Hoàn thiện phương pháp phân tích tài chính trong hoạt động tín dụng của ngân hàng
Trang 1Lời mở đầu
Ngân hàng là một tổ chức tài chính trung gian với nhiệm vụ là kênh chuyển vốn,dẫn vốn trong nền kinh tế Trong đó, Ngân hàng thơng mại là một loại hình doanhnghiệp đặc biệt, có vai trò vô cùng quan trọng trong việc thúc đẩy các thành phần kinh
tế phát triển Ngân hàng giúp vốn trong nền kinh tế chu chuyển một cách trôi chảy,
điều hoà giữa cung, cầu về vốn Do đó, mối quan hệ giữa Ngân hàng với các thànhphần kinh tế, các loại hình doanh nghiệp, với khách hàng rất gắn bó, có tác động qualại lẫn nhau
Nh vậy, quan hệ tín dụng giữa Ngân hàng và khách hàng (đặc biệt là các Doanhnghiệp) ngày càng gắn bó, tơng tác lẫn nhau Doanh nghiệp không trả đợc nợ đến hạn,doanh thu của Ngân hàng giảm, ảnh hởng đến việc cho doanh nghiệp khác vay vốn,
ảnh hởng đến sự tồn tại của Ngân hàng Để tránh đợc rủi ro tín dụng này, trong quátrình thẩm định cho vay, Ngân hàng cần nâng cao chất lợng trong khâu phân tích đánhgiá tài chính đối với doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng – khâu quyết định xemdoanh nghiệp có đủ điều kiện vay vốn của Ngân hàng hay không
Qua quá trình thực tập tại NHNo&PTNT Tây Hà Nội Chi nhánh Trờng Chinh, em
đã chọn đề tài: “Hoàn thiện công tác phân tích tài chính doanh nghiệp trong hoạt động tín
dụng doanh nghiệp tại NHNo&PTNT Tây Hà Nội Chi nhánh Trờng Chinh”.
Kết cấu của Chuyên đề nh sau:
Ch
ơng 1 : Lý luận chung về phân tích tài chính doanh nghiệp vay vốn tại Ngân
hàng thơng mại
Ch
ơng2 : Thực trạng hoạt động phân tích tài chính doanh nghiệp vay vốn tại
NHNo&PTNT Tây Hà Nội Chi nhánh Trờng Chinh
Ch
ơng 3 : Giải pháp nâng cao chất lợng phân tích tài chính doanh nghiệp vay vốn
tại NHNo&PTNT Tây Hà Nội Chi nhánh Trờng Chinh
Trang 2Ch ơng I :
Lý luận chung về phân tích tài chính doanh nghiệp vay vốn tại ngân hàng thơng mại 1.1 Sự cần thiết của công tác phân tích tài chính doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng th ơng mại.
Phân tích tài chính là một tập hợp các khái niệm, phơng pháp và công cụ cho phépthu thập và xử lý các thông tin kế toán và các thông tin khác trong quản lý Doanhnghiệp, nhằm đánh giá tình hình tài chính, khả năng và tiềm lực của Doanh nghiệp,
đánh giá rủi ro, mức độ, chất lợng và hiệu quả hoạt động của Doanh nghiệp đó
Ngân hàng thơng mại là một doanh nghiệp đặc biệt kinh doanh trong lĩnh vực tiền
tệ với vai trò vừa là ngời cung cấp vốn, vừa là ngời tiêu thụ vốn của khách hàng Tuynhiên, ngân hàng không đơn thuần chỉ là một trung gian giữa ngời gửi tiền và ngời vaytiền mà vấn đề còn phức tạp hơn nhiều Khi ngân hàng cho vay, họ phải có cơ sở để tinrằng khách hàng sẽ và có khả năng trả nợ, nếu ngân hàng không có cơ sở để tin vào
điều đó thì quan hệ tín dụng sẽ không xảy ra Do vậy việc “phân tích tình hình tài
chính doanh nghiệp vay vốn là khâu cơ bản nhất trong nghiệp vụ cho vay” tại các Ngân
hàng thơng mại
Cho vay cũng tơng tự nh cho thuê một tài sản chẳng hạn nh xe cộ, thiết bị Sự khácbiệt ở đây là cho thuê tiền Bên cho vay ( ngân hàng ) cho thuê một khoản tiền và ngợclại sẽ nhận đợc một khoản trả tiền thuê dới dạng lãi suất Điều này là rất quan trọng bởi
nó sẽ chủ yếu tập trung vào thực tế là tiền, cũng nh xe cộ hay các tài sản khác, đều phảihoàn trả vào cuối thời hạn vay đã thỏa thuận, nếu không hoàn trả đợc thì món vay này
sẽ chuyển thành nợ khó đòi ( có thể hiểu nợ khó đòi là sự mất vốn của ng ời cho vaychứ không nhất thiết là sự thua lỗ của ngời vay bởi một ngời có nợ khó đòi có thể cótiền để trả nhng không muốn trả ).Trên thực tế, cho vay thì dễ nhng thu lại tiền thì khó.Chỉ có thể cho vay khi không có bất cứ nghi ngại gì trong việc hoàn trả, do vậy công
tác “phân tích tình hình tài chính doanh nghiệp vay vốn” là cần thiết để các Ngân hàng
thơng mại đánh giá chính xác về năng lực tài chính của khách hàng từ đó đa ra quyết
định cho vay hợp lý, đảm bảo hiệu quả đồng vốn của ngân hàng
Với lý luận trên, ta có thể thấy vai trò của việc phân tích tình hình tài chính tronghoạt động cho vay tại các ngân hàng là:
Thứ nhất, thông qua việc phân tích tài chính Doanh nghiệp, Ngân hàng có thể t vấn
kịp thời cho các Doanh nghiệp về quyết định tài chính nhằm tháo gỡ khó khăn, ổn định
và phát triển Doanh nghiệp Phân tích, đánh giá tài chính Doanh nghiệp trong Ngânhàng góp phần kiểm tra lại tính trung thực của việc kiểm tra tài chính nội bộ Từ đó,chủ doanh nghiệp có cái nhìn khách quan hơn về nội lực Doanh nghiệp mình Nh vậy,phân tích tài chính doanh nghiệp có thể đánh giá đợc rủi ro của Doanh nghiệp, đặc biệt
là rủi ro về khả năng thanh toán ở hiện tại và tơng lai, và quyết định cho Doanh nghiệp
có nên vay không và mức độ tủi ro mà Ngân hàng gánh chịu khi chấp nhận cho Doanhnghiệp vay, cho vay với số lợng là bao nhiêu Có thể đa ra những nhận định tinh tế hơn
nh mục đích vay vốn của doanh nghiệp có thực sự trung thực không( thông qua phântích nhu cầu vốn và khả năng vốn hiện tại của doanh nghiệp)
Thứ hai, phân tích tài chính không chỉ giúp Ngân hàng đa ra những quyết định
đúng đắn khi tiến hành xét duyệt các khoản cho vay mà còn trong cả quá trình cho vay.Trong thời hạn cho vay, Doanh nghiệp vẫn có nghĩa vụ cung cấp cho Ngân hàng cácbáo cáo tài chính, các thông tin về tình hình tài chính của mình, qua đó, Ngân hàng cóthể phát hiện những dấu hiệu xấu về tình hình tài chính của doanh nghiệp đó và thu hồicác khoản vay trớc hạn
Ngoài ra, qua việc phân tích tài chính doanh nghiệp còn giúp Ngân hàng xây dựng
kế hoạch cho vay, trên cơ sở đánh giá thực trạng sản xuất kinh doanh và tài chính củamỗi doanh nghiệp, Ngân hàng có thể đánh giá nhu cầu vốn ngắn hạn, trung và dàihạn Từ đó có chiến lợc huy động vốn phù hợp, tránh lãng phí và đạt hiệu quả caonhất Đồng thời, Ngân hàng có thể biết đợc xu hớng phát triển của từng giai đoạn, từnglĩnh vực kinh tế, lập kế hoạch cung cấp tín dụng hớng vào lĩnh vực có khả năng phát
Trang 3triển mạnh trong tơng lai Xây dựng kế hoạch tín dụng phù hợp sẽ giúp Ngân hàngnâng cao hiệu quả cho vay, đem lại lợi nhuận cao cũng nh góp phần thực hiện chínhsách phát triển kinh tế của Nhà nớc.
1.2 Nội dung công tác phân tích tài chính doanh nghiệp vay vốn.
1.2.1 Các thông tin đợc sử dụng trong phân tích tài chính doanh nghiệp vay vốn
1.2.1.1 Bảng cân đối kế toán:
Bảng cân đối kế toán là một báo cáo tài chính tổng hợp, mô tả thực trạng tài chínhcủa một doanh nghiệp tại một thời điểm nào đó Kết cấu của bảng đợc chia làm haiphần: phần tài sản phản ánh toàn bộ tài sản hiện có đến thời điểm lập báo cáo thuộcquyền sở hữu và sử dụng của doanh nghiệp Bên nguồn vốn phản ánh nguồn hình thànhcác loại tài sản của doanh nghiệp đến thời điểm lập báo cáo
Bảng cân đối tài sản là một t liệu quan trọng bậc nhất giúp các nhà phân tích đánhgiá đợc tổng quát tình hình tài chính, khả năng thanh toán, cơ cấu vốn và trình độ sửdụng vốn của doanh nghiệp
1.2.1.2 Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh.:
Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh là báo cáo tổng hợp cho biết tình hình tàichính và kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp tại những thời kỳnhất định Nó cung cấp các thông tin tổng hợp về tình hình và kết quả sử dụng các tiềmnăng về sử dụng vốn, lao động, kỹ thuật và trình độ quản lý sản xuất kinh doanh củadoanh nghiệp Đồng thời, nó cũng giúp nhà phân tích so sánh đợc doanh thu và số tiềnthực nhập quỹ khi bán hàng, dịch vụ với tổng chi phí phát sinh và số tiền thực xuất quỹ
để vận hành Doanh nghiệp Ngoài ra, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh còn chobiết tình hình thực hiện nghĩa vụ với Nhà nớc của Doanh nghiệp đó
1.2.1.3 Báo cáo lu chuyển tiền tệ:
Báo cáo lu chuyển tiền tệ là báo cáo tài chính tổng hợp phản ánh việc hình thành và
sử dụng tiền phát sinh trong kỳ báo cáo của doanh nghiệp
Báo cáo lu chuyển tiền tệ cung cấp các thông tin giúp ngời sử dụng đánh giá khảnăng tạo tiền của doanh nghiệp, đánh giá khả năng thanh toán của doanh nghiệp, phântích mối quan hệ giữa lợi tức ròng và lu chuyển tiền tệ ròng, dự đoán trong tơng lai l-ợng tiền mang lại từ các hoạt động của Doanh nghiệp
Báo cáo lu chuyển tiền tệ gồm 3 phần:
- Lu chuyển từ hoạt động sản xuất kinh doanh
- Lu chuyển tiền từ hoạt động đầu t
- Lu chuyển tiền từ hoạt động tài chính
Có hai phơng pháp lu chuyển tiền tệ: phơng pháp trực tiếp và phơng pháp gián tiếp,mỗi phơng pháp có u điểm riêng
1.2.1.4 Thuyết minh báo cáo tài chính:
Thuyết minh báo cáo tài chính đợc lập nhằm cung cấp các thông tin về tình hình sảnxuất, kinh doanh cha có trong hệ thống các báo cáo tài chính, đồng thời, giải thíchthêm một số chỉ tiêu mà trong các báo cáo tài chính cha đợc trình bày, giải thích rõràng, cụ thể nh các thông tin về đặc điểm hoạt động của doanh nghiệp , chế độ kế toán
áp dụng, tình hình và lý do biến động một số tài sản và nguồn vốn quan trọng
1.2.2 Các phơng pháp đợc sử dụng trong phân tích tài chính.
Phơng pháp phân tích tài chính bao gồm một hệ thống các công cụ và biện phápnhằm tiếp cận, nghiên cứu các sự kiện, hiện tợng, các mối quan hệ bên trong và bênngoài, các luồng dịch chuyển và biến đổi tài chính, các chỉ tiêu tài chính tổng hợp vàchi tiết nhằm đánh giá tình hình tài chính doanh nghiệp
Về lý thuyết, có nhiều phơng pháp phân tích tài chính doanh nghiệp nhng trên thực
tế, ngời ta thờng sử dụng phơng pháp so sánh và phơng pháp tỉ lệ
1.2.2.1 Phơng pháp so sánh:
Để áp dụng phơng pháp so sánh cần đảm bảo tính có thể so sánh đợc của các chỉtiêu tài chính ( thống nhất về không gian, thời gian, nội dung, tính chính xác và đơn vịtính toán ) và theo mục đích phân tích mà xác định gốc so sánh Gốc so sánh đợc
Trang 4chọn là gốc thời gian và không gian, kỳ phân tích đợc chọn là kỳ báo cáo hoặc kỳ kếhoạch, giá trị so sánh có thể đợc lựa chọn bằng số tuyệt đối, số tơng đối hoặc số bìnhquân Nội dung so sánh gồm:
- So sánh giữa số thực hiện kỳ này và số thực hiện kỳ trớc để thấy rõ xu hớng thay
đổi về tài chính doanh nghiệp
- So sánh giữa số thực hiện với số kế hoạch để thấy mức độ phấn đấu của Doanhnghiệp
- So sánh giữa số liệu của Doanh nghiệp với số liệu của ngành, của các Doanhnghiệp khác để đánh giá tình hình tài chính của Doanh nghiệp mình đang phân tích tốthay xấu, đợc hay cha đợc
- So sánh theo chiều dọc để xem xét tỷ trọng của từng chỉ tiêu so với tổng thể, sosánh chiều ngang của nhiều kỳ để thấy đợc sự biến đổi cả về số lợng tuyệt đối và số t-
ơng đối của một chỉ tiêu nào đó qua các niên độ kế toán liên tiếp
Trong phân tích tài chính doanh nghiệp, các tỷ lệ tài chính đựơc phân thành cácnhóm đặc trng, phản ánh những nội dung cơ bản theo các mục tiêu hoạt động củadoanh nghiệp Đó là các nhóm tỷ lệ về khả năng thanh toán, nhóm tỷ lệ về cơ cấu vốn
và nguồn vốn, nhóm tỷ lệ về năng lực hoạt động kinh doanh, nhóm tỷ lệ về khả năngsinh lời
Mỗi nhóm tỷ lệ lại bao gồm nhiều tỷ lệ phản ánh riêng lẻ, từng bộ phận của hoạt
động tài chính trong mỗi trờng hợp khác nhau, tuỳ theo giác độ phân tích, ngời phântích lựa chọn các nhóm chỉ tiêu khác nhau để phục vụ mục tiêu phân tích tài chính củamình
1.2.3 Nội dung công tác phân tích tài chính Doanh nghiệp vay vốn.
Khi Doanh nghiệp vay vốn, điều mà Ngân hàng quan tâm nhất là khả năng thanhtoán và trả nợ của khách hàng (DN) vay vốn Do đó, khi phân tích tài chính, Ngân hàngquan tâm nhiều hơn tới việc đánh giá rủi ro thanh toán của Doanh nghiệp Tức là phântích các chỉ tiêu về khả năng thanh toán, cơ cấu nợ, báo cáo lu chuyển tiền tệ cũng nhtrạng thái tài chính của Doanh nghiệp nhằm đánh giá rủi ro trong tơng lai Do đó Ngânhàng đặc biệt quan tâm tới việc phân tích khái quát một số chỉ tiêu tài chính trung gian
và cuối cùng trong báo cáo kết quả kinh doanh
1.2.3.1 Phân tích các chỉ tiêu tài chính trong báo cáo kết quả kinh doanh đối với Doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng:
Mục tiêu của phân tích này là xác định, phân tích mối liên hệ và đặc điểm các chỉtiêu trong báo cáo kết quả kinh doanh, đồng thời so sánh chúng qua một số niên độ kếtoán liên tiếp và với số liệu trung bình của nghành (nếu có) với các Doanh nghiệp khác
Từ đó mà đánh giá đợc một phần của xu hớng giai đoạn tiếp theo của Doanh nghiệp, cóthể giúp Ngân hàng tránh đựơc những rủi ro không có khả năng thanh toán của Doanhnghiệp do xu hớng hoạt động kinh doanh không tốt của Doanh nghiệp
a Các chỉ tiêu đã đợc chuẩn hoá trong mẫu bảng phân tích nh sau:
Trang 5b Nhóm chỉ tiêu về tình hình tài chính và khả năng thanh toán:
Đây là nhóm chỉ tiêu mà không riêng gì Ngân hàng mà rất nhiều đối tợng khácquan tâm tới, bất kỳ đối tợng nào có liên quan đến Doanh nghiệp nh: các nhà đầu t, cáccán bộ công nhân viên Phân tích tình hình thanh toán của Doanh nghiệp đối với cáckhoản nợ trớc đây rất quan trọng vì nó phản ánh đợc phần nào mức độ tín nhiệm hay sựsẵn sàng chi trả của Doanh nghiệp trong việc thực hiện các nghĩa vụ nợ và khả năng tàichính của nó Một Doanh nghiệp có lịch sử thanh toán lành mạnh, sòng phẳng sẽ antoàn hơn một Doanh nghiệp luôn có nợ khó đòi hay quá hạn Nếu có nợ khó đòi, nợquá hạn thì nguyên nhân khách quan hay chủ quan, bất khả kháng hay không
- Chỉ tiêu khả năng thanh toán ngắn hạn:
Tài sản lu động và đầu t tài chính ngắn hạn
- Chỉ tiêu khả năng thanh toán nhanh:
Tiền + ĐTTC ngắn hạn + Phải thu
Hệ số khả năng thanh toán nhanh =
Nợ ngắn hạn
Chỉ tiêu này có u điểm hơn chỉ tiêu ở trên là đã loại đợc sự ảnh hởng của hàng hoátồn kho ( phần dự trữ) đến khả năng thanh toán sao cho nhanh hơn của tài sản lu động,bởi vì, nếu cơ cấu hàng hóa tồn kho trong tổng tài sản lu động lớn thì sẽ làm cho hệ sốthanh toán ngắn hạn lớn nhng không ảnh hởng gì đến hệ số thanh toán nhanh, vì thanhtoán nhanh cần ít thời gian hơn thanh toán ngắn hạn, thanh toán ngắn hạn cần có việcchuyển đổi của hàng hoá tồn kho mà thời gian của việc chuyển đổi này nhanh haychậm lại còn tuỳ thuộc vào từng nghành nghề, hàng hoá và lĩnh vực kinh doanh
- Chỉ tiêu khả năng thanh toán ngay:
Tiền + ĐTTC ngắn hạn
Hệ số thanh toán nhanh =
Nợ ngắn hạn
Chỉ tiêu này cho biết khả năng thanh toán ngay của doanh nghiệp bằng tiền, không
bị chi phối bởi thời gian chuyển đổi của hàng hoá tồn kho và các khoản phải thu Về
Trang 6mặt lý thuyết, hệ số này lớn hơn 0,5 là dấu hiệu tốt Nếu quá lớn tức là vốn bằng tiềncủa doanh nghiệp để lại quá lớn, chi phí cho việc lu trữ, ghi chép, kiểm đếm, phân loạikhá lớn, mặt khác lại không sinh lợi cho nên cũng không phải là càng lớn càng tốt.Cũng nh vậy với hệ số thanh toán ngắn hạn và hệ số thanh toán nhanh, không hẳn làcàng cao càng tốt, chỉ vừa hợp lý sao cho tơng ứng với các khoản nợ ngắn hạn đểkhông gây ra hiện tợng d thừa nguồn lực, hiệu quả tài sản lu động kém hay tài sản lu
động quay vòng kém là không sinh lợi
c Nhóm chỉ tiêu về cơ cấu tài chính:
- Hệ số nợ: nói lên trong tổng nguồn vốn của doanh nghiệp, nguồn vốn từ bên ngoài( từ các chủ nợ) là bao nhiêu phần hay trong tổng số tài sản
và điều hành doanh nghiệp Tuy nhiên,vấn đề giữa vốn vay và vốn góp với cơ cấu nhthế nào còn rất nhiều phức tạp, nó còn ảnh hởng đến quyền lợi và nghĩa vụ của mỗi bêntùy từng thời kỳ và đối với từng doanh nghiệp
- Hệ số khả năng thanh toán lãi tiền vay:
Lợi nhuận trớc thuế + Lãi vay
Hệ số khả năng thanh toán lãi tiền vay =
Chi phí lãi vay
Đây là chỉ tiêu đợc Ngân hàng quan tâm nh là một chỉ tiêu khả năng thanh toán lãivay bằng kết quả hoạt động kinh doanh Nếu lãi vay mà không trả đợc thì nợ gốc càngkhó trả hơn
- Hệ số cơ cấu nguồn vốn:
Hệ số cơ cấu nguồn
Tổng vốn chủ sởhữu
Tổng nguồn vốn
Hệ số này nói chung tốt nhất bằng 0,5 vì nếu nhỏ hơn thì vốn chủ sở hữu chiếm rất
ít, năng lực tài chính yếu, khả năng cạnh tranh thu hút vốn vay, vốn đầu t thấp, khảnăng rủi ro tơng đối cao
* Nhóm chỉ tiêu về năng lực hoạt động:
- Vòng quay các khoản phải thu:
Vòng quay các khoản phải thu = DTT về bán hàng và cung cấp dịch vụ
Trang 7Các khoản phải thu BQ
- Kỳ thu tiền trung bình:
Kỳ thu tiền trung bình = (Các khoản phải thu BQ)* số ngày trong kỳ phân tích
DTT về bán hàng và cung cấp dịch vụNếu kỳ thu tiền trung bình lớn do các khoản phải thu nhiều chứng tỏ doanh nghiệp
bị chiếm dụng vốn hoặc do doanh nghiệp thu tiền trung bình một ngày nhỏ, chứng tỏ
sự tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp kém Những điều trên đều tác động tới khảnăng thu hồi vốn của Ngân hàng
- Vòng quay hàng tồn kho:
Hệ số này cho thấy lợng hàng hoá tồn kho có lâu hay không, có quay vòng nhanhhay không Bất kỳ doanh nghiệp nào khi đi vào hoạt động sản xuất kinh doanh đều tấtyếu có hàng hoá tồn kho , tuy nhiên số lợng nhiều hay ít và hàng tồn kho quay vòngnhanh hay chậm còn tuỳ thuộc vào rất nhiều yếu tố khách quan khác nhau nh: lĩnh vựckinh doanh, quy mô kinh doanh
- Hiệu suất sử dụng TSCĐ:
ánh rất rõ tình hình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp có hiệu quả hay không Nếusản xuất kém hiệu quả, vòng quay tài sản ngắn hạn nhỏ, doanh thu thuần, lãi thuầntrong một kỳ kinh doanh thấp kéo theo nhiều chỉ tiêu khác kém đi nh: nhóm chỉ tiêu vềlợi nhuận, có những trờng hợp bị lỗ, tài sản cố định còn trích khấu hao không đủ dẫn
đến việc đầu t cho trang bị cho tài sản cố định kém, hậu quả kéo theo là tiếp tục sảnxuất kinh doanh kém tạo ra vòng xoáy liên tiếp
- Hiệu suất sử dụng tổng tài sản:
Hiệu suất sử dụng tổng tài sản =Tổng DTT và thu nhập khác của DN trong kỳ
Tổng tài sản bình quân
d Nhóm chỉ tiêu về khả năng sinh lợi:
Đây là nhóm chỉ tiêu phản ánh tổng hợp nhất hiệu quả sản xuất kinh doanh và hiệunăng quản lý của Doanh nghiệp
- Nhóm chỉ tiêu về khả năng sinh lợi
+ Tỷ suất sinh lợi doanh thu:
Tỷ suất sinh lợi doanh thu = Lợi nhuận x100
Doanh thuLợi nhuận đợc xác định trong công thức trên có thể là lợi nhuận thuần từ hoạt độngkinh doanh, lợi nhuận gộp, lợi nhuận trớc thuế hay lợi nhuận sau thuế
Chỉ tiêu này phản ánh một đồng doanh thu đợc bao nhiêu đồng lợi nhuận ròng Tấtnhiên hệ số này càng cao càng tốt nhng còn phụ thuộc rất nhiều vào tỷ lệ thuế thu nhập
Vòng quay hàng tồn kho = Giá vốn hàng bán
Hàng tồn kho BQ
Trang 8doanh nghiệp của mỗi nớc và doanh thu thuần Nếu doanh thu thuần lớn do giá bántăng cao thì sự bền vững và khả năng cạnh tranh của sản phẩm là kém, nhng nếu hệ sốcao vì doanh thu quá thấp nói lên việc sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp kém hiệuquả.
+ Tỷ suất lợi nhuận tổng tài sản:
Tổng lợi nhuận trớc thuế
Tổng tài sản bình quân
Chỉ tiêu này phản ánh kết quả sản xuất kinh doanh trớc khi phân chia cho chủ sởhữu và chủ nợ Nó xem xét một đồng tài sản tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận trớc thuế Qua phân tích hệ số này, Ngân hàng có thể thấy đợc hiệu quả của việc đầu t vào tài sản
ở Doanh nghiệp
+Tỷ suất lợi nhuận sau thuế trên vốn chủ sở hữu:
Lợi nhuận sau thuế
Tỷ suất lợi nhuận sau thuế trên vốn chủ sở hữu =
Vốn chủ sở hữu bình quânChỉ tiêu này đặc biệt quan trọng đối với những ngời muốn tham gia góp vốn nhằmchia sẻ quyền sở hữu doanh nghiệp và với những ngời đang sở hữu Doanh nghiệp
- Nhóm chỉ tiêu về phân phối lợi nhuận:
Lợi nhuận sau thuế
Thu nhập cổ phiếu Lãi sau thuế
Riêng nhóm chỉ tiêu này dành riêng cho công ty cổ phần.Nó cho biết tình hìnhphân phối lợi nhuận( kết quả cuối cùng của hoạt động kinh doanh ) có phù hợp haykhông đối với doanh nghiệp trong tình trạng hiện nay, nếu khộng phù hợp sẽ gây ra
ảnh hởng gì không tốt đối với hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp Về phía các cổ
đông, đây là những chỉ tiêu rất đáng chú ý và nó ảnh hởng đến quyền lợi riêng của họ
1.2.3.2 Phân tích rủi ro kinh doanh:
Phân tích rủi ro kinh doanh đặc biệt quan trọng khi Ngân hàng cho Doanhnghiệp vay vốn trung, dài hạn Trong trờng hợp này, Ngân hàng đã cùng Doanh nghiệpgánh chịu rủi ro trong một thời gian dài nên việc làm này là rất cần thiết
b Phân tích điểm hoà vốn:
Điểm hoà vốn là điểm mà tại đó, mức doanh thu vừa đủ trang trải mọi phí tổn.Phân tích điểm hoà vốn sẽ cung cấp những thông tin cần thiết về lợng sản phẩm tiêuthụ, doanh thu cần đạt đợc khi biết sản lợng và doanh thu hòa vốn, chỉ ra ngỡng Doanhnghiệp không bị lỗ nhằm đạt đợc lợi nhuận mong muốn
Tổng chi phí bất biến
Trang 9Doanh thu hoà vốn
- Thời gian hoà vốn = *12 tháng
b Đòn bẩy hoạt động kinh doanh:
Phân tích điểm hoà vốn cũng cha thấy hết đợc tầm quan trọng của sự thay đổidoanh số bán đối với lợi nhuận của Doanh nghiệp Vì vậy, đòn bẩy hoạt động sẽ cho tabiết mức độ chi phí cố định mà Doanh nghiệp sử dụng cho hoạt động kinh doanh của
nó, mà chi phí thì ảnh hởng tới lợi nhuận Mức độ đòn bẩy(DOL) là chỉ sự thay đổitheo tỷ lệ phần trăm của thu nhập trớc lãi và thuế do sự thay đổi 1% doanh số bán Nếuchi phí cố định trong tổng chi phí càng cao thì cũng có nghĩa là mức độ đòn bẩy hoạt
động của doanh nghiệp càng cao và khi các nhân tố khác không đổi thì một thay đổinhỏ trong số lợng bán hàng sẽ dẫn đến một sự thay đổi trong thu nhập trớc thuế và trảlãi vay
Tóm lại, một Doanh nghiệp ở tình hình mạo hiểm khi tình hình kinh doanh ở gần
điểm hoà vốn và hệ số đòn bẩy hoạt động cao vì khi đó lợi nhuận trứơc thuế và lãi củadoanh nghiệp rất nhạy cảm với sự thay đổi của doanh số bán Bất cứ một lý do nào vềchính trị, kinh tế hay thị hiếu có thể làm lợi nhuận trớc thuế và lãi giảm mạnh Do đó,
ảnh hởng đến khả năng trả nợ Ngân hàng, cho nên Ngân hàng vẫn thận trọng khi choDoanh nghiệp vay vốn
1.2.3.3 Phân tích báo cáo lu chuyển tiền tệ:
Bằng việc phân tích báo cáo lu chuyển tiền tệ, Ngân hàng có thể dự báo, ớc tính ợng tiền lu chuyển trong tơng lai, đánh giá chất lợng thu nhập của Doanh nghiệp, đánhgiá khả năng Doanh nghiệp duy trì một mức độ sản xuất kinh doanh nhất định, đánhgiá độ linh động tài chính và thanh khoản của Doanh nghiệp Nếu trong kỳ báo cáo,chủ doanh nghiệp tăng các khoản phải trả và nợ vay ngắn hạn để tài trợ cho nhu cầuvốn kinh doanh thì sẽ là gánh nặng lu chuyển tiền tệ trong kỳ tới Ngợc lại, nếu hàngtồn kho kém chất lợng, luân chuyển chậm thì tình trạng thanh khoản của Doanh nghiệptrong kỳ tới sẽ gặp khó khăn, khả năng thanh toán nợ đến hạn khó, do đó Ngân hàng cóthể không cho vay hoặc không cho vay thêm
l-Sức mạnh tài chính của một Doanh nghiệp đợc đánh gía bằng khả năng tạo tiền từhoạt động kinh doanh chứ không phải từ hoạt động đầu t hay hoạt động tài chính, bởivì:
- Lu chuyển tiền tệ thuần từ hoạt động đầu t >0 thể hiện đầu t của Doanh nghiệp bịthu hẹp
- Lu chuyển tiền tệ thuần từ hoạt động tài chính >0 thể hiện lợng cung ứng từ bênngoài ra tăng
Trên cơ sở các thông tin lu chuyển tiền tệ từ doanh nghiệp, các Ngân hàng có thểphát hiện đợc hiện tợng kinh doanh vợt quá khả năng vốn khi tiền vào từ hoạt độngkinh doanh không đủ bù đắp sự gia tăng tồn kho và các khoản phải thu, kết quả là lungân ròng từ hoạt động kinh doanh <0 Tức là tình hình tài chính đang xấu, Doanhnghiệp phải lệ thuộc vào nguồn tài trợ bên ngoài, tình hình thanh khoản của Doanhnghiệp rất khó khăn
Trang 10Ngợc lại, lu chuyển tiền tệ ròng > 0 và đang tăng, Ngân hàng thấy rằng Doanhnghiệp không thể huy động đủ vốn trong nội bộ để trả nợ gốc và lãi vay Tình hình vẫnkhó khăn hơn khi Doanh nghiệp vẫn có nhu cầu mở rộng sản xuất Một Doanh nghiệp
đang trong thời kỳ hng thịnh, phát triển, sự gia tăng đầu t vào tài sản sẽ sử dụng phầnlớn số tiền mà lẽ ra đợc dùng để trả nợ vay Những Doanh nghiệp ấy cần đợc nhận tàitrợ từ bên ngoài, trờng hợp này Ngân hàng nên đáp ứng nhu cầu vốn của Doanhnghiệp
Trên đây là việc phân tích những mặt và chỉ tiêu chủ yếu khi xem xét , đánh gíatình hình tài chính của doanh nghiệp vay vốn, tuỳ vào từng điều kiện hoàn cảnh cụ thể
mà ngời ta tiến hành phân tích, xem xét chú trọng vào chỉ tiêu nào để khai thác tìnhhình tài chính phục vụ cho mục đích của ngời phân tích Ngoài ra, còn rất nhiều chỉtiêu khác, trong những trờng hợp cụ thể khác nhau thì ngời phân tích sẽ sử dụng đếnnó
1.3 Các nhân tố ảnh h ởng tới hoạt động phân tích tài chính doanh nghiệp vay vốn.
Chất lợng phân tích tài chính doanh nghiệp đợc hiểu là tính chính xác của những
đánh giá về tình hình tài chính một Doanh nghiệp, về rủi ro, mức độ và chất lợng hiệuquả hoạt động của Doanh nghiệp và sự sát xao của các dự báo tài chính Vì vậy, có rấtnhiều nhân tố khác nhau gây những ảnh hởng trực tiếp cũng nh gián tiếp tới chất lợngphân tích tài chính của doanh nghiệp, ở đây xin đợc phân chia theo 2 nhóm nhân tốchính: nhân tố chủ quan và nhân tố khách quan Mỗi nhân tố có mức độ tác động mạnhyếu khác nhau theo những chiều hớng khác nhau nhng tổng hợp lại thì có tác động rấtlớn tới chất lợng phân tích tài chính doanh nghiệp
1.3.1 Nhân tố chủ quan:
1.3.1.1 Nhân tố con ngời :
Trình độ nghiệp vụ, nhận thức, đạo đức, kinh nghiệm của cán bộ phân tích trongsuốt quá trình đánh giá về năng lực tài chính doanh nghiệp ảnh hởng lớn đến chất lợngphân tích Mỗi ngời cán bộ đều có kinh nghiệm thực tế, trình độ nghiệp vụ, nhận thức
và hiểu biết khác nhau, do đó, ngoài việc đánh giá phân tích tài chính doanh nghiệptheo các bớc quy định chung của Luật thì có độ nhạy bén, sắc sảo khác nhau
đợc đầy đủ và chính xác
1.3.1.3 Chính sách tín dụng của Ngân hàng:
Thông qua các văn bản về quy trình nghiệp vụ mà Ngân hàng đề ra trong phân tíchtín dụng, chính sách Tín dụng của Ngân hàng trong từng thời kỳ: mở rộng hay thu hẹptín dụng Trong thời kỳ Ngân hàng thu hẹp tín dụng, nội dung phân tích tài chínhdoanh nghiệp có thể kỹ hơn, phức tạp hơn, khó khăn hơn, và ngợc lại, thời kỳ Ngânhàng mở rộng tín dụng thì quy trình, điều kiện tín dụng nói chung và đánh giá phântích tài chính nói riêng có thể thông thoáng hơn, tất nhiên không sai phạm một khâunào trong quy trình phân tích, đánh giá đó
1.3.2 Nhân tố khách quan.
1.3.2.1 Bản thân doanh nghiệp vay vốn:
Có nhiều nhân tố từ phía doanh nghiệp ảnh hởng đến công tác thẩm định doanhnghiệp của ngân hàng Nó có thể xuất phát từ khách quan hoặc chủ ý của doanhnghiệp Ngân hàng đôi khi sẽ gặp khải những khó khăn trong công tác đánh giá doanhnghiệp nếu doanh nghiệp không thực sự hợp tác trong quá trình thiết lập mối quan hệtín dụng với ngân hàng
Trang 11+ Hồ sơ xin vay vốn của doanh nghiệp là một trong những nhân tố phải kể đến, bởi
đây là cơ sở đầu tiên của mối quan hệ giữa doanh nghiệp và ngân hàng Nếu bộ hồ sơcủa doanh nghiệp không nêu đầy đủ, chính xác và không đợc trình bày một cách khoahọc những thông tin mà ngân hàng yêu cầu thì việc đánh giá doanh nghiệp gặp rấtnhiều khó khăn
+ Chính sách bảo mật thông tin của doanh nghiệp cũng là một nhân tố ảnh hởng
đến công tác đánh giá doanh nghiệp của ngân hàng Những số liệu và tình hình thựctrạng của doanh nghiệp trong quá khứ lẫn hiện tại là hết sức quan trọng đối với ngânhàng, bởi nó là một trong những cơ sở để ngân hàng xem xét quyết định đến việc chovay Nếu đó là một thông tin xấu có thể ảnh hởng đến khoản tín dụng này mà doanhnghiệp cố tình che đậy thì coi nh kết quả công tác đánh giá doanh nghiệp không còngiá trị Rất có thể ngân hàng sẽ phải gánh chịu những thiệt hại không lờng đối vớikhoản tín dụng cấp cho doanh nghiệp
Ngoài ra, các nhân tố khác nh công nghệ tin học, môi trờng chính trị, kinh tế, xãhội và pháp luật cũng gây ra những ảnh hởng không kém tới chất lợng phân tích tàichính doanh nghiệp Việc ứng dụng công nghệ tin học sẽ giúp cho việc tính toán đợcchính xác hơn, không phức tạp, gây lẫn lộn không đáng có, tiết kiệm thời gian sức lực.Thông qua hệ thống máy tính, Ngân hàng có thể lu giữ, cập nhật những thông tin mớinhất và cần thiết một cách nhanh chóng
Tóm lại, có nhiều những nhân tố ảnh hởng đến công tác đánh giá doanh nghiệptrong hoạt động tín dụng của ngân hàng Có những nhân tố xuất phát từ phía doanhnghiệp, có những nhân tố xuất phát từ phía ngân hàng, nhng cũng có những nhân tốkhách quan gây ảnh hởng Chính vì vậy, khi đánh giá doanh nghiệp, ngân hàng cần đặcbiệt chú ý tới những nhân tố tác động từ đó để tìm cách khắc phục, đảm bảo cho côngtác đánh giá doanh nghiệp đạt kết quả cao, nhằm nâng cao chất lợng tín dụng và loại trừnhững nguy cơ rủi ro có thể xảy đến cho ngân hàng
chơng II:
Thực trạng công tác phân tích TCDN trong hoạt động TDDN
tại NHNo&PTNT Tây Hà Nội Chi nhánh Trờng Chinh.
2.1.Khái Quát Về Hoạt Động Kinh Doanh Của NHNNo và PTNT chi nhánh Tây
Trang 12cùng với sự phát triển của cơ chế thị trờng NH Hà Nội đã thành lập các chi nhánh NH
ở các Quận để phục vụ các tầng lớp nhân dân và các doanh nghiệp trên địa bàn Thànhphố Hà Nội
Do vậy NHNo&PTNT chi nhánh Tây Hà Nội đã đợc thành lập theo quyết định số
126 /QĐ/HĐQT – TCCB ( quyết định của chủ tịch hội đồng quản trị Ngân Hàng NôngNghiệp và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam ) Theo đó quyết định :
Mở NHNNo&PTNT Tây Hà Nội – chi nhánh cấp 1 phụ thuộc vào Ngân Hàng NôngNghiệp và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam có:
Tên gọi: Chi nhánh Ngân Hàng Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn Tây Hà Nội.Trụ sở giao dịch: Đặt tại nhà số 115, phố Nguyễn Lơng Bằng, Quận Đống Đa, thànhphố Hà Nội
Chi nhánh Tây Hà Nội đợc chính thức thành lập ngày 21/7/2003 cho tới nay mới gần 5năm nhng chi nhánh đã hoạt động tơng đối tốt và hiện nay chi nhánh có 4 chi nhánh cấp 2( chi nhánh Hùng Vơng, Chi nhánh Nhân Chính, Chi nhánh Trờng Chinh, Chi nhánh HàngLợc) và 5 phòng giao dịch ( PGD Hoàng Văn Thái, PGD Hàng Trống, PGD Bùi Thị Xuân,PGD Hàng Lợc, PGD Nguyễn Du)
Sau một thời gian hoạt động đã có kết quả góp cho NHNovàPTNT nói riêng vàgóp phần ổn định nền kinh tế Thủ đô Hà Nội nói chung và đã đạt đợc nhiều thànhcông.Cụ thể:
- Tổng thu: 232 tỷ, tăng so với 31/12/2005 là 25 tỷ Trong đó thu lãi: 229 tỷ; thudịch vụ là 2.2 tỷ
- Tổng chi: 199 tỷ tăng so với 31/12/2005 là 20 tỷ Trong đó chi trả lãi: 162 tỷ,chiếm 81.5% trong tổng chi
- Chênh lệch thu nhập – chi phí : 33 tỷ, tăng so với 31/12/2005 là: 5.5 tỷ, đạt 133
% kế hoạch năm 2006
- Lãi suất bình quân đầu vào, đầu ra: 0.3%
- Hệ số tiền lơng đạt đợc: 1.89
Trang 132.1.2 Vài nét về hoạt động của NHNN & PTNT chi nhánh Tây Hà Nội.
NHNN & PTNT chi nhánh Tây Hà Nội hoạt động kinh doanh có con dấu riêng, cóquyền hạn nhất định (hoạt động kinh doanh chủ yếu là nhận tiền gửi và cho vay, bêncạnh những hoạt động chính còn có các dịch vụ khác nh chuyển tiền nhanh, dịch vụbảo lãnh dự thầu với chức năng và nhiệm vụ chủ yếu :Huy động mọi nguồn vốn nhànrỗi của các tổ chức kinh tế ,các tầng lớp dân c đầu t cho vay các thành phần kinh tếtrong Xã Hội Ngoài ra còn phục vụ công tác xoá đói giảm nghèo trên địa bàn theocông trình của Chính Phủ và của UBND thành Phố Hà Nội
2.1.2.1.Một số tình hình kinh tế xã hội của địa phơng:
Năm 2006 Việt Nam đứng trớc ngỡng cửa gia nhập tổ chức thơng mại thế giớiWTO, nền kinh tế Việt Nam có những bớc phát triển tích cực Theo dự tính tốc độ tăngtrởng GDP đạt 8.2%; lạm phát 6.6% Thị trờng tài chính tiền tệ theo đó cũng phát triển,làn sóng vốn đầu t nớc ngoài vào Việt Nam tăng mạnh mẽ Thị trờng chứng khoán khởisắc, các Ngân hàng cổ phần mở rộng màng lới, lãi suất liên tục tăng ảnh hởng lớn đếnhoạt động kinh doanh của Ngân hàng No&PTNT Tây Hà Nội nói riêng và hoạt độngkinh doanh tiền tệ của các TCTD trên địa bàn nói chung
a- Những thuận lợi:
- Có sự quan tâm chỉ đạo của Ban lãnh đạo Ngân hàng No&PTNT Việt Nam, một
số cơ chế, qui chế đã ban hành hoặc bổ sung, sửa đổi phù hợp với hoạt động kinhdoanh, tạo sự chủ động cho các Chi nhánh trong hệ thống
- Ngân hàng No&PTNT Việt Nam đã đa ra nhiều hình thức huy động dự thởng cólãi suất hấp dẫn đã tạo thuận lợi cho các chi nhánh huy động tốt nguồn tiền gửi từ dân c
b- Khó khăn:
Bên cạnh những thuận lợi cơ bản, nhng cũng gặp không ít khó khăn, trở ngại:
- Hoạt động trên địa bàn có nhiều ngân hàng, với đủ các loại hình ngân hàng th ơngmại; sự cạnh tranh giữa các ngân hàng rất gay gắt trên các mặt: lãi suất huy động vốn,cho vay, phí dịch vụ
- Giá cả các mặt hàng tiêu dùng tăng cao, giá vàng tăng đột biến vào dịp cuối năm,thị trờng bất động sản đóng băng đã tác động mạnh đến tâm lý ngời dân, ảnh hởngkhông nhỏ đến việc huy động vốn của ngân hàng
- Việc huy động vốn vào Ngân hàng gặp khó khăn do xuất hiện các kênh thu hútvốn với lãi suất hấp dẫn, kỳ vọng lợi ích lớn nh: Thị trờng chứng khoán, cổ phần hoádoanh nghiệp, trái phiếu công trình
- Là đơn vị mới thành lập nên cơ cấu nguồn cha hợp lý, vốn dài hạn chiếm tỷ trọngthấp, lãi suất đầu vào cao, không ổn định Đây là một khó khăn lớn nhất của Chi nhánh
- Trụ sở làm việc của chi nhánh phần lớn phải đi thuê, cha mang tính ổn định lâudài, thiếu đồng bộ, chi phí cao, không có lợi thế trong hoạt động kinh doanh
2.1.2.2 Đánh giá chung về kết quả hoạt động kinh doanh:
Với sự đoàn kết nhất trí từ Ban giám đốc, BCH công đoàn và toàn thể cán bộ CNVC và
có sự giúp đỡ của NHNo&PTNT Việt Nam Trên cơ sở nhận thức sâu sắc những khókhăn và khai thác những thuận lợi một cách có hiệu quả, trong năm 2006NHNo&PTNT Tây Hà Nội đã đạt đợc những kết quả sau:
số đầu năm +/- so
Trang 14- Cơ cấu nguồn vốn theo đồng tiền huy động:
+ Nguồn vốn nội tệ: 2,244 tỷ, chiếm 82% tổng nguồn vốn, đạt 115% kế hoạch năm2006
+ Nguồn vốn ngoại tệ qui đổi VNĐ: 507 tỷ, chiếm 18% tổng nguồn vốn; đạt 115%
kế hoạch năm 2006
- Cơ cấu nguồn vốn theo thời gian:
+ Nguồn vốn không kỳ hạn: 207 tỷ, chiếm 8% tổng nguồn vốn
+ Nguồn vốn có kỳ hạn < 12 tháng: 937 tỷ, chiếm 34% tổng nguồn vốn
+ Nguồn vốn có kỳ hạn > 12 tháng: 1.607 tỷ, chiếm 58% tổng nguồn vốn
- Cơ cấu nguồn vốn theo tính chất nguồn huy động:
+ Nguồn vốn huy động từ dân c: 1,425 tỷ đồng, chiếm 52% tổng nguồn vốn; đạt192% kế hoạch năm 2006
Trong đó: Ngoại tệ qui đổi VNĐ: 266 tỷ, chiếm 9.6% tổng nguồn vốn
+ Nguồn vốn của các TCKT: 1,123 tỷ, chiếm 41% tổng nguồn vốn
Trong đó: Ngoại tệ qui đổi VNĐ: 48 tỷ, chiếm 1.8% tổng nguồn vốn
+ Tiền gửi, tiền vay các TCTD: 203 tỷ, chiếm 7% tổng nguồn vốn
Trong đó: Ngoại tệ qui đổi VNĐ: 193 tỷ đồng, chiếm 7% tổng nguồn vốn
Trang 15- D nợ theo loại tiền:
+ D nợ nội tệ: 1,128 tỷ đồng, chiếm 75% tổng d nợ
+ D nợ ngoại tệ qui đổi VNĐ: 369 tỷ, chiếm 25% tổng d nợ
- D nợ theo thời gian:
+ D nợ ngắn hạn: 814 tỷ, chiếm 54% tổng d nợ
+ D nợ trung, dài hạn: 682 tỷ, chiếm 46% tổng d nợ
- D nợ phân theo thành phần kinh tế:
+ Doanh nghiệp nhà nớc: 666 tỷ, chiếm 44.5% tổng d nợ
+ Doanh nghiệp ngoài quốc doanh: 688 tỷ, chiếm 46% tổng d nợ
+ Hợp tác xã: 1.2 tỷ, chiếm 0.08% tổng nguồn vốn
+ Hộ gia đình, cá nhân: 141 tỷ, chiếm 9.5% tổng nguồn vốn
- Các dự án lớn đã đợc Hội đồng tín dụng NHNo&PTNT Việt Nam phê duyệt:
Trang 16- Xác định đối tợng đầu t cha phù hợp.
- Việc quản lý, đôn đốc thu hồi nợ cha đợc chặt chẽ
* Dịch vụ và các tiện ích thực hiện :
Năm 2006 chi nhánh triển khai dịch vụ thẻ ATM, cho đến nay đã có 3.600 kháchhàng sử dụng thẻ ATM của Chi nhánh
Trang 17nhu cầu vay vốn NHNo&PTNT Chi nhánh Trơng Chinh Tây Hà Nội sẽ gửi đến ngânhàng bộ hồ sơ bao gồm: hồ sơ pháp lí, hồ sơ kinh tế và hồ sơ vay vốn Cán bộ tín dụng
sẽ kiểm tra ngay tính đầy đủ, chính xác và phù hợp theo quy định của ngân hàng và tuỳtừng loại hình doanh nghiệp mà yêu cầu về các giấy tờ trong bộ hồ sơ vay vốn có thểkhác nhau Ngoài ra, cán bộ tín dụng còn trực tiếp đến doanh nghiệp để thu thập thêmthông tin phục vụ cho công tác thẩm định Tại doanh nghiệp, cán bộ tín dụng có nhiệm
vụ kiểm tra các điều kiện thực tế so với hồ sơ mà doanh nghiệp đã gửi tới ngân hàng.Thông thờng, cán bộ tín dụng kiểm tra tài sản cố định của doanh nghiệp là cơ sở vậtchất bao gồm nhà xởng, kho bãi, máy móc thiết bị, điều kiện sản xuất kinh doanh củadoanh nghiệp, điều kiện làm việc của công nhân Cán bộ tín dụng còn kiểm tra lợnghàng tồn kho thực tế, kiểm tra các chứng từ xuất nhập hàng hoá tại doanh nghiệp cũng
Tóm lại, tình hình thu thập thông tin của NHNo&PTNT Tây Hà Nội Chi nhánh ờng Chinh là tơng đối đầy đủ và khách quan Cán bộ tín dụng đợc trực tiếp tìm hiểu vànắm bắt thông tin về doanh nghiệp thông qua bộ hồ sơ doanh nghiệp gửi đến cũng nhthông tin từ các tổ chức có liên quan, từ đó tạo cơ sở tốt cho việc đánh giá doanhnghiệp Các quy định của ngân hàng về bộ hồ sơ do doanh nghiệp có nhu cầu vay vốncung cấp bao gồm hồ sơ pháp lí, hồ sơ kinh tế, hồ sơ vay vốn Nói chung, bộ hồ sơ này
Tr-là đơn giản, đầy đủ các thông tin cơ bản và phù hợp với quy chế hiện hành của Nhà ớc
n-2.2.2 Thực trạng phân tích tài chính doanh nghiệp vay vốn tại NHNo&PTNT Tây Hà Nội Chi nhánh Trờng Chinh.
Cũng nh hoạt động của bất kỳ Ngân hàng Thơng mại nào khác, đối với
NHNo&PTNT Tây Hà Nội Chi nhánh Trờng Chinh, công tác phân tích, đánh giá tìnhhình tài chính đối với doanh nghiệp vay vốn tại Ngân hàng là một khâu quan trọng cơbản và rất cần thiết nhằm phòng ngừa, hạn chế rủi ro trong hoạt động kinh doanh nóichung và hoạt động Tín dụng nói riêng Đây là công tác thờng xuyên liên tục phải làm
đối với Doanh nghiệp vay vốn tại Chi nhánh, kết quả đa ra từ công tác phân tích trợgiúp đắc lực cho việc ra quyết định cho vay hay không của Ban lãnh đạo và cán bộ tíndụng đối với doanh nghiệp
Để phân tích, đánh giá về khả năng tài chính doanh nghiệp, các cán bộ tín dụngNHNo&PTNT Tây Hà Nội Chi nhánh Trờng Chinh dựa trên bộ hồ sơ kinh tế củadoanh nghiệp gửi đến, chủ yếu là các tài liệu trong báo cáo tài chính bao gồm: bảngcân đối kế toán, báo cáo kết quả kinh doanh, báo cáo lu chuyển tiền tệ và thuyết minhbáo cáo tài chính trong 2 năm liên tiếp gần nhất Đối với những doanh nghiệp mớithành lập thì nộp báo cáo tài chính từ khi thành lập đến thời điểm xin vay Thông thờng
để xác định các báo cáo tài chính của doanh nghiệp có chính xác hay không, ngânhàng yêu cầu các báo cáo tài chính của doanh nghiệp phải đợc kiểm toán đầy đủ Đốivới các báo cáo tài chính đã qua kiểm toán, số liệu thu đợc thờng chính xác Trên cơ sởcác báo cáo này, các cán bộ tín dụng sẽ đánh giá tình hình tài chính doanh nghiệp quaviệc xem xét các mặt nguồn vốn, sử dụng vốn và các hệ số tài chính
Thông tin đợc sử dụng để đánh giá tài chính doanh nghiệp vay vốn:
+ Đối với bảng cân đối kế toán, nguồn vốn và sử dụng vốn đợc ngân hàng xem xétbiến động cả về số tuyệt đối lẫn về tỉ trọng Ngân hàng phân tích xu hớng thay đổi củacác khoản mục chủ yếu nh: vốn bằng tiền, hàng tồn kho, các khoản phải thu, các khoảnphải trả, thuế, các khoản nộp NSNN, tài sản cố định và vốn chủ sở hữu Cán bộ tíndụng phân tích các khoản mục trên qua các thời điểm cuối năm hoặc cuối các quý
Trang 18+ Bên cạnh đó, cán bộ tín dụng kết hợp bảng cân đối kế toán và báo cáo kết quảkinh doanh để tính các chỉ tiêu hệ số tài chính cơ bản trong vòng 2 hoặc 3 năm Đó làcác chỉ số về: khả năng thanh toán, khả năng sinh lời , chỉ tiêu về cơ cấu vốn ,chỉ tiêuhoạt động và các chỉ tiêu khác của doanh nghiệp.
+ Về chỉ tiêu khả năng thanh toán, cán bộ tín dụng tính toán và phân tích các chỉtiêu nh: hệ số thanh toán chung, hệ số thanh toán ngắn hạn, hệ số thanh toán nhanh.Ngoài ra, cán bộ tín dụng còn tính chỉ tiêu vốn lu động ròng để hỗ trợ trong việc phântích hệ số khả năng thanh toán Ngân hàng đã tính toán các hệ số này cụ thể, chi tiếtsong còn cha tính hệ số thanh toán tức thời, hệ số thanh toán nợ dài hạn và hệ số thanhtoán lãi tiền vay Đây là các hệ số quan trọng để đánh giá khả năng trả nợ gốc và lãicủa doanh nghiệp cho ngân hàng
+ Về hệ số cơ cấu vốn, ngân hàng tính hai chỉ tiêu: hệ số tự tài trợ và hệ số nợ Đây
là nhóm hệ số đợc ngân hàng đặc biệt quan tâm và tính toán đầy đủ cả 2 hệ số Nhờtính toán 2 hệ số này, ngân hàng đã có thể đánh giá một cách chính xác mức độ độc lập
về tài chính của doanh nghiệp ra sao, khả năng tham gia vào phơng án kinh doanh củadoanh nghiệp, sự phụ thuộc vào nguồn vốn bên ngoài của doanh nghiệp
+ Về chỉ tiêu hoạt động của doanh nghiệp, cán bộ tín dụng quan tâm đến các hệ số:vòng quay các khoản phải thu, vòng quay hàng tồn kho và vòng quay vốn lu động Từ
đó, đa ra nhứng đánh giá chính xác, khách quan về tốc độ luân chuyển vốn và tài sảncủa doanh nghiệp , làm cơ sở để so sánh với các số liệu kế hoạch, số liệu cúa các nămtrớc, số liệu của các doanh nghiệp trong ngành để thấy đựoc xu hớng luân chuyển và vịthế của doanh nghiệp trong nghành
+ Khi phân tích báo cáo kết quả kinh doanh, ngân hàng thờng xem xét xu hớngbiến động về các mục: giá trị sản lợng, doanh thu, giá vốn hàng bán, lợi nhuận trớcthuế, lợi nhuận sau thuế Ngân hàng đã phân tích sự biến động về số tuyệt đối cũng nhtốc độ tăng về số tơng đối giữa 2 năm hoặc so sánh cùng kì giữa 2 năm để đánh giámột cách khách quan của sự tăng hoặc giảm các khoản mục, từ đó phân tích nguyênnhân cơ bản ảnh hởng trực tiếp tới tình hình và kết quả sản xuất kinh doanh của doanhnghiệp
+ Ngoài việc phân tích bảng cân đối kế toán và báo cáo kết quả hoạt động kinhdoanh, cán bộ ngân hàng còn phân tích báo cáo lu chuyển tiền tệ để xác định dòng thu,chi của doanh nghiệp
Qua việc xem xét công tác phân tích của NHNo&PTNT Tây Hà Nội Chi nhánh ờng Chinh, nói chung, các cán bộ tín dụng đã rất nghiêm túc và khách quan trong việc
Tr-đánh giá tình hình tài chính, hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp vay vốn.Các cán bộ tín dụng đã dựa trên số liệu của báo cáo tài chính do khách hàng gửi đến đểtính toán các hệ số tài chính, phân tích sự biến động qua các kì, các năm của các sốliệu đó đồng thời tìm các nhân tố ảnh hởng tới hoạt động kinh doanh của doanh nghiệptrong thời gian tới để đa ra nhận xét, đánh giá cụ thể về tình hình doanh nghiệp
Để nêu bật đợc thực trạng phân tích, đánh gía tài chính doanh nghiệp vay vốn, emxin đợc đa ra ví dụ về khách hàng có nhu cầu vay vốn tại NHNo&PTNT Tây Hà NộiChi nhánh Trờng Chinh, từ đó đa ra những phân tích và nhận xét về năng lực tài chínhcủa khách hàng có đủ điều kiện vay vốn tại ngân hàng hay không?
2.2.2.1 Công ty Cổ phần Khoa học Sản xuất Mỏ.
Giới thiệu khách hàng.
- Tên công ty: Công ty Cổ phần Khoa học Sản xuất Mỏ
- Tên giao dịch: SCIENCE PRODUCTION FOR MINE JOINT STOCKCOMPANY
- Tên viết tắt: SPM.,JSC
- Số điện thoại: (04) 7754901 Fax: (04) 7754904
- Trụ sở giao dịch: Số 02 phố Chùa Láng, Quận Đống Đa, Hà Nội
- Họ tên ngời đại diện DN: Ông Nguyễn Hồng Tân – Chức vụ: Giám đốc
- Vốn điều lệ: 6.000.000.000VND (Sáu tỷ đồng chẵn./.)
Trang 19- Ngành nghề sản xuất kinh doanh:
Xây dựng công trình công nghiệp, dân dụng; giao thông; thuỷ lợi Khai thác và chếbiến các sản phẩm mỏ Xây lắp các đờng dây và trạm điện đến 35KV Vận tải hànghoá, vận chuyển hành khách Buôn bán t liệu sản xuất, t liệu tiêu dùng Sản xuất, chếtạo và thiết kế các sản phẩm cơ khí v.v…
Năng lực pháp luật dân sự và năng lực hành vi dân sự.
1 Đăng ký kinh doanh: số 0103000367 thay đổi lần 5 ngày 10/12/2004 của phòng
đăng ký kinh doanh thuộc sở kế hoạch và đầu t Thành phố Hà Nội cấp
2 Điều lệ doanh nghiệp: theo điều lệ Công ty Cổ phần Khoa học Sản xuất Mỏ soạnthảo và thông qua ngày 02/05/2001 (căn cứ luật doanh nghiệp số 13/199/QH10 đợcquốc hội CHXHCN VN thông qua ngày 12/06/1999)
3 Danh sách các thành viên góp vốn:
- Cổ đông thứ nhất: Ông Nguyễn Hồng Tân - Vốn tham gia: 3.600 cổ phần
- Cổ đông thứ hai: Ông Nguyễn Thành Công - Vốn tham gia: 200 cổ phần
- Cổ đông thứ ba: Bà Nguyễn Thu Huyền - Vốn tham gia: 300 cổ phần
- Cổ đông thứ t: Ông Nguyễn Văn Hng - Vốn tham gia: 900 cổ phần
- Cổ đông thứ năm: Ông Nguyên Đăng Hoà - Vốn tham gia: 1.000 cổ phần
4 Quyết định bổ nhiệm giám đốc số: 15/CT ngày 26/12/2001 của hội đồng quản trịCông ty Cổ phần Khoa học Sản xuất Mỏ
5 Quyết định bổ nhiệm kế toán trởng số: 02/CT ngày 26/12/2001 của hội đồngquản trị Công ty Cổ phần Khoa học Sản xuất Mỏ
6 Năng lực ban lãnh đạo công ty: Tốt
Công ty Cổ phần Khoa học Sản xuất Mỏ đợc thành lâp vào tháng 06 năm 2001 là
đơn vị kế tiếp của liên hiệp khoa học sản xuất mỏ đây là tổ chức do Hội đồng khoa học
và Công nghệ mỏ Việt Nam thành lập nghày 30/08/1994 nhăm khắc phục những khókhăn khi tham gia đấu thầu và mở rộng lĩnh vực hoạt động của đơn vị Công ty có 5 cổ
đông tham gia, góp vốn điều lệ theo quy định, có đủ t cách pháp nhân, hạch toán độclập, đủ t cách pháp lý để vay vốn ngân hàng Từ khi đợc thành lập và hoạt đông theo
đăng ký kinh doanh: số 0103000367 thuộc phòng đăng ký kinh doanh thuộc sở kếhoạch và đầu t Thành phố Hà Nội cấp đến nay đơn vị đã phát triển tốt, quy mô tăng tr-ởng nhanh, doanh thu và lợi nhuận năm sau đều cao hơn năm trớc liền kề
Phân tích khả năng tài chính và kết quả kinh doanh : ( Số liệu cân đối kế toán,
kết quả hoạt đông kinh doanh các năm gần dây)
Trang 201 §Çu t chøng kho¸n ng¾n h¹n
3 Dù phßng gi¶m gi¸ §TNH