Hoàn thiện phương pháp phân tích tài chính cúa khách hàng.doc

Hoàn thiện phương pháp phân tích tài chính cúa khách hàng

Lời mở đầu

ít có thiết chế kinh tế nào tác động đến đời sống con ngời và xãhội mạnh mẽ bằng ngân hàng và hoạt động của nó Ra đời từ rất sớm vàkhông ngừng phát triển cả về qui mô, số lợng, chất lợng các dịch vụ, cho

đến nay ngành ngân hàng đóng một vai trò hết sức quan trọng - là huyếtmạch của nền kinh tế, với sự hình thành hệ thống ngân hàng hai cấp: ngânhàng trung ơng và ngân hàng thơng mại Bên cạnh đó nền kinh tế thị trờngphát triển đã thúc đẩy quá trình xâm nhập và phát triển của t tởng và tácphong kinh doanh mới trong các ngân hàng, đợc thể hiện bằng sự có mặtcủa các chi nhánh ngân hàng nớc ngoài và ngân hàng liên doanh

Trong các hoạt động của ngân hàng, tín dụng là hoạt động quantrọng nhất, chiếm tỷ trọng cao nhất trong tổng tài sản, tạo thu nhập từ lãilớn nhất và cũng là hoạt động mang lại nhiều rủi ro cao nhất Vì vậy,

đảm bảo và nâng cao chất lợng tín dụng luôn là nhiệm vụ, mục tiêu hàng

đầu của các ngân hàng thơng mại Để đa ra đợc một quyết định tài trợ,các ngân hàng phải cân nhắc kỹ lỡng, ớc lợng khẳ năng rủi ro và sinh lờidựa trên qui trình phân tích tín dụng Phân tích tài chính của khách hàng

là một trong những nội dung đó

Phân tích tài chính của khách hàng có ý nghĩa đặc biệt quan trọngtrong việc đánh giá sức mạnh tài chính, khả năng tự chủ tài chính trongkinh doanh, nhu cầu tài trợ và khẳ năng hoàn trả nợ của khách hàng Nh-

ng hoạt động này trong các ngân hàng thơng mại vẫn còn nhiều bất cậpdẫn đến hiệu quả cho vay cha cao Chính vì lẽ đó mà việc nghiên cứu tìm

ra các giải pháp nhằm nâng cao chất lợng công tác này góp phần quyết

định tới hiệu quả kinh doanh của ngân hàng Qua quá trình thực tập tại

Sở giao dịch I- Ngân hàng đầu t và phát triển Việt Nam, tôi đã chọn đề

tài: “ Hoàn thiện phơng pháp phân tích tài chính của khách hàng tại

Sở giao dịch I- NHĐT&PT Việt Nam” cho chuyên đề thực tập tốt

nghiệp của mình với mong muốn áp dụng những kiến thức đã học đa ranhững giải pháp góp phần vào hoàn thiện công tác này tại Sở giao dịch I-Ngân hàng đầu t và phát triển Việt Nam

Ngoài lời mở đầu và kết luận, chuyên đề này có kết cấu gồm 3 chơng:

Ch¬ng 1: Tæng quan vÒ ph¬ng ph¸p ph©n tÝch tµi chÝnh cña kh¸ch hµng

t¹i Ng©n hµng th¬ng m¹i

Ch¬ng 2: Thùc tr¹ng ph©n tÝch tµi chÝnh cña kh¸ch hµng t¹i Së giao dÞch

I – Ng©n hµng ®Çu t vµ ph¸t triÓn ViÖt Nam

Ch¬ng 3: Gi¶i ph¸p hoµn thiÖn ph¬ng ph¸p ph©n tÝch tµi chÝnh cña kh¸ch

hµng t¹i Së giao dÞch I- Ng©n hµng ®Çu t vµ ph¸t triÓn ViÖt Nam

kỳ cuối thế kỉ XIV( thời kỳ Phục Hng) phần lớn còn mang tính chất gia

đình, các tổ chức kinh doanh tiền tệ phát triển nhanh và mở rộng thêmnhiều nghiệp vụ mới Ngân hàng ra đời sớm nhất ở Venise của ý năm

1580 Đầu thế kỉ XVII xuất hiện một số tổ chức kinh doanh tiền tệ lớn,

sở hữu t nhân đợc coi là thời điểm của kỷ nguyên ngân hàng hiện đại nhngân hàng Amsterdam( Hà Lan), Ngân hàng Hamburg( Đức) Từ thế kỉXVIII đến thế kỉ XIX đã có sự phân công thành ngân hàng phát hành vàngân hàng chuyên doanh Từ thế kỉ XIX cho đến nay hệ thống ngân hàng

đã phát triển mạnh mẽ với sự hình thành hệ thống ngân hàng hai cấp:ngân hàng trung ơng và ngân hàng thơng mại Ngày nay, hệ thốngNHTM đã phát triển mạnh mẽ cùng với việc đa dạng hoá các nghiệp vụcủa mình, các NHTM ngày càng xâm nhập sâu sắc vào mọi hoạt độngcủa nền kinh tế

Ngày 6/5/1951 Hồ Chủ Tịch ký sắc lệnh 15/SL thành lập Ngânhàng quốc gia Việt Nam và sau đổi tên thành ngân hàng nhà nớc ViệtNam đợc tổ chức từ trung ơng đến quận, huyện

Hệ thống ngân hàng một cấp đợc duy trì cho đến ngày 26/3/1988, quyết

định số 53- QĐ - HĐBT đã đánh dấu sự hình thành hệ thống ngân hànghai cấp với ngân hàng trung ơng thực hiện chức năng quản lý nhà nớc vềtiền tệ, tín dụng, thanh toán và các ngân hàng chuyên doanh là: ngânhàng Nông Nghiệp Việt Nam, Ngân hàng Công Thơng Việt Nam, ngânhàng Ngoại Thơng Việt Nam, ngân hàng Đầu T và Xây Dựng Cơ BảnViệt Nam

Ngày 23/5/1990, ban hành hai pháp lệnh ngân hàng : pháp lệnhngân hàng nhà nớc và pháp lệnh pháp lệnh về tổ chức tín dụng có tổ chứcnội dung và pháp lý gần giống với hệ thống ngân hàng ở các nớc có nềnkinh tế thụ trờng Ngân hàng nhà nớc Việt Nam có vai trò và nhiệm vụ

nh ngân hàng trung ơng, các tổ chức tín dụng bao gồm NHTM, Ngânhành Đầu T và Phát Triển, công ty tài chính và hợp tác xã tín dụng có vaitrò nh ngân hàng trung gian

Ngày 12/12/1997, luật ngân hàng nhà nớc Việt Nam và luật các

tổ chức tín dụng đợc quốc hội thông qua đã tiếp tục củng cố, xây dựng vàcải tiến hệ thống ngân hàng hai cấp Ngân hàng thơng mại đợc địnhnghĩa: là một tổ chức kinh doanh tiền tệ mà hoạt động chủ yếu và thờngxuyên là nhận tiền gửi của khách hàng, sử dụng số tiền đó để cho vay,thực hiện các nghiệp vụ chiết khấu, thanh toán, …

1.1.1.2.Các chức năng của NHTM

 Chức năng làm trung gian tài chính

NHTM thực hiện chức năng này xuất phát từ những cơ sở kháchquan Đó là đặc điểm tuần hoàn vốn tiền tệ trong quá trình tuần hoàn vốnxã hội đã phát sinh hiện tợng trong cùng một lúc có những cá nhân, doanhnghiệp có vốn tiền tệ tạm thời cha sử dụng Ngợc lại, lại có những cánhân, doanh nghiệp có nhu cầu vốn cần bổ sung trong một thời gian ngắn(

nh nhu cầu nguyên nhiên liệu nhng cha bán đợc sản phẩm, cần sửa chữalớn hoặc mua sắm tài sản cố định nhng thiếu vốn…) Mâu thuẫn này đợcgiải quyết bằng quan hệ tín dụng trực tiếp hoặc gián tiếp Tuy nhiên quan

hệ tín dụng trực tiếp dới hình thức tín dụng thơng mại hoặc doanh nghiệptrực tiếp phát hành trái phiếu có những hạn chế vì các chủ thể khó có thểbiết rõ đợc khả năng và nhu cầu vốn của nhau Hơn nữa, để có thể chuyểnnhợng vốn cho nhau cần có sự tin tởng Hạn chế này đòi hỏi phải có ngânhàng đứng ra làm trung gian để giúp chuyển vốn từ nơi thừa vốn sang nơitạm thời thiếu vốn

Với chức năng này NHTM đã góp phần tạo lợi ích cho tất cả cácbên trong quan hệ là ngời gửi tiền, ngân hàng và ngời đi vay và đảm bảolợi ích của nền kinh tế

 Chức năng tạo phơng tiện thanh toán

Trớc đây, các ngân hàng thợ vàng tạo phơng tiện thanh toán khi pháthành giấy nhận nợ với khách hàng Với nhiều u thế, dần dần giấy nhận nợcủa ngân hàng đã thay thế tiền kim loại làm phơng tiện lu thông và phơngtiện cất trữ; nó trở thành tiền giấy.

Với nhu cầu có đồng tiền quốc gia duy nhất đã dẫn đến việc nhà nớctập trung quyền lực phát hành tiền giấy vào một tổ chức hoặc là Bộ tàichính hoặc là Ngân hàng trung ơng Từ đó chấm dứt các ngân hàng thơngmại tạo ra các giấy bạc của riêng mình

Trong điều kiện phát triển thanh toán qua ngân hàng, các kháchhàng nhận thấy nếu họ có đợc số d trên tài khoản tiền gửi thanh toán, họ

có thể chi trả để có đợc hàng hoá và các dịch vụ theo yêu cầu Theo quan

điểm hiện đại, đại lợng tiền tệ bao gồm nhiều bộ phận Thứ nhất là tiềngiấy trong lu thông(Mo), thứ hai là số d trên tài khoản tiền gửi giao dịchcủa khách hàng tại ngân hàng, thứ ba là tiền gửi trên các tài khoản tiền gửitiết kiệm và tiền gửi có kì hạn…Khi ngân hàng cho vay, số d trên tàikhoản tiền gửi thanh toán của khách hàng tăng lên, khách hàng có thểdùng để mua hàng và dịch vụ Do đó, bằng việc cho vay các ngân hàng đãtạo ra phơng tiện thanh toán

Toàn bộ hệ thống ngân hàng cũng tạo phơng tiện thanh toán khi cáckhoản tiền gửi đợc mở rộng từ ngân hàng này đến ngân hàng khác trên cơ

sở cho vay Khi khách hàng tại một ngân hàng sử dụng khoản tiền vay đểchi trả thì sẽ tạo nên khoản thu( tức làm tăng số d tiền gửi) của một kháchhàng khác tại một ngân hàng khác từ đó tạo ra các khoản cho vay mới.Trong khi không một ngân hàng riêng lẻ nào có thể cho vay lớn hơn dự trữ

d thừa, toàn bộ hệ thống ngân hàng có thể tạo ra khối lợng tiền gửi( tạophơng tiện thanh toán) gấp bội thông qua hoạt động cho vay(tạo tín dụng)

 Chức năng trung gian thanh toán

Ngân hàng trở thành trung gian thanh toán lớn nhất hiện nay ở hầuhết các quốc gia Thay mặt khách hàng, ngân hàng thực hiện thanh toángiá trị hàng hoá và dịch vụ Để việc thanh toán nhanh chóng thuận tiện vàtiết kiệm chi phí, ngân hàng đa ra cho khách hàng nhiều hình thức thanhtoán nh thanh toán bằng sec, uỷ nhiệm chi, nhờ thu, các loại thẻ… cungcấp mạng lới thanh toán điện tử, kết nối các quỹ và cung cấp tiền giấy khikhách hàng cần Các ngân hàng còn thực hiện thanh toán bù trừ với nhauthông qua ngân hàng trung ơng hoặc thông qua các trung tâm thanh toán

Công nghệ thanh toán qua ngân hàng càng đạt hiệu quả cao khi qui mô sửdụng công nghệ đó càng đợc mở rộng Vì vậy, công nghệ thanh toán hiện

đại qua ngân hàng thờng đợc các nhà quản lý tìm cách áp dụng rộng rãi

1.1.1.3.Các hoạt động chính của ngân hàng thơng mại.

Theo luật các Tổ chức tín dụng(12/12/1997), NHTM đợc tiến hànhtất cả các hoạt động kinh doanh theo luật định bao gồm 3 lĩnh vực hoạt

động sau:

 Hoạt động huy dộng vốn

Theo luật, NHTM đợc thực hiện các hình thức huy động vốn sau:Nhận tiền gửi, phát hành giấy tờ có giá, vay vốn giữa các tổ chức tíndụng, vay vốn của ngân hàng nhà nớc

Tiền gửi là số tiền của khách hàng gửi tại ngân hàng dới hình thứctiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn và các loại tiền gửi khác

Giấy tờ có giá bao gồm chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu và giấy tờ cógiá khác đợc phát hành trên thị trờng tiền tệ, thị trờng vốn để huy độngvốn của các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nớc

Các NHTM có thể vay vốn của các Tổ chức tín dụng trong và ngoàinớc dới nhiều hình thức khác nhau: vay theo hợp đồng mua lại, vay theohình thức bảo lãnh,

Theo quy định tại Điều 30 của luật NHNN Việt Nam, NHTM đợcvay vốn của NHNN dới hình thức tái cấp vốn, theo các loại sau: Cho vaytheo hồ sơ tín dụng, chiết khấu và tái chiết khấu các thơng phiếu, cho vay

có đảm bảo bằng cầm cố thơng phiếu và các giấy tờ có giá ngắn hạn khác,trong trờng hợp đặc biệt khi đợc thủ tớng chính phủ chấp thuận, NHNNcho vay đối với các NHTM, Tổ chức tín dụng tạm thời mất khả năng chitrả, có nguy cơ gây mất an toàn cho hệ thống các Tổ chức tín dụng hoặctrong trờng hợp có sự chỉ định của thủ tớng chính phủ, NHNH thực hiệnbảo lãnh cho tổ chức tín dụng vay vốn nớc ngoài

 Hoạt động sử dụng vốn

Bất kỳ một doanh nghiệp nào hoạt động trong nền kinh tế đều muốntìm kiếm lợi nhuận Ngân hàng không ngoại lệ, hoạt động huy động vốncủa ngân hàng đã đem lại cho ngân hàng một khoản vốn với tính chất làvốn đi vay Điều đó có nghĩa là ngân hàng phải trả lãi suất cho các khoản

đó đến từng giờ Vậy ngân hàng sẽ phải sử dụng nguồn vốn đó nh thế nào

để có đợc lợi nhuận Các ngân hàng tìm kiếm lợi nhuận thông qua cáchoạt động cho vay, đầu t vào các dịch vụ sinh lãi Hiện nay, các NHTM

đợc thực hiện các hoạt động sử dụng vốn sau: Cho vay; chiết khấu thơngphiếu và cầm cố các chứng từ có giá; bảo lãnh ngân hàng; cho thuê tàichính và các hình thức khác theo quy định của NHNN

Cho vay là hoạt động chính của ngân hàng để thu lợi nhuận Nóquyết định đến sự tồn tại và phát triển của NHTM Hình thức pháp lý củahoạt động cho vay là hợp đồng tín dụng, có hai loại hợp đồng thông dụng:Hợp đồng cho vay có đảm bảo( bằng tài sản, bằng tín chấp) và hợp đồngcho vay không có đảm bảo

Chiết khấu chứng tờ có giá ngắn hạn là nhiệm vụ mà ngân hàng sẽgiao cho khách hàng một lợng tiền bằng mệnh giá chứng từ chiết khấu trừ

đi lệ phí chiết khấu trong thời hạn của hiệu lực chứng từ chiết khấu

Bảo lãnh của ngân hàng là cam kết của ngân hàng dới hình thức thbảo lãnh về việc thực hiện nghĩa vụ tài chính thay cho khách hàng củangân hàng khi không thực hiện đúng nghĩa vụ nh cam kết

Cho thuê tài chính là hoạt động tín dụng trung và dài hạn thông quaviệc cho thuê máy móc, thiết bị, phơng tiện vận chuyển và các động sảnkhác trên cơ sở hợp đồng cho thuê tài sản giữa bên cho thuê là Tổ chức tíndụng, NHTM với khách hàng thuê là các tổ chức, cá nhân Khi kết thúcthời hạn thuê, khách hàng mua lại hoặc tiếp tục thuê tài sản đó theo các

điều kiện đã thoả thuận trong hợp đồng thuê Trong thời hạn thuê, các bênkhông đợc đơn phơng huỷ bỏ hợp đồng

 Hoạt động trung gian

Hoạt động này còn gọi là dịch vụ thanh toán và ngân quỹ ( có thuphí) Ngân hàng cung cấp phơng tiện thanh toán và làm trung gian trongcác quan hệ thanh toán Các hình thức thanh toán không dùng tiền mặtqua ngân hàng là: Séc, uỷ nhiệm thu, chuyển tiền, uỷ nhiệm thu, th tíndụng, th thanh toán, ngân phiếu thanh toán

 Các hoạt động khác

Hoạt động quan trọng nhất là kinh doanh ngoại hối Ngoài ra còn cócác hoạt động nh: góp vốn, mua cổ phần của các doanh nghiệp và các Tổchức tín dụng khác, tham gia thị trờng tiền tệ, uỷ thác, nhận uỷ thác, làm

đại lý, kinh doanh bất động sản, dịch vụ t vấn, bảo quản vật có giá, cầm

đồ,…

Trên đây là những nghiên cứu sơ lợc về sự hình thành và phát triểncủa các NHTM, chức năng và các hoạt động kinh doanh của NHTM Đểlàm rõ nội dung phân tích tài chính của khách hàng tại NHTM trong quátrình phân tích tín dụng, chúng ta sẽ nghiên cứu các nội dung sau:

1.1.2.Sự cần thiết phân tích tài chính của khách hàng tại NHTM.

Vô số các rủi ro khác nhau khi cho vay: rủi ro tín dụng, rủi ro hối

đoái, rủi ro lãi suất, rủi ro thanh khoản…bắt nguồn từ nhiều yếu tố khácnhau và có thể dẫn đến việc không hoàn trả nợ khi đến hạn Các thiệt hại

đôi khi nảy sinh từ nguyên nhân thiên tai nh bão lụt, hạn hán, hoả hoạn,

động đất Những thay đổi về nhu cầu ngời tiêu dùng hoặc về kỹ thuật củamột ngành công nghiệp có thể làm sụp đổ cả sơ đồ của một hãng kinhdoanh và đặt ngời đi vay cụ thể nào đó đã có thời làm ăn có lãi lâm vàocảnh thua lỗ Một cuộc đình công kéo dài, việc giảm giá để cạnh tranh,hoặc việc mất một ngời quản trị giỏi có thể làm giảm thiệt hại nghiêmtrọng đến khả năng hoàn trả tiền vay của ngời vay Sự hng thịnh hay suythoái của chu kỳ kinh doanh ảnh hởng đến lợi nhuận của ngời vay và gâynên niềm vui hay nỗi buồn của ngời kinh doanh, cũng nh ngời tiêu dùng.Một số rủi ro nảy sinh từ các yếu tố riêng rẽ khó giải thích Để quyết định

có chấp nhận cho vay hay không, nhà quản trị ngân hàng phải cố gắng ớclợng rủi ro không hoàn trả Rủi ro này có thể dự đoán trong một quá trìnhkéo dài, bằng những phân tích tỉ mỉ về các mặt tài chính, phi tài chính củakhách hàng Trên thực tế, việc xác định các thông số phi tài chính nh uytín, năng lực, đạo đức, mục đích sử dụng vốn vay,… là rất khó, mang tínhchất định tính Vì vậy, những thông tin tài chính định lợng là rất quantrọng đối với ngân hàng trong đánh giá, lựa chọn khách hàng Phân tích tàichính của khách hàng cho ngân hàng xác định đợc các yếu tố về lợng củanhu cầu vay vốn tín dụng, xác định đợc thời hạn hợp lý của khoản vay,xác định kỳ hạn trả nợ …đối với từng khách hàng Nh vậy, phân tích tàichính của khách hàng không chỉ là nhu cầu thiết thực mà còn là đòi hỏibắt buộc đối với mỗi NHTM

Có thể hiểu phân tích tài chính của khách hàng tại NHTM là mộttập hợp các khái niệm, phơng pháp và công cụ cho phép thu thập, xử lýcác thông tin kế toán và các thông tin khác nhằm đánh giá tình hình tài

chính, khẳ năng và tiềm lực của khách hàng giúp ngân hàng đa ra cácquyết định tài trợ.

Phân tích tài chính của khách hàng tại các NHTM nhằm đạt đợcnhững mục tiêu sau:

Xác định đợc tình hình tài chính của khách hàng: giá trị tàisản, tình hình nợ, nhu cầu tài trợ, khả năng thanh toán…

Dự báo về tài chính trong tơng lai của khách hàng: khả năng hoạt

động kinh doanh, khả năng sinh lời, khả năng hoàn trả nợ vay…

Đảm bảo cho ngân hàng thu đợc cả lãi lẫn gốc đúng hạn, giảm rủi

ro tín dụng, tránh gây thất thoát vốn cho ngân hàng

Phân tích tài chính của khách hàng về cơ bản, giống nhau trong tất cảcác NHTM, nhng ở một số ngân hàng, ngời ta nhấn mạnh đến một sốchỉ tiêu này trong khi đó, các ngân hàng khác lại nhấn mạnh đến một

- Phỏng vấn trực tiếp: Phỏng vấn trực tiếp là rất quan trọng bao gồmviệc gặp gỡ trực tiếp giữa ngân hàng và ngời vay vốn: thăm quan nhà x-ởng, văn phòng, nói chuyện với giám đốc,… qua đó giúp cho cán bộ tíndụng có một ý niệm nào đó về tính thật thà và khả năng của ngời vay

- Mua hoặc tìm kiếm các thông tin qua các trung gian: nh các cơquan quản lý, các bạn hàng của khách hàng, các cơ quan kiểm toán, cơquan thuế, hải quan, trung tâm tín dụng của NHNN – CIC,…Qua cáctrung gian, ngân hàng phân tích đợc ngời vay qua các mối liên hệ của họ,cho thấy uy tín, trình trạng rủi ro, phát triển hay suy thoái

- Thông qua hồ sơ vay vốn của khách hàng: Đó là điều kiện bắtbuộc đối với mọi khách hàng khi muốn vay vốn của ngân hàng Với kháchhàng là những doanh nghiệp, hồ sơ sẽ bao gồm các báo cáo tài chính nh :Bảng cân đối kế toán ( mẫu số B01-DN ), báo cáo kết quả sản xuất kinhdoanh ( mẫu số B02- DN), báo cáo lu chuyển tiền tệ (mẫu số B03-DN),thuyết minh báo cáo tài chính ( mẫu số B09-DN), và bảng kế hoạch tàichính trong tơng lai Các báo cáo này cho thấy số liệu trong nhiều năm đãqua, vì vậy giúp ngân hàng có cơ sở để dự đoán về tình hình của kháchhàng trong tơng lai gần Ngân hàng sử dụng các báo cáo này để ớc tínhnhu cầu vốn, trong đó có nhu cầu tài trợ, đánh giá khẳ năng sinh lời và khẳnăng trả nợ của khách hàng, các thiệt hại có thể xảy ra nếu khách hanhgkhông trả, hoặc không trả đầy đủ,…

Với các khách hàng là hộ sản xuất kinh doanh, căn cứ trên các mẫubiểu sổ sách theo qui định, ngân hàng hớng dẫn hộ lập báo cáo kết quả sảnxuất kinh doanh và bảng cân đối kế toán của hộ Với khách hàng là cánhân, hồ sơ sẽ gồm những tài liệu chứng minh tài sản cá nhân, lơng và cácthu nhập khác

1.2.2.Các phơng pháp phân tích tài chính của khách hàng.

Phơng pháp phân tích tài chính bao gồm một hệ thống các công cụ

và biện pháp nhằm tiếp cận, nghiên cứu các sự kiện, hiện tợng, các mốiliên hệ bên trong và bên ngoài, các luồng dịch chuyển và biến đổi tàichính, các chỉ tiêu tài chính tổng hợp và chi tiết nhằm đánh giá tài chínhdoanh nghiệp

Hiện nay các NHTM thờng sử dụng hai phơng pháp phân tích tàichính đó là phơng pháp so sánh và phơng pháp phân tích tỷ lệ

Phơng pháp so sánh: Một chỉ tiêu tài chính đơn thuần cha thể hiện

đầy đủ mức độ đạt đợc của doanh nghiệp nh thế nào, chỉ thông qua sosánh ta mới thấy sự tăng trởng phát triển hay suy thoái của chỉ tiêu đó

Để thực hiện đợc phơng pháp so sánh, cần phải thống nhất các điềukiện so sánh về không gian, thời gian, nội dung, đơn vị tính… và tuỳ theomục đích so sánh để xác định gốc so sánh là kỳ báo cáo hay kỳ kế hoạch,

số tuyệt đối, số tơng đối hay số bình quân Nội dung so sánh gồm:

- So sánh số thực hiện kỳ này với số thực hiện kỳ trớc để thấy đợc

xu hớng thay đổi về tài chính của khách hàng, qua đó đánh giá

sự tăng trởng hay đi xuống trong hoạt động kinh doanh củakhách hàng.

- So sánh số liệu của khách hàng với số liệu trung bình của ngành,

và với số liệu của khách hàng khác để đánh giá tình hình tàichính của khách hàng là tốt hay xấu

- So sánh theo chiều dọc để thấy đợc tỷ trọng của từng chỉ tiêutrong tổng thể, so sánh theo chiều ngang của nhiều kỳ để thấy đ-

ợc sự biến đổi cả về số tuyệt đối và số tơng đối của một chỉ tiêunào đó qua các niên độ kế toán liên tiếp

Phơng pháp phân tích tỷ lệ: Phơng pháp này dựa trên các chuẩnmực

của các tỷ lệ đại lợng tài chính Sự biến đổi của các tỷ lệ phản ánh sự biến

đổi của các đại lợng tài chính Vì vậy thông qua phân tích tỷ lệ để xác

định và so sánh các đinh mức hoặc các ngỡng làm cơ sở đánh giá tìnhhình, so sánh các tỷ lệ của khách hàng đã tính toán với các tỷ số thamchiếu Nh vậy phơng pháp so sánh luôn đợc phối hợp với phơng pháp tỷ lệ

Các nhóm tỷ lệ chủ yếu đợc dùng trong phân tích tài chính củakhách hàng gồm 4 nhóm:

- Nhóm các tỷ số về khả năng thanh toán

- Nhóm tỷ số về khả năng cân đối vốn hoặc cơ cấu vốn

- Nhóm tỷ số về khả năng hoạt động

- Nhóm tỷ số về khả năng sinh lãi

1.2.3.Quy trình phân tích tài chính của khách hàng tại NHTM.

1.2.3.1 Phân tích trớc khi cho vay.

Phân tích trớc khi cho vay là bớc quan trọng nhất, quyết định đếnchất lợng của phân tích tín dụng Nội dung chủ yếu là thu thập thông tin

và xử lý thông tin liên quan đến khách hàng Việc phân tích trong giai

đoạn này tập trung vào phân tích khả năng sinh lợi, phân tích rủi ro từ đóxác định khả năng trả nợ của khách hàng

Khả năng sinh lợi của khách hàng cao thì khă năng trả nợ là cao vàngợc lại vì khả năng sinh lợi của doanh nghiệp cho biết quy mô và tínhchất lợi nhuận tạo ra Để phân tích khả năng sinh lợi của doanh nghiệp,

Ngân hàng dựa vào các chỉ tiêu thể hiện trên báo cáo kết quả hoạt độngsản xuất kinh doanh và các tỷ lệ, chỉ tiêu thể hiện khả năng sinh lợi củacủa doanh nghiệp nh: hệ số sinh lợi doanh thu, hệ số sinh lợi tài sản,…

Rủi ro là khả năng mà một sự kiện không thuận lợi nào đó sẽ xuấthiện, rủi ro xảy ra cho doanh nghiệp cũng chính là rủi ro cho ngân hàng.Vì vậy trớc khi đa ra quyết định tài trợ nhất thiết ngân hàng phải phân tíchrủi ro cho khoản vay đó Để phân tích rủi ro, ngân hàng dựa vào các chỉtiêu thể hiện trên bảng cân đối kế toán và các tỷ lệ thể hiện mức độ rủi rotrong hoạt động sản xuất kinh doanh nh: tỷ lệ về khả năng thanh toán, tỷ

lệ về năng lực hoạt động,…

1.2.3.2.Phân tích trong khi cho vay.

Trong khi cho vay, quyền sử dụng vốn của ngân hàng đã đợcchuyển sang cho doanh nghiệp nhng vẫn có quyền và nghĩa vụ kiểm tra,theo dõi món vay.Dới góc độ của phân tích tài chính khách hàng, ngânhàng cần quan tâm đến các nội dung nh: xác định nguồn trả nợ của doanhnghiệp, phân tích lại các chỉ tiêu thể hiện khả năng sinh lời, độ rủi rotrong hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Mục đích của việcphân tích trong khi cho vay là nhằm xác định xem khoản vay có vấn đềhay không, có quyết định tiếp tục hay chấm dứt mối quan hệ tín dụng đó

1.2.3.3.Phân tích sau khi cho vay.

Quan hệ tín dụng kết thúc khi ngân hàng thu hồi hết gốc và lãi Cáckhoản tín dụng đảm bảo hoàn trả đầy đủ và đúng hạn là các khoản tíndụng an toàn Nếu một số trờng hợp, các khoản tín dụng đã không hoàntrả hoặc hoàn trả không đúng hạn Việc xem xét tìm nguyên nhân là rấtquan trọng để giúp ngân hàng kịp thời đa ra các quyết định liên quan đếntính an toàn của khoản tín dụng

1.2.4.Nội dung phân tích tài chính của khách hàng tại NHTM.

1.2.4.1.Phân tích các báo cáo tài chính.

Báo cáo tài chính là những báo cáo đợc lập dựa vào phơng pháp kếtoán tổng hợp số liệu từ các sổ sách kế toán, theo các chỉ tiêu tài chínhphát sinh tại những thời điểm hoặc thời kỳ nhất định Các báo cáo tàichính phản ánh một cách có hệ thống tình hình tài sản của đơn vị tạinhững thời điểm, kết quả hoạt động kinh doanh và tình hình sử dụng vốntrong những thời kỳ nhất định

Các báo cáo tài chính đợc sử dụng để phân tích tại NHTM gồm Bảngcân đối kế toán, báo cáo kết quả kinh doanh, báo cáo lu chuyển tiền tệ

 Bảng cân đối kế toán: Là 1 báo cáo tổng hợp, phản ánh tổng

quát toàn bộ giá trị tài sản hiện có và nguồn hình thành tài sản của doanhnghiệp tại thời điểm lập báo cáo Nh vậy bảng cân đối kế toán nhằm mô tảsức mạnh tài chính của doanh nghiệp tại một thời điểm Ngời ta coi bảngcân đối kế toán nh bức ảnh chụp nhanh, bởi nó đợc lập vào thời điểm cuối

kỳ kế toán Đây cũng chính là nhợc điểm của bảng cân đối kế toán khichúng ta sử dụng số liệu của nó để phân tích

Khi nhìn vào tổng tài sản và tổng nguồn vốn của doanh nghiệp trênbảng cân đối kế toán, ta có thể xác định đợc quy mô của doanh nghiệp;nhìn vào vốn chủ sở hữu ta xác định đợc khả năng tài chính và mức độ tựchủ của doanh nghiệp trên cơ sở đó xác định đợc khả năng vay nợ củadoanh nghiệp vì yêu cầu về số lợng vốn chủ sở hữu là yêu cầu đầu tiêntrong quá trình thẩm định tín dụng tại ngân hàng Nhìn vào TSLĐ vàTSCĐ sẽ xác định đợc lĩnh vực kinh doanh của doanh nghiệp chẳng hạn

nh doanh nghiệp thuộc lĩnh vực thơng mại thì phần TSLĐ phải chiếm tỷtrọng lớn hơn Nhìn vào vốn trung và dài hạn( bao gồm vốn vay và vốnchủ sở hữu) có thể khái quát cơ cấu vốn, cơ cấu tài trợ của doanh nghiệp;

nợ ngắn hạn ảnh hởng tới vốn lu động thờng xuyên của doanh nghiệp nêncũng ảnh hởng tới quyết định của doanh nghiệp.

Thông qua phân tích diễn biến nguồn vốn và sử dụng vốn của doanhnghiệp, ngân hàng sẽ xác định khả năng thanh toán các khoản nợ đến hạncủa doanh nghiệp thông qua khả năng chuyển đổi vật t, hàng hoá và tàisản thành tiền mặt trong kỳ

Tiếp theo, phân tích vốn lu động thờng xuyên là một nội dung quantrọng nhằm đánh giá xem doanh nghiệp có đủ khả năng thanh toán cáckhoản nợ ngắn hạn hay không? và TSCĐ của doanh nghiệp có đợc tài trợmột cách vững chắc bằng nguồn vốn dài hạn không?

Vốn lu động thờng xuyên= nguồn vốn dài hạn – TSCĐ =TSLĐ nguồn vốn ngắn hạn

-Khi vốn lu động thờng xuyên < 0 tức là nguồn vốn dài hạn không

đủ đầu t cho TSCĐ, doanh nghiệp phải dùng một phần vốn ngắn hạn để

đầu t vào TSCĐ, TSLĐ không đáp ứng đủ nhu cầu thanh toán nợ ngắnhạn, các cân thanh toán của doanh nghiệp mất cân đối, doanh nghiệpphải dùng một phần TSCĐ để thanh toán nợ ngắn hạn Trong trờng hợpnày ngân hàng không nên cho vay vì nợ ngắn hạn của doanh nghiệp đanglớn mà TSCĐ thì không dễ chuyển thành tiền mặt để trả nợ

Khi vốn lu động thờng xuyên > 0, tức là khả năng thanh toán củadoanh nghiệp là tốt, doanh nghiệp có khả năng mở rộng sản xuất kinhdoanh nhng chú ý việc sử dụng lãng phí vốn

Phân tích nhu cầu vốn lu động thờng xuyên nhằm nghiên cứu tìnhhình đảm bảo vốn cho hoạt động kinh doanh Nhu cầu vốn lu động th-ờng xuyên là lợng vốn ngắn hạn doanh nghiệp cần để tài trợ cho mộtphần TSCĐ, đó là hàng tồn kho và các khoản phải thu( TSLĐ không phải

là tiền có thể chuyển đổi nhanh để thanh toán)

Nhu cầu vốn lu động thờng xuyên= Tồn kho và các khoản phải

thu-nợ ngắn hạn

Nhu cầu vốn lu động thờng xuyên < 0, tức là các nguồn vốn ngắnhạn từ bên ngoài đã thừa để tài trợ cho TSLĐ, doanh nghiệp không cầnnhận thêm nguồn vốn ngắn hạn nữa Tuy nhiên nếu vốn lu động thờngxuyên < 0 và nhỏ hơn cả nhu cầu vốn lu động thờng xuyên thì vốn bằngtiền âm, xảy ra tình trạng mất cân đối trong nguồn vốn ngắn hạn và dài

hạn( vốn ngắn hạn nhiều, vốn dài hạn ít) hoặc mất cân đối trong đầu t dàihạn( đầu t dài hạn quá nhiều).

Cuối cùng, ngân hàng phải kiểm tra xem liệu bảng cân đối kế toán

đã đợc kiểm toán hay cha, nếu chứ đợc kiểm toán thì ngân hàng sẽ khôngthể xác định đợc liệu nợ phải trả đã quá hạn hay cha? các tài sản đã cầm

cố, thế chấp cha? ngoài ra, không thể xác định đợc bảng cân đối kế toán

đợc lập vào thời điểm nào trong chu kỳ sản xuất kinh doanh

 Phân tích báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh của doanhnghiệp

Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh là báo cáo tổng hợp nhất,phản ánh tổng quát tình hình và kết quả kinh doanh của doanh nghiệptrong một thời kỳ, chi tiết theo các hoạt động, tình hình thực hiện nghĩa vụcủa doanh nghiệp đối với nhà nớc về thuế và các khoản phải nộp khác vàtình hình về thuế giá trị gia tăng Báo cáo này đợc trình bày theo mẫu sốB02- DN

Mục tiêu của phân tích báo cáo kết quả hoạt động sản xuất kinhdoanh là xác định, phân tích mối quan hệ và đặc điểm của các chỉ tiêutrong báo cáo kết quả kinh doanh, so sánh chúng qua một số niên độ kếtoán liên tiếp và số liệu trung bình của ngành để đánh giá kết quả kinhdoanh và xu hớng biến động của các chỉ tiêu đó theo thời gian

Về phơng pháp phân tích, sử dụng mẫu biểu đã đợc chuẩn hoá trongbáo cáo kết quả kinh doanh, xác định tỷ trọng và tốc độ biến động theothời gian để đánh giá về kết cấu và biến động, rút ra nhận xét và tìmnguyên nhân chủ yếu ảnh hởng đến kết quả kinh doanh của doanh nghiệp

Đối với cán bộ tín dụng cần phân tích doanh thu thuần, lãi từ sảnxuất kinh doanh, lãi sau thuế năm báo cáo so với năm trớc hay trong 3năm liên tục thì kết quả đánh giá khách quan hơn

 Phân tích báo cáo lu chuyển tiền tệ(BCLCTT)

BCLCTT là một báo cáo tìa chính phản ánh khoản thu và chi tiềntrong kỳ của doanh nghiệp theo từng hoạt động kinh doanh, hoạt động đầu

t và hoạt động tài chính

Quản lý tiền đóng vai trò quan trọng trong quản lý tài chính Nhiệm

vụ chính của quản lý tiền là đảm bảo đủ tiền để thanh toán cho hoạt độngkinh doanh của doanh nghiệp khi đến hạn thanh toán Trên góc độ ngân

hàng, khi xem xét hiệu quả quản lý tiền của doanh nghiệp, ngân hàng cầnphân tích BCLCTT trong mối quan hệ với các báo cáo tài chính khác.

Việc theo dõi BCLCTT giúp cho ngân hàng:

- Đánh giá hoạt động của doanh nghiệp trong quá khứ Nguồn tiềncủa doanh nghiệp phát sinh từ hoạt động nào và có phù hợp với hoạt độngkinh doanh của doanh nghiệp không ?

- Dự báo hoạt động tơng lai của doanh nghiệp

+ Nếu doanh nghiệp kinh doanh theo phơng thức hiện nay, tình

hình lợi nhuận của doanh nghiệp sẽ nh thế nào?

+Dòng tiền vào ra của doanh nghiệp diễn ra nh thế nào, căn cứ vào

đó ngân hàng lên kế hoạch thu nợ phù hợp

- Đánh giá đợc sự thịnh vợng hay khó khăn của doanh nghiệp

trong từng thời kỳ và nguyên nhân do đâu

Bằng cách nghiên cứu các luồng tiền vào, ra trong doanh nghiệp,ngân hàng có thể xác định đợc khi nào thì doanh nghiệp có thặng d tiềnmặt để trả nợ và khi nào bội chi tiền mặt cần phải vay bù đắp Đồng thờiqua nghiên cứu luồng tiền và các khoản dễ dàng chuyển đổi thành tiền,ngân hàng sẽ xác định đợc khả năng thanh toán các khoản nợ đến hạn củadoanh nghiệp

-hạnngắnNợ

TSLĐ

hànhhiện

toánthanhnăng

Các TSLĐ và nợ ngắn hạn đều có thời hạn nhất định-tới một năm.

Tỷ số khả năng thanh toán hiện hành là thớc đo khả năng thanh toán ngắnhạn của doanh nghiệp, nó cho biết mức độ các khoản nợ của các chủ nợngân hàng đợc trang trải bằng các tài sản có thể chuyển thành tiền trongmột giai đoạn tơng đơng với thời hạn của các khoản nợ đó Tỷ lệ này > 1

là tốt Tuy nhiên khi đánh giá chỉ tiêu này cần loại trừ các khoản nợ khó

đòi trong TSLĐ

Để đánh giá khả năng thanh toán các khoản nợ ngắn hạn khi đếnhạn, các nhà phân tích còn quan tâm đến chỉ tiêu vốn lu động dòng hayvốn lu động thờng xuyên của doanh nghiệp Nó đợc xác định là phầnchênh lệch giữa tổng tài sản và tổng nợ ngắn hạn, hoặc là phần chêch lệchgiữa vốn thờng xuyên ổn định với tài sản cố định dòng Khả năng đáp ứngnghĩa vụ thanh toán, mở rộng quy mô sản xuất kinh doanh và khả năngnắm bắt thời cơ thuận lợi của doanh nghiệp phụ thuộc phần lớn vào vốn lu

- Tỷ số dự trữ ( tồn kho) trên vốn lu động dòng : Tỷ số này chobiết dự trữ chiếm bao nhiêu phần trăm vốn lu động dòng Nó đợctính bằng cách chia dự trữ( tồn kho) cho vốn lu động dòng

Các tỷ số về khả năng cân đối vốn

Vốn của doanh nghiệp bao gồm vốn tự có và vốn đi vay Nguồn vốn

và cấu thành hai loại vốn này xác định sự ổn định tài chính của doanhnghiệp Thờng thì trong hoạt động kinh doanh, các doanh nghiệp đềumuốn sử dụng vốn tự có nhỏ nhất bởi vì: Khi sử dụng vốn vay DN sẽ đ ợchởng một khoản tiết kiệm nhờ thuế, mặt khác nếu doanh nghiệp chỉ góp 1phần vốn trong hoạt động kinh doanh thì rủi ro sẽ do ngời vay gánh chịu làchủ yếu Trong khi đó doanh nghiệp nắm phần lợi rõ rệt, doanh nghiệp chỉ

cần bỏ ra một số vốn ít nhng đợc quyền sử dụng một lợng tài sản lớn đểkinh doanh mà không phải chia sẻ quyền kiểm soát Đặc biệt khi hoạt

động kinh doanh của doanh nghiệp đang phát triển, lãi thu đợc trên tiềnvay lớn hơn lãi suất tiền vay, lợi nhuận dành cho chủ doanh nghiệp tănggấp bội Ngợc lại đối với ngời cho vay thì rủi ro tiềm ẩn là rất lớn, nếuhoạt động kinh doanh thua lỗ thì họ sẽ là ngời gánh chịu tổn thất nặng nềnhất Vì vậy khi cho vay ngân hàng cần quan tâm đến cơ cấu vốn củadoanh nghiệp xem vốn chủ sở hữu chiếm bao nhiêu, khả năng thanh toánlãi vay đến mức nào

Một số chỉ tiêu mà ngân hàng quan tâm

- Tỷ số nợ trên tổng tài sản( hệ số nợ)=

n sả

tài Tổng

trả

i phả

Nợ

Thông thờng các chủ nợ thích tỷ số nợ trên tổng tài sản vừa phải vì

tỷ số này càng thấp thì khoản nợ càng đợc đảm bảo trong trờng hợp doanhnghiệp bị phá sản Nếu tỷ số nợ quá cao, doanh nghiệp dễ bị rơi vào tìnhtrạng mất khả năng thanh toán

Một tỷ số nợ quá hạn có giá trị nhỏ hơn hoặc bằng 0.5 đợc coi là lýtởng vì nó cho thấy có ít nhất phân nửa tài sản của doanh nghiệp đợc hìnhthành bằng vốn chủ sở hữu

- Tác dụng phân tích tơng tự chỉ tiêu này là chỉ tiêu tỷ lệ tự tài trợ

Tỷ lệ tự tài trợ = Vốn chủ sở hữu

Tổng nguồn vốn

Tỷ số này cho biết tổng số vốn doanh nghiệp chiếm tỷ trọng baonhiêu trong tổng số vốn mà doanh nghiệp đa vào sản xuất kinh doanh Tỷ

số này càng lớn càng có sự đảm bảo cao cho các khoản nợ vay

-Khả năng thanh toán lãi vay

Khả năng thanh toán lãi vay=

vay Lãi

vay Lãi thuế

tr ớc nhuận

Lãi vay hàng năm là chi phí tài chính cố định và chúng ta muốn biếtcông ty sẵn sàng trả lãi đến mức nào Cụ thể hơn chúng ta muốn biết rằngliệu số vốn đi vay có thể sử dụng tốt đến mức nào, có thể đem lại lợinhuận bao nhiêu và đủ bù đắp lãi vay hay không

Tỷ lệ này cho biết mức độ lợi nhuận đảm bảo bằng khả năng trả lãihàng năm nh thế nào Số tiền thu nhập trớc khi trả thuế thu nhập doanhnghiệp và các khoản tiền lãi vay là số tiền sẵn sàng để thanh toán tiền lãicho các khoản nợ vay Tỷ lệ này càng lớn càng tốt Ngoài ra có thể xemxét khả năng trả nợ bằng cách so sánh lãi vay với doanh thu thuần Theokinh nghiệm thực tế, ngời ta cho rằng tỷ lệ này phải dới mức 3%, tỷ lệ nàycao sẽ làm giảm lợi nhuận của doanh nghiệp.

Nhóm chỉ tiêu về khả năng hoạt động

Nhóm chỉ tiêu này đợc sử dụng để đánh giá hiệu quả sử dụng tàisản của doanh nghiệp Vốn của doanh nghiệp đợc dùng để đầu t cho cácloại tài sản khác nhau nh TSCĐ, TSLĐ Do đó, các nhà phân tích khôngchỉ quan tâm tới việc đo lờng hiệu quả sử dụng tổng tài sản mà còn chútrọng tới hiệu quả sử dụng của từng bộ phận cấu thành tổng tài sản củadoanh nghiệp Chỉ tiêu doanh nghiệp chủ yếu trong tính toán các tỷ sốnày để xem xét khả năng hoạt động của doanh nghiệp

Vòng quay tiền = Doanh thu thuần

TSLĐ bình quân

Tỷ số này cho biết vòng quay của tiền trong năm tức là số lần tất cả

số vốn đầu t đợc chuyển thành thanh toán tiền mặt Chỉ số này thấp thìvốn đầu t không đợc sử dụng một cách có hiệu quả, và có khả năng kháchhàng dự trữ hàng hoá quá nhiều hay tài sản không đợc sử dụng hoặc đangvay mợn quá mức

- Vòng quay dự trữ( tồn kho) =

kho tồn Hàng

thuần thu

Doanh

Số vòng quay hàng tồn kho là một tiêu chuẩn đánh giá công ty sửdụng hàng tồn kho của mình hiệu quả nh thế nào Hệ số này cao hay thấpcòn phụ thuộc vào đặc điểm sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp nhngnói chung nếu vòng quay hàng tồn kho cao thì việc kinh doanh thờng đợc

đánh giá là tốt Nếu hệ số này thấp, có nghĩa là hàng tồn kho nhiều,nguyên nhân có thể là chất lợng hàng hoá thấp, giá thành cao, mẫu mãkhông phù hợp với thị hiếu ngời tiêu dùng

-Kỳ thu tiền bình quân.

Kỳ thu tiền bình quân = Các khoản phải thu

Doanh thu bình quân theo ngàyCác khoản phải thu là những hoá đơn bán hàng chứ thu tiền về docông ty thực hiện chính sách bán chịu và các khoản tạm ứng cha thanhtoán, khoản trả trớc cho ngời bán

Kỳ thu tiền bình quân cao hay thấp phụ thuộc vào chính sách bánchịu của công ty Nếu kỳ thu tiền bình quân thấp thì hiệu quả sử dụng vốnkém do vốn bị chiếm dụng nhiều Nhng nếu kỳ thu tiền bình quân quá caothì sẽ giảm sức cạnh tranh dẫn đến giảm doanh thu

- Hiệu suất sử dụng TSCĐ: Chỉ tiêu này cho biết một đồng TSCĐtạo ra đợc bao nhiêu đồng doanh thu trong một năm

Hiệu suất sử dụng TSCĐ=

TSCĐ

thuDoanh

TSCĐ ở đây đợc xác định theo giá trị còn lại đến thời điểm lập báocáo Tỷ lệ này thấp thể hiện hoạt động cha hết khả năng, tỷ lệ này nếu quácao cho thấy doanh nghiệp đầu t quá ít cho TSCĐ

- Hiệu suất sử dụng tổng tài sản

Hiệu suất sử dụng tổng tài sản=

n sả

tài Tổng

thuần thu

Doanh

Chỉ tiêu này còn gọi là vòng quay toàn bộ tài sản, nó cho biết một

đồng tài sản đem lại bao nhiêu đồng doanh thu

Các tỷ số về khả năng sinh lãi: Các tỷ số này phản ánh tổng hợpnhất hiệu quả sản xuất kinh doanh và hiệu năng quản lý doanh nghiệp

- Doanh lợi tiêu thụ sản phẩm=

thuần thu

Doanh

thuế sau nhập Thu

Chỉ tiêu này phản ánh tỷ trọng lợi nhuận sau thuế trong doanh thucủa doanh nghiệp

- Doanh lợi vốn chủ sở hữu(ROE)

R

OE =

Thu nhập sau thuếVốn chủ sở hữu

Chỉ tiêu này phản ánh khả năng sinh lợi của vốn chủ sở hữu và đợc cácnhà đầu t đặc biệt quan tâm khi họ quyết định bỏ vốn đầu t vào doanhnghiệp

- Doanh lợi tài sản (ROA)

ROA=

n sả

tài Tổng

lãi và thuế

tr ớc nhập Thu

hoặc ROA=

n sả

tài Tổng

thuế sau nhập Thu

Đây là chỉ tiêu tổng hợp nhất đợc dùng để đánh giá khả năng sinhlợi của một đồng vốn đầu t

Trên đây là những chỉ tiêu và nhóm chỉ tiêu đợc ngân hàng sử dụngtrong phân tích tài chính của khách hàng Tuỳ thuộc loại cho vay: ngắnhạn hay trung và dài hạn mà ngân hàng có thể có tập trung phân tích vàochỉ tiêu, nhóm chỉ tiêu nào

+Nếu là những khoản cho vay ngắn hạn: Mục đích sử dụng cáckhoản vay ngắn hạn của doanh nghiệp là để tài trợ cho nhu cầu TSLĐ thời

vụ, chủ yếu là hàng tồn kho và các khoản phải thu Sau khi các khoản này

đợc giải phóng thành tiền thì khoản vay cũng đợc hoàn trả Nh vậy nguồntrả nợ chính cho các khoản vay ngắn hạn là từ doanh thu bán hàng Vì vậy,khi phân tích tài chính của khách hàng, ngân hàng phải đánh giá các chỉtiêu về khả năng thanh toán, sau đó là các chỉ tiêu vòng quay hàng tồnkho, kỳ thu tiền bình quân

+Nếu là những khoản cho vay trung và dài hạn: Các khoản vay nàydùng chủ yếu cho nhu cầu TSCĐ và TSLĐ thờng xuyên, nguồn trả nợchính cho các khoản vay này thờng là phần tăng thêm trong vốn chủ sửhữu của doanh nghiệp, đợc tạo thành từ lợi nhuận sau thuế và nguồn khấuhao Khi phân tích tài chính, ngân hàng quan tâm đến khả năng hoàn trả

và khả năng sinh lời của doanh nghiệp mà việc hoàn trả vốn và lãi sẽ tuỳthuộc vào khả năng sinh lời này Kỹ thuật phân tích thay đổi theo bản chất

và theo thời hạn của khoản vay, nhng dù cho đó là cho vay dài hạn haycho vay ngắn hạn thì ngân hàng đều quan tâm đến cơ cấu tài chính biểuhiện mức độ mạo hiểm của doanh nghiệp đi vay

Tóm lại, thông qua phân tích tình hình tài chính của khách hàng,NHTM có thể biết đợc một phần tình hình sản xuất kinh doanh, tình hìnhtài chính khả quan hay khó khăn, xu hớng phát triển của đơn vị nh thế nào

để từ đó có quyết định cho vay đúng, đảm bảo thu hồi nợ đúng hạn, đủ cảgốc và lãi.

Tuy nhiên, việc phân tích tình hình tài chính của khách hàng chỉhữu ích khi các số liệu báo cáo phải đảm bảo chính xác Trong điều kiệnnớc ta hiện nay, khi mà việc thực hiện pháp lệnh kế toán thống kê cha dợcchấp hành nghiêm chỉnh thì đòi hỏi cán bộ tín dụng phải thẩm định tínhchính xác của số liệu báo cáo và cần phải kết hợp chặt chẽ giữa phân tíchtình hình tài chính với các thông số phi tài chính để đa ra những kết luậnxác đáng về doanh nghiệp mà ngân hàng đã và sẽ quan hệ làm ăn với họ

Chơng 2 Thực trạng phơng pháp phân tích tài

chính của khách hàng tại SGDI- NHĐT&PT Việt Nam.

2.1.Giới thiệu khái quát về SGDI- NHĐT&PT Việt Nam

2.1.1.Lịch sử hình thành và phát triển của SDGI-NHĐT&PT Việt Nam.

Đợc thành lập ngày 26/04/1957, ngân hàng Đầu t và Phát triển ViệtNam (BIDV) là một doanh nghiệp nhà nớc đặc biệt, với chức năng chủ yếuban đầu là cấp phát theo công trình và dự án nhà nớc Trải qua gần 50 năm,giờ đây BIDV đã phát triển thành một trong những ngân hàng thơng mại lớnnhất ở Việt Nam hoạt động kinh doanh đa năng trong lĩnh vực tiền tệ, tíndụng, dịch vụ ngân hàng và phi ngân hàng, phục vụ các khách hàng thuộc mọithành phần kinh tế, phục vụ cho đầu t phát triển từ các nguồn vốn của Chínhphủ, các tổ chức kinh tế tài chính - tín dụng trong và ngoài nớc

Khi BIDV chuyển sang hoạt động theo mô hình của một ngân hàng

th-ơng mại, đòi hỏi cần phải có một mô hình kinh doanh mới và vì thế Sở GiaoDịch ngân hàng Đầu T và Phát Triển Việt Nam (SGD) đợc thành lập theoQĐ76-TCCB ngày 28/3/1991 của Tổng giám đốc ngân hàng Đầu T và PhátTriển Việt Nam với mô hình gọn nhẹ chỉ có 10 phòng với số nhân viênkhoảng 80 ngời Hơn nữa, SGD còn là một bộ phận kinh doanh trực tiếp củangân hàng Đầu T và Phát Triển Việt Nam, có sức mạnh lớn nhất mà khôngmột chi nhánh nào có đợc, là nơi thử nghiệm mọi nghiệp vụ mới của toànngành và của ngân hàng

Quá trình hình thành và phát triển của SGD có thể đợc chia thành cácgiai đoạn sau:

thơng mại đa năng, tổng hợp Đối với SGD đây là gia đoạn mới gia nhập thịtrờng, bắt đầu thực hiện các hoạt động nghiệp vụ của một ngân hàng thơngmại

+ Giai đoạn 1998 đến nay:

Đây là giai đoạn toàn hệ thống ngân hàng Đầu T và Phát Triển ViệtNam nói chung và SGD nói riêng có cơ cấu tổ chức và quy chế hoạt động tơng

đối hoàn thiện, chức năng nhiệm vụ đợc phân định rõ ràng SGD đã dần dầnkhẳng định đợc vai trò, vị trí của mình trong toàn hệ thống và trên địa bàn.Trong giai đoạn này hoạt động của SGD đã đợc đa dạng hoá với nhiều loạihình dịch vụ ngân hàng, thị trờng tín dụng và huy động vốn khá rộng, các tiệních của khách hàng đợc đáp ứng chu đáo và đầy đủ Mặt khác, với sự pháttriển ngày càng mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật, hoạt động của SGD đã đợctin học hoá, công nghệ ngân hàng cũng từng bớc hiện đại hơn khiến cho SGD

đã ngày càng khẳng định đợc vị thế của mình trên thị trờng

Nói tóm lại, SGD là đại diện pháp nhân của ngân hàng Đầu T và PhátTriển Việt Nam, có con dấu riêng, có trụ sở chính đặt tại 53 Quang Trung, HàNội

SGD phải làm tất cả các nhiệm vụ mà trung ơng giao, cụ thể là có nghĩa

vụ sử dụng có hiệu quả, bảo toàn và phát triển vốn cùng các nguồn lực khác

đ-ợc giao để thực hiện các mục tiêu kinh doanh và các nhiệm vụ do ngân hàng

Đầu T và Phát Triển Việt Nam giao; xây dựng kế hoạch dài hạn, kế hoạchhàng năm về hoạt động kinh doanh phù hợp với chiến lợc phát triển của toànngành và của chính ngân hàng Bên cạnh đó, SGD còn hoạt động kinh doanh

nh một chi nhánh lớn của hệ thống ngân hàng Đầu T và Phát Triển Việt Nam

Sở đợc quyền từ chối quan hệ tín dụng và quan hệ kinh doanh khác đối vớikhách hàng khi xét thấy việc cho vay hoặc cung cấp dịch vụ ngân hàng không

đem lại hiệu quả kinh tế, không có khả năng thu hồi vốn hoặc không an toàntheo quy định của pháp luật về hoạt động ngân hàng

2.1.2.Cơ cấu tổ chức và các hoạt động chủ yếu của Sở giao dịch

2.1.2.1 Cơ cấu tổ chức của Sở giao dịch

Mô hình tổ chức của Sở Giao dịch I – Ngân hàng Đầu t và Phát triểnViệt Nam đợc xây dựng theo mô hình hiện đại hoá ngân hàng, theo hớng đổimới và tiên tiến, phù hợp với quy mô và đặc điểm hoạt động của chinhánh.Với mô hình tổ chức đến cuối năm 2003 gồm 14 đơn vị với 2 phònggiao dịch với đội ngũ hơn 270 cán bộ, nhân viên, Sở giao dich là một chi

nhánh thuộc hệ thống BIDV với đầy đủ chức năng của một đơn vị thành viêntrong hệ thống BIDV.

Cơ cấu tổ chức của Sở giao dịch đợc trình bày theo sơ đồ sau:

Ban Giám đốc của Sở giao dịch hiện nay gồm 4 ngời (1 Giám đốc và 3Phó Giám đốc) Các phòng ban của Sở giao dịch đợc tổ chức sắp xếp theoQuyết định số 916/QĐ-TCHC của Giám đốc Sở Giao dịch ngày 08/09/2003

2.1.2.2 Khái quát hoạt động kinh doanh của Sở giao dịch

Công tác huy động vốn

SGD luôn coi việc tăng trởng nguồn vốn là nhiệm vụ hàng đầu, nên luôn chủtrơng mở rộng tất cả các hình thức huy động nh :

+ Nhận tiền gửi thanh toán có kỳ hạn, không kỳ hạn

+ Nhận tiền gửi tiết kiệm với kỳ hạn đa dạng, phong phú

+ Huy động trái phiếu, kỳ phiếu với các loại kỳ hạn

Trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt, quyết liệt giữa các ngân hàng thơngmại (đặc biệt là mức huy động vốn VNĐ trên địa bàn Hà Nội trong thời giangần đây), với vai trò là đơn vị đầu tầu của toàn hệ thống, SGD luôn theo dõisát sao thị trờng tài chính, nhận định và dự trù thu chi để đa ra mức lãi suấthợp lý với tính hấp dẫn cao

Lãi suất huy động VNĐ và ngoại tệ đợc áp dụng kể từ ngày 16/10/2003

Phòng dịch vụ khách hàng cá

nhân

Phòng dịch vụ khách hàng doanh nghiệp

Phòng tiền tệ kho quỹ

Phòng

kế hoạch nguồn vốn

kế toán

Phòng

điện toán

Phòng kiểm tra, kiểm toán nội bộ

Phòng

tổ chức hành chính

Phòng giao dịch 1,2

kỳ hạn tiếp theo với lãisuất tại thời điểmchuyển.

có kèm theo nhiều dịch vụ hỗ trợ khác (nh ATM, Home-banking ) Có thể nóiBIDV là một trong những ngân hàng có mạng lới lớn nhất ở Việt Nam, khôngnhững thế BIDV còn thực hiện thanh toán liên ngân hàng với gần hết hệ thốngngân hàng, vì thế việc giao dịch và thanh toán đợc tiến hành rất nhanh chóng

và thuận tiện Chính nhờ những u điểm đó đã khiến BID nói chung và SGDnói riêng có kết quả huy động vốn rất khả quan Tính đến 31/12/2003, số dhuy động của SGD là 10.850 tỷ trong đó hơn 3.000 tỷ là huy động từ dân c,tăng gần 10% so với năm trớc

Công tác nguồn vốn bao gồm cân đối và sử dụng vốn hàng ngày linh hoạt,chặt chẽ đã đảm bảo khá tốt khả năng thanh toán thờng xuyên

SGD đã mở thêm 3 điểm huy động vốn mới đồng thời triển khai nhiều hìnhthức huy động mới, huy động tiền gửi tiết kiệm tích luỹ nhằm thu hút tối đanguồn vốn nhàn rỗi trên mọi kênh Công tác marketing tuy còn cha đợc chútrọng nhng cũng đang từng bớc đợc thực hiện, nhờ vậy mà thị phần huy độngvốn trên địa bàn vẫn giữ vững ở mức 7% trong tổng nguồn huy động củangành ngân hàng Hà Nội (144.100) tỷ

 Công tác tín dụng.

Sở thực hiện nghiêm túc luật các TCTD, quy chế uỷ quyền, quy trình nghiêp

vụ Thờng xuyên kiểm tra chất lợng tín dụng, nghiên cứu , phân tích, đánh giákhách hàng từ nhiều kênh thông tin, xây dựng các hệ thống chỉ tiêu đánh giákhách hàng, nâng cao chất lợng tín dụng, thực hiện kế hoạch kiểm tra trớc,trong và sau khi cho vay; nắm vững hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp

Tích cực đẩy mạnh cho vay ngắn hạn, mở rộng cho vay đối với cácdoanh nghiệp ngoài quốc doanh, doanh nghiệp vừa và nhỏ, công ty cổ phần,công ty TNHH hoạt động có hiệu quả, có tài sản đảm bảo chắc chắn bên cạnhviệc duy trì cho vay các doanh nghiệp nhà nớc, đa dạng hoá các loại hình chovay, phân tán rủi ro tránh tập trung tín dụng vào một loại hình doanh nghiệp

Chú trọng công tác Marketing, chủ động tìm kiếm các khách hàng tốt,các dự án khả thi; thực hiện hoàn thiện hồ sơ vay vốn kịp thời không bỏ lỡ cơhội kinh doanh

Bám sát các dự án trọng điểm lớn nh : dự án đầu t nhà máy xi măngThái nguyên của TCT XDCN VN, đầu t nhà máy nhiệt điện Cẩm phả của TCTThan VN Giải ngân các hợp đồng trung dài hạn đã ký: dự án thuỷ điện Cần

Đơn của TCT xây dựng sông Đà, dự án nâng cấp một phần năng lực nhà máy

đóng tàu Hạ Long, dự án đầu t cẩu thép của Constrrexxim Holdings, dự ánthiết bị thi công, sản xuất vật liệu xây dựng, đầu t cơ sở hạ tầng, các côngtrình thuỷ điện, chế tạo thiết bị của một số TCT và doanh nghiệp làm ăn cóhiệu qủa, tín nhiệm, các doanh nghiệp liên doanh nớc ngoài có khả năng trả

nợ và có đủ tài sản đảm bảo

Cơ cấu tín dụng theo loại tiền cũng nh theo kỳ hạn đã và tiếp tục đợc cảithiện theo hớng thuận lợi, hợp lý, Hiện nay cơ cấu tín dụng là:

+ Năm 2003: Cho vay ngắn hạn/ Tổng d nợ = 15, 96% (Năm 2002 tỷ trọngnày là 13,69%)

+Năm 2003: Cho vay trung dài hạn / Tổng d nợ = 84, 04% ( Năm 2002 tỷtrọng này là 86,31%)

+ Tỷ lệ d nợ vay ngoài quốc doanh trung bình chiếm 10% trên tổng d nợ, tăng8% so với d nợ vay năm 2002

- Đến 31/12/2003 tổng d nợ tín dụng ớc đạt 5.440 tỷ đồng (không tính nợkhoanh, nợ TTUT) Trong đó:

+Tín dụng trung dài hạn theo KHNN và CĐ là 1.717 tỷ đồng, thu nợ tín dụng

ĐTXDCB theo KHNN 179,69 tỷ đồng đạt 109,57% kế hoạch TW giao (164tỷ); thu nợ chỉ định là 100 tỷ đồng đạt 781,25% kế hoạch giao (12,8 tỷ)

+ Tín dụng trung dài hạn thơng mại đạt 3.348 tỷ đồng, chiếm 61,54% tổng d

nợ ( không tính TTUT) tại Sở giao dịch

+ Tín dụng ngắn hạn đạt 977 tỷ đồng, tăng 6,57% so với cuối năm 2002

đến 31/12/2003 thu đợc 179,69 tỷ đồng tín dụng KHNN ( hoàn thành 109,57

% kế hoạch), 100 tỷ đồng tín dụng chỉ định (kế hoạch là 12,8 tỷ ) Tập trungthu nợ, xử lý các khoản nợ có vấn đề, nợ khó đòi, áp dụng các biện pháp linhhoạt để tận thu các khoản nợ tồn đọng Thờng xuyên kiểm tra, xem xét thựctrạng tài sản thế chấp tìm biện pháp quản lý chặt chẽ Cụ thể nh sau:

Sở giao dịch đã thu đợc gốc và lãi của khoản nợ quá hạn vay theo chỉ

định của Tổng công ty Thuỷ tinh và Gốm xây dựng 6 triệu USD; thu đợc20.000 USD từ nợ khó đòi của Công ty đầu t và xây dựng Vạn Xuân

Bên cạnh đó, SGD còn có chính sách u đãi đặc biệt về lãi suất, hạn mức, phígiao dịch đối với các khách hàng có năng lực, uy tín và quan hệ vay trả sòngphẳng Tuy nhiên, do đặc thù là một SGD lớn, Sở hầu nh chỉ chú trọng đến cáckhách hàng là những doanh nghiệp lớn, còn những doanh nghiệp vừa và nhỏ,các khách hàng cá nhân vay với số lợng nhỏ thì gần nh bỏ ngỏ thị trờng này,vì thế kết quả huy động của SGD mới chỉ đạt mức nh hiện nay

Với đội ngũ cán bộ năng động, Sở thờng xuyên thực hiện đa dạng hoá kháchhàng và nâng cao chất lợng tín dụng, công tác kiểm tra việc sử dụng vốn vaynhất là những khoản nợ quá hạn khó đòi đợc thực hiện sát sao Đến31/12/2003 SGD đã thu đợc từ nợ quá hạn theo tín dụng chỉ định là 100 tỷ, đạt781% kế hoạch (12,8%) Tỷ lệ d nợ quá hạn đợc kiểm soát và cải thiện theochiều hớng tích cực Chênh lệch thu chi đạt 200 tỷ, vợt 48% so với kế hoạch

đợc giao Sở đã thực hiện nghiêm túc các quy định và hớng dẫn của ngân hàng

Đầu T và Phát Triển Việt Nam về chuyển nợ quá hạn theo quyết định NHNN nhờ vậy mà SGD đã trở thành đơn vị hàng đầu trong hệ thống về việc

1627-xử lý nợ quá hạn

Công tác dịch vụ khách hàng.

Trong năm qua, SGD đợc đánh giá là một ngân hàng có chất lợng dịch vụthanh toán tốt, chính xác và nhanh chóng Thu ròng từ hoạt động dịch vụ liên

tục tăng trong các năm gần đây Tính riêng trong năm 2003 lợng thu này đạt27,4 tỷ đồng tăng 11,48 % so với kế hoạch và tăng 32,24% so với năm 2002.Các dịch vụ nh bảo lãnh, thanh toán trong nớc, chi trả tiền kiều hối, kinhdoanh ngoại tệ có chiều hớng tăng trởng mạnh.

Công tác thanh toán quốc tế:

Năm 2003 khối lợng giao dịch thanh toán hàng xuất khẩu thực hiện tại Sởcũng nh số lợng chuyển tiền đi và chuyển tiển đến năm 2003 tăng so với năm

2002 cả về số món và doanh số Mặc dù hoạt động thanh toán quốc tế tại SGDgặp nhiều khó khăn do mức độ cạnh tranh giữa các ngân hàng ngày càng gaygắt cả về lãi suất cũng nh mức phí thanh toán làm cho tâm lý khách hàng giao

động dẫn tới chuyển địa điểm thanh toán tại nhiều ngân hàng, nhng SGD vẫn

cố gắng và đã giữ ổn định số khách hàng của mình, không những thế còn pháttriển thêm đợc một số khách hàng mới nh: công ty sơn Việt Mỹ, công ty XNKkhoáng sản Với nỗ lực và cố gắng cao, hoạt động thanh toán quốc tế đạt kếtquả tơng đối tốt: tổng doanh số đạt 480 triệu USD, trong đó doanh số thanhtoán XNk đạt 340 triệu USD bằng 102% so với năm 2002 và đặt 125% kếhoạch năm Lợng phí thu về khoảng 7,65 tỷ VND

Kinh doanh ngoại tệ:

Năm 2003 kinh doanh ngoại tệ nói chung trên địa bàn và của SGD nóiriêng găp không ít khó khăn do tình hình kinh tế chính trị của một số quốc giatrên không ổn định, thêm vào đó dịch bệnh hoành hành làm cho tỷ giá ngoại

tệ luôn ở trạng thái giao động mạnh và khó kiểm soát tỷ giá công bố củaNHNN với tỷ giá mua bán thực tế trên thị trờng liên ngân hàng luôn có sựchênh lệch lớn gây nhiều khó khăn cho hoạt động kinh doanh tiền tệ, đặc biệt

là trong khoảng thời gian cuối năm 2003 không chỉ đồng USD mà các ngoại

tệ khác nh EUR, JPY cũng có nhiều biến động khó lờng Thêm vào đó, bắt

đầu từ thang 10/2003 SGD triển khai chơng trình hiện đại hoá ngân hàng, ápdụng theo chơng trình BDS nên bớc đầu việc phân định chức năng các phòngcha rõ ràng do đó công tác quản lý nguồn cũng nh trạng thái ngoại tệ gặpnhiều khó khăn, tuy vậy SGD vẫn đảm bảo tuân thủ đầy đủ các quy định vềtrạng thái ngoại tệ của NHNN cũng nh của NHĐT&PTTW, định kỳ khái thác

và đa ra các thông tin về biến động tỷ giá cũng nh lãi suất của các loại ngoại

tệ phục vụ cho hoạt động kinh doanh tại SGD Kết quả mà SGD đạt đợc tronghoạt động này nhờ đó cũng rất đáng khích lệ: doanh số mua bán ngoại tệ năm

2003 đạt 388.600 ngàn USD, thu lợi nhuận ròng từ hoạt động kinh doanhngoại tệ đạt 5 tỷ đồng; các hoạt động thu đổi ngoại tệ, thanh toán thẻ Visa,Master Card đợc thực hiện tốt

Ngoài ra, các dịch vụ nh dịch vụ chứng khoán, bảo hiểm, vận chuyển tiền,dịch vụ ngân quỹ - tiền mặt, giữ hộ các giấy tờ có giá và một số các dịch vụ tvấn khác cũng đem lại kết quả rất khả quan, nó không những đem lại một l-ợng phí đáng kể mà còn củng cố thêm uy tín cho SGD

2.2.Thực trạng phân tích tài chính của khách hàngtại Sở giao dịch I- NHĐT&PT Việt Nam

Rủi ro tín dụng luôn là mối quan tâm hàng đầu của tất cả các chủ thểkinh doanh tiền tệ trong nền kinh tế thị trờng, không nằm ngoài quy luật đó Sởgiao dịch I-NHĐT&PT Việt Nam bên cạnh những thành tích và kết quả kinhdoanh đạt đợc thì vấn đề rủi ro tín dụng đối với ngân hàng là không thể tránhkhỏi Chính vì thế mà trong hoạt động cho vay của mình Sở giao dịch phảituân thủ những quy trình, hớng dẫn của NHNN nói chung và của NHĐT&PTViệt Nam nói riêng Hiện nay, tại sở giao dịch I- NHĐT&PT Việt Nam nóiriêng và các ngân hàng khác trong hệ thống NHĐT&PT Việt Nam, trình tự vàthủ tục cấp một khoản vay đợc ban hành chính thức bằng các văn bản có liênquan nh: “Quy trình nghịêp vụ cho vay “, “Hớng dẫn thực hiện quy chế chovay của Tổ chức tín dụng đối với khách hàng”

Việc phân tích tài chính của khách hàng nhằm :

- Đánh giá chính xác năng lực tài chính của khách hàng

- Khả năng độc lập, tự chủ tài chính trong kinh doanh

- Khả năng thanh toán và hoàn trả nợ của ngời vay

Ngoài ra còn phải xác định chính xác số vốn của chủ sở hữu thực tếtham gia vào phơng án xin vay ngân hàng theo quy định của chế độ cho vay

Đối tợng để tiến hành phân tích tài chính của khách hàng đợc hệ thốngNHĐT&PT Việt Nam sử dụng là các báo cáo tài chính do khách hàng cungcấp trong hồ sơ vay vốn của mình, bao gồm Bảng cân đối kế toán, báo cáo kếtquả kinh doanh, thuyế minh báo cáo tài chính, báo cáo lu chuyển tiền tệ của ítnhất hai năm và quý gần nhất đối với khách hàng là pháp nhân Đối với kháchhàng là hộ gia đình, tổ hợp tác, doanh nghiệp t nhân, cá nhân thì cần phải cóbản thuyết trình khả năng tài chính

Nội dung phân tích tài chính của khách hàng đợc thực hiện theo quytrình trớc-trong-sau khi cho vay Phơng pháp đợc sử dụng là phơng pháp sosánh và phơng pháp tỷ lệ

2.2.1.Nội dung phân tích tài chính của khách hàng tại NHĐT&PT

SGDNội dung phân tích tài chính của khách hàng tại Sở giao dịch NHĐT&PT Việt Nam đợc thực hiện trớc hết là thẩn định các thông số trênbáo cáo tài chính, sau đó là tính toán và phân tích các tỷ số tài chính

I-Đối với bảng cân đối kế toán ngân hàng quan tâm đến các chỉ tiêu:

 Vốn chủ sở hữu: Khả năng tài chính của mỗi một doanh nghiệp

đợc thể hiện ở vốn chủ sở hữu, tuỳ thuộc vào ngành nghề kinh doanh màquy mô vốn chủ sở hữu đến đâu là phù hợp, vốn chủ sở hữu cũng là hìnhthức tự bảo hiểm cho hoạt động của doanh nghiệp Sở giao dịch phân tíchvốn chủ sở hữu tập trung vào các nội dung: quy mô, tình hình tăng giảmvốn chủ sở hữu và nguyên nhân dẫn đến sự tăng giảm đó để từ đó xác địnhchính xác giá trị vốn chủ sử hữu Xác định chính xác giá trị vốn chủ sởhữu còn có ý nghĩa trong phân tích tính toán các tỷ lệ sau này

 Nợ phải trả, trong đó có nợ vay các tổ chức tín dụng-ngắn hạn,trung hạn, dài hạn, có nợ quá hạn không; nợ vay cá nhân hoặc các tổ chứckhác, các khoản nợ phải trả khác- trong đó có nợ ngân sách Số d bảo lãnhtại các ngân hàng-trong đó ngân hàng phải trả thay, các khoản phảithu, cũng là những nội dung đợc phân tích

Đối với báo cáo kết quả kinh doanh: Sở giao dịch chú ý đến các chỉtiêu chính nh lợi nhuận trớc thuế, doanh thu thuần, chí phí trả lãi vay

Sau khi phân tích đánh giá khái quát các nội dung trên, Sở giao dịchtiến hành phân tích các chỉ tiêu tài chính Các nhóm chỉ tiêu và chỉ tiêu Sởgiao dịch thờng sử dụng phân tích là:



Đối với các khoản cho vay ngắn hạn.ối với các khoản cho vay ngắn hạn.

 Nhóm chỉ tiêu về tình hình và khả năng thanh toán

 Thớc đo tiền mặt= tồn quỹ tiền mặt bình quân + nhng tài sản có thểchuyển thành tiền nhanh chóng

Chỉ tiêu này dùng để đánh giá khả năng thanh toán các khoản nợ ờng xuyên của doanh nghiệp Nếu thớc đo tiền mặt lớn hơn bằng số nợphải thanh toán thờng xuyên hàng tháng là tốt

th- Hệ số khả năng thanh toán hiện hành

Hệ số khả năng thanh toán hiện hành = TSLĐ và đầu t ngắn hạn

Nợ ngắn hạn

Sở giao dịch sử dụng hệ số này để dánh giá khách hàng có đủ TSLĐ

để đảm bảo trả các khoản nợ ngắn hạn khi thua lỗ bất ngờ xảy ra haykhông Sở giao dịch cho rằng chỉ tiêu nay lớn hơn 1 là tốt, nếu thấp hơn là

có dấu hiệu rủi ro thanh toán nợ ngắn hạn

 Hệ số khả năng thanh toán nhanh

Hệ số khả năng thanh toán nhanh = Đầu t ngắn hạn + tiền

Nợ ngắn hạn

Hệ số này cho biết khả năng huy động các nguồn tiền có thể huy

động nhanh và các chứng khoán có thẻ dễ dàng chuyển đợc thành tiền đẻtrả nợ Theo sở giao dịch, tỉ lệ này > 0,5 là tốt

 Nhóm các chỉ tiêu phản ánh hiệu quả hoạt động

 Vòng quay của vốn lu động

Vòng quay của vốn lu động = Doanh thu thuần

TSLĐ bình quân

Sở giao dịch cho rằng chỉ tiêu này càng lớn thì càng tốt

 Chu kỳ thu hồi vốn trung bình:

Chu kỳ thu hồi vốn trung bình = Các khoản phải thu

Tiền bán hàng trung bình một ngày.Chỉ tiêu này cho biết chất lợng các khoản nợ phải thu, thời gian đọngvốn có hợp lý hay không, Sở giao dịch cho rằng chỉ tiêu này nhỏ càng tốt

 Hệ số quay vòng của các khoản phải thu:

Hệ số quay vòng của các khoản phải thu = Doanh thu thuần

Các khoản phải thu bình quân

Hệ số này cho biết tốc độ thu hồi các khoản nợ Theo Sở giao dịch, hệ

số quay vòng nhanh thì tốc độ thu hồi các khoản nợ nhanh

 Nhóm các chỉ tiêu phản ánh khả năng sinh lợi:

 Khả năng sinh lời tổng tài sản :

Khả năng sinh lời tổng tài sản = Lợi nhuận trớc thuế

Tổng tài sảnChỉ tiêu này cho biết khả năng sinh lời của tổng tài sản Chỉ tiêu này

có thể cho thấy sau khi tài sản bằng nguồn vốn mới huy động sẽ đem lạihiệu quả cao hay thấp hơn so với lúc cha đầu t Vì vậy, trong phân tích tàichính cuả khách hàng trong khi cho vay đây là tỉ lệ đợc Sở giao dịch quantâm phân tích Tỉ lệ này càng cao càng tốt

 Khả năng sinh lời vốn chủ sở hữu:

Khả năng sinh lời vốn chủ sở hữu = Lợi nhuận sau thuế

Vốn chủ sở hữuChỉ tiêu này cho biết mức lợi nhuận đạt đợc trên vốn chủ sở hữu Sởgiao dịch sử dụng chỉ tiêu này đánh giá một đồng vốn chủ sở hũ bỏ ra đem

về bao nhiêu doanh thu, từ đó đánh giá khả năng hoạt động của doanhnghiệp có hiệu quả hay không

 Tỉ suất lợi nhuận trên doanh thu :