Môn học này giúp học sinh bước đầu làm quen với những phương pháp giải quyết vấn đề theo quy trình công nghệ và kĩ thuật sử dụng máy vi tính phục vụ học tập và cuộc sống.. Tin học tạo ra
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VĨNH TƯỜNG
TRƯỜNG THCS NGUYỄN KIẾN
- -CHUYÊN ĐỀ TIN HỌC LỚP 7
ĐỀ TÀI: MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÚP
HỌC SINH SỬ DỤNG CÓ HIỆU QUẢ
CÁC HÀM GIẢI BÀI TOÁN
TIN HỌC LỚP 7
Người thực hiện: Lê Thị Minh phương
Tổ: Khoa học tự nhiên
Năm học 2016-2017
Trang 2I Lý do chọn đề tài
Môn Tin học ở trường phổ thông nhằm mục đích trang bị cho học sinh những hiểu biết ban đầu về công nghệ thông tin và vai trò của nó trong xã hội hiện đại Môn học này giúp học sinh bước đầu làm quen với những phương pháp giải quyết vấn đề theo quy trình công nghệ và kĩ thuật sử dụng máy vi tính phục vụ học tập và cuộc sống Tin học có ý nghĩa rất to lớn đối với sự phát triển trí tuệ, tư duy thuật toán, góp phần hình thành học vấn phổ thông cho học sinh
Tin học hỗ trợ cho hoạt động học tập của học sinh, góp phần làm tăng hiệu quả giáo dục Tin học tạo ra môi trường thuận lợi cho học tập suốt đời và học từ
xa, làm cho việc trang bị kiến thức, kĩ năng và hình thành nhân cách học sinh không chỉ giới hạn trong khuôn khổ của nhà trường, mà còn có thể thực hiện ở mọi nơi, mọi lúc Các kiến thức và kĩ năng trong môi trường học tập này thường xuyên được cập nhật làm cho học sinh có khả năng đáp ứng những đòi hỏi mới nhất của
xã hội
Bộ môn Tin học ở trường THCS được chia làm hai phần chính:
+ Lý thuyết
+ Thực hành
Hai phần này đều có tác dụng bổ trợ cho nhau, qua lý thuyết các em sẽ định hình được giờ học thực hành sắp tới sẽ làm gì và có thể khai thác thêm mà không
bỡ ngỡ trước những câu hỏi mà giáo viên đưa ra Ngược lại phần thực hành có tác dụng củng cố lại kiến thức của lý thuyết, buộc người học phải nắm được nội dung của lý thuyết
Đặc biệt ở bộ môn Tin học lớp 7 cung cấp cho học sinh một số kiến thức và
kĩ năng ban đầu về chương trình bảng tính thông qua phần mềm Microsoft Excel, điểm nổi bật của chương trình bảng tính Excel là cung cấp các công cụ, tính năng mạnh hỗ trợ tính toán trong bảng tính
Cách sử dụng các hàm trong bảng tính được thiết kế sẵn là các phép tính đặc biệt và phức tạp, nên giáo viên cần cho học sinh biết hàm được thiết kế sẵn có cú pháp riêng, đòi hỏi học sinh phải tuân thủ quy tắc sử dụng hàm, phải có kỹ năng thực hành thành thạo, nhưng đa số học sinh lại có hoàn cảnh kinh tế khó khăn, không có điều kiện luyện tập nhiều trên máy và chưa biết vận dụng các hàm để giải bài toán
Trang 3Là một giáo viên, thành quả đạt được trong lao động là chất lượng học tập của học sinh trong bộ môn mình phụ trách, tôi luôn trăn trở và tự hỏi làm thế nào
để có nhiều học sinh học tốt làm được nhiều bài tập về hàm trong excel Chính
điều đó đã thôi thúc tôi nghiên cứu và viết đề tài: “Một số biện pháp giúp học
sinh sử dụng có hiệu quả các hàm để giải bài toán tin học lớp 7”.
II Thực trạng dạy học tin học hiện nay trong nhà trường
a) Về phía học sinh
Trong giờ học có khi các em chưa thực sự tập trung chú ý vào bài giảng của thầy cô, tiếp thu kiến thức một cách thụ động, không suy nghĩ mài mò để tự mình khám phá ra kiến thức mới Do học sinh không có điều kiện tiếp xúc nhiều với máy vi tính cho nên các em chưa thực sự tự tin khi sử dụng máy vi tính
Học sinh chưa có ý thức tự giác trong học tập, chưa có phương pháp tự học
ở nhà Các em còn mặc cảm thiếu tự tin trong học tập, không chịu trao đổi học hỏi bạn bè, thầy cô
Việc học lý thuyết tiếp xúc với các từ tiếng Anh chuyên ngành còn hạn chế, đôi khi máy tính đặt ra câu hỏi tiếng Anh học sinh không biết máy tính báo lỗi gì, hay máy yêu cầu thực hiện công việc gì
Hơn nữa khi thực hành các em chưa làm chủ được mình còn mang tính bị động, bỡ ngỡ với những trường hợp máy tính báo lỗi khi nhập sai tên hàm hoặc sai
cú pháp
b) Về phía giáo viên
Phần lớn giáo viên tuổi đời, tuổi nghề còn trẻ nên kinh nghiệm giảng dạy còn hạn chế
Chưa được tập huấn bồi dưỡng chuyên môn nhiều, sách tham khảo còn hạn chế nên việc giảng dạy gặp nhiều khó khăn
B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I Biện pháp thực hiện:
1 Giúp học sinh nắm vững lý thuyết khi sử dụng hàm.
a) Hướng dẫn học sinh nắm vững các thành phần chính trên trang tính:
- Trang tính: gồm các cột và các hàng là miền làm việc chính của bảng
tính
– Ô tính: là vùng giao nhau giữa cột và hàng
Trang 4VD: ô A3 là giao của cột A và hàng thứ 3.
– Khối: là một nhóm các ô liền kề nhau, tạo thành hình chữ nhật Khối có thể là
một ô, một hàng, một cột hay một phần của hàng hoặc của cột
VD: C2:D3
– Hộp tên: là ô bên trái thanh công thức, hiển thị địa chỉ của ô đang chọn
– Thanh công thức: Cho biết nội dung ô đang được chọn.
b) Hướng dẫn học sinh nhập các dạng dữ liệu vào ô tính:
– Dữ liệu số: là các số 0,1, ,9, dấu (+) chỉ số dương, dấu (–) chỉ số âm và dấu
% chỉ tỉ lệ phần trăm Thông thường, dấu phẩy (,) được dùng để phân cách hàng nghìn, hàng triệu, , dấu chấm (.) để phân cách phần nguyên và phần thập phân
VD: 120; -162; 15.55
– Dữ liệu kí tự: là dãy các chữ cái, chữ số và các kí hiệu VD: Lớp 7A, Điểm
thi
– Ở chế độ ngầm định, dữ liệu số được căn thẳng lề phải và dữ liệu kí tự được căn thẳng lề trái trong ô tính
Ô tính được chọn
Một khối
Thanh công thức Hộp tên Địa chỉ ô được chọn
Tên hàng
Tên cột
Hình 1: Các thành phần chính trên trang tính
Trang 5c) Hướng dẫn học sinh nắm vững các phép toán trong chương trình bảng tính
- Các kí hiệu phép toán trong công thức:
bảng tính
Thứ tự ưu tiên các phép toán như trong toán học:
1 Dấu ngoặc ( )
2 Luỹ thừa ( ^ )
3 Phép nhân ( * ), phép chia ( / )
4 Phép cộng ( + ), phép trừ ( - )
d) Hướng dẫn học sinh nắm vững các bước nhập công thức
Ví dụ: Cần nhập công thức:
tại ô B2
5 ) 3 6 ( 5 : ) 3 12
B1: Chọn ô cần nhập
B2: Gõ dấu =
B4: Nhấn Enter hoặc nháy chuột vào nút này
B3: Nhập công thức
4949661
Trang 6Các bước nhập công thức
- Chọn ô cần nhập công thức
- Gõ dấu =
- Nhập công thức
Nhấn Enter để kết thúc
1.2 Giúp học sinh biết sử dụng hàm phù hợp với yêu cầu bài toán.
Trong chương trình bảng tính, hàm là công thức được định nghĩa từ trước Hàm được sử dụng để thực hiện tính toán theo công thức với các giá trị dữ liệu cụ thể Biết cách sử dụng các hàm có sẵn trong chương trình bảng tính giúp việc tính toán được dễ dàng và nhanh chóng hơn
Khi sử dụng hàm để tính toán là sử dụng địa chỉ trong ô tính Địa chỉ của các ô tính cũng có thể đóng vai trò là biến trong các hàm Khi đó giá trị của các hàm sẽ được tính với các giá trị cụ thể là nội dung dữ liệu trong các ô tính có địa chỉ tương ứng
Ví dụ 1: Tính tổng số điểm của ba môn Toán, Lý, Tin học được cho trong bảng
dưới đây:
Đối với ví dụ trên có nhiều cách giải, nhưng thông thường học sinh sẽ giải bằng cách sau:
Trang 7Đối với cách này việc nhập số vào công thức mất nhiều thời gian và có thể nhập sai trong quá trình nhập Từ đó giáo viên sẽ hướng dẫn học sinh cách sử dụng công thức bằng cách sử dụng địa chỉ trong ô tính
Đối với cách hai sử dụng địa chỉ để tính toán, người dùng chỉ cần nhập công thức ban đầu tại ô F2 các ô còn lại chỉ cần sao chép công thức là được kết quả ngay Cách này là cách mà học sinh dễ sử dụng công thức để tính toán và ít sai sót
Ví dụ 2: Tính điểm trung bình cộng của các môn học được cho ở bảng sau:
Trang 81.3 Giúp học sinh nắm vững cách sử dụng hàm khi giải bài toán.
a) Hàm tính tổng (SUM)
Cú pháp: =SUM(a,b,c, )
Trong đó các biến a,b,c, đặt cách nhau bởi dấu phẩy, có thể là các số hay địa chỉ của các ô tính, địa chỉ các khối Số lượng các biến là không hạn chế
Ví dụ 3: Tính tổng số điểm của ba môn Toán, Lý, Tin học được cho trong bảng
dưới đây:
Cách 1: Sử dụng hàm SUM theo địa chỉ các ô tính
Ví dụ 4: Tính tổng các số điểm của ba môn TOÁN, LÝ, TIN HỌC của 10 học sinh
Trang 9Với ví dụ này nếu ta áp dụng công thức để tính tổng các số điểm của ba môn Toán, Lý, Tin học thì mất nhiều thời gian nhập địa chỉ của từng ô tính Trong khi
đó ta sử dụng hàm rất nhanh và chính xác
b) Hàm tính trung bình cộng (AVERAGE)
Cú pháp: =AVERAGE(a,b,c, )
Trong đó các biến a,b,c, đặt cách nhau bởi dấu phẩy các số hay địa chỉ của các
ô tính, địa chỉ các khối Số lượng các biến là không hạn chế
Ví dụ 5: Tính điểm trung bình cộng của các môn học được cho ở bảng sau:
Tải bản FULL (File Word 15 trang): bit.ly/3oMqUw1
Dự phòng: fb.com/TaiHo123doc.net
Trang 10Cách 1: Tính theo hàm AVERAGE
Đối với các em học sinh khối 7 thì việc sử dụng hàm để tính trung bình là khó vì các em không nhớ được hàm AVERAGE
Ngoài cách cho các em về học thuộc hàm AVERAGE thì giáo viên có thể hướng dẫn cho học sinh sử dụng công thức hoặc sử dụng hàm SUM để tính trung bình môn của các em học sinh
Cách 2: Tính theo hàm SUM
4949661