GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN HÌNH HỌC Chương 1: KHỐI ĐA DIỆN LỚP 12 KHÁI NIỆM VỀ THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN I Bài 3: KHÁI NIỆM VỀ THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN... GIÁO DỤ
Trang 1GIÁO
DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
HÌNH HỌC
Chương 1: KHỐI ĐA DIỆN
LỚP
12
KHÁI NIỆM VỀ THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN
I
Bài 3: KHÁI NIỆM VỀ THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN
Trang 2GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
Định nghĩa
Thể tích của khối đa diện (H) là một số dương duy nhất V (H) thoả mãn các tính
chất sau:
a) Nếu (H) là khối lập phương có cạnh bằng 1 thì V (H) = 1.
b) Nếu hai khối đa diện (H 1 ), (H 2 ) bằng nhau thì V (H1) =V( H2 ).
c) Nếu khối đa diện (H) được phân chia thành hai khối đa diện (H 1 ), (H 2 ) thì
V (H) = V (H1) + V (H2)
Chú ý:
V (H) cũng được gọi là thể tích của hình đa diện giới hạn khối đa diện (H).
Khối lập phương có cạnh bằng 1 được gọi là khối lập phương đơn vị.
Trang 3GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
KHÁI NIỆM VỀ THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN
I
* Khối lập phương có cạnh bằng được gọi là khối lập phương đơn vị
Ví dụ 1: Tính thể tích của khối hộp chữ nhật có ba kích thước là những số nguyên
dương
Khi đó
Gọi là khối lập phương đơn vị
?1: Có thể chia thành bao nhiêu khối lập phương bằng
( 𝐻 ¿¿ 0) ¿ ( 𝐻 ¿¿ 1) ¿
Gọi là khối hộp chữ nhật có 3 kích thước
Trang 4
GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
KHÁI NIỆM VỀ THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN
I
* Khối lập phương có cạnh bằng được gọi là khối lập phương đơn vị
VD: Tính thể tích của khối hộp chữ nhật có ba kích thước là những số nguyên dương
Khi đó
- Gọi là khối lập phương đơn vị
?2: Có thể chia thành bao nhiêu khối lập phương bằng
( 𝐻 ¿¿ 0) ¿ ( 𝐻 ¿¿ 1) ¿
- Gọi là khối hộp chữ nhật có 3 kích thước
( 𝐻 ¿¿ 2) ¿
- Gọi là khối hộp chữ nhật có 3 kích thước
Trang 5
GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
KHÁI NIỆM VỀ THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN
I
* Khối lập phương có cạnh bằng được gọi là khối lập phương đơn vị
VD: Tính thể tích của khối hộp chữ nhật có ba kích thước là những số nguyên dương
Khi đó
- Gọi là khối lập phương đơn vị
?3: Có thể chia thành bao nhiêu khối lập phương bằng
( 𝐻 ¿¿ 0) ¿ ( 𝐻 ¿¿ 1) ¿
- Gọi là khối hộp chữ nhật có 3 kích thước
( 𝐻 ¿¿ 2) ¿
- Gọi là khối hộp chữ nhật có 3 kích thước
- Gọi là khối hộp chữ nhật có 3 kích thước
( 𝐻 ¿¿ 3) ¿
Trang 6GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
c
b a
Từ đó ta có thể tính thể tích khối hộp chữ nhật có 3 kích thước là là các số nguyên dương
ĐỊNH LÍ
Thể tích khối hộp chữ nhật bằng tích ba kích thước của nó
Trang 7
GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
* Cho khối lập phương có cạnh bằng (có thể tích)
Các khối đa diện được ghép từ các khối lập phương có cạnh bằng
* Cho khối lập phương có cạnh bằng (có thể tích)
Các khối đa diện được ghép từ các khối lập phương có cạnh bằng
a) So sánh thể tích hai khối lập phương (hình vẽ).
Trang 8GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
b) Tính thể tích của khối đa diện (hình vẽ)
Bài giải
Khối đa diện đã cho được chia thành hai khối
hình hộp chữ nhật có kích thước lần lượt:
Khối 1: 3x3x1 có thể tích:
Khối 2: 3x3x2 có thể tích:
Trang 9GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
Bài 1:
Một bậc tam cấp được xếp từ các khối đá hình lập
phương có cạnh bằng bằng như hình vẽ Hãy tính
thể tích của khối tam cấp?
Bài giải
LUYỆN TẬP
Trang 10GIÁO
DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
Bài 2
Cho khối lập phương có cạnh bằng
Tính thể tích khối lăng trụ
A
D
C' B'
Ta có:
Phân chia khối lập phương thành 2 khối lăng trụ
và bằng nhau
⇒ { ¿ 𝑽 𝑨𝑩𝑪𝑫 𝑨 ′
𝑩 ′ 𝑪 ′ 𝑫 ′= 𝑽 𝑨𝑩𝑪 𝑨 ′
𝑩 ′ 𝑪 ′ + 𝑽 𝑨𝑪𝑫 𝑨 ′
𝑪 ′ 𝑫 ′
¿ 𝑽 𝑨𝑩𝑪 𝑨 ′
𝑩 ′ 𝑪 ′= 𝑽 𝑨𝑪𝑫 𝑨 ′
𝑪 ′ 𝑫 ′
Bài giải
Trang 11GIÁO
DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
Bài giải
Bài 3 Cho hình hộp chữ nhật có đáy là
hình vuông, cạnh bên bằng và đường
chéo
Tính thể tích hình hộp chữ nhật này.
5a 4a
B' A'
B A
Vậy
Ta có:
và ABCD là hình vuông
Trang 12GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
.
B
.
BÀI TẬP 1
Thể tích của khối lập phương cạnh là
lần
B
lần.
BÀI TẬP 2
Nếu ba kích thước của một khối hộp chữ nhật tăng lên 4 lần thì thể tích
của nó tăng lên:
.
B
.
BÀI TẬP 3
Một khối hộp chữ nhật có chiều cao bằng 4 và thể tích bằng 12 Diện tích đáy của khối hộp đó bằng:
Trang 13GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
BÀI TẬP 4
Tính thể tích khối tứ diện đều cạnh a.
BÀI TẬP 5
Tính thể tích khối bát diện đều cạnh a.
Trang 14GIÁO
DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
HƯỚNG DẪN VÀ ĐÁP ÁN BÀI TẬP VỀ NHÀ
Trang 15GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
Bài giải
.
B
.
BÀI TẬP 1
Thể tích khối lập phương cạnh là
Thể tích của khối lập phương cạnh là
Trang 16
GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
lần
B
lần.
BÀI TẬP 2
Nếu ba kích thước của một khối hộp chữ nhật tăng lên 4 lần thì thể tích
của nó tăng lên:
Trang 17GIÁO DỤC THPT GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ - DIỄN ĐÀN GIÁO VIÊN TOÁN
.
B
.
BÀI TẬP 3
Một khối hộp chữ nhật có chiều cao bằng 4 và thể tích bằng 12 Diện tích đáy của khối hộp đó bằng:
Bài giải
Vì V=h.a.b=S.h nên S