bải giảng kế TOÁN QUẢN TRỊ (10 chương) của trường FPT chương 8: lập dự TOÁN

CDV Tài chính – Ngân hàng là một ngành khá là rộng, liên quan đến tất cả các dịch vụ giao dịch, luân chuyển tiền tệ. Vì vậy có rất nhiều các lĩnh vực chuyên ngành hẹp. Ngành Tài chính – Ngân hàng chia thành nhiều lĩnh vực khác nhau: Chuyên ngành Tài chính, chuyên ngành Ngân hàng, chuyên ngành Phân tích tài chính, Quỹ tín dụng…

Slide 8: Lập dự toán

Đặc trưng của phương pháp tập hợp chi phí theo quá trình sản xuất

Tập hợp chi phí theo quá trình sản xuất giản đơn

Sản phẩm hỏng định mức, trên hoặc dưới định mức

Kế toán phế liệu

Sản phẩm dở dang cuối kỳ, sản phẩm hỏng và sản phẩm tương đương

Hệ thống bài cũ

Mục tiêu bài học

Mục đích và lợi ích của dự toán.

Các bước lập một dự toán.

Lập dự toán theo chức năng hoạt động

Dự toán linh hoạt, dự toán tiền mặt.

Dự toán là “Một

bảng số liệu được

lập cho một thời kỳ

nhất định, bao gồm

các thông tin như:

Doanh thu, chi phí,

Để đảm bảo đạt được các mục tiêu của tổ chức

Để tuân thủ kế hoạch

Để truyền đạt ý tưởng và kế hoạch

Phối hợp các hoạt động

Tạo nền tảng cho kế toán trách nhiệm

Thiết lập hệ thống kiểm soát

Thúc đẩy người lao động nâng cao hiệu quả làm việc

Mục đích và lợi ích của dự toán

Quy trình lập kế hoạch và kiểm soát

Mục đích và lợi ích của dự toán

1 • Xác định các mục tiêu

2 • Xác định các chiến lược khả thi

3 • Đánh giá các chiến lược

4 • Lựa chọn các phương án hành động thay thế

5 • Thực hiện kế hoạch dài hạn

6-7 • Đo lường kết quả thực tế và so sánh với kế hoạch Phản hồi những sai khác so với kế hoạch

Hội đồng dự toán: Các chức năng của Hội đồng dự

toán bao gồm:

• Phối hợp và phân công trách nhiệm trong việc lập

dự toán

• Phát hành cẩm nang dự toán.

• Lập thời gian biểu.

• Cung cấp thông tin hỗ trợ cho việc lập dự toán.

• Truyền đạt dự toán cuối cùng tới các cấp quản lý phù hợp.

• Giám sát quá trình lập dự toán và lập kế hoạch bằng cách so sánh các kết quả thực tế và dự toán.

Các bước lập một dự toán

Một cẩm nang dự toán có thể gồm những nội dung sau:

• Giải thích các mục tiêu của quy trình lập dự toán

• Cơ cấu tổ chức

• Phác thảo các dự toán cơ bản và mối liên hệ giữa chúng

• Thông tin chi tiết cho việc quản trị công tác lập dự toán

• Các vấn đề mang tính thủ tục

Các bước lập một dự toán

Lập các

dự toán chi tiết có liên quan

Lập các báo cáo

có liên quan (nếu có)

Các nhân tố dự toán chủ chốt (nhân tố chủ đạo, hay

nhân tố giới hạn) là những nhân tố quy định giới hạn cho hoạt động của một doanh nghiệp

Dự toán tiền mặt là

một bảng tính thể hiện

các khoản thu và chi

t i ề n m ặ t ư ớ c t í n h

trong tương lai, từ đó

cho biết số dư tiền mặt

Dự toán tiền mặt là một trong những công cụ lập kế hoạch quan trọng nhất mà một tổ chức có thể sử dụng.

Dự toán tiền mặt còn cho thấy ảnh hưởng tiền tệ của

toàn bộ kế hoạch đưa ra trong quá trình lập dự toán và do đó, việc lập dự toán tiền mặt có thể dẫn đến

việc điều chỉnh các dự toán khác.

Dự toán tiền mặt cũng cung cấp cho nhà quản lý những

dấu hiệu về các khó khăn tiềm ẩn để có thể đưa ra

các hành động kịp thời nhằm tránh gặp phải những khó khăn này

Dự toán tiền mặt

Một nội dung cũng giúp ích cho doanh nghiệp giám sát tình hình tiền mặt của mình là việc xem xét các bộ phận khác trong vốn lưu động:

• Hàng tồn kho: Hàng tồn kho thường được xem xét một

cách chi tiết khi lập báo cáo dự toán theo chức năng

• Các khoản phải thu

• Các khoản phải trả

Dự toán các khoản phải thu và dự toán các khoản phải trả trở nên khá đơn giản khi xu hướng thanh toán cho nhà cung cấp và thu tiền từ người mua đã được xem xét cho mục đích lập dự toán tiền mặt

Dự toán tiền mặt

Cùng với hy vọng dự báo trạng thái tiền mặt của mình, doanh nghiệp cũng mong muốn ước tính khả

năng sinh lợi và tình hình tài chính trong kỳ sắp tới Điều này có liên quan tới việc lập Bảng cân đối kế

toán và Báo cáo kết quả kinh doanh dự toán, cả hai loại

báo cáo này hình thành nên dự toán tổng thể.

Báo cáo KQKD và Bảng cân đối

kế toán dự toán

Dự toán tĩnh là dự

toán được lập cho một

quy mô, mức độ hoạt

động duy nhất

Dự toán linh hoạt

Dự toán linh hoạt là

‘dự toán được thiết kế

để có thể thay đổi khi quy mô, mức độ hoạt động thay đổi bằng cách nhận biết các xu hướng ứng xử chi phí khác nhau’

Ưu điểm của dự toán linh hoạt

Dự toán linh hoạt

kiểm soát.

Việc lập dự toán linh hoạt sử dụng các nguyên tắc của phương pháp chi phí biên

Kiểm soát dự toán

• Phương pháp quan trọng nhất của kiểm soát dự toán là

phân tích biến động, liên quan đến việc so sánh kết

quả thực tế đạt được trong kỳ kiểm soát (thường là 1 tháng hoặc 4 tuần) với dự toán linh hoạt

• Sự khác biệt giữa kết quả thực tế và kết quả dự kiến

được gọi là biến động và những biến động này cung cấp các chỉ dẫn cho hoạt động kiểm soát của mỗi cá

nhân nhà quản lý

F là chữ viết tắt của biến động tích cực (favourable)

Dự toán linh hoạt

Các phương pháp ước tính chi phí

Ước tính chi phí

Phương pháp phân loại chi

phí kế toán

• Đưa ra cách thức xác định các

khoản mục chi phí trực tiếp (chi

phí nguyên vật liệu và nhân

công) khi ước tính chi phí trực

tiếp trên mỗi sản phẩm đầu ra

dự toán.

Phương pháp cực đại, cực tiểu

• Xem xét báo cáo chi phí trong các kỳ trước và lựa chọn chi phí của hai kỳ với quy mô hoạt động lớn nhất và quy mô hoạt động nhỏ nhất.

• Sự khác biệt giữa tổng chi phí trong hai thời kỳ này sẽ là phần chi phí biến đổi tương ứng với sự thay đổi quy mô hoạt động

• Tính biến phí trên một đơn vị sản phẩm và tính ra chi phí cố định qua phép thế.

Phương pháp đồ thị điểm

• Vẽ đồ thị biểu diễn chi phí

trong các giai đoạn trước

• dựng nên một ‘đường tối ưu’

qua ước tính trực quan.

Phương pháp lập dự toán gia tăng là dự toán của

năm sau được dựa trên kết quả trong năm hiện tại cộng thêm mức tăng trưởng hay lạm phát ước tính cho năm

kế tiếp

Lập dự toán gia tăng là một quy trình hợp lý nếu như các hoạt động hiện tại đã đạt hiệu năng, hiệu quả và tiết kiệm hết mức có thể, và trong trường hợp DN cũng như môi trường hoạt động hầu như không thay đổi gì

Tuy nhiên, đây là dạng dự toán không hiệu quả khi

nó khuyến khích sự dư thừa và chi tiêu lãng phí

cấu thành trong dự toán được thay thế bằng

phương pháp lập dự toán từ số 0 (zero based

budgeting - ZBB).

Lập dự toán gia tăng

được đánh giá toàn

diện để được đưa

vào trong dự toán

của năm sau

Lập dự toán từ số 0

3 bước tiếp cận cơ bản của phương pháp

Lập dự toán từ số 0

1 • Xác định các gói quyết định

2 • Đánh giá và xếp hạng các gói quyết định

3 • Phân bổ nguồn lực

Ưu, nhược điểm của phương pháp

Lập dự toán từ số 0

Ưu điểm

• Có thể xác định và loại bỏ những hoạt động lỗi

thời hoặc không hiệu quả.

• Có khả năng cắt giảm chi phí

• Buộc người lao động tránh chi tiêu lãng phí.

• Gia tăng động lực.

• Cung cấp một công cụ lập kế hoạch và dự toán;

tài liệu cho nhà quản lý.

• Thử thách hiện trạng và buộc tổ chức phải kiểm

tra các phương án thay thế cũng như mức độ chi

tiêu hiện tại.

Tóm lại, ZBB mang lại cách thức phân bổ và sử

Nhược điểm

• Đòi hỏi nhiều

t h ờ i g i a n v à công sức.

Ứng dụng phương pháp lập dự toán từ số 0

• Áp dụng cho cả các tổ chức lợi nhuận và phi lợi

nhuận.

• Áp dụng hiệu quả nhất đối với chi phí phát sinh tại các

bộ phận hỗ trợ cho chức năng sản xuất chính.

• áp dụng thành công trong ngành công nghiệp dịch

vụ và tổ chức phi lợi nhuận.

Ứng dụng cụ thể của phương pháp ZBB

• Lập dự toán cho các khoản mục chi phí không bắt buộc

• Các biện pháp hợp lý hóa

Lập dự toán từ số 0

Các dự toán và định mức có xu hướng thúc đẩy

người lao động nếu họ cho rằng dự toán và định mức

là khả thi Muốn khuyến khích nhân viên làm việc để

đạt được mục tiêu thì mục tiêu phải thỏa mãn một số điều kiện nhất định như sau:

• Phải đủ khó để trở thành một mục tiêu thách thức.

• Không quá khó đến nỗi trở nên không khả thi.

• Được người lao động tiếp nhận và trở thành mục tiêu

của cá nhân họ

Dự toán và động lực

Có hai cách cơ bản để lập ra một dự toán: Từ trên xuống (còn gọi là dự toán áp đặt) hay từ dưới lên (còn gọi là dự toán có dự phần).

• Dự toán áp đặt: Ban quản lý tối cao lập dự toán với rất

ít hoặc không có thông tin đầu vào từ nhân viên thực hiện các hoạt động Do đó, dự toán này áp đặt lên người

lao động - những người phải làm việc để đạt được các số liệu

dự toán.

• Dự toán từ dưới lên: các dự toán được xây dựng bởi các nhà quản lý ở cấp thấp hơn, sau đó mới trình lên nhà quản lý cấp cao hơn Dự toán này dựa trên sự am hiểu

của các nhà quản lý ở cấp thấp hơn về những gì có thể đạt được và các nguồn tài nguyên cần thiết có liên quan.

Tham gia lập dự toán

Quy trình lập dự toán là việc lập ra các định mức hay mục tiêu cho mọi mặt và hoạt động chức năng của doanh nghiệp cần đạt được Nếu quá trình lập dự toán thành công, nó giúp cho quá trình cải tiến diễn ra liên tục bằng cách đặt ra những mục tiêu thực sự hướng tới việc loại bỏ tất cả các lãng phí và lỗi không cần thiết.

Lập dự toán và TQM

Mục đích và lợi ích của dự toán.