Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực năm 2010 tỷ trọng công nghiệp-tiểu thủ công nghiệp-xây dựng 42,34%; thương mại-dịch vụ 31,81%; nông-lâm-thuỷ sản 25,85%; thu nhập bình quân đầu người đạt 12,39 triệu đồng đến nay (2013) nông-lâm-thuỷ sản chiếm 45,92%; công nghiệp-xây dựng chiếm 25,52%; thương mại-dịch vụ chiếm 28,56% Thu nhập bình quân đầu người đạt 19.434 ngàn đồng

+ Văn hoá xã hội: Các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thông tin tuyên

truyền được đổi mới cả nội dung, hình thức, chất lượng được nâng lên, thu hút

được sự quan tâm của quần chúng nhân dân Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” được chú trọng Số gia đình được công nhận gia đình

văn hóa đạt 85% (đạt mục tiêu đề ra); có 62/93 làng được công nhận là làng văn hóa, (vượt mục tiêu 1,6%); 35 cơ quan được công nhận là cơ quan văn hóa; tăng

29 đơn vị so với năm 2005 Các thiết chế văn hoá được đầu tư, văn hoá vật thể

và phi vật thể được quan tâm bảo tồn và phát triển

* Những thuận lợi, khó khăn

- Thuận lợi: Vũ Quang là huyện mới được thành lập nên được sự quan

tâm hỗ trợ của Chính phủ, các Bộ, ngành Trung ương và của Tỉnh về nguồn vốn đầu tư xây dựng cơ sở vật chất hạ tầng kỹ thuật Công tác quy hoạch phát triển kinh tế xã hội cũng như đầu tư xây dựng cơ bản được thiết kế đồng bộ, tổng thể Bên cạnh những khó khăn trước mắt Vũ Quang còn tiềm ẩn nhiều tiềm năng về kinh tế, du lịch chưa được khai phác và phát huy lợi thế vốn có như: Khu di tích lịch sử Thành Cụ Phan Đình Phùng là một trong những cái nôi về tinh thần đấu tranh chống giặc ngoại xâm của dân tộc; Khu du lịch sinh thái Vườn Quốc gia

Vũ Quang có nhiều loài động thực vật quý hiếm được ghi vào sách đỏ được bảo

vệ Nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú về trử lượng sắt, vàng chưa được khai thác; đá vôi xanh có thể đưa vào sản xuất xi măng; cát sỏi có ở các sông suối của Vũ Quang với trữ lượng lớn đảm bảo tiêu chuẩn chất lượng cho ngành xây dựng

Tốc độ tăng trưởng kinh tế đã thu được những kết quả to lớn, thu nhập bình quân đầu người hàng năm ngày càng được nâng lên Tốc độ phát triển công nghiệp, xây dựng gia tăng với tốc độ nhanh góp phần làm chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng tích cực, đúng định hướng phát triển chung của tỉnh đó là: Tăng tỷ trọng công nghiệp, giảm dần tỷ trọng nông nghiệp, chuyển dịch mạnh

cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp xây dựng và dịch vụ, đưa Hà Tĩnh từ một tỉnh nông nghiệp sớm trở thành tỉnh có công nghiệp dịch vụ phát triển, đến năm

2015 trở thành một trong những trung tâm công nghiệp phát triển của miền Trung; Đến năm 2020 có mức thu nhập bình quân đầu người ít nhất bằng khoảng 85% mức trung bình của cả nước

- Khó khăn: Các yếu tố khí hậu Vũ Quang thuộc đới khí hậu Bắc Trung

Bộ chịu ảnh hưởng của khí hậu nhiệt đới gió mùa và có một mùa đông giá lạnh của miền Bắc nên thời tiết, khí hậu rất khắc nghiệt Diện tích đất tự nhiên chủ yếu là đồi núi Hàng năm vào giữa tháng 8 đến tháng 10 trong năm nhân dân huyện Vũ Quang thường xuyên chịu những trận lũ lụt lịch sử, đặc biệt những năm gần đây nhân dân trong vùng phải hứng chịu hạn hán, mất mùa, úng ngập,

bão lụt và thiệt hại tính mạng con người do thiên tai gây ra

Ngành nghề chính của nhân dân huyện Vũ Quang chủ yếu là sản xuất nông nghiệp, trồng rừng, khai thác rừng và các ngành nghề phụ khác, đời sống nhân dân gặp nhiều khó khăn, địa hình phức tạp, giao thông đi lại bị chia cắt bởi nhiều khe suối Đặc biệt trên địa bàn huyện có con sông Ngàn Sâu chảy dọc theo chiều dài huyện nên ảnh hưởng rất lớn đến giao thông trên địa bàn cũng như thiên tai lũ lụt hàng năm

Để tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển kinh tế vùng sâu, vùng xa một cách bền vững Đảng và Nhà nước đã có chủ trương tăng cường đầu tư cho những vùng miền núi, vùng khó khăn, nhằm nâng cao đời sống nhân dân, giảm dần khoảng cách với miền xuôi và củng cố vững chắc quốc phòng an ninh biên giới điều đó đòi hỏi phải có một đội ngũ cán bộ đảm bảo về số lượng và chất lượng

2.2 Công tác xây dựng đội ngũ bí thƣ cấp ủy xã, thị trấn ở huyện

Vũ Quang hiện nay

2.2.1 Thực trạng đội ngũ bí thư cấp uỷ xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh hiện nay

Căn cứ vào kết quả điều tra 11 xã và 01 thị trấn của huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh, cùng với những đánh giá của cấp uỷ huyện về kết quả thực hiện Nghị quyết TW 5 (khoá IX) về đổi mới và nâng cao chất lượng hệ thống chính trị xã, phường, thị trấn, và báo cáo kiểm điểm thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ huyện lần thứ III (nhiệm kỳ 2010-2015) đã cho thấy đội ngũ bí thư đảng uỷ xã, thị trấn ở huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh với thực trạng như sau:

+ Số lượng cơ cấu

Bảng 2.1: Số lƣợng bí thƣ cấp uỷ xã, thị trấn huyện Vũ Quang, tỉnh

Số lượng

Tỷ lệ

%

Số lượng

Tỷ lệ

%

Số lượng

Số liệu trên cho thấy, cán bộ nữ là Bí thư ở các xã, thị trấn không có Đó

là một cơ cấu cán bộ không bình thường khi thực hiện sự bình đẳng về giới, đồng thời cũng không bình thường khi ở nông thôn nữ chiếm tỷ lệ khá cao trong dân cư và trong lao động sản xuất Nhiều năm nay, Huyện ủy Vũ Quang đã có chủ trương coi trọng việc bố trí, sử dụng cán bộ nữ ở các cấp, các ngành, nhưng thực tế vẫn chưa tạo ra được sự chuyển biến rõ rệt ở cấp xã, thị trấn

Từ sự đánh giá trên đây, chúng ta có thể khẳng định, cán bộ Bí thư cấp

ủy các xã miền núi huyện Vũ Quang so với tình hình chung còn có nhiều bất cập, chưa tương đồng, có hiện tượng quá chênh lệch về giới Đó là những yếu

tố không thuận lợi cho huyện Vũ Quang trong việc phát huy vai trò của đội ngũ cán bộ này

Tỷ lệ

%

Số lượng

Tỷ lệ

%

Số lượng

Tỷ lệ

%

Số lượng

Vì vậy, trong những năm tới nếu huyện không làm tốt công tác quy hoạch để đào tạo nguồn cán bộ thì sẽ không có nguồn cán bộ để thay thế

+ Về thâm niên công tác

Bảng 2.3: Thâm niên công tác của bí thƣ cấp uỷ xã, thị trấn huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh tính đến tháng 7 năm 2014