VŨ ĐÌNH LUÂN QUẢN LÝ CHỐNG THẤT THOÁT, THẤT THU HỆ THỐNG CẤP NƯỚC THÀNH PHỐ VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ VÀ CÔNG TRÌNH Hà Nội – 2015... 4 CHƯƠNG I: THỰC TR
Trang 1VŨ ĐÌNH LUÂN
QUẢN LÝ CHỐNG THẤT THOÁT, THẤT THU HỆ THỐNG CẤP NƯỚC THÀNH PHỐ VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ VÀ CÔNG TRÌNH
Hà Nội – 2015
Trang 2VŨ ĐÌNH LUÂN
KHÓA 2013-2015
QUẢN LÝ CHỐNG THẤT THOÁT, THẤT THU HỆ THỐNG CẤP NƯỚC THÀNH PHỐ VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC
Chuyên ngành: Quản lý đô thị và công trình
Mã số: 60.58.01.06
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ VÀ CÔNG TRÌNH
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC PGS.TS NGUYỄN THỊ NGỌC DUNG
Hà Nội - 2015
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Học viên bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới các thầy, cô giáo là giảng viên Khoa Sau Đại Học – Trường Đại Học Kiến Trúc Hà Nội đã giảng dạy, giúp học viên thu nhận được những kiến thức quý báu chuyên ngành quản lý đô thị trong thời gian học tập tại trường, đặc biệt là cô giáo PGS.TS Nguyễn Thị Ngọc Dung đã tận tình hướng dẫn, chỉ bảo và chỉnh sửa để nội dung của Luận văn được hoàn thiện
Tuy đã cố gắng hết mình, nhưng do kiến thức của bản thân cũng như thời gian hạn chế nên Luận văn không tránh khỏi những thiếu sót Học viên rất mong được sự đóng góp, tham gia ý kiến của các thầy cô giáo trong Hội đồng khoa học Trường Đại Học Kiến Trúc Hà Nội, các thầy cô giáo đồng nghiệp và bạn bè, đặc biệt là ý kiến sắp tới của các thầy cô giáo phản biện đối với Luận văn này để nọi dung Luận văn được hoàn thiện, để đề tài nghiên cứu của tác giả có tính thực tiễn cao hơn nữa, đồng thời góp phần nhỏ bé vào công tác quản lý đô thị, đặc biệt là công tác quản lý hệ thống cấp nước đô thị
Một lần nữa, học viên xin chân thành cảm ơn
Hà Nội, ngày tháng năm 2015
Học viên
Vũ Đình Luân
Trang 4LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sĩ này là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của tôi Các số liệu khoa học, kết quả nghiên cứu của Luận văn là trung thực
và có nguồn gốc rõ ràng
Tác giả luận văn
Trang 5MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN
LỜI CAM ĐOAN
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC BẢNG, BIỂU
DANH MỤC HÌNH, SƠ ĐỒ
PHẦN I: MỞ ĐẦU 1
1.Tính cấp thiết của đề tài 1
2.Mục đích nghiên cứu 2
3.Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2
4.Nội dung nghiên cứu 3
5.Phương pháp nghiên cứu 3
6.Kết quả nghiên cứu 3
PHẦN II: NỘI DUNG 4
CHƯƠNG I: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ CHỐNG THẤT THOÁT, THẤT THU HỆ THỐNG CẤP NƯỚC TP.VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC 4
1.1.Giới thiệu chung về TP Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc: 4
1.1.1 Vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên: 4
1.1.2 Đặc điểm kinh tế, xã hội: 7
1.1.3 Hiện trạng hạ tầng kỹ thuật thành phố Vĩnh Yên 10
1.2 Hiện trạng thất thoát thất thu hệ thống cấp nước thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc: 12
1.2.1 Hiện trạng hệ thống cấp nước thành phố Vĩnh Yên 12
1.2.2 Hiện trạng thất thoát nước 22
1.2.3 Hiện trạng thất thu nước 24
1.3.Thực trạng quản lý chống thất thoát, thất thu hệ thống cấp nước TP.Vĩnh Yên: ………24
1.3.1 Mô hình tổ chức quản lý chống thất thoát thất thu nước của Công ty Cổ phần cấp thoát nước số I Vĩnh Phúc 25
1.3.2 Tình hình hoạt động chống thất thoát thất thu nước của Công ty Cổ phần cấp thoát nước số I Vĩnh Phúc 26
1.3.3 Quản lý tài chính của Công ty có liên quan đến chống thất thoát thất thu nước 29 1.4.Đánh giá thực trạng quản lý chống thất thoát, thất thu nước TP Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc 30
1.4.1 Những kết quả quản lý chống thất thoát, thất thu nước đã đạt được: 30
1.4.2 Những tồn tại trong công tác quản lý gây ra thất thoát, thất thu nước: 31
1.4.3 Đánh giá thực trạng quản lý chống thất thoát, thất thu nước: 32
Trang 61.4.4.Sự tham gia của cộng đồng trong công tác quản lý chống thất thoát, thất thu
nước:……… 35
CHƯƠNG II: CỞ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN TRONG QUẢN LÝ CHỐNG THẤT THOÁT, THẤT THU NƯỚC TP.VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC 38
2.1.Khái niệm về quản lý chống thất thoát, thất thu: 38
2.1.1 Khái niệm cấp nước an toàn, thất thoát, thất thu nước 38
2.1.2 Khái niệm về quản lý chống thất thoát, thất thu nước 40
2.1.3 Các đặc điểm cơ bản của công tác quản lý chống thất thoát, thất thu 41
2.1.4 Nguyên nhân gây thất thoát, thất thu nước 42
2.2 Cơ sở pháp lý quản lý chống thất thoát, thất thu nước 49
2.2.1 Các văn bản quản lý chống thất thoát, thất thu nước do Nhà nước ban hành 49
2.2.2 Các văn bản quản lý chống thất thoát, thất thu nước do địa phương ban hành 51
2.3 Cơ sở lý luận nghiên cứu chống thất thoát, thất thu nước 51
2.3.1 Các yêu cầu kỹ thuật và thiết bị chống thất thoát, thất thu nước 51
2.3.2 Sự tham gia của cộng đồng trong công tác quản lý chống thất thoát, thất thu nước 55
2.3.3 Xã hội hóa công tác quản lý chống thất thoát, thất thu nước 58
2.4 Kinh nghiệm quản lý chống thất thoát, thất thu nước trên thế giới và Việt Nam 59 2.4.1 Kinh nghiệm quản lý chống thất thoát, thất thu nước trên thế giới 59
2.4.2 Kinh nghiệm quản lý chống thất thoát, thất thu nước ở Việt Nam 65
CHƯƠNG III: ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP QUẢN LÝ CHỐNG THẤT THOÁT, THẤT THU HỆ THỐNG CẤP NƯỚC TP.VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC 70
3.1 Đề xuất một số giải pháp kỹ thuật chống thất thoát, thất thu nước 70
3.1.1 Đề xuất tiến hành công tác phân vùng, chia tách mạng lưới cấp nước nhằm kiểm soát thất thoát nước sạch (DMA) 70
3.1.2 Đề xuất kế hoạch đầu tư thay thế mạng lưới đường ống cũ và giám sát chặt chẽ công tác lắp đặt đường ống mới 72
3.1.3 Đề xuất giải pháp chính xác hóa đồng hồ đo nước 75
3.2 Đề xuất giải pháp quản lý chống thất thoát, thất thu nước 78
3.2.1 Đề xuất ứng dụng phần mềm GIS, SCADA trong khai thác sử dụng mạng lưới 78
3.2.2 Đề xuất thành lập ban an toàn cấp nước và cơ chế hoạt động trong cơ cấu tổ chức của công ty cấp nước 79
3.2.3 Đề xuất kế hoạch nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ kỹ thuật trong quản lý chống thất thoát thất thu nước 81
3.2.4 Thành lập ban chỉ đạo cấp nước an toàn của tỉnh Vĩnh Phúc 82
3.3 Đề xuất xã hội hóa và sự tham gia của cộng đồng trong công tác quản lý chống thất thoát thất thu nước 86
3.3.1 Kêu gọi sự tham gia, tham vấn của cộng đồng trong công tác quản lý chống thất thoát, thất thu nước 86
Trang 73.3.2 Xây dựng mô hình quản lý khách hàng có sự tham gia của cộng đồng 92
3.3.3 Xây dựng chính sách thu hút vốn đầu tư trong và ngoài nước, nâng cao chất lượng hệ thống cấp nước giảm thất thoát, thất thu nước 93
PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 96
1.Kết luận: 96
2.Kiến nghị: 97 PHẦN IV: TÀI LIỆU THAM KHẢO
Trang 8DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
TP Thành phố UBND Ủy ban nhân dân HDND Hội đồng nhân dân KTXH Kinh tế xã hội QCVN Quy chuẩn Việt Nam TCXDVN Tiêu chuẩn xây dựng Việt Nam TCXD Tiêu chuẩn xây dựng
CNAT Cấp nước an toàn NMN Nhà máy nước XNXL Xí nghiệp xây lắp TNHH Trách nhiệm hữu hạn MTV Một thành viên HTQLCL Hệ thống quản lý chất lượng HTCN Hệ thống cấp nước
BXD Bộ Xây dựng BYT Bộ Y tế
QĐ Quyết định TTg Thủ tướng ODA Official Development Assistance DMA District Metered Areas
PUB Public Utilities Board SCADA Supervisory Control And Data Acquisition GIS Geographical Information System
Trang 9DANH MỤC BẢNG, BIỂU
Bảng 1.1: Dân số và cơ cấu dân số 2009-2013
Bảng 1.2: Ngành nghề của các thành viên hộ gia đình
Bảng 1.3: Dịch chuyển cơ cấu lao động
Bảng 1.4: Hệ thống đường ống cấp nước khu vực Vĩnh Yên
(Tính đến 12/2012)
Bảng 1.5:
Địa điểm quan trắc, lấy mẫu nước mặt tại các thủy vực Lưu lượng nước thất thoát, thất thu hàng năm TP.Vĩnh Yên
Bảng 1.6: Phân loại khách hàng sử dụng nước
Bảng 1.7 Thông tin về sản xuất kinh doanh của Công ty CP Cấp
Thoát nước số 1 Vĩnh Phúc
Bảng 2.1 Lượng nước rò rỉ qua lỗ thủng
Bảng 3.1: Phân vùng mạng lưới cấp nước TP Vĩnh Yên
Bảng 3.2: Lắp đặt thiết bị cho mạng lưới cấp nước TP.Vĩnh Yên
Bảng 3.3
Khối lượng dự kiến tuyến ống truyền tải chính và cấp 1 cần thay thế
Bảng 3.4
Khối lượng dự kiến tuyến ống phân phối và dịch vụ cần thay thế
Trang 10DANH MỤC HÌNH, SƠ ĐỒ,
Hình 1.1 Bản đồ hành chính tỉnh Vĩnh Phúc
Hình 1.2 Đồng hồ đo nước sử dụng lâu ngày đã quá cũ
Hình 1.3 Đường ống cấp nước đã bị xuống cấp
Hình 1.4 Công nghệ trạm xử lý Hợp Thịnh
Hình 1.5 Công nghệ trạm xử lý Ngô Quyền
Hình 1.6 Mô hình tổ chức Công ty CP cấp thoát nước số I Vĩnh Phúc Hình 2.1 Rò rỉ mối nối ống
Hình 2.2 Rò rỉ ỗng cũ
Hình 2.3 Rò rỉ tuyến ống chính
Hình 2.4 Phân vùng mạng lưới
Hình 2.5 Phân chia khu vực
Hình 2.6 Phân vùng mạng lưới – Các kiểu khu vực
Hình 3.1 Mặt bằng phân vùng mạng lưới cấp nước TP.Vĩnh Yên
Hình 3.2 Đồng hồ nước đa tia Zenner-Coma WPH-N
Hình 3.3 Đồng hồ nước lắp đúng quy cách
Hình 3.4 Đề xuất mô hình tổ chức Công ty cổ phần cấp thoát nước số
I Vĩnh Phúc
Trang 11PHẦN I:MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài:
Nước giữ một vai trò đặc biệt trong đời sống sinh tồn và phát triển của con người Nước sạch là sự sống, con người, động, thực vật sẽ không tồn tại nếu thiếu nước.Nước uống an toàn và vệ sinh là những yếu tố quyết định để giảm nghèo, để phát triển bền vững.Nước quan trọng là vậy, nhưng hiện nay, thế giới vẫn phải đang phải đối mặt với nguy cơ thiếu nước sạch và nguồn nước bị ô nhiễm trầm trọng.Tình trạng ô nhiễm nguồn nước, thiếu nước sạch sinh hoạt làm tăng nguy cơ mắc các bệnh đường ruột, bệnh ngoài da và một số căn bệnh khác.Trung bình trên thế giới có khoảng 1,5 triệu trẻ em bị chết do bệnh tiêu chảy mỗi năm Theo ước tính của WHO, cho tới nay có khoảng 130 triệu người đang phải đối mặt với việc dùng nước bị nhiễm arsenic với nồng độ cao hơn nồng độ cho phép là 10 mg/lít Vì vậy, vai trò của nước sạch với đời sống quan trọng và cần thiết hơn bao giờ hết
Nguồn nước thì có hạn, mà chi phí xử lý nước ô nhiễm thì khá cao, nên chúng ta phải làm tốt công tác giảm thiểu thất thoát nước.Theo các số liệu tổng kết, hiện nay tỉ lệ nước thất thoát ở Việt Nam khoảng 30%.Đây có thể là con số chưa thật chính xác, vì đó mới chỉ là số trung bình của các tỉ lệ thất thoát của tất cả các đơn vị cấp nước, tổng khối lượng nước thất thoát thực tế của cả nước còn có thể lớn hơn Tuy nhiên thất thoát nước với tỉ lệ lớn như vậy cũng là một tất yếu, là một thực
tế hoàn toàn tương ứng với hiện trạng kỹ thuật chưa đồng bộ của các hệ thống cấp nước cũng như sự yếu kém trong công tác quản lý dẫn đến tỷ lệ thất thoát và thất thu ở mức cao
Thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc cách thủ đô Hà Nội 55 km về phía Tây, cách thành phố Việt Trì 30 km về phía Đông Bắc và cách sân bay Quốc tế Nội Bài
25 km Thành phố Vĩnh Yên giữ vị trí cửa ngõ quan trọng,là nơi tập trung các đầu mối giao thông: Quốc lộ số 2 (nối với các tỉnh Phú Thọ, Tuyên Quang, Hà Giang)
và tuyến đường sắt Hà Nội - Lào Cai; là cầu nối giữa vùng Trung du và miền núi phía Bắc (TDMNPB) với thủ đô Hà Nội; liền kề cảng hàng không quốc tế Nội Bài,
Trang 12qua đường Quốc lộ số 5 thông với cảng biển Hải Phòng và trục hành lang kinh tế đường 18 thông với cảng nước sâu Cái Lân (Quảng Ninh); vì vậy trong tương lai thành phố sẽ nhận được những ảnh hưởng tích cực về thương mại, dịch vụ, khoa học kỹ thuật và văn hoá mà vùng kinh tế trọng điểm đem lại
Hệ thống cấp nước thành phố Vĩnh Yên đi vào hoạt động từ những năm 1997, công suất nhà máy đạt 27.000 m3/ngày đêm Tính đến thời điểm cuối năm 2014, thành phố Vĩnh Yên có dân số là 152.801người (30.640 hộ dân) trong đó 80% số hộ dân đã được cấp nước Hệ thống cấp nướchiện trạng thiếu đồng bộ, tỷ lệ thất thoát hiện nay là 18%, hệ thống đường ống sử dụng nhiều ống thép đã cũ, xuống cấp, rì rỉ làm mất cân đối cung không đủ đáp ứng cầu
Các nhà khoa học khuyến cáo việc thiếu nước sinh hoạt có thể là thách thức lớn mà nhân loại sẽ phải đối mặt trong thập kỷ tới Có rất nhiều nguyên nhân khiến cho nguồn nước trên thế giới cạn kiệt như gia tăng dân số, biến đổi khí hậu…do đó, việc tiết kiệm nước phải được tiến hành ngay từ bây giờ Tiết kiệm nước không phải chỉ để dành riêng cho chúng ta ngày hôm nay mà còn là sự bảo đảm cho cuộc sống
con cháu chúng ta sau này.Để đạt được mục tiêu đó cần phải có biện pháp“Quản lý
chống thất thoát, thất thu nước hệ thống cấp nước thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc”thật tốt
Đó cũng chính là đề tài mà tác giả đã lựa chọn để góp phần giúp cho TP.Vĩnh Yên nói riêng và đất nước ta nói chung giảm được tỷ lệ thất thoát, thất thu góp phần giảm chi phí vận hành, tiết kiệm cho ngân sách nhà nước
2 Mục đích nghiên cứu:
Đánh giá hiện trạng hệ thống cấp nước, quản lý mạng lưới cấp nước của TP.Vĩnh Yên để tìm ra nguyên nhân gây thất thoát, thất thu nước
Đề xuất các giải pháp chống thất thoát, thất thu nước hệ thống cấp nước thành phố Vĩnh Yên
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
Đối tượng nghiên cứu: Công tác quản lý chống thất thoát, thất thu nước
Phạm vi nghiên cứu: TP.Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc
Trang 134 Nội dung nghiên cứu:
Thực trạng quản lý chống thất thoát, thất thu hệ thống cấp nước TP.Vĩnh
Yên, tỉnh Vĩnh Phúc
Cơ sở lý luận và thực tiễn quản lý chống thất thoát, thất thu hệ thống cấp nước TP.Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc
Đề xuất giải pháp quản lý chống thất thoát, thất thu hệ thống cấp nước TP.Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc
5 Phương pháp nghiên cứu:
Khảo sát hiện trạng, điều tra thu thập số liệu
Phương pháp so sánh đối chiếu, vận dụng có tính kế thừa, sáng tạo các kinh nghiệm ở một số đô thị trong và ngoài nước
Phương pháp phân tích và tổng hợp phương án, từ đó đề xuất các giải pháp quản lý hữu hiệu nhằm giảm thất thoát, thất thu nước
Phương pháp thống kê các giải pháp chống thất thoát, thất thu nước
6 Kết quả nghiên cứu:
Đánh giá thực trạng công tác quản lý chống thất thoát, thất thu hệ thống cấp nước TP.Vĩnh Yêncó ý nghĩa khoa học trong việc đề xuất các giải pháp
Các đề xuất mang tính thực tiễn sẽ góp phần giảm thiểu tỷ lệ thất thoát, thất thu hệ thống cấp nước TP.Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc
Đem lại lợi ích sử dụng, lợi ích kinh tế cho người dân đô thị
Trang 14Để xem được phần chính văn của tài liệu này, vui
lòng liên hệ với Trung Tâm Thông tin Thư viện
– Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội
Địa chỉ: T.13 – Nhà H – Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội Đ/c: Km 10 – Nguyễn Trãi – Thanh Xuân Hà Nội
TRUNG TÂM THÔNG TIN THƯ VIỆN
Trang 15PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ Kết luận:
1 Hiện nay tại nhiều các đô thị trong cả nước và thành phố Vĩnh Phúc đều đang sử dụng mạng lưới cấp nước đã cũ, các đường ống sử dụng gây rò rỉ và thất thoát một lượng nước rất lớn Ngoài ra việc sửa chữa, thay thế các đường ống mới chưa được lập ra kế hoạch dự án cụ thể và kịp thời, khi sửa chữa hầu hết là chắp vá, khi ống hỏng thường chỉ thay đoạn hỏng;chưa có sự giám sát chặt chẽ công tác sửa chữa nên không giải quyết dứt điểm hiện tượng thất thoát nước do đường ống cũ.Sơ
đồ tổ chức công ty còn nhiều vấn đề tồn tại, chưa có phòng ban nào chịu trách nhiệm cụ thể vấn đề thất thoát nước.Cán bộ công ty hầu như chưa được đào tạo về các kỹ năng quản lý mạng lưới Đội ngũ cán bộ kỹ thuật chưa được tiếp cận với những công nghệ mới trong công tác chống thất thoát, việc chống thất thoát chủ yếu
là do kinh nghiệm.Chưa khuyến khích được cộng đồng tham gia vào trong công tác xây dựng mạng lưới cấp nước cũng như chống thất thoát, thất thu nước
2 Tác giả đã đưa ra các cơ sở lý luận và thực tiễn về cấp nước an toàn, về quản
lý chống thất thoát, thất thu nước tại TP Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúctrong luận văn là các căn cứ lý luận vững chắc, phù hợp với các văn bản pháp luật hiện hành, phù hợp với các phương pháp tiếp cận vấn đề quản lýchống thất thoát, thất thu nước Đồng thời, các cơ sở lý luận đó còn dựa trên các kinh nghiệm thực tiễn có giá trị của các
đô thị trong và ngoài nước trong quản lý chống thất thoát, thất thu nước.Việc đưa áp dụng các cơ sở lý luận được đưa ra trong luận văn vào quá trình thực hiện quản lý chống thất thoát, thất thu nước TP.Vĩnh Yên sẽ góp phần giải quyết bài toán hiệu quả kinh tế và bảo vệ tài nguyên, môi trường nước hiện nay
3 Các đề xuất được đưa ra trong luận văn dựa trên các đánh giá tổng thể quy hoạch đô thị, quy hoạch phát triển Kinh tế - Xã hội, thực trạng hệ thống cấp nước của TP.Vĩnh Yên cũng như thực trạng phát triển hiện nay của Thành phố Các nhóm giải pháp được tác giả đề xuất trong luận văn là:
- Giải pháp kỹ thuật chống thất thoát, thất thu nước hệ thống cấp nước TP.Vĩnh Yên
- Giải pháp quản lý chống thất thoát, thất thu nước hệ thống cấp nước TP.Vĩnh Yên