tuyên bố “ Bạo lực đối với phụ nữ là không bao giờ được chấp nhận, không bao giờ được khoan dung, tha thứ,...”Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước đã dành nhiều sự quan tâm tới việcphòn
Trang 11 Lý do chọn đề tài 1
2 Mục đích nghiên cứu 3
3 Giả thuyết khoa học 3
4 Khách thể nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu 4
5 Phạm vi nghiên cứu 4
6 Nhiệm vụ nghiên cứu 4
7 Phương pháp nghiên cứu 4
8 Kế hoạch nghiên cứu 9
PHẦN 2: NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 10
Chương 1: Cơ sở lý luận của thực trạng bạo lực gia đình 10
1.1 Lịch sử của vấn đề nghiên cứu: 10
1.1.1 Tình hình nghiên cứu trong nước 10
1.1.2 Tình hình nghiên cứu ngoài nước: 11
1.2 Các khái niệm công cụ: 11
1.2.1 Khái niệm bạo lực gia đình: 11
1.2.2 Phân loại bạo lực gia đình 11
Chương 2: Thực trạng về bạo lực gia đình ở Thành phố Trà Vinh 11
2.1 Bạo lực gia đình tại Thành phố Trà Vinh năm 2013-2015 11
2.2 Nhận thức của người dân ở Thành phố Trà Vinh về bạo lực gia đình 12
2.3 Thái độ của người dân Thành phố Trà Vinh về bạo lực gia đình: 12
2.4 Sự quan tâm của chính quyền Thành phố Trà Vinh về Phòng, chống bạo lực gia đình 12
2.5 Những hạn chế về Phòng, chống bạo lực gia đình hiện nay ở Thành phố Trà Vinh 12
Chương 3: Đề xuất giải pháp thực trạng bạo bạo lực gia đình ở thành phố Trà Vinh .12 3.1 Nhóm giải pháp tác động thay đổi nhận thức của gia đình và cá nhân 12
Trang 23.3 Nhóm giải pháp về quản lí môi trường xã hội 13
PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 14
Mẫu nghiên cứu: LẬP PHIẾU KHẢO SÁT 15
Tài liệu tham khảo 24
Trang 3PHẦN 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG CỦA ĐỀ TÀI
1 Lý do chọn đề tài.
Gia đình là cái nôi nuôi dưỡng đạo đức, nhân cách con người, là những viên gạchxây nên tòa lâu đài cho xã hội Mỗi thành viên trong gia đình đều mong ước xây dựngmột gia đình ấm no hạnh phúc Đó là mong ước rất chính đáng mà con người luôn muốn
tiến tới Gia đình trở thành “ Thiên đường trong thế giới không tim” (chữ dùng theo nhan
đề một cuốn sách của tác giả Mĩ Ch.Lash) Thế nhưng trong xã hội đã và đang tồn tại mộtthực trạng đau lòng, đi ngược với những giá trị đạo đức, làm xéo mòn giá trị, chuẩn mực,truyền thống tốt đẹp của tổ tiên ta Đó là nạn bạo hành gia đình một trong những nguy cơ
biến gia đình thành “Địa ngục trần gian” mà nạn nhân chủ yếu là phụ nữ và trẻ em Nó
không chỉ xảy ra ở vùng sâu vùng xa mà còn xảy ra ở khu vực đô thị, dân trí thấp, thậmchí còn xảy ra ngay cả trong những tầng lớp tri thức – tầng lớp được coi là có học thức vànhận thức cao nhất Đó là những hành vi vi phạm nhân quyền con người, là thước đo bấtbình đẳng về giới, phản ánh những tàn dư vẫn còn của phong kiến “ Trọng nam kinh nữ”.Bạo lực gia đình hiện nay không còn là vấn đề riêng của mọi gia đình nữa mà thực sự nó
đã trở thành vấn nạn mang tính lịch sử toàn cầu, gây nhứt nhói cho nhân loại khiến dưluận và đặc biệt quan tâm, để lại những hậu quả nghiêm trọng cho con người, nhất là phụ
nữ Theo số liệu điều tra của Liên đoàn Phụ nữ toàn quốc, bạo lực gia đình đang đe dọacuộc sống 30% trong tổng số 270 triệu gia đình sống trên lục địa (theo tạp chí Khoa học
về Phụ nữ, số 4/2008) Quả thực đó là một con số không nhỏ, riêng ở việt nam trongkhoảng 10 năm trở lại đây vấn đề này này mới được nghiên cứu ở một số công trình củaHội Liên Hiệp Phụ nữ và một số tác giả ở trong nước Hậu quả của bạo lực gia đình gây
ra là đặc biệt nghiên trọng, nó không chỉ tổn thương đến cuộc sống, sức khỏe, danh dựcủa các thành viên trong gia đình, mà còn vi phạm tới các chuẩn mực đạo đức của xã hội,tiếp tay cho sự gia tăng của các tệ nạ xã hội như: mại dâm, ma túy, người lang thang cơnhỡ, nạn buôn bán trẻ em và phụ nữ Bước sang thế kỉ XXI, phòng chống bạo lực đang làmột trong những mục tiêu của thiên niên kỷ Tổng thư ký Liên Hiệp quốc Ban Ki Mon đã
Trang 4tuyên bố “ Bạo lực đối với phụ nữ là không bao giờ được chấp nhận, không bao giờ được khoan dung, tha thứ, ”
Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước đã dành nhiều sự quan tâm tới việcphòng chống bạo lực gia đình và đã ban hành nhiều đạo luật trực tiếp và gián tiếp liênquan như: Hiến pháp năm 1992, Luật Hôn nhân và gia đình; Luật bảo vệ, chăm sóc vàgiáo dục trẻ em; Bộ luật Dân sự; Pháp lệnh Xử lí vi phạm hành chính;Pháp lệnh về Ngườicao tuổi; Pháp lệnh về người tàn tật và đặc biệt là Luật Phòng chống bạo lực gia đình.Tuy nhiên đánh giá một cách khách quan thì các quy phạm pháp luật này chưa đi vàocuộc sống, sự quan tâm và hiểu biết của lĩnh vực này chưa đi vào chiều sâu, tình trạngbạo lực gia đình chưa có nhiều thay đổi Trên báo chí hằng ngày đã đăng tải nhiều vụ bạolực trong gia đình như: Bài “Bị chồng đánh liên tục thiếu phụ 17 tuổi dùng kéo đoạtmạng chồng” báo Thanh niên ra ngày 14/01/2016; Bài “Sát hại vợ vì nghi ngoại tình” báoThanh niên ra ngày 20/1/2016; Bài “Đau đớn con trai 5 tuổi chứng kiến cảnh bố khoétmắt mẹ sau 15 năm chung sống” trên Internet ngày 26/02/2016; Bài “Ghen tuông chồnggiết vợ trong đêm” báo Công an TP.HCM ra ngày 29/02/2016; Bài “Bị mắng vì đi uốngbia,chồng đâm chết vợ mang thai 8 tháng” trên báo Công lý ra ngày 12/03/2016; Bài “Bịchồng đốt chết vì 50.000 đồng…tiền rượu” trên báo Việt giải trí ra ngày 28/03/2016;Chồng đánh vợ gãy tứ chi do mâu thuẫn gia đình ở huyện Phong Điền,tỉnh Thừa ThiênHuế hay hàng nghìn vụ bạo lực khác đang diễn ra ngày càng tăng về mức độ nghiêmtrọng Chính vì vậy, việc nghiên cứu những quy định của pháp luật hiện hành và nhữngkhó khăn, vướng mắt khi áp dụng những quy định này vào thực tế, từ đó tìm ra nhữnggiải pháp để nâng cao hiệu quả điều chỉnh của pháp luật với vắn đề bạo lực gia đình hiệnnay là rất cần thiết
Trước khi Luật Phòng chống bạo lực gia đình ra đời, sự quan tâm của các độc giảtới những vấn đề này thường chỉ dừng lại ở những nghiên cứu về mặt xã hội, nhữngnghiên cứu về Pháp luật Phòng chống bạo lực gia đình thường lồng trong những nghiêncứu về hôn nhân gia đình Từ khi Luật Phòng chống hôn nhân gia đình ra đời, những
Trang 5nghiên cứu pháp lý về vấn đề này đã xuất hiện nhiều trên báo,tạp chí bởi tính thời sự cấpthiết của nó Tuy nhiên, những nghiên cứu hệ thống có trọng tâm về Luật Phòng chốngbạo lực gia đình chưa nhiều Hiện tại có thể kể tới: Công trinh nghiên cứu “Bạo lực giađình trên cơ sở giới” của Thạc sĩ Vũ Mạnh Lợi,Vũ Tuấn Huy,Nguyễn Hữu Minh đã tiếnhành(Nghiên cứu ở 3 Thành phố: Hà Nội,Huế,TP.HCM vào năm 1999); Năm 2001,Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam đã thực hiện đề tài “Bạo lực gia đình đối vớiPhụ nữ ở Việt Nam” nghiên cứu ở Thái Bình,Lạng Sơn,Tiền Giang Cuốn “Bạo lực giađình-một sự sai lêch giá trị” của Lê Thị Quý-Đặng Vũ Cảnh Linh,Nxb Khoa học xãhội,Hà Nội,năm 2007,tập trung nghiên cứu tình trạng bạo lực gia đinh đối với phụ nữ ởViêt Nam hiện nay,những nguyên nhân và hậu quả của bạo lực gia đình và đặc biệt làcông tác phòng chống bạo lực gia đình những bài học kinh nghiệm của Việt Nam; Cuốn “Bình đẳng giới ở Việt Nam” của Trần Thị Vân Anh-Nguyễn Hữu Minh(chủ biên),NxbKhoa học xã hội Hà Nội,năm 2008 đã góp phần nghiên cứu vấn đề bạo lực gia đình ởViệt Nam dưới góc độ giới đồng thời dành hẳn một chương để đưa ra những quan niệmchung nhất về bạo lực gia đình và làm rõ các yếu tố tác động đế hành vi bạo lực;Luận vănthạc sĩ Luật học “Luật Phòng chống bạo lực gia đình với việc hạn chế ly hôn do bạo lựcgia đình” của tác giả Nguyễn Thị Lệ (Hà Nội, 2010); Khóa luận tốt nghiệp “ Tìm hiểuhành vi bạo lực gia đình- nguyên nhân, giải pháp, hạn chế” của tác giả Nguyễn ThịBình( Hà Nội, 2010); Luận văn thạc sĩ Luật học “ Một số vấn đề pháp lý bạo lực gia đình
ở Việt Nam hiện nay” của Đinh Thị Hồng Minh ( Hà Nội,2011).Tuy nhiên, ở địa bànThành phố Trà Vinh vẫn chưa có công trình nghiên cứu chuyên sâu để hình dung mộtcách tổng thể và toàn diện tình trạng bạo lực gia đình đối với phụ nữ Do đó, chúng ta cầnphải đầu tư nghiên cứu một cách nghiên túc về bạo lực và nhanh chóng tìm ra những giảipháp hợp lý cho các nhà lãnh đạo các cấp đưa ra những quyết định quản lí đúng đắn.Chính vì vậy, tôi chọn đề tài “ Đánh giá các nhân tố ảnh hưởng đến hành vi bạo lực giađình ở Thành phố Trà Vinh” làm đề tài nghiên cứu Từ đó, xem xét thực trạng bạo lựcgiữa các thành viên trong gia đình và thực trạng áp dụng Pháp luật Phòng chống bạo lực
Trang 6gia đình ở Thành phố Trà Vinh trong thời gian qua để đưa ra kiến nghị về một số giảipháp pháp lý nhằm ngăn chặn có hiệu quả hành vi bạo lực gia đình trên thực tế.
2 Mục đích nghiên cứu.
Đánh giá những nhân tố ảnh hưởng đến hành vi bạo lực gia đình và những giảipháp nhằm giảm thực trạng bạo lực gia đình ở Thành phố Trà Vinh
3 Giả thuyết khoa học.
Nhìn chung thực trạng bạo lực gia đình ở Thành phố Trà Vinh ngày càng tăng vìchưa có giải pháp hữu hiệu Nếu có những giả pháp phù hợp và khoa học thì sẽ giải quyếtđược những vấn đề này
4 Khách thể nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu.
Khách thể nghiên cứu: Bạo lực gia đình.
Đối tượng nghiên cứu: Bạo lực gia đình ở Thành phố Trà Vinh.
5 Phạm vi nghiên cứu
Nội dung nghiên cứu: Đánh giá các nhân tố ảnh hưởng đến hành vi bạo lực gia
đình
Không gian nghiên cứu: Trên địa bàn Thành phố Trà Vinh
Thời gian nghiên cứu: Đề tài được thực hiện từ ngày 23 tháng 05 năm 2016
6 Nhiệm vụ nghiên cứu
Nhiệm vụ 1: Nghiên cứu tổng quan về bạo lực gia đình.
Nhiệm vụ 2: Đánh giá thực trạng bạo lực gia đình tại Thành phố Trà Vinh.
Trang 7 Nhiệm vụ 3: Đề xuất một số giải pháp nhằm hạn chế bạo lực gia đình.
7 Phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu về lý luận:
Phương pháp nghiên cứu tài liệu:
Bước 1:
- Xác định tên đề tài: “ Đánh giá các nhân tố ảnh hưởng đến hành
vi bạo lực gia đình ở Thành phố Trà Vinh”
- Lập thư mục cho đề tài: Xây dựng được mục lục
Bước 2:
- Tìm kiếm tài liệu và những vấn đề liên quan đến đề tài:
+ Các kết quả nghiên cứu của các chuyên gia trong nước vềgia đình,bình đẳng giới,bạo lực và bạo lực gia đình
+ Các công trình dự án,mô hình xây dựng gia đình hạnhphúc,phòng chống bạo lực gia đình hiệu quả
+ Công ước Liên hợp Quốc về xóa bỏ mọi hình thức phânbiệt đối xử với phụ nữ;
+ Quyền bình đẳng của Phụ nữ trong Pháp luật Việt Nam+ Các bài tiểu luận,luận văn nghiên cứu về vấn đề bạo lựcgia đình và nhiều tài liệu khác
Bước 3:
- Đọc, đánh giá, phân tích tài liệu
Trang 8 Bước 4:
- Tiến hành viết cơ sở lý luận cho đề tài
Nghiên cứu thực tiễn:
- Nội dung quan sát:
+ Người bạo hành: Hành vi, thái độ, cử chỉ đối vớingười bị bạo hành
+ Người bị bạo hành: Thái độ, cử chỉ,…
- Những phương tiện kĩ thuật hỗ trợ quan sát:
+ Máy quay phim+ Máy ảnh
+ Máy ghi âm
- Dự kiến kết quả quan sát: Nắm được hoàn cảnh, môitrường, thái độ của người bị bạo lực
Trang 9- Viết báo cáo kết quả quan sát
+ Khai thác thông tin của những người hàng xungquanh gia dình và các cán bộ…của phường củangười được nghiên cứu để hiểu rõ tình hình tránhđược tình trạng chỉ nghe một phía ảnh hưởng đến
độ chính xác của thông tin
- Xây dựng câu hỏi phỏng vấn
+ (mấy bà nghĩ chỗ này đi)
Trang 10- Sử dụng những phương tiện kĩ thuật hỗ trợ cho cuộcphỏng vấn:
+ Máy quay phim+ Máy ảnh
+ Máy ghi âm
- Dự kiến kết quả phỏng vấn:
Bước 2:
- Tiến hành phỏng vấn
+ Phỏng vấn trực tiếp: Đặt câu hỏi cho người bạo
hành, người bị bạo hành, những người hàngxóm xung quanh và các cán bộ…ở phường củangười được nghiên cứu
+ Phỏng vấn thẳng: Đặt thẳng vấn đề với ngườibạo hành, người bị bạo hành để lấy thông tin vềvấn đề nghiên cứu
+ Phỏng vấn đường vòng: Đặt câu hỏi cho nhữngngười hàng xóm xung quanh và các cán bộ…ởphường của người được nghiên cứu để gián tiếprút ra những thông tin cho vấn đề nghiên cứu
+ Phỏng vấn chuyên sâu: Hỏi và trả lời, ghi chép
nội dung cuộc phỏng vấn, ghi âm cuộc phỏngvấn ( ê chỗ này nó sao sao á)
Bước 3:
- Xử lý kết quả phỏng vấn
Bước 4:
- Viết báo cáo kết quả phỏng vấn
Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi (Anket): (Cái này thầy kiu chỉnh
lại nè)
Trang 11+ Sử dụng phiếu khảo sát đã soạn
- Thời gian, không gian, địa điểm khảo sát:
+ Thời gian: Từ 26/06/2016 đến 31/08/2016+ Không gian: Trên địa bàn Thành phố Trà Vinh+ Địa điểm: Phường 1, phường 3, phường 6,phường 8, phường 9, xã Long Đức
- Nội dung dự kiến khảo sát:
- Soạn phiếu khảo sát: Từ 19/06/2016 đến 25/06/2016
- Dự kiến kết quả khảo sát
Bước 2:
- Tiến hành khảo sát: Tại phường 1, phường 3, phường
6, phường 8, phường 9, xã Long Đức
Bước 3:
- Thu thập xử lý kết quả khảo sát:
+ Sử dụng phương pháp thống kê toán học
Bước 4:
- Viết báo cáo kết quả khảo sát
Phương pháp thống kê toán học:
Bước 1:
- Tổng hợp số liệu từ phiếu khảo sát
Trang 12cậy cao.
Bước 4: Hoàn thành sơ đồ thống kê
8 Kế hoạch nghiên cứu
định tên đề tài Tên đề tài
24/05/2016
07/06/2016
15/06/2016
18/06/2016
Trang 1317/06/2016-7 Thiết kế phiếu
khảo sát
Mẫu phiếukhảo sát
25/06/2016
19/06/2016-8 Tiến hành khảo
31/08/2016
26/06/2016-9 Kết quả khảo sát Kết quả
01/09/2016-03/09/2016
10 Phân tích tài liệu
khảo sát
Bảng báo cáokết quả khảosát
11/09/2016
21/10/2016
1.1 Lịch sử của vấn đề nghiên cứu:
1.1.1 Tình hình nghiên cứu trong nước
- Công trình nghiên cứu ‘Bạo lực gia đình trên cơ sở giới’’ của Thạc sĩ Vũ
Mạnh Lợi,Vũ Tuấn Huy,Nguyễn Hữu Minh đã tiến hành (nghiên cứu ở 3Thành phố: Hà Nội, Huế, Thành phố Hồ Chí Minh vào năm 1999)
Trang 14- Năm 2001, Trung ương Hội Liên Hiệp Phụ nữ Việt nam đã thực hiện đề tài
‘Bạo lực gia đình đối với phụ nữ ở Việt Nam’’(nghiên cứu ở Thái Bình, Lạng
Sơn, Tiền Giang)
- Cuốn ‘Bạo lực gia đình-một sự sai lệch giá trị’’ của Lê Thị Quý-Đặng Vũ Cảnh Linh,Nxb Khoa học-xã hội, Hà Nội,năm 2007
- Cuốn ‘ Bình đẳng giới ở Việt Nam’’ của Trần Thị Vân Anh-Nguyễn Hữu
Minh(Chủ biên),Nxb Khoa học xã hội Hà Nội,năm 2008
- Luận văn Thạc sĩ Luật học ‘Luật phòng chống bạo lực gia đình vói viêc làm hạn chế ly hôn do bạo lực gia đình’’ của tác giả Nguyễn Thị Lệ(Hà
- Luận văn của Thạc Sĩ Nguyễn Thị Hồng Thủy-Bộ môn xã hội học-Khoa
KHXH & NV ‘Bạo lực gia đình và hệ quả xã hội của nó’’ ,năm 2014
1.1.2 Tình hình nghiên cứu ngoài nước:
1.2 Các khái niệm công cụ:
1.2.1 Khái niệm bạo lực gia đình:
Bạo lực gia đình là hành vi cố ý của thành viên gia đình gây tổn hại hoặc có khả năng gây tổn hại về thể chất, tinh thần, kinh tế đối với các thành viên khác trong gia đình.
1.2.2 Phân loại bạo lực gia đình
1.2.2.1 Phân chia theo kiểu bạo hành
Bạo lực về tinh thần
Bạo lực về thể xác
Trang 15 Bạo lực về kinh tế
Bạo lực về tình dục1.2.2.2 Phân chia theo nạn nhân
Bạo lực vợ/ chồng
Bạo lực trẻ em
Bạo lực với người già
Bạo lực xã hội1.2.3 Nguyên nhân của bạo lực gia đình
Nhóm nguyên nhân về tâm lí và nhận thức
Nhóm nguyên nhân xuất phát từ lối sống và hoàn cảnh sống
Nhóm nguyên nhân từ môi trường quản lí xã hội
Chương 2: Thực trạng về bạo lực gia đình ở Thành phố Trà Vinh
Vài nét về đời sống văn hóa tại Thành phố Trà Vinh
Kết quả điều tra bạo lực gia đình tại thành phố trà Vinh
2.1 Bạo lực gia đình tại Thành phố Trà Vinh năm 2013-2015
2.1.1 Bạo lực thể xác
2.1.2 Bạo lực tinh thần
2.1.3 Nguyên nhân của bạo lực
2.1.4 Hậu quả của bạo lực
2.2 Nhận thức của người dân ở Thành phố Trà Vinh về bạo lực gia đình.
2.2.1 Nhận thức về bạo lực gia đình của công viên chức Nhà nước
2.2.2 Nhận thức về bạo lực gia đình của lạo động phổ thông
2.2.3 Nhận thức về bạo lực gia đình của Đoàn thể
Trang 162.3 Thái độ của người dân Thành phố Trà Vinh về bạo lực gia đình:
2.3.1 Thái độ về Phòng, chống bạo lực gia đình của công viên chức Nhà nước.2.3.2 Thái độ về Phòng, chống bạo lực gia đình của lao động phổ thông
2.3.3 Thái độ về Phòng, chống bạo lực gia đình của Đoàn thể
2.4 Sự quan tâm của chính quyền Thành phố Trà Vinh về Phòng, chống bạo lực gia đình.
2.5 Những hạn chế về Phòng, chống bạo lực gia đình hiện nay ở Thành phố Trà Vinh.
Chương 3: Đề xuất giải pháp thực trạng bạo bạo lực gia đình ở thành phố Trà Vinh
3.1 Nhóm giải pháp tác động thay đổi nhận thức của gia đình và cá nhân
3.1.1 Nâng cao nhận thức về giới, bình đẳng giới
3.2 Nhóm giải pháp tác động thay đổi lối sống, hoàn cảnh sống của các gia đình, cá nhân
3.2.1 Trang bị cho các cá nhân và gia đình kĩ năng ứng xử cần thiết trong đờisống gia đình
3.2.2 Hình thành lối sống có ý thức và bản lĩnh ở các thành viên gia đình
3.2.3 Phát huy tối đa vai trò các tổ chức xã hội
3.3 Nhóm giải pháp về quản lí môi trường xã hội.
3.3.1 Xây dựng các mô hình Phòng, chống bạo lực gia đình ở cơ sở
PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
Mẫu nghiên cứu: LẬP PHIẾU KHẢO SÁT