Sáng kiến kinh nghiệm Sáng kiến kinh nghiệm: Sử dụng kiến thức liên môn để dạy học có hiệu quả bài 3 “Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” – Chương trình Giáo dục quốc phòng – an ninh lớp 11 THPT
Trang 1
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐẮK LẮK
TRƯỜNG THPT NGUYỄN CHÍ THANH
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI: “Sử dụng kiến thức liên môn để dạy học có hiệu quả bài 3 “Bảo vệ
chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” – Chương trình Giáo dục
quốc phòng – an ninh lớp 11 THPT”
GIÁO VIÊN THỰC HIỆN: TRẦN BÌNH PHƯƠNG
ĐẮK LẮK, THÁNG 03 NĂM 2020
z
Trang 21 Lý do lựa chọn đề tài
Giáo dục quốc phòng - an ninh (GDQP-AN) trong nhà trường là một bộ phận không táchrời của nền giáo dụcquốc dân, là một nội dung cơ bản trong việc xây dựng nền quốc phòng toàndân và an ninh nhân dân (QPTD & ANND) Là môn học chính khóa trong chương trình giáodục cấp Trung học phổ thông (THPT) hiện nay, góp phần giáo dục toàn diện cho học sinh lòngyêu nước, yêu chủ nghĩa xã hội niềm tự hào và sự trân trọng đối với truyền thống đấu tranhchống giặc ngoại xâm của các lực lượng vũ trang, của dân tộc Việt Nam Có kiến thức cơ bản vềmôn Giáo dục quốc phòng, an ninh GDQPAN, có kỹ năng quân sự cần thiết tham gia vào sựnghiệp xây dựng nền QPTD & ANND sẵn sàng bảo vệ toàn vẹn chủ quyền lãnh thổ Tổ quốcViệt Nam xã hội chủ nghĩa vững mạnh Nhận thức rõ vị trí, vai trò của nhiệm vụ nêu trên,những năm qua Bộ Giáo dục Đào tạo, Sở Giáo dục và Đào tạo Đắk Lắk đã có các văn bản chỉđạo về việc thực hiện giảng dạy môn học GDQPAN sát sao và phù hợp với tình hình thực tiễn.Giáo dục quốc phòng, an ninh cho học sinh còn là nhiệm vụ quan trọng trong đào tạo conngười mới XHCN nhằm giáo dục cho thế hệ trẻ nói chung có ý thức tổ chức kỷ luật, tinh thầntập thể ý thức tư duy và kiến thức, kỹ năng quân sự cần thiết chuẩn bị nhân lực, bồi dưỡng nhântài cho nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc là một trong những nội dung giáo dục toàn diện trong nhàtrường, góp phần hình thành nhân cách con người mới Đối với giáo viên đang giảng dạy mônhọc Giáo dục quốc phòng - an ninh, công việc giảng dạy phải gắn liền với nghiên cứu khoa học,đây là con đường ngắn nhất để không ngừng tích lũy kiến thức nâng cao trình độ “gọt sắc tưduy”, nhằm góp phần tìm ra những hình thức, phương pháp thích hợp và hiệu quả nhất để truyềnđạt kiến thức cho người học đạt hiệu quả cao nhất
Trong chương trình Giáo dục Quốc phòng - an ninh ở bậc THPT có một nội dung rất quantrọng, đó là “Bảo vệ chủ quyền và biên giới lãnh quốc gia” Nội dung đó được giảng dạy trongchương trình lớp 11, Bài 3: “Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” với thời lượng 5tiết
Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia là một trong những vấn đề cấp thiết củatất cả quốc gia trên thế giới Đối với Việt Nam, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia
là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, nhất là trong giai đoạn hiện nay khi chủ quyền quốc gia trênbiển và các đảo nhất là quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa đang bị xâm phạm Vì vậy, việc giáodục ý thức bảo vệ chủ quyền cho học sinh là một trong những mục tiêu của bộ môn Giáo dụcquốc phòng - an ninh Để làm được điều đó đòi hỏi người giáo viên trong quá trình dạy họckhông những phải có vốn kiến thức phong phú mà còn phải biết kết hợp nhiều phương pháp dạyhọc tích cực để đem lại hiệu quả cao
Trong quá trình dạy - học, ngoài việc nghiên cứu, tìm tòi để bổ sung nguồn kiến thức, tôi
đã kết hợp nhiều phương pháp dạy học tích cực và vận dụng kiến thức liên môn từ các môn như:Ngữ văn, Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân…vào để giảng dạy và đã đạt được hiệu quả khákhả quan Từ kết quả bước đầu đạt được trong quá trình giảng dạy, tôi mạnh dạn viết đề tài:
“Sử dụng kiến thức liên môn để dạy học có hiệu quả bài 3: “Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” – Chương trình Giáo dục quốc phòng - an ninh lớp 11 THPT” sẽ góp
Trang 3phần giải quyết vấn đề trên, đồng thời là vấn đề có ý nghĩa cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quảcủa môn học GDQP-AN ở trường THPT.
2 Mục tiêu, nhiệm vụ nghiên cứu
Mục tiêu: Nhằm góp phần đổi mới hình thức, phương pháp dạy học theo hướng tự giác, tích
cực, làm cho người học tăng cường chủ động, tìm tòi, khám phá, tổng hợp được vốn kiến thức đãhọc của bản thân ở nhiều lĩnh vực kiến thức khác nhau nhưng vẫn đạt được mục đích dạy học, tănghứng thú trong học tập và lĩnh hội kiến thức, làm cho giờ học cả người dạy và người học cảm thấynhẹ nhàng phấn chấn và dễ dàng đạt được mục đích dạy học đề ra, làm tăng tính hấp dẫn của mônhọc, tạo hứng thú cho học sinh trong tiếp thu kiến thức, nhiệt tình phối hợp với giáo viên trong việcdạy và học bộ môn GDQP-AN góp phần chuyển tiếp từ phương pháp giảng dạy truyền thốngsang phương pháp giảng dạy tích cực, nhằm nâng cao chất lượng dạy và học môn GDQP-AN ởtrường THPT
Nhiệm vụ nghiên cứu
Nghiên cứu cơ sở lí luận của việc Sử dụng kiến thức liên môn để dạy học có hiệu quả bài 3
“Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” – Chương trình Giáo dục Quốc phòng, An ninh
lớp 11 THPT
Nghiên cứu cơ sở thực tiễn của việc sử dụng kiến thức liên môn để dạy học có hiệu quả bài
3 “Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” – Chương trình Giáo dục quốc phòng - an
ninh lớp 11 THPT
Thiết kế và sử dụng kiến thức liên môn để dạy học có hiệu quả bài 3 “Bảo vệ chủ quyền lãnh
thổ và biên giới quốc gia” – Chương trình Giáo dục quốc phòng - an ninh lớp 11 THPT.
Tiến hành thực nghiệm sư phạm trong quá trình nghiên cứu và đưa vào vận dụng nếu đề tàithành công thì việc dạy và học sẽ có ý nghĩa rất lớn, nó không chỉ dừng lại ở bài học mà đề tàinghiên cứu mà còn có ý nghĩa tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình nghiên cứu, vận dụng và ápdụng vào nhiều bài khác của chương trình môn học đồng thời chất lượng dạy và học của bộ môn
sẽ được cải thiện theo chiều hướng tiến lên
3 Đối tượng nghiên cứu
Hoạt động dạy và học bộ môn GDQP-AN ở khối lớp 11 của trường THPT
4 Phạm vị nghiên cứu
Nghiên cứu Nghị quyết số 29-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XI về
“Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóatrong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế” và các vănbản chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, Bộ giáo dục và Đào tạo về đổi mới PPDH theo hướng pháthuy khả năng tự học, tự nghiên cứu của HS
Hoạt động dạy học môn GDQP-AN khối 11 THPT, sử dụng kiến thức liên môn để dạy học có
hiệu quả bài 3 “Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” - Chương trình Giáo dục quốc
phòng - an ninh lớp 11 THPT
Đề tài chỉ đi sâu nghiên cứu và vận dụng vào một vấn đề cụ thể và chỉ dừng lại là một sángkiến được hình thành thông qua việc vận dụng của quá trình dạy học của bản thân Giới hạn của đềtài là tìm ra các phương pháp tối ưu nhất để nâng cao chất lượng của môn học Giáo dục quốc
Trang 4phòng - an ninh trong trường THPT, tìm ra những phương pháp tạo hứng thú học tập cho các emhọc sinh theo định hướng đổi mới phương pháp dạy học nhằm nâng cao hiệu quả trong công tácgiáo dục.
Thời gian từ nữa cuối tháng 8 năm 2018 đến hết tháng 5 năm 2019
5 Phương pháp nghiên cứu.
Để tiến hành nghiên cứu đề tài tôi đã sử dụng các nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận,nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn, phương pháp thống kê toán học nhằm:
Nghiên cứu cấu trúc nội dung chương trình môn GDQPAN bậc THPT
Phương pháp trò chuyện, phỏng vấn, quan sát
Truy cập mạng internet
Phương pháp thu thập, phân tích và tổng hợp tài liệu:
Tổng hợp các tài liệu liên quan đến đề tài nghiên cứu bao gồm các môn như Văn học, Lịch
sử, Địa lý, Giáo dục công dân và báo chí trong và ngoài nước
Phương pháp quan sát: Thông qua việc dự giờ của của các giáo viên cùng môn trong tổchuyên môn, phát hiện ra những ưu điểm và tồn tại của các phương pháp từ đó bổ sung những mặttích cực vào đề tài
Phương pháp thực nghiệm: Thông qua các giờ dạy có vận dụng phương pháp mới và khôngvận dụng phương pháp mới, quan sát tổng thể các giờ học, kiểm tra đánh giá lấy kết quả đốichứng
NỘI DUNG CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC NGHIÊN CỨU ĐỀ
TÀI 1.1 Cơ sở lý luận của việc sử dụng kiến thức liên môn trong dạy học ở bậc phổ thông trung học
Sử dụng kiến thức liên môn là để cho học sinh chủ động, hứng thú trong việc tiếp thu kiếnthức phù hợp với đổi mới phương pháp dạy và học hiện nay Đổi mới phương pháp dạy học luôn
là mục tiêu hàng đầu và liên tục của những người làm công tác giáo dục Ở từng thời kì, phươngpháp dạy học cũng sẽ thay đổi sao cho phù hợp với xu thế phát triển chung của toàn xã hội và hấpdẫn với đối tượng giáo dục Vì vậy GDQP-AN cho học sinh trung học phổ thông là một nhiệm
vụ quan trọng trong công tác giáo dục quốc phòng toàn dân, nhằm rèn luyện tính kỉ luật và hìnhthành nhân cách cho học sinh Thông qua môn học, giúp học sinh được nâng cao hiểu biết vềtruyền thống vẻ vang của dân tộc, của quân đội, công an nhân dân Việt Nam và một số nội dung
cơ bản khác về quốc phòng, đồng thời rèn luyện tác phong, nếp sống tập thể có tổ chức, có kỷluật Nội dung chương trình giảng dạy môn giáo dục GDQPAN cả phần lý thuyết và thực hànhcũng như việc tổ chức kiểm tra, hội thao đánh giá kết quả học tập của học sinh đảm bảo đúng, đủnội dung, thời gian theo quy định đã phần nào góp phần củng cố nền quốc phòng toàn dân - anninh nhân dân vững mạnh hiện nay Song phải thừa nhận một thực tế rằng, ở một bộ phận khôngnhỏ học sinh và một số ít giáo viên có biểu hiện xem nhẹ, không mấy hứng thú dạy và học môn
Trang 5học này Việc nhận thức về môn học như vậy chắc chắn sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượngdạy và học của môn học GDQP-AN.
Đổi mới mạnh mẽ sâu rộng phương pháp dạy và học, phương pháp kiểm tra, đánh giá, yêucầu giáo viên cần phải đổi mới phương pháp giảng dạy theo hướng tích cực hoá hơn nữa quátrình học tập của học sinh, phải tạo ra được cơ chế buộc học sinh phải tham khảo tài liệu, chủđộng nắm bắt nội dung môn học, nhằm hiểu sâu hơn nữa kiến thức Đồng thời, cần cải tiếnphương pháp học tập của học sinh, bởi hoạt động của giáo viên trên lớp đã bao hàm hoạt độngcủa học sinh; cũng như vậy, hoạt động học của học sinh luôn chứa đựng vai trò giảng dạy củagiáo viên Để dự báo năng lực học tập, tự giáo dục của học sinh, năng lực giảng dạy của giáoviên, từ đó điều chỉnh, cải tiến phương pháp học tập của học sinh, phương pháp giảng dạy củathầy Có như vậy, chúng ta mới thực sự biến quá trình đào tạo thành quá trình tự đào tạo Nhằmgóp phần đổi mới phương pháp và nâng cao chất lượng dạy và học môn GDQP-AN ở nhà trườngTHPT
Trong chương trình giáo dục phổ thông tổng thể ban hành kèm theo Thông tư số32/2018/TT-BGDĐT ngày 26 tháng 12 năm 2018 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã nêu
rõ “Phải phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh phù hợp với đặc trưng môn học,đặc điểm đối tựơng học sinh, điều kiện của từng lớp học, bồi dưỡng cho học sinh phương pháp tựhọc, khả năng hợp tác, rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động đến tìnhcảm, đem lại niềm vui, niềm hứng thú trong học tập và ý thức trách nhiệm trong học tập của bảnthân”
Môn học GDQP-AN là môn học chính khóa trong trường THPT, là môn học tổng hợp cóphạm vi kiến thức rộng, tổng hợp và khá phức tạp nên để việc truyền thụ kiến thức cho học sinhđạt hiệu quả cao, tạo hứng thú và nâng cao tính tự giác trong việc lĩnh hội kiến thức thì khôngthể tiến hành giảng dạy một cách sơ sài mà đòi hỏi người giáo viên phải thực sự có tâm huyết,luôn chịu khó học hỏi, tìm tòi sáng tạo tìm ra những phương pháp dạy học thích hợp
Bằng phương pháp sử dụng kiến thức liên môn, giáo viên và học sinh có thể trình bày ýtưởng và nội dung bài học một cách rõ ràng, sáng tạo, thông tin được tóm tắt cô đọng, đưa rađược nhiều ý tưởng mới… Trong đó, giáo viên đóng vai trò hướng dẫn, tổ chức, nhận xét, bổsung và đánh giá trong tiết học; học sinh không phải ghi chép nhiều, thời gian của tiết học đượcdùng để thảo luận nghiên cứu và báo cáo; đồng thời học sinh được rèn luyện nhiều kỹ năng, tựtin viết và báo cáo trước tập thể, qua đó giúp các em vượt qua rào cản tự ti và dám thể hiện chínhbản thân mình trước thầy, cô và các bạn trong lớp…
Trong hoàn cảnh và thực trạng như vậy, là một giáo viên cũng đã có nhiều năm giảng dạymôn GDQP-AN ở trườngTHPT, nhiều năm được đị tiếp thu chuyên đề về kiến thức quốcphòng, an ninh, đã từng thử nghiệm phương pháp dạy học theo sử dụng kiến thức liên môn vàomột số tiết học lý thuyết môn GDQP-AN, tôi nhận thấy việc đưa ra những giải pháp nhằm giúpthầy và trò chuyển đổi cách học từ phương pháp cũ sang phương pháp mới tích cực, phối hợpcác phương pháp dạy học với nhau để tạo hiệu quả cao trong tiết học là rất cần thiết
Trong nội dung chương trình giảng dạy môn học Giáo dục quốc phòng - an ninh nói chung
và bài 3 “Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” nói riêng nội dung có lượng kiến
Trang 6thức phong phú đa dạng có chiều sâu và được quy định cụ thể chi tiết rõ ràng, hoạt động dạy củagiáo viên và học của học sinh trong các tiết dạy thường gò bó, khô khan, việc khai thác kiếnthức cũng như để phát huy tính tự giác, tích cực, chủ động sáng tạo ở các em học sinh trong cácgiờ học chưa được quan tâm nhiều, chưa tạo được sự năng động và hứng thú cho người học, cácgiờ học thường chỉ diễn ra một chiều thầy chủ động truyền thụ kiến thức, trò bị động lĩnh hộikiến thức, tính hợp tác giờ dạy giữa thầy và trò còn rất hạn chế, do đó giờ học thường dễ gâynhàm chán cho cả người dạy và người học, hiệu quả của các giờ học thường không như mongmuốn.
Đổi mới phương pháp dạy học đã tạo được hứng thú cho các em học tập môn GDQPAN.Đặc biệt là sau khi đã có kết quả thực nghiệm trong năm học 2018 - 2019 của hai lớp 11A1 và11A3 ở trường THPT để đem ra đối chứng kết quả giữa lớp có vận dụng phương pháp mới vớilớp vẫn vận dụng phương pháp truyền thống tôi thấy các lớp được vận dụng phương pháp mới
có kết quả tốt hơn nhiều Trên cơ sở đó tôi đã mạnh dạn chọn đề tài chọn đề tài này để nghiêncứu và ứng dụng
1.2 Thực trạng công tác giảng dạy môn Giáo dục quốc phòng - an ninh ở trường THPT
Học sinh của trường phần lớn là học sinh người dân tộc thiểu số vùng căn cứ cách mạng,
có thể lực tốt và tinh thần yêu nước nồng nàn
Bản thân tôi cũng là giáo viên đã công tác nhiều năm, tham gia giảng dạy môn GDQPAN
từ 2007 đến nay Chính vì vậy ít nhiều có kinh nghiệm thuận lợi trong công tác giảng dạy mônhọc GDQPAN
Đồng nghiệp trong tổ bộ môn của trường, nhóm chuyên môn của tỉnh luôn hòa đồng cótinh thần tương trợ, trao đổi lẫn nhau trong công tác chuyên môn cũng như công tác tổ chức vàphương pháp giảng dạy
1.2.2 Khó khăn
Phương tiện phục vụ giảng dạy và đồ dùng dạy học của môn GDQPAN chưa được đồng bộ
và nhanh lạc hậu so với thực tiễn
Học sinh đa phần là người dân tộc thiểu số, tuy có thể lực tốt, ngoan hiền song việc tiếpthu lý thuyết rất khó khăn
Thực tế sau nhiều năm giảng dạy nhiều thế hệ học sinh ở trường, tôi nhận thấy đa phần họcsinh học tập một cách thụ động, đơn thuần là chỉ nhớ kiến thức một cách máy móc mà không rènluyện kỹ năng tư duy hay thuyết trình Với cách học truyền thống đã khiến tư duy của nhiều họcsinh đi vào lối mòn, học sinh chỉ ghi chép thông tin, không kích thích được sự phát triển của não
bộ, điều đó làm cho một số học sinh tuy học tập rất chăm chỉ nhưng sự tiếp thu vẫn hạn chế Học
Trang 7sinh học bài nào biết bài đó, cô lập nội dung của các môn mà chưa nhận thấy sự liên hệ của kiếnthức vì thế chưa phát triển được tư duy logic và tư duy hệ thống, việc vận dụng kiến thức vào cácbài học tiếp theo và ứng dụng trong thực tiễn còn rất hạn chế Các em không nắm bắt được kiếnthức trọng tâm, mối liên kết của chúng, bài học trở nên đơn điệu, khó nhớ kiến thức, không kíchthích được tính sáng tạo của cá nhân và tập thể Bên cạnh đó học sinh luôn cảm thấy mất tự tinkhi đứng trước tập thể, không biết làm thế nào để trình bày một vấn đề cho logic và mang tínhthuyết phục Kết quả dẫn đến học sinh không tập trung trong giờ học, mất tự tin khi đến lớp, buồnchán thậm chí thất vọng và đánh mất sự đam mê học hỏi.
Môn học mang tính quân sự và được đưa vào chương trình chính khóa muộn hơn so vớinhiều môn khác, vì thế việc giảng dạy và học tập còn gặp nhiều khó khan, lúng túng đối với cảgiáo viên và học sinh
Trong quá trình dạy học bài 3 “ Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” tôi đã gặpnhững khó khăn:
Tài liệu chủ yếu dựa vào sách giáo khoa, nhưng kiến thức sách giáo khoa còn khô khan, ít minhhọa, ít hình ảnh, tính thời sự còn hạn chế, do đó học sinh khó tiếp thu nội dung bài học
Sách hướng dẫn cho giáo viên chủ yếu sử dụng phương pháp thuyết trình, do đó rất khó khăncho giáo viên nhất là đội ngũ giáo viên không chuyên, những giáo viên chưa được đào tạo chính quyđầy đủ, nên việc đổi mới phương pháp dạy học để nâng cao chất lượng giáo dục cũng như môn họccòn gặp rất nhiều khó khăn
Nhà trường nói chung và đội ngũ giảng dạy GDQP-AN khối THPT được đào tạo chínhquy cho đến nay rất ít, do đó việc giảng dạy môn học chủ yếu phải sử dụng giáo viên đào tạongắn hạn hoặc các giáo viên môn khác Vì chưa được đào tạo bài bản nên một số giáo viên nănglực giảng dạy còn nhiều hạn chế, vì thế chưa chú ý đến chất lượng giờ dạy, chất lượng dạy họckết quả chưa cao
Một số giáo viên khi giảng dạy bài này chưa sử dụng phương pháp dạy học tích cực màchủ yếu còn sử dụng phương pháp dạy học truyền thống đọc chép Một bộ phận không nhỏ phụhuynh, học sinh xem môn Giáo dục quốc phòng – an ninh là môn phụ không thi tốt nghiệp, không thiđại học nên không phải đầu tư nhiều thời gian, do đó học chỉ mang tính đối phó chứ không phải học
1.3 Thực tế của việc giảng dạy bài 3: Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia
Tài liệu chủ yếu dựa vào sách giáo khoa, nhưng kiến thức sách giáo khoa còn khô khan, ítcâu chuyện minh họa, ít hình ảnh, tính thời sự còn hạn chế, do đó học sinh khó nhớ, khó học
Trang 8Sách hướng dẫn giáo viên chủ yếu sử dụng phương pháp thuyết trình, do đó rất khó khăncho giáo viên (nhất là đội ngũ giáo viên không chuyên) trong việc đổi mới phương pháp dạyhọc.
Đa số học sinh chưa hiểu nhiều về vấn đề chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia, nhất làchủ quyền biển đảo Hoàng Sa và Trường Sa
- Trong quá trình giảng dạy bài 3.“Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia”, tôi
luôn trăn trở về phương pháp dạy học thích hợp để giờ học đạt hiệu quả cao
CHƯƠNG 2 MỘT SỐ BIỆN PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC GIẢNG DẠY BÀI 3 “BẢO VỆ CHỦ QUYỀN LÃNH THỔ VÀ BIÊN GIỚI QUỐC GIA” 2.1 Biện pháp giải pháp phối hợp sử dụng kiến thức liên môn để dạy học có hiệu quả bài 3 “Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” – Chương trình Giáo dục quốc phòng - an ninh lớp 11 THPT.
2.1.1 Mục tiêu sử dụng kiến thức liên môn để dạy học có hiệu quả bài 3 “Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia” – Chương trình Giáo dục Quốc phòng, An ninh lớp 11 THPT.
Giúp học sinh chuyển từ cách học truyền thống sang cách học tích cực thông qua hoạtđộng nhóm và rèn luyện kỹ năng báo cáo, thuyết trình
Tiếp tục chuyển đổi từ phương phương pháp hoạt động nhóm, thảo luận và rèn luyện kỹnăng báo cáo sang kết hợp các phương pháp học nói trên với việc sử dụng lược đồ, bản đồ vàhình ảnh
Tận dụng tối đa thời gian của tiết học vào các hoạt động tích cực của học sinh, giảm việcghi chép trên lớp Do đó, giúp học sinh bớt căng thẳng, mệt mỏi để tập trung vào việc nghe giáoviên giảng giải, phân tích bài học
Quá trình thực hiện phương pháp sử dụng kiến thức liên môn để dạy học có hiệu quả, giáoviên sẽ đóng vai trò là người tổ chức, hướng dẫn, nhận xét, bổ sung và đánh giá học sinh, chứkhông đơn thuần chỉ là người truyền đạt kiến thức giáo khoa một cách khô khan
Ngoài ra, với phương pháp sử dụng kiến thức liên môn để dạy học đã và đang áp dụng chonhiều môn học, có thể sử dụng rộng rãi ở nhiều trường học
2.1.2 Nội dung kiến thức liên môn cụ thể cần sử dụng để giải quyết các nội dung của bài
2.1.2.1 Môn Giáo dục quốc phòng, an ninh
Học sinh phải có năng lực tái hiện kiến thức, đánh giá, phân tích các sự kiện lịch sử thôngqua học Giáo dục quốc phòng - an ninh 10 Bài 1 “Truyền thống đánh giặc giữ nước của dântộc Việt Nam”
2.1.2.2 Môn Lịch sử:
Học sinh phải có năng lực tái hiện kiến thức, đánh giá, phân tích các sự kiện lịch sử thôngqua học Lịch sử khối 10 ơ bài 14: “Các quốc gia cổ đại trên đất nước Việt Nam” và bài 17 “Quátrình hình thành và phát triển của nhà nước phong kiến” (Từ thế kỷ X đến thế kỷ XV)
Trang 9Học sinh vận dụng năng lực tư duy để đánh giá, nhận xét, bình luận về những sự kiện lịch
sử mà các em được nghe giảng và thông qua các câu hỏi của giáo viên để thấy được vai trò củacác nhà nước trong việc xây dựng và bảo vệ lãnh thổ
2.1.2.3 Môn Văn học:
Học sinh hiểu được bối cảnh sáng tác, nội dung bài thơ “Sông núi nước nam” của Lý
Thường Kiệt đặc biệt là câu thơ đầu, từ đó các em vận dụng năng lực phân tích, đánh giá đểthấy được sự khẳng định về chủ quyền lãnh thổ, sự tự hào, hãnh diện, kính trọng và biết ơn cônglao trời biển của các anh hùng nói riêng và nhân dân Việt Nam nói chung đối với việc bảo vệlãnh thổ
2.1.2.4 Môn Địa lí:
Học sinh phải vận dụng kiến thức bộ môn cụ thể là ở bài 3 – tiết 3 “Thực hành vẽ lược
đồ”, bài 13 “Đọc bản đồ địa hình, điền vào lược đồ trống” - Địa lí lớp 12 (chương trình chuẩn)
để biết được kí hiệu, tỉ lệ, cách thuyết trình trên lược đồ đặc biệt các em cần vận dụng kĩ năng
vẽ lược đồ để thực hành vẽ lược đồ Đông nam Á nằm ngang bằng hệ thống ô vuông và cácđiểm, các đường tạo biên giới quốc gia Bài 4, bài 5 đia lý 12 để biết “lịch sử hình thành và pháttriển lãnh thổ việt nam” Địa lý 10, bài 6 “Cấu trúc của trái đất” để nắm được vùng lòng đất
2.1.2.5 Môn GDCD:
Học sinh vận dụng năng lực tư duy biện chứng thông qua học bài 9:“Con người là chủ thể
của lịch sử và là mục tiêu phát triển xã hội”; bài 14: “Công dân với sự nghiệp xây dựng và bảo
vệ Tổ quốc” lớp 10 (chương trình chuẩn) để phân tích, đánh giá đức hi sinh của con người Việt
Nam
Vận dụng kỹ năng trình bày nói và viết, đặc biệt là kỹ năng thực hành, vận dụng các vấn đề
đã học vào trong thực tiễn thực để tuyên truyền, vận động mọi người tham gia bảo vệ chủ quyềnlãnh thổ và biên giới quốc gia
2.2 Cách thức phối hợp Sử dụng kiến thức liên môn để dạy học và các hoạt động khác trong dạy học
Để học sinh có thể vận dụng, sử dụng kiến thức liên môn và phối hợp các hoạt động kháctrong quá trình giảng dạy các tiết học, tôi đã tiến hành các giai đoạn cơ bản sau:
2.2.1 Phân chia nhóm học thông qua đánh giá học lực của học sinh
Trước tiên cần kiểm tra học lực và kết quả môn GDQP-AN của học sinh thông qua bảngđiểm, tiếp theo giáo viên đưa ra những câu hỏi có cấp độ khó nâng cao dần để chọn lọc và đánhgiá đúng thực chất của học sinh Ta cũng có thể thực hiện một bài kiểm tra trắc nghiệm vớinhững câu hỏi ở mức độ khác nhau, bằng cách sử dụng bộ đề thi trắc nghiệm bộ môn để tiếnhành kiểm tra ở các lớp
Sau đó giáo viên tiến hành phân nhóm để các em hoạt động cố định trong các tiết học.Thông thường với sĩ số học sinh trung bình là 40 học sinh/lớp, tôi chia mỗi lớp thành 4 nhómtheo 4 tổ học tập Việc phân nhóm và hoạt động cùng nhau một cách cố định trong mỗi tiết học
sẽ giúp các em làm quen với nhau và tinh thần hỗ trợ sẽ được nâng cao bởi vì kết quả hoạt độngcủa mỗi nhóm sau mỗi tiết học đều được đánh giá, xếp loại Kết quả hoạt động của mỗi thànhviên chính là kết quả hoạt động chung của cả nhóm
Trang 10Mỗi nhóm đều có danh sách thành viên cụ thể, và các em sẽ phải hoạt động theo nhữngtiêu chí mà giáo viên đưa ra Trong các giờ học không nên cho biết trước em nào là người báocáo kết quả của nhóm, như vậy sẽ làm cho các em tích cực và chủ động hơn, gặp khó khăn phầnnào em đó sẽ phải tự chủ động hỏi thành viên trong nhóm Việc chia nhóm ngay từ những ngàyđầu rất quan trọng vì nó sẽ ảnh hưởng tới kết quả hoạt động và điểm số của các em sau này.
2.2.2 Tổ chức cho học sinh hoạt động nhóm
Tiến trình của 1 tiết học: Được tiến hành thông qua các bước cụ thể sau:
Bước 1: Bắt đầu bài học với hệ thống câu hỏi giáo viên cho sẵn trên bảng Với khâu
phân nhóm đã được chuẩn bị ở trên, giáo viên cho các em di chuyển tới các bàn để hoạt độngnhóm Chú ý, hệ thống câu hỏi đưa ra phải bám sát nội dung Mục đích là giúp các em tìm ranội dung chính trong từng phần, từ đó giúp các em tìm ra từ khóa sau này Giáo viên ghi nhữngmục lớn lên bảng, chia bảng theo các phần của đề mục dành thời gian khoảng 15 phút để các emthảo luận
Bước 2: Hoàn thiện nội dung vừa đưa ra trên bảng.
Khi thời gian các em thảo luận nhóm xong, giáo viên gọi đại diện các nhóm lên trình bàylại các ý chính thông qua tài liệu các e vừa chuẩn bị
Bước 3: Rèn luyện kỹ năng báo cáo trong giờ học.
Trong lúc các đại diện mỗi nhóm đang hoàn thành phần trình bày trên bảng, giáo viên sẽgọi đại diện bất kỳ từng nhóm chuẩn bị lên báo cáo phần thảo luận của nhóm mình
Bước 4: Tổng hợp kiến thức và đánh giá.
Cuối tiết học toàn bộ nội dung kiến thức cần nắm bắt được thể hiện trên bảng Học sinhhoàn thiện bài học trong vở của mình Kết quả của ý thức hoạt động thảo luận nhóm, việc ghichép trên bảng, kết quả báo cáo trước lớp và kết quả những ý kiến đóng góp đúng sẽ là thànhtích chung của cả nhóm
Qua quá trình thực hiện các bước giảng dạy như trên tôi đã góp phần giúp học sinh mình tựtin, hứng thú và nắm bắt được nội dung sách giáo khoa và đưa ra được các ví dụ, các minhchứng hợp lý
Đây là bước quan trọng để các em chuyển sang cách học mới với ý thức chủ động tiếp cận
và lĩnh hội kiến thức của bài học một cách hiệu quả
2.3 Giáo án minh họa
BÀI 3 “BẢO VỆ CHỦ QUYỀN LÃNH THỔ VÀ BIÊN GIỚI QUỐC GIA” (5 TIẾT) Phần 1: Ý ĐỊNH GIẢNG BÀI
I MỤC TIÊU
Trang 111 Về kiến thức:
Hiểu được khái niệm; sự hình thành; các bộ phận cấu thành lãnh thổ và chủ quyền lãnhthổ, biên giới quốc gia Việt Nam và cách xác định biên giới quốc gia trên đất liền, trên biển,trong lòng đất và trên không
Các quan điểm của Đảng và Nhà nước về xây dựng, quản lý và bảo vệ biên giới quốc gia
Có thái độ đúng đắn, trách nhiệm của công dân và bản thân trong xây dựng quản lý và bảo
vệ biên giới quốc gia
II CẤU TRÚC NỘI DUNG VÀ PHÂN BỐ THỜI GIAN
1 Cấu trúc nội dung của bài:
Bài học gồm 3 phần:
- Lãnh thổ quốc gia và chủ quyền lãnh thổ quốc gia
- Biên giới quốc gia
- Bảo vệ biên giới quốc gia nước cộng hoà xã hội chủ nhĩa Viêt Nam
*Trọng tâm :
- Chủ quyền lãnh thổ quốc gia
- Khái niệm biên giới quốc gia, xác định biên giới quốc gia Việt Nam
- Nội dung cơ bản về bảo vệ biên giới quốc gia nước CHXHCNVN, trách nhiệm của mỗi công dân trong quản lí, bảo vệ biên giới quốc gia
2 Phân bố thời gian
* Tổng thời gian: 5 tiết.
Tiết 1: Lãnh thổ quốc gia
Tiết 2: Chủ quyền lãnh thổ quốc gia, sự hình thành biên giới quốc gia
Tiết 3: Khái niệm biên giới quốc gia, xác định biên giới quốc gia Việt Nam
Tiết 4: Một số quan điểm của Đảng và nhà nước CHXHCNVN về bảo vệ biên giới quốc gia; Vị trí, ý nghĩa của việc xây dựng và quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia
Tiết 5: Nội dung, biện pháp xây dựng và quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia; Trách nhiệm của công dân
III TỔ CHỨC VÀ PHƯƠNG PHÁP
1 Tổ chức
- Lên lớp theo đội hình lớp học
- Lấy đội hình tổ thảo luận
2 Phương pháp :
- Đối với giáo viên: Sử dụng phương pháp thuyết trình, trình chiếu clip, đàm thoại, nêu vấn
đề, liên hệ thực tiễn
Trang 12- Đối với học sinh: Giờ lên lớp ghi chép đầy đủ nội dung cơ bản mà giáo viên trình bày, trảlời những vấn đề giáo viên đạt ra Giờ trao đổi, thảo luận mạnh dạn, tự tin trình bày ý kiến củamình.
IV ĐỊA ĐIỂM
Tại phòng học của các lớp
V CÔNG TÁC BẢO ĐẢM
1 Giáo viên: Quán triệt nhiệm vụ, nghiên cứu tài liệu liên quan, soạn giáo án, phê duyệt
giáo án, thục luyện giáo án Bản đồ Việt Nam, hình ảnh, bút lông, giấy A4, máy tính và máychiếu
2 Học sinh: Ôn tập kiến thức bài trước, đọc trước nội dung bài học Chuẩn bị các nội
dung giáo viên giao cho các tổ, sách giáo khoa, vở ghi, trang phục chỉnh tề
2 Kiểm tra bài cũ:
Câu hỏi: Trình bày trách nhiệm của học sinh trong việc thực hiện luật NVQS nói chung
và đăng kí NVQS nói riêng?
Lời dẫn: Lãnh thổ, cư dân và nhà nước có chủ quyền là ba yếu tố cơ bản cấu thành mộtquốc gia, trong đó lãnh thổ là vấn đề quan trong hàng đầu Chủ quyên toàn vẹn lãnh thổ là vấn
đề thiêng liêng của mỗi quốc gia, dân tộc Bác hồ đã từng dạy
”Các vua Hùng đã có công dựng nước, Bác cháu ta phải cung nhau giữ lấy nước”
Vì vậy xây dựng, quản lý và bảo vệ lãnh thổ là mối quan tâm hàng đầu của mỗi quốc gia, dân tộc, là trách nhiệm của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân Hôm nay thầy mời các em tìm
hiểu nộ dung của bài “Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và biên giới quốc gia”
3 Phổ biến ý định giảng bài
- Tên bài: “BẢO VỆ CHỦ QUYỀN LÃNH THỔ VÀ BIÊN GIỚI QUỐC GIA ”
- Nêu ý định giảng dạy (nêu phần 1)
II TRÌNH TỰ GIẢNG BÀI
Tiết 1: Lãnh thổ quốc gia
Giáo án, SGK, SGV,
Trang 131 Lãnh thổ quốc gia a/
Khái niệm lãnh thổ quốc
gia.
luật BGQG,tranh
Nhóm 1
- Dựa trên bản đồ và biểu đồ, trình bày khái niệm lãnh thổ quốc gia.
- Gv: Lãnh thổ quốc gia là gì? Quátrình hình thành lãnh thổ qua cácgiai đoạn lịch sử gắn với sự ra đờicủa các nhà nước như thế nào ? sauđây các em sẽ được biết qua phầnthuyết trình của đại diện nhóm 1
- SAgiáo khoa Địa
lí lớp 12 (chương trình chuẩn)
để hoànthànhcác nộidung họctập, vởghi, sơ
đồ, hìnhảnh,lược đồ
Giáo án, SGK, SGV,luật BGQG
Trang 14- Các yếu tố cấu thành
lãnh thổ quốc gia: Lãnh
thổ, dân cư, chính quyền
nhóm 1 vừa trình bày chochung ta biết?
- Hs hỏi – Trả lời (nếu có)?
- Gv: Kết luận
- Trình chiếu lược đồ tiến trìnhNam tiến để hình thành lãnh thổcủa quốc gia Việt Nam( xem ở phụ lục)
chiếu,tranh
hoàn toàn và riêng biệt
của mỗi quốc gia nhất
đảo, quần đảo thuộc chủ
quyền quốc gia
Trang 15- Vùng nước: Là vùngnước nằm trong đườngbiên giới quốc gia
Trang 16- Hs nhóm 2 trình bày.
- Gv hỏi: có em nào bổ sung hoặc thắcmắc đối với nội dung của nhóm 2 vừatrình bày cho chung ta biêt?
- Hs hỏi – Trả lời (nếu có)
- GV: Kết luận
- Trình chiếu bản đồ của quốc giaViệt Nam (xem ở phụ lục) để kếtluận vùng đất, hình ảnh cấu trúccủa trái đất để nhấn mạnh và kếtluân vùng lòng đất
- HS: Ghi ý chính
- GV: Vùng nước quốc gia là gì? Nóđược quy định thành các vùng cụthể như thế nào ? chung ta sẽ đượcbiết qua phần thuyết trình của đạidiện nhóm 3
ảnh, sơ
biển nội địa, ao, hồ,
sông, nằm trên vùng
đất liền hay biển nội địa
SGK, vởghi,nộidung đãchuẩn bị
vực biên giới giữa các
đường cơ sở của quốc
gia ven biển Thuộc chủ
quyền hoàn toàn, tuyệt
đối và đầy đủ của quốc
gia ven biển
Tranh
vùng nước nội thuỷ quốc
Trang 173 vừa trình bày cho chung ta biết?
- HS: hỏi – Trả lời (nếu có)
- GV: Kết luận
- Trình chiếu sơ đồ vùng nước củaquốc gia, Bản đồ về đường cơ sởcủa Việt Nam để nói rõ về cácvùng (xem ở phụ lục 5,6,7,8)
- Vùng trời: Là khoảng
không gian bao trùm trên
vùng đất và vùng
nước của quốc gia
* Cho học sinh nghe bài hát hát
“ Nơi đảo xa” của nhạc sỹ Thế Song
do ca NSƯT Tiến Thành thể hiện
- HS: Ghi ý chính
* Vùng lãnh thổ đặc biệt:
Như các tàu thuyền, các
phương tiện bay hợp
- HS: Nhóm 4 trình bày
- GV: Hỏi: có em nào bổ sung hoặcthắc mắc đối với nội dung củanhóm 4 vừa trình bày cho chung tabiêt thi phát biểu?
- HS: Hỏi – Trả lời (nếu có)?
Trang 18- Vùng đất, vùng nước,
vùng trời, vùng lòng đất
là các bộ phận cấu thành
lãnh thổ quốc gia
- Công ước của Liên hợp
quốc về Luật biển năm
1982
- GV: Kết luận
- Trình chiếu hình ảnh tàu thuyền( xem phụ lục) minh họa để làmsáng tỏ vùng trời là khoảng khônggian bao trùm trên vùng đất và vùngnước của quốc gia
- Vùng lãnh thổ đặc biệt: Như các tàuthuyền, …
- HS: Ghi ý chính
Phần 3: KẾT THÚC GIẢNG DẠY
1 Kiểm tra nhận thức: Cũng cố lại những nội dung cơ bản.
2 Hướng dẫn nội dung cần ôn luyện
- Về nhà soạn trả lời các câu hỏi trong SGK
- Vẽ lược đồ thể hiện lãnh hãi Việt Nam tuyên bố năm 1982.
GV yêu cầu HS vận dụng kiến thức môn Địa lí thông qua học bài 3, tiết 3
-Thực hành vẽ lược đồ - Địa lí lớp 12 (chương trình chuẩn) để vẽ lược đồ theo các
bước sau:
Bước 1 : Vẽ khung lược đồ, hệ thống lưới ô vuông
Bước 2 : Xác định một số điểm giới hạn của lãnh thổ cần vẽ
Bước 3 : Vẽ lược đồ hình thể hoàn chỉnh
Bước 4 : Vẽ ranh giới các quốc gia
Bước 5 : Thể hiện bảng chú giải và tên lược đồ.
- Đọc trước bài học tiếp theo
- Giáo viên hướng dẫn học sinh ôn tập nội dung chuẩn bị tiết ở tiết sau
3 Nhận xét đánh giá kết quả học tập
- Xuống lớp
Trang 19Tiết 2 Chủ quyền lãnh thổ quốc gia
1 Nhận lớp, kiểm tra sĩ số, trang thiết bị
2 Kiểm tra bài cũ: Trình bày khái niệm lãnh thổ quốc gia? Các bộ phận cấu thành lãnh thổ quốc gia?
Cớ sao lũ giặc sang xâm phạm.
Chúng bay sẽ bị đánh tơi bời.
Trình chiếu bài thơ; Sông núi nước nam
Gv nêu ý nghĩa bài thơ
Thứ tự, nội dung Thời
Chủ quyền lãnh thổ quốc gia
là quyền tố cao, tuyệt đối, hoàn
toàn và riêng biệt của quốc gia
đối với lãnh thổ và trên lãnh thổ
của mình
Quyền tối cao của quốc gia
đối với lãnh thổ là quyền
5 phút GV:
- Chia lớp học sinh thành 4 nhóm thảo luận nội dung như đã giao nhiệm vụ ở tiết trước
- Cụ thể nhiệm vụ của các nhóm giáo viên nhắc lại như sau:
chiếu, tranhảnh, sơ
Trang 20quyết định mọi vấn đề của quốc
gia với lãnh thổ đó là quyền
thiêng liêng, bất khả xâm phạm
" Nước Cộng hoà xã hội chủ
nghĩa Việt Nam là một nước
độc lập có chủ quyền, thống
nhất và toàn vẹn lãnh thổ bao
gồm đất liền, các hải đảo, vùng
- GV: Hướng dẫn HS thảo luận, nghe
- HS:SGK, vởghi, nộidung đãchuẩn bị
ở nhà củanhóm
b/ Nội dung chủ quyền lãnh
thổ quốc gia.
- Quốc gia có quyền tự do lựa
chon chế độ chính trị, kinh tế,
văn hoá, xã hội phù hợp nguyện
vọng của cộng đồng dân cư mà
không có sự can
thiệp áp đặt từ bên ngoài
- Quốc gia có quyền tự lựa
chọn phương hướng phát triển
- Quốc gia có quyền sở hữu
hoàn toàn đối với tất cả các tài
nguyên thiên nhiên trong lãnh
Trang 22thổ của mình - HS: Đọc SGK, suy nghĩ, thảo luận,
trả lời câu hỏi
- GV: Hướng dẫn HS thảo luận, nghe
HS trình bày, kết luận
- HS: Ghi ý chính
- GV: Biên giới quốc gia nước ViệtNam được hình thành và hoàn thiệnnhư thế nào?
- HS: Đọc SGK, suy nghĩ, thảo luận,trả lời câu hỏi
- GV: Hướng dẫn HS thảo luận, nghe
HS trình bày, kết luận
- HS: Ghi ý chính
- GV: Biên giới quốc gia là gì?
- HS: Đọc SGK, suy nghĩ, thảo luận,trả lời câu hỏi
- GV: Hướng dẫn HS thảo luận, nghe
HS trình bày, kết luận
- HS: Ghi ý chính
Câu hỏi: Hãy điền vào chỗ
trống để tìm hiểu “Tuyến biên giới
đất liền”?
- Quốc gia thực hiện quyền tài
phán đối với mọi công dân, tổ
hợp, điều chỉnh, kiểm soát các
công ty đa quốc gia
- Quốc gia có quyền và nghĩa
vụ bảo vệ, cải tạo lãnh thổ quốc
gia theo những nguyên tắc
chung của pháp luật quốc
tế
II BIÊN GIỚI QUỐC GIA
1 Sự hình thành biên giới
quốc gia Việt Nam.
Biên giới quốc gia Việt Nam
dần dần được hoàn thiện
* Tuyến biên giới đất liền:
- Biên giới Việt Nam - Trung
Quốc dài 1.306 km đã được hai
nước ký hiệp ước biên giới
quốc gia trên đất liền
- Biên giới Việt Nam - Lào dài
2067 km được hoạch định và
cắm mốc theo hiệp ước hoạch
định biên giới ngày
Hình ảnh
Việt Nam
Trang 24Biên giới Viêt Nam Campuchia dài 1137 km đượchoạch định theo hiệp ước ngày27/02/1985 là hiệp ước bổ sungngày 10/10/2005, phấn đấuhoàn thành cắm mốc vào
-năm 2012
* Tuyến biển dảo Việt Nam
Được xác định 12 điểm để xácđịnh đường cơ sở để tính chiềurộng lãnh hải theo tuyên bốngày 12/11/1982 ( từ điểm 0đến điểm A11)
Bảng hoàn thành như trên:
- Đã đàm phán với TrungQuốc ký kết hiệp định phanđịnh Vinh Bắc Bộ ngày25/12/2000
- Ký kết với Campuchia thiếtlập vùng nước lịch sử giữa hainước ngày 07/07/1982
- - GV: Tổng kết, học sinh ghi những
ý chính
- GV: Giải thích cho học sinh hiểu
về đường cơ sở và cách xác địnhđường cơ sở của Việt Nam
- HS: Nhìn vào hình ảnh và giảithích
của GV để nắm vững nội dung
- Ký Hiệp định phân định biểnvới Thái Lan, Inđônêxia
* Cần phải giải quyết các vấn đềchủ quyền hai quần đảo Trường
Sa và Hoàng Sa, biên giới biển,vùng đặc quyền kinh tế, thềmlục địa
- GV: Chủ quyền của Việt Namtrên biển Đông được ký kết với cácnước vào những năm nào?
Biên giới Km Mốc thời
Trang 26Phần 3: KẾT THÚC GIẢNG DẠY
1 Kiểm tra nhận thức: Cũng cố lại những nội dung cơ bản.
2 Hướng dẫn nội dung cần ôn luyện
- Về nhà soạn trả lời các câu hỏi trong SGK
: Trong bài thơ: Sông núi nước Nam – Lý Thường Kiệt đã truyền lại:
Sông núi nước Nam vua Nam ở
Rành rành định phận ở sách trời
Cớ sao lũ giặc sang xâm phạm.
Chúng bay sẽ bị đánh tơi bời.
Qua bài thơ trên, em hãy phân tích bài thơ để thấy được đây là một bản tuyên ngôn độc lập của nước Nam
3 Nhận xét đánh giá kết quả học tập
- Xuống lớp
Tiết 3
1 Nhận lớp, kiểm tra sĩ số, trang thiết bị
2 Kiểm tra bài cũ: Trình bày khái niệm chủ quyền lãnh thổ quốc gia? Trên đất liền lãnh thổ Việt Nam giáp với những nước nào, chiều dài ?
- Biên giới quốc gia là giới hạn lãnh
thổ của mỗi quốc gia
- Biên giới quốc gia xác định chủ
GV: Hướng dẫn học sinh tìmhiểu nội dung
GV: Khái niêm biên giới quốcgia?
H/S: trả lời
GV:Giáo án, SGK, SGV,luật
Trang 27quyền hoàn toàn và tuyệt đối của
quốc gia đối với lãnh thổ
*.Khái niệm: "Biên giới quốc gia
nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt
Nam là đường và mặt thẳng đứng
theo đường đó để xác định giới hạn
lãnh thổ đất liền, các đảo, các quần
đảo trong đó có quần đảo Hoàng Sa
và Trường Sa, vùng biển, lòng đất,
vùng trời của nước cộng hòa xã hội
chủ
nghĩa Việt Nam"
GV: Tổng kết, khái quát h/s ghi nhũng ý chính
BGQG
chiếu, tranh ảnh, sơ
đồ, phấn viết
b Các bộ phận cấu thành biên
giới quốc gia.
- Biên giới quốc gia trên đất liền:
GV: Hướng dẫn học sinh tìmhiểu nội dung
Là biên giới phân chia chủ quyền
lãnh thổ đất liền của một quốc gia
với quốc gia khác
GV: Biên giới quốc gia trên đất liền là NTN?
H/S: Suy nghĩ trả lời
- Biên giới quốc gia trên biển:
+ Là đường phân định nội thủy,
lãnh hải giữa các nước có bờ biển
+ Là đường ranh giới phía ngoài của
lãnh hải để phân cách với các vùng
biển và thềm lục địa thuộc chủ
quyền và quyền tài phán của quốc
Trang 28Được xác định bằng mặt thẳng
GV: Hãy xác định biên giới
Trang 29đứng đi qua đường biên giới quốc gia
trên đất liền, trên biển xuống tâm trái
đất
quốc gia trong lòng đất? HS: Suy nghĩ trả lời
- Biên giới trên không:
+ Là biên giới bên sườn được xác
định bằng mặt thẳng đứng đi qua
đường biên giới quốc gia trên đất
liền, trên biển lên không trung
- Hãy xác biên giới quốc gia trên không?
HS: Suy nghĩ trả lời
+ Là biên giới trên cao để phân định
ranh giới vùng trời thhuộc chủ quyền
hoàn toàn và riêng biệt của quốc gia
và khoảng không gian vũ trụ phía
trên
3 Xác định biên giới quốc gia Viêt
Nam
GV: Tổng hợp nội dung chính, hs ghi chép
a Nguyên tắc cơ bản xác định biên
giới quốc gia.
- Các nước thương lượng để giải
quyết vấn đề xác định biên giới quốc
gia
GV: Các nguyên tắc để xác định biên giới quốc gia?