Tính trữ tình trong cỏc sỏng tỏc truyện ngắn lóng mạn thời kỳ đầu của macxim gorky

Xuất phỏt từ lũng yờu mến nhân cách nhà văn, sự say mê tác phẩm củanhà văn cộng với yêu cầu nghiên cứu khoa học trong thực tiễn nên chúng tôichón vấn đề: “Tính trữ tỡnh trong cỏc sỏng tỏ

LỜI CẢM ƠN

Thực hiện tiểu luận này, chúng tôi nhận được sự hướng dẫn tận tình

của Thạc sỹ: Nguyễn Thị Quỳnh Trang cũng như những ý kiến đóng góp

thiết thực của các thầy cô giáo trong tổ bộ môn ngôn ngữ khoa Ngữ Văn

trường Đại học Vinh Xin chân thành cảm ơn!

\

MỤC LỤC

Trang

Mở đầu

I Lý do chọn đề tài

II Lịch sử vấn đề

III Mục đích nghiên cứu

IV Nhiệm vụ nghiên cứu

V Đối tượng khảo sát và phạm vi nghiên cứu

VI Phương pháp nghiên cứu

Nội dung

I Ví trí của bộ phận truyện ngắn lãng mạn trong sự nghiệp văn học của Gorky

1 Bộc lộ nhãn quan hiện thực trong trẻo, hồn nhiên, chân thật, khách quan, đa dạng và rất dàu cảm xúc

2 Tuyên ngôn chính trị, cương lĩnh nghệ thuật

II Đăc điểm độc đáo của tính trữ tình trong tác phẩm lãng mạn của Gorky

1 Nguồn gốc

2 Mối quan hệ giữ yếu tố lãng và yếu tố hiện thực

3 Xác lập lại hai phạm trù cơ bản của Mỹ học: Cái đẹp và cái hùng

4 Đề tài, chủ đề

5 Cảm hứng chủ đạo

6 Nhân vật

III Phương tiện nghệ thuật biểu đạt tính trữ tình trong sáng tác lãng mạn của Gorky

1 Tính trữ tình thể hiện ở hình thức nghệ thuật

Kết luận

Tài liệu tham khảo

MỞ ĐẦU

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI.

Nhà văn Macxim Gorky suốt đời miệt mài lao động, sáng tạo nghệ thuật Ông được coi là nhà văn hoá lỗi lạc, tiểu thuyết gia, nhà viết truyện ngắn mở đầu cho trào lưu văn học hiện thực xó hội chủ nghĩa ễng là người sớm tỡm đến với

văn học nghệ thuật và rất say mê Ông học tập ở nhiều trường đại học trong thựctiễn cũng như trong đấu tranh xó hội vỡ vậy những sỏng tỏc của ụng đậm màusắc hiện thực và lóng mạn.

Ông là đại biểu lớn nhất của nền văn học vô sản Ông đó kế thừa nhữngtruyền thống ưu tú của văn học quá khứ Trước hết là văn học cổ điển Nga thế

kỷ XIX đó tỏi hiện trong sỏng tỏc nghệ thuật những sự kiện vĩ đại của thế giớivào cuối thế kỷ trước đầu thế kỷ này

Xuất phỏt từ lũng yờu mến nhân cách nhà văn, sự say mê tác phẩm củanhà văn cộng với yêu cầu nghiên cứu khoa học trong thực tiễn nên chúng tôichón vấn đề: “Tính trữ tỡnh trong cỏc sỏng tỏc truyện ngắn lóng mạn thời kỳđầu của Macxim Gorky” làm đề tài khai thác căn bản trong tiểu luận này

II LỊCH SỬ VẤN ĐỀ

Tớnh trữ tỡnh trong sỏng tỏc thời kỳ đầu của Macxim Gorky là mảng đềtài hấp dẫn và thú vị nó khích lệ qúa trỡnh khỏm phỏ, nghiờn cứu và thưởngthức truyện ngắn Macxim Gorky

III MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

1 Tổng kết kết quả cỏc cụng trỡnh khỏc để nâng nó lên tầm mới

2 Từ việc phõn tớch những cữ liệu lý luận và thực tiễn truyện ngắnMacxim Gorky rỳt ra cơ sở xó hội, thẩm mỹ, biểu hiện của tớnh trữ tỡnh trongsỏng tỏc lóng mạn thời kỳ đầu

3 Vai trũ của tớnh trữ tỡnh trong việc nõng cao hiệu quả nghệ thuật trongsỏng tỏc truyện ngắn lóng mạn của nhà văn

IV NHIỆM VỤ NGHIấN CỨU

1 Nhiệm vụ khoa học

Từ việc khảo sỏt cỏc cụng trỡnh nghiờn cỳa về truyện ngắn thời kỳ đầu

và về tác giả Macxim Gorky chúng tôi cần đặt ra nhiệm vụ:

Truyện ngắn thời kỳ đầu gồm tuyến truyện mà yếu tố lóng mạn chiếm ưuthế: Makarsuđra, bà lóo Idergin, bài ca chim bỏo bóo, bài ca chim ưng

Nhiệm vụ chớnh của tiểu luận là chỉ ra tớnh trữ tỡnh trong cỏc sỏng tỏctruyện ngắn lóng mạn thời kỳ đầu biểu hiện ra sao? Ý nghĩa như thế nào?

Tiếp đó chỳng tụi tỡm hiểu nguyờn nhõn vỡ sao trong sỏng tỏc thời kỳđầu nhà văn có yếu tố này, xuất phát từ hoàn cảnh xó hội và cỏ tớnh sỏng tạonào?

V ĐỐI TƯỢNG KHẢO SÁT VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU

Đi sâu phân tích những biểu hiện của tính trữ trong sáng truyện ngắn lóngmạn thời kỳ đầu

VI PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Từ nội tại tác phẩm để khảo sát tính trữ tỡnh trong sỏng tỏc truyện ngắnlóng mạn

Bằng phân tích đối chiếu với lý luận chỉ ra tính trữ tỡnh trong chừng mựcnhất định so sánh để tỡm ra mối quan hệ tớnh trữ tĩnh ở cỏc tỏc phẩm thời kỳsau của nhà văn

Như vậy phân tích tổng hợp là phương pháp chủ yếu tỡm ra tớnh trữ tỡnhtrong sỏng tỏc lóng mạn truyện ngắn thời kỳ đầu

NỘI DUNG

I Vị trớ của bộ phận truyện ngắn lóng mạn trong sự nghiệp văn học của M.Gorky

1 Bộc lộ nhón quan hiện thực trong trẻo, hồn nhiờn ,chõn thật, khách quan, đa dạng và rất giàu cảm xúc.

Truyện ngắn lóng mạn thời kỳ đầu của Gorky nói về những thực trạng xóhội đương thời cho độc giả suy nghĩ sâu sắc những vấn đề chính trị đương thời

Tuy nhiờn khụng phải những ng nhắc, khụ khan mà hoàn toàn ngưựoc lại: hiện thực trong trẻo, hồn nhien, chân thật, khách quan,đa dạng và rất giàu cảmxúc.Thể hiẹn ở đầu đề, nhân vật,cảm hứng

Đầu đề: Là những bài ca ca ngợi những người anh hùng, tờn của nhữngnhõn vật là linh hồn của tỏc phẩm: Bà lóo Idergin, Makarsuđra, Bài ca chim báobóo, Bài ca chim ưng

Nhõn vật: Hỡnh tượng lóng mạn giàu màu sắc thẩm mĩ; kỡ vĩ, phithường, cao cả,anh hùng, kiêu hónh Nổi bật là hỡnh tượng anh hùng sinh ra vàlớn lên từ nhân dân, sống chiến đấu vỡ nhõn dõn, và khỏt vọng tự mónh liệt

Hinh tượng thiên nhiên: Như một nhân vật tham gia vào câuchuyện.Thiên nhiên thường là những hiện tượng giàu chất lóng mạn khắc sõu vẻđep tâm hồn, tạo sự tuơng phản với hiện thực phũ phàng.Thiờn nhiờn nhữnghỡnh ảnh về súng biển dạt dào, thảo nguyờn mờnh mụng, bầu trời xanh thẳm:Nắng hoàng hụn thỡ “như một mảnh màu hồng mỗi lúc một nhợt nhạt cũn đọnglại bên một đám mây xốp” Thảo nguyên thỡ “im ắng và buồn” sỏng lờn bởingững ngụi sao lần lượt thắp lên trông sạch sẽ tinh khôi như thể vừa mới làmxong từ hôm qua để tô điểm bằng nhung” (Truyện “ Êmiliên Pylai” )

2 Tuyờn ngụn chính trị, Cương lĩnh nghệ thuật.

• Tuyờn ngụn chớnh trị

Gorky có một tuổi thơ đầy khổ cực không có điều kiện học hànhnhiều.Ông đặc biệt say mê Văn học, tỡm đến Văn học nghệ thuật sụi nổi, nhiệttỡnh chẳng khỏc nào tỡm đến niềm vui sức mạnh lớn Khát vọng được học tậpđầy đủ, có hệ thống, ước mơ vào học Đại học tuy nhiên ở xó hội Nga bấy giờ hivọng đó không thực hiện được Ông phải học ở “các trường Đại học khác”:thực

tiễn lao động, đấu tranh xó hội Ở Cadan lần đầu tiên Alêchxây có dịp gặp gỡnhững nhà hoạt động Cách mạng bí mật thuộc phỏi Dõn tỳy ễng quan hệ mậtthiết với Phêđêxep một trong những người đầu tiên xây dựng những nhóm Mácxít Cách mạng ở Nga Thời gian ở đây nghiền ngẫm cuốn Tư bản của Mác.

Những tỏc phẩm Lóng mạn của Gorky là những bản tuyờn ngụn khẳngđịnh niềm tin yêu vào cuộc sống con người.Những bản luận chiến mạnh mẽchống lại những quan niệm xám xịt, ảm đạm về cuộc sống đầy rẫy trong nhữngthứ nấm độc của Văn học suy đồi đang ngoi dậy và phát triển ở Nga lúc bấy giờ.Ngay khi bước chân vào văn đàn, ngũi bỳt của Gorky đó quyết liệt chống lại thứ

tư tưởng bi quan, tiêu cực, tuyệt vọng trong Văn học: “những chiến công cầnnhững con người lập nên chiến công để đổi mới cuộc đời chứ không phải nhữnglời than vón, rờn rỉ! Nhõn dõn, Đất nước đang đũi hỏi xuất hiện những conngười anh hùng như anh hùng Đancô “Bà lóo Iderghin” (1895) Người thanhniên đó dám xả thân vỡ nghĩa lớn, giương cao trái tim núng hổi của mỡnh làm

bú đuốc của tỡnh yờu vĩ đại đối với con người

Ảnh hưởng Lịch sử ùa vào tác phẩm của Gorky làm cho” Bài ca chimưng” (1891) được quần chúng Cách mạng đánh giá như một bản tuyên ngônCách mạng sinh động Qua lời ca Chim ưng”Ta đó sống thật vinh quang!Ta đóhiểu hạnh phỳc! Ta đó chiến đấu dũng cảm! …Ta đó trụng thấy bõự trời! “Người đọc sẽ nhận ra : hạnh phúc là trong chiến đấu, vinh quang là trong chiếnđấu dành tự do và ánh sáng Những lời của sóng biển cuối bài ca chính là lời củanhõn dõn ca ngợi, khẳng định vai trũ và giỏ trị bất tử của những người dũngcảm Đó là trí anh minh của cuộc đời! Ôi chim ưng dũng cảm! Người đó đổ máutrong chiến đấu với kẻ thù Nhưng rồi đây những giọt máu nóng hổi của ngườinhư những tia lửa sẽ bùng lên trong bóng đêm của cuộc đời và tái tim qua cảm

sẽ rực cháy vỡ khỏt vọng vươn tới tự do và ánh sáng

• Cương lĩnh nghệ thuật:

1892 Gorky trũn hai mươi bốn tuổi đời “Tôi đến với cuộc đời để màkhông thỏa thuận” - Gorky viết câu đó trong tác phẩm đầu tay của mỡnh.Hoàntoàn cú thể vận dụng cõu đó vào hoạt động nghệ thuật cuả Gorky.Đến với Vănhoc để mà không thỏa thuận, để không thụ động chấp nhận tất cả những gỡ mànhà văn đi trước đó đạt được, mặc dầu dó là những “cây đại thụ” như:Leptônxtôi, Đôxtôiepxki, Sêkhôp…

Trong những ngay nghiền ngẫm suy nghĩ để chuẩn bị cầm bút viết văn

Alêchxây đau đầu với vấn đề: “ viết văn để là gỡ? ” - để cho tâm hồn thanh thảnthôi ư Làm sao mà thảnh thơi được khi đọc Prômete, Hămlet, Đôngkisôt….”,

“Để làm nên tấm gương phản ỏnh cuộc sống ư? Đó chỉ là việc làm thụ độngkhông xứng đáng với Văn học”

Kế thừa những gỡ tốt đẹp mà Văn học tiờn bộ trước đó đó đạt đượcGorky tỡm tũi, sáng tạo đi theo con đường riêng của mỡnh Khụng phải ngẫunhiờn mà trong thời kỳ sỏng tạo ban đầu nhiều tác phẩm của Gorky cú ý nghĩa

là những cương lĩnh nghệ thuật

Truyện ngắn Về một nhà thơ (1896) Gorky viết: “ước mơ – việc đó chưa

có nghĩa là sống Cần những chiến công, nhưng chiến công! Cần nhưng lời vanglên như tiếng chuông náo động, lay chuyên tất cả,thúc đẩy băng lên phiá trước.Phải làm bùng lên cơn bóo tỏp của những xỳc cảm và nỗi khỏt khao cuộc đờichân chính tới mức cuồng nhiệt”

Cú thể vận dụng bất cứ hỡnh thức biểu hiện nghệ thuật nào miễn là đạt

được mục tiêu dó Sau khi một loạt truyện ngắn của Gorky ra đời ấmilian,

Pilyai, Bà lóo Iderghin, Trên đồng muối Người ta phát hiện ra truyện ngắn của

Gorky cú thể thấy:cú tỏc phẩm lóng mạn, rỏt lóng mạn; cú tỏc phẩm lại rất hiện

thực, cú tỏc phẩ xen kẽ cả hai yếu tố lóng mạn và hiện thực.

Tỏc phẩm lóng mạn, Măcxim Gorky kế thừa được truyền thống lóng mantiến bộ của cỏc nhà văn Nga nổi tiếng như Puskin, Lecmôntôp.Ngay từ nhỏ nhàvăn tưng say mê hỡnh tượng những nhân vật lóng mạn, sụi động, chan chứa

khát vọng tự do trong các sáng tác cua Bairơn, Sile Gorky đó tiếp thu sõu sắcsức sống bất khuất, luụn vươn dậy mónh liệt của nhõn dõn trong cổ tớch,văn họcdân gian Nga.

Gorky khẳng định chính những cảm hứng lóng mạn trong sỏng tỏc dõngian là động lực thúc đẩy mỡnh viết những tỏc phẩm lóng mạn: “bao chất trữtỡnh lóng mạn vỗ cỏnh bay lờn từ những tỏc phẩm dõn gian,giục gió con ngườihóy nuụi dưỡng ước mơ lớn vượt lên cao hơn, “cuộc sống nghèo nàn cơ cực”đương thời

Cảm hứng trữ tỡnh toỏt ra từ những tỏc phẩm lóng mạn của Gắn liền cảmhứng trữ tỡnh lóng mạn của mỡnh với truyền thống tốt đẹp, tiềm tàng trong nhândân lao động đó là đặc điểm nổi bật của những tác phẩm lóng mạn thời kỡ đầù

Truyện Bà lóoIderghin dược đánh giá là tác phẩm xuất sắc tập trung vào một

chủ đề: biểu dương người anh hùng xuất thân từ nhân dân, chiến đấu vỡ tự do ,hạnh phỳc của nhõn dõn

Gorky không phải đưa con người rời xa thực tại xó hội đương thời màgợi cho độc giả suy nghĩ sâu vào những vấn đề xó hội, chớnh trị đương

thời:Markasuđra ụng già Đanhihô bố của Ratđa nhấn mạnh hai lần chiến đấu bên cạnh Cụsut vậy Cụsut là ai? Là anh hùng lỗi lạc của Cách mạng Hunggari

1848.Năm 1892 tác giả viết truyên này khi đó người anh hùng này cũnsống.Nhắc về tên một người anh hùng là gạch nối liền truyền thuyết lóng mạn về

Đôbar và Ratđa với cuộc sống xó hội hiện tại.

Những tỏc phẩm lóng mạn thời kỡ đầu của Gorky biểu hiện những quanđiểm về sứ mệnh nghệ thuật, quan điểm về nội dung của nhà văn trẻ đi lên từcuộc đời của quần chúng cần lao Qua những tác phẩm nghệ thuật nhắc nhở mọingười hóy nhỡn sâu vào những truyền thống tốt đẹp của nhân dân và giải đápnhững vấn đề hiện tại để đi tới tương lai Hóy làm nờn những “truyền thuyết”, “những cổ tớch,” mới trong hiện tại

II Đặc điểm độc đáo của tính trữ tỡnh trong tỏc phẩm lóng ạn của M.Gorky.

1 Nguồn gốc.

Chủ nghĩa lóng mạn "Tiếng anh: Romanticims, tiếng Phỏp :Romanticme"

Một trong những trào lưu văn học lớn nhát ở Âu - Mĩ vào thế kỉ XVIII

và nửa đầu thế kỉ XIX có ảnh hưởng và ý nghĩa lớn đối với sự phát triển văn họctoàn thế giới vào thế kỉ XVIII từ lóng mạn vốn được dùng chỉ tất cả những gỡkhác thường chỉ có ở trong sách chứ không có trong hiện thực Khoảng thế kỉXVIII nửa đầu XIX chủ nghĩa lóng mạn trở thành thật ngữ dể chỉ một khuynhhướng đối lập chủ nghĩa cổ điển

Trữ tỡnh (Tiờng Phỏp là Lyrique)

Một trong ba phương thức thể hiện đời sống bằng cách bộ lộ trực tiếp ýthức của con người, nghĩa là con người tự cảm thấy mỡnh qua những ấn tượng,

ý nghĩ, cảm xỳc chủ quan của mỡnh đến thế giới và nhõn sinh

Phương thức trữ tỡnh tỏi hiện cỏc hiện tượng của đời sống miêu tả trựctiếp phong cảnh thiên nhiên hoặc thuật lại ít nhiều sự kiện tương đối liên lục.trong phương thức trữ tỡnh "Cỏi tụi" trữ tỡnh giữ một vị trớ đặc biệt quan trọng

vỡ nú là nguồn trực tiếp quy nhất của nội dung tỏc phẩm Cỏi tụi thường xuấthiện dưới dạng nhân vật trữ tỡnh Sự phỏt triển của phương thức trữ tỡnh luônluôn gắn liền với nhưng điều kiện lịch sử xó hội, với sự vận động của quá trỡnhvăn học, sự thay đổi của các trào lưu, khuynh hướng và phương pháp sáng tác

Vỡ thế ở nhiều nước trên thế giới, những nhà thơ trữ tỡnh lớn nhất thường xuấthiện cùng với sự hỡnh thành và phỏt triển của chủ nghĩa lóng mạn

Tớnh trữ tỡnh trong cỏc truyện ngắn lóng mạn thời kỳ đầu của Gorkyxuất phỏt từ cảm hứng trữ tỡnh Gorky viết tỏc phẩm lóng mạn kế thừa truyềnthống lóng mạn tiến bộ của những nhà văn Nga nổi tiếng như Puskin,Lecmôntep,… Gorky cũng khẳng định chính những cảm hứng lóng mạn trong

sỏng tỏc dõn gian là động lực thúc đẩy mỡnh viết những tỏc phẩm lóng mạn.Tớnh trữ tỡnh cũn bắt nguồn từ cảm hứng trữ tỡnh lóng mạn của mỡnh vớinhững truyền thống tốt đẹp tiềm tàng trong nhân dân lao động.

Như vậy có thể nói tớnh trữ tỡnh trong truyện ngắn lóng mạn thời kỳ đầubắt nguồn từ cảm hứng sỏng tỏc của Gorky được chi phối bởi yếu tố thực tạikhỏch quan và chủ quan tỏc giả

2 Mối quan hệ giữa yếu tố lóng mạn và yếu tố hiện thực

Các phần trên chúng tôi đó trỡnh bày và khẳng định: Ngay từ buổi đầusáng tác văn học , Gorky đó gắn bú với truyền thống hiện thực chủ nghĩa trước

đó với truyền thống lóng mạn trong văn học dân gian và văn học lóng mạn đầuthế kỉ XIX Gorky đó kế thừa những yếu tố nào phự hợp quan điểm nghệ thuậtcủa mỡnh để sáng tạo nên những hỡnh tượng nghệ thuật vừa thực như cuộc đời ,vừa mang âm hưởng thời đại, lại vừa dự báo tương lai Truyện ngắn thời kỡ đầucủa nhà văn vừa có yếu tố lóng mạn về chất khụng phải như yếu tố lóng mạncủa chủ nghĩa thế kỉ XIX Cú yếu tố hiện thực nhưng cũng khác về chất so vớicác yếu tố hiện thực của chủ nghĩa hiện thực phương tây và chủ nghĩa hiện thựcNga thế kỉ XIX Tỡm sự vận động phát triển của mối quan hệ giữa yếu tố hiệnthực và yếu tố lóng mạn trong truyện ngắn thời kỡ đầu đến các thời kỡ sỏng tỏcsau của một nhà văn chính là tỡm sự phỏt triển của thế giới quan, của quan điểmnhân sinh, quan điểm thẩm mĩ của nhà văn đó

O Gorky, sự vận động phát triển ấy xuất phát từ một hoàn cảnh riêng, đóinghèo lang thang và thất nghiệp phải tha phương cầu thực để kiếm sống, từ mộttâm thế riêng, khát vọng “không thể không nói ra” Từ đo Gorky có một điểmnhỡn khỏc với nhiều nhà văn trước đó và cùng thời Cuộc sống luôn luôn đượcnhỡn biện chứng trong một mõu thuẫn xó hội cụ thể Tuy khụng trừu tượng hóahoặc khái niệm hóa cuộc đời mà chúng hiện lên chân thực ở cả hai phương diệnhiện thực đời sống và hiện thực tõm hồn Trong quan sỏt, tim tũi chất liệu ễngquan tõm đến cả “dũng thỏc lớn” và cả “dũng nước nhỏ”; cả nỗi đau lẫn cái

đáng cười Ông không bỏ sót một mảnh vỡ nào của cuộc sống do chính là conđường riêng mà ông đó chọn ngay từ đầu Con đường của Đankô dẫn bộ lạc đidến vùng mặt trời, con đường củ cánh chim báo bóo, của ca sĩ thời đại báo bóo.

Và đó cũn là con đường của những đoàn người chân đất rách rưới lang thang

“kiếm sống”

Với một điểm nhỡn mới như vậy ta thấy hệ thống tác phẩm của Gorky cónhững mốc quan trọng thể hiện sự vận động và phát triển để khẳng định mộtphương pháp sáng tác mới mà các nhà lớ luận gọi là phương pháp hiện thực chủnghĩa Sự phát triển này diễn ra như một quy luật tất yếu của hiện thực, củaphong trào công nhân thê giới Nga sau khi “Tuyên ngôn Đảng cộng sản” rađời

Thực ra, trong văn học thế giới, phương pháp sáng tác này đó được manhnha từ cuối thế kỷ XIX qua tác phẩm của Êmin Đôla (1840 -1902), của Mactuên(1835 -1910) , Anđecxen Nêxơ (1869 – 1954)…Trong đó Mactuên nhà văn Mỹđược đánh giá “ như một trong những nhà văn khởi xướng của tiểu thuyết hiệnđại”(Rôgiê Viụlờ)

Trong truyện ngắn hiện thực thời kỳ đầu Gorky đó sử dụng chủ đề cũnhưng ở một giai đoạn lịch sử mới, chẳng hạn chủ đề “ dưới đáy” chỉ được cácnhà văn đân chủ thể hiện với một thái độ thương hại, đồng cảm Gorky vạch rakhông chỉ những nỗi kinh khủng của những con người ấy mà cũn phỏt hiện cho

ta mặt tốt cũn sút lại trong cuộc đời lưu manh của họ: không tham la, không hamtiền bạc, khinh bỉ sự kiếm lời bất chính Tuy bị sa xuống “dưới đáy” cuộc sốngnhưng họ vẫn có nhưng tỡn cảm cao quý tốt đẹp và nhân đạo hơn là tỡnh cảmcủa bọn đại biểu tư sản…Bởi họ không cũn sự ràng buộc của xó hội tư sản nữa.Như vậy Gorky đó cú cỏi nhỡn phỏt triển đối vơi cuộc sông con người “dướiđáy” Với cái nhỡn như thế , khi găp tư tưởng cách mạng vô sản sẽ dễ đón nhận

để có một cái nhỡn cỏch mạng theo yờu cầu của hiện thực xó hội chủ nghĩa.Cỏi nhỡn ấy cũng được thể hiện khá rừ trong cỏc truyện ngắn lóng mạn “ở