Phân tích lý thuyết bàn tay vô hình của A.Smith. Chứng minh rằng lý thuyết cân bằng thị trường của L.Walras là sự kế tục và phát triển lý thuyết bàn tay vô hình của A.Smith.. Trong quá trình phát triển, xã hội loài người đã trải qua những hình thái kinh tế xã hội khác nhau. Mỗi giai đoạn phát triển khác nhau người ta lý giải các hiện tượng kinh tế xã hội dưới nhiều góc độ khác nhau. Cùng với sự phát triển của xã hội loài người, kinh tế thị trường đã ra đời và phát triển. Sự phát triển của kinh tế thị trường đã thúc đẩy sự hình thành và phát triển nhiều học thuyết kinh tế. Mỗi học thuyết kinh tế có những quan điểm và tư tưởng khác nhau. Tuy nhiên, xét về bản chất các học thuyết kinh tế khác nhau chủ yếu là xác định vai trò của nhà nước và mối tương quan giữa nhà nước và thị trường trong vận hành nền kinh tế. Trong thời gian dài, nhiều học giả, nhiều nhà hoạch định chính sách quốc gia, nhiều nhà chính trị vẫn tiếp tục tranh cãi câu hỏi: “nhà nước hay thị trường?” vận hành nền kinh tế. Năm 1776, Adam Smith với tác phẩm “Nghiên cứu về bản chất và nguyên nhân sự giàu có của các dân tộc” (An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations) được xem là người đặt “bàn tay vô hình” cho uy lực của thị trường tự động điều tiết tài nguyên, tạo nên của cải xã hội. Năm 1936, John Maynard Keynes với tác phẩm “Lý thuyết chung về việc làm, lãi suất và tiền tệ” (The General Theory of Employment, Interest and Money) được xem là người đặt “bàn tay hữu hình” cho các hoạt động của nhà nước điều hành chính trị, kinh tế và duy trì sự ổn định xã hội. Trong lịch sử các học thuyết kinh tế, vai trò nhà nước được xem là một bộ phận của đối tượng nghiên cứu. Các trường phái kinh tế khác nhau có quan điểm khác nhau về vai trò nhà nước nhưng dưới góc độ nào nhà nước vẫn giữ một vai trò nhất định trong đời sống kinh tế, chính trị, xã hội nhất định. Trong hệ thống các học thuyết kinh tế về vai trò nhà nước và thị trường, người ta nhận thấy có ba quan điểm: thứ nhất, quan điểm nhà nước không can thiệp vào kinh tế; thứ hai, quan điểm đề cao vai trò nhà nước trong kinh tế; thứ ba, quan điểm trung dung về vai trò nhà nước trong kinh tế. CHƯƠNG I Sơ lược về tiểu sử của Adam Smith Adam Smith (1723 1790 ) là người Scotland. Ông tốt nghiệp ĐH Glasgow (đáng kinh ngạc ở tuổi 17) Ông sang nghiên cứu ở Oxford rồi quay về Scotland dạy tại ĐH Edinburgh và ĐH Glassgrow. Ông dạy Triết học Đạo đức. Phải 10 năm sau khi rời ghế chủ nhiệm bộ môn, ông mới viết sách khiến tên tuổi trở nên lỗi lạc. Khi thôi dạy Glassgrow, ông đi du ngoạn để gặp gỡ các nhà tư tưởng lớn thời đó. Thời kỳ này giúp ông định hình các tư tưởng và khi về Scotland ông bắt đầu viết sách. Tác phẩm lớn nhất của ông là The Wealth of Nations, xuất bản 1776. Trong tác phẩm, ông nhấn mạnh lợi ích của chuyên môn hoá và nhu cầu sinh ra hệ thống cơ chế thị trường, phản hồi qua hệ thống giá. • Chi tiết: Adam Smith là một nhân vật trầm lặng, sống một cuộc đời ẩn dật, một con người ít viết thư từ và đã ra lệnh đốt bỏ một số bản thảo khi gần qua đời vì vậy người đời sau hiểu rõ các tư tưởng của Adam Smith hơn là cuộc đời của nhà Kinh Tế Học này. Không có tài liệu nào ghi rõ ngày sinh của Adam Smith, chỉ biết rằng ông được rửa tội vào ngày 5 tháng 6 năm 1723 tại Kirkcaldy, một ngôi làng đánh cá nhỏ nhưng thịnh vượng với dân số gần 1,500 người và nơi này gần thành phố Edinbug, xứ Tô Cách Lan. Adam Smith là con trai của ông Adam Smith trong lần lập gia đình thứ hai với bà Magaret Douglas, con gái của một chủ đất giàu có. Ông Adam Smith cha chỉ là một người kiểm soát thuế vụ, đã qua đời trước khi Adam sinh ra. Người ta không biết gì về tuổi trẻ của Adam ngoài câu chuyện kể lại rằng năm lên 4 tuổi, Adam đã bị bắt cóc do một nhóm người Gypsies sống lang thang và sau cuộc báo động tìm kiếm, cậu bé Adam đã được nhóm người kia bỏ lại.
Trang 1HỌC VIỆN NGÂN HÀNG KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
Học phần: Lịch sử các học thuyết kinh tế
ĐỀ TÀI 6: Phân tích lý thuyết bàn tay vô hình của A.Smith Chứng minh rằng lý thuyết cân bằng thị trường của L.Walras là sự kế tục và phát triển lý thuyết bàn tay
vô hình của A.Smith.
Giảng viên hướng dẫn :
Sinh viên thực hiện :
Lớp : CDDH19-NHA
Mã sinh viên : 16G401016
Hà nội, ngày tháng năm 2020
Trang 2MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU 3
CHƯƠNG I 4
Sơ lược về tiểu sử của Adam Smith 4
CHƯƠNG II 11
Nội dung và phân tích học thuyết “Bàn tay vô hình” 11
1/ Nội dung: 11
2/ Phân tích: 14
3/ Lý luận về thị trường tự do dựa trên học thuyết “Bàn tay vô hình”: 15
CHƯƠNG III 17
Chứng minh rằng lý thuyết cân bằng thị trường của L.Walras là sự kế tục và phát triển lý thuyết bàn tay vô hình của A.Smith 17
CHƯƠNG IV 18
Nhận xét và ý nghĩa 18
1./ Nhận xét: 18
KẾT LUẬN 22
TÀI LIỆU THAM KHẢO 23
Trang 3LỜI MỞ ĐẦU
Trong quá trình phát triển, xã hội loài người đã trải qua những hình thái kinh tế - xã hội khác nhau Mỗi giai đoạn phát triển khác nhau người ta lý giải các hiện tượng kinh tế - xã hội dưới nhiều góc độ khác nhau Cùng với sự phát triển của xã hội loài người, kinh tế thị trường đã ra đời và phát triển Sự phát triển của kinh tế thị trường đã thúc đẩy sự hình thành và phát triển nhiều học thuyết kinh tế Mỗi học thuyết kinh tế có những quan điểm và tư tưởng khác nhau Tuy nhiên, xét về bản chất các học thuyết kinh tế khác nhau chủ yếu là xác định vai trò của nhà nước và mối tương quan giữa nhà nước và thị trường trong vận hành nền kinh tế Trong thời gian dài, nhiều học giả, nhiều nhà hoạch định chính sách quốc gia, nhiều nhà chính trị vẫn tiếp tục tranh cãi câu hỏi: “nhà nước hay thị trường?” vận hành nền kinh tế Năm 1776, Adam Smith với tác phẩm “Nghiên cứu về bản chất và nguyên nhân sự giàu có của các dân tộc” (An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations) được xem là người đặt “bàn tay vô hình” cho uy lực của thị trường
tự động điều tiết tài nguyên, tạo nên của cải xã hội Năm 1936, John Maynard Keynes với tác phẩm “Lý thuyết chung về việc làm, lãi suất và tiền tệ” (The General Theory of Employment, Interest and Money) được xem là người đặt
“bàn tay hữu hình” cho các hoạt động của nhà nước điều hành chính trị, kinh tế và duy trì sự ổn định xã hội Trong lịch sử các học thuyết kinh tế, vai trò nhà nước được xem là một bộ phận của đối tượng nghiên cứu Các trường phái kinh tế khác nhau có quan điểm khác nhau về vai trò nhà nước nhưng dưới góc độ nào nhà nước vẫn giữ một vai trò nhất định trong đời sống kinh
tế, chính trị, xã hội nhất định Trong hệ thống các học thuyết kinh tế về vai trò nhà nước và thị trường, người ta nhận thấy có ba quan điểm: thứ nhất, quan điểm nhà nước không can thiệp vào kinh tế; thứ hai, quan điểm đề cao vai trò nhà nước trong kinh tế; thứ ba, quan điểm trung dung về vai trò nhà nước trong kinh tế
Trang 4CHƯƠNG I
Sơ lược về tiểu sử của Adam Smith
Adam Smith (1723 - 1790 ) là ngườiScotland Ông tốt nghiệp ĐH Glasgow (đáng kinhngạc ở tuổi 17!) Ông sang nghiên cứu ở Oxford rồiquay về Scotland dạy tại ĐH Edinburgh và ĐHGlassgrow Ông dạy Triết học Đạo đức Phải 10năm sau khi rời ghế chủ nhiệm bộ môn, ông mớiviết sách khiến tên tuổi trở nên lỗi lạc Khi thôidạy Glassgrow, ông đi du ngoạn để gặp gỡ các nhà
tư tưởng lớn thời đó Thời kỳ này giúp ông địnhhình các tư tưởng và khi về Scotland ông bắt đầu viết sách Tác phẩm lớn nhấtcủa ông là 'The Wealth of Nations', xuất bản 1776 Trong tác phẩm, ông nhấnmạnh lợi ích của chuyên môn hoá và nhu cầu sinh ra hệ thống cơ chế thị trường,phản hồi qua hệ thống giá
Chi tiết:
Adam Smith là một nhân vật trầm lặng, sống một cuộc đời ẩn dật, một conngười ít viết thư từ và đã ra lệnh đốt bỏ một số bản thảo khi gần qua đời vì vậyngười đời sau hiểu rõ các tư tưởng của Adam Smith hơn là cuộc đời của nhàKinh Tế Học này
Không có tài liệu nào ghi rõ ngày sinh của Adam Smith, chỉ biết rằng ôngđược rửa tội vào ngày 5 tháng 6 năm 1723 tại Kirkcaldy, một ngôi làng đánh cánhỏ nhưng thịnh vượng với dân số gần 1,500 người và nơi này gần thành phốEdinbug, xứ Tô Cách Lan Adam Smith là con trai của ông Adam Smith tronglần lập gia đình thứ hai với bà Magaret Douglas, con gái của một chủ đất giàu có.Ông Adam Smith cha chỉ là một người kiểm soát thuế vụ, đã qua đời trước khiAdam sinh ra Người ta không biết gì về tuổi trẻ của Adam ngoài câu chuyện kểlại rằng năm lên 4 tuổi, Adam đã bị bắt cóc do một nhóm người Gypsies sốnglang thang và sau cuộc báo động tìm kiếm, cậu bé Adam đã được nhóm ngườikia bỏ lại
Trang 5Năm 1737 và ở vào tuổi 14, Adam Smith theo học Đại Học Glasgow vàothời gian này đã là một trung tâm danh tiếng của thời kỳ Khai Sáng(Enlightenment) Giảng dạy tại đại học này có Giáo Sư Francis Hutcheson nổidanh về ngành triết học luân lý (moral philosophy), là người đầu tiên dạy sinhviên bằng tiếng Anh, không dùng tiếng La Tinh, và các quan điểm về Kinh Tế vàTriết Học của ông Hutcheson đã ảnh hưởng rất mạnh tới Adam Smith sau này.Trong một bức thư viết 15 năm sau, Adam Smith đã nói tới "Tiến Sĩ Hutchesonkhông bao giờ có thể quên được" Tốt nghiệp năm 1740, Adam Smith nhận đượcmột học bổng, theo học trường Balliol thuộc Đại Học Oxford Trong thời giansáu năm tại trường đại học này, các sinh viên học tập cách tự học (self-education)
để quán triệt các nền triết học cổ điển và đương thời, họ phải đọc các tác phẩmcủa các tác giả Hy Lạp và La Mã, cùng với các công trình của các giáo sư đại họcthời đó
Khi trở lại Glasgow, Adam Smith đi tìm việc làm Nhờ các liên hệ của giađình bên mẹ, nhờ sự trợ giúp của nhà luật học và triết học Lord Henry Kames,Adam Smith được nhận làm Giảng Sư tại Đại Học Edinburg với nhiệm vụ phụtrách các buổi thuyết trình công (public lectures), đây là một hình thức giáo dụcvới tinh thần "cải tiến" (improvement) được các nhà trí thức thời đó ưa chuộng.Các bài thuyết trình công này gồm nhiều đề tài từ môn tu từ học (rhetoric) tớingành chính trị kinh tế học (political economy) Trong bài điếu văn viết về AdamSmith nhiều năm về sau, Tạp Chí "Quý Ông" (Gentleman 's Magazine) đã bìnhluận rằng "cách phát âm và thể văn của ông Adam Smith đã hơn hẳn những thứđang dùng tại xứ Tô Cách Lan"
Trình độ hiểu biết của Adam Smith đã khiến cho ông được mời làm Giáo
Sư Lý Luận (professor of logic) tại Đại Học Glasgow vào năm 1751 ở tuổi 27,rồi năm sau, trở thành Giáo Sư môn Triết Học Luân Lý (moral philosophy), mộtmôn học bao gồm các ngành thần học tự nhiên (natural theology), đạo đức học(ethics), luật học (jurisprudence) và chính trị kinh tế học
Thời gian đảm nhận chức vụ Giáo Sư tại Đại Học Glasgow là "thời kỳsung sướng nhất và danh dự nhất của đời tôi", theo như lời Adam Smith mô tả vềsau Mỗi ngày trong tuần lễ, ông Adam thuyết giảng từ 7:30 tới 8:30 sáng trước
Trang 6lớp học tối đa 90 sinh viên tuổi từ 14 tới 16, còn đợt giảng bài từ 11 giờ tới 12giờ trưa được thực hiện 3 lần một tuần lễ Vào buổi chiều, ông lo công việc củatrường đại học khiến cho vào năm 1758, Adam Smith được bầu làm khoa trưởng.Các bạn và người quen của Adam Smith trong thời gian này gồm một số nhà quýtộc, nhiều người nắm giữ các chức vụ cao cấp của chính quyền Các nhà trí thức
và khoa học gồm có Joseph Black, một người tiền phong về ngành Hóa Học,James Watt là nhà phát minh ra máy hơi nước, Robert Foulis là nhà sáng lập raViện Hàn Lâm Kiểu Mẫu của nước Anh (The British Academy of Design),David Hume là nhà triết học danh tiếng Adam Smith còn quen thân với AndrewCochran, một nhà buôn, nguyên viện phó của Đại Học Glasgow, người sáng lập
ra Câu Lạc Bộ Chính Trị Kinh Tế Học (the Political Economy Club), nhờ đóAdam Smith thu thập được nhiều hiểu biết của thế giới thương mại để rồi về sauviết ra tác phẩm "Tài Sản của các Quốc Gia"
Tác phẩm đầu tiên của Adam Smith là cuốn "Lý thuyết về các Tình CảmLuân Lý" (The Theory of Moral Sentiments) xuất bản vào năm 1759, được viết
ra với thể văn hào nhoáng, chải chuốt, chứa đựng nhiều giai thoại, mang tính chấtphân tích và tác phẩm này đã tạo nên thứ ấn tượng sâu xa Adam Smith đã mô tảqua tác phẩm các nguyên tắc về "bản chất con người" (human nature) và đặt vấn
đề về nguồn gốc của khả năng tạo ra các phán xét luân lý, kể cả cách phán xétcác hành vi của chính mình trong việc tư lợi (self-interest) và tự bảo tồn (self-preservation) Adam Smith đã cho rằng trong mỗi người chúng ta có một "conngười bên trong" (an inner man) đóng vai trò một người khách quan không thiên
vị, thường chấp nhận hay lên án các hành động của chính ta và của các ngườikhác Qua tác phẩm "Các Tình Cảm Luân Lý", Adam Smith đã có nhận xét quantrọng như sau mà sau này ông lặp lại trong tác phẩm "Tài Sản của các Quốc Gia":
“con người tự tìm kiếm mình (self-seeking men) thường bị dẫn dắt bởi "một bàntay vô hình" (an invisible hand) … mà không ai biết, không do chủ đích, để làmthăng tiến các lợi ích (interest) của xã hội Các cá nhân được xã hội hóa để trởnên các thành viên giàng buộc bởi giai cấp và theo khuynh hướng thị trường(market-oriented) nhờ đó hệ thống kinh tế vận chuyển”
Trang 7Tác phẩm "Lý thuyết về các tình cảm luân lý" đã sớm mang lại danh tiếngcho Adam Smith Nhiều người từ xa đã tới nghe ông diễn thuyết kể cả hai sinhviên từ Moscow James Boswell cũng xác nhận lý thuyết của Adam Smith làquan trọng và Charles Townshend đã phải chú ý đến lý thuyết này ÔngTownshend là một nhà trí thức kiêm kinh tế học tài tử, một chính khách nhiềuảnh hưởng và về sau là Bộ Trưởng Thương Mại (Chancellor of the Exchequer)tức là nhân vật chịu trách nhiệm về các chính sách thuế vụ của nước Anh mà hậuquả là Cuộc Cách Mạng Hoa Kỳ Ông Townshend mới lập gia đình và đang tìmkiếm một gia sư cho đứa con riêng của bà vợ, tức là Hầu Tước Buccleuch trẻ Do
sự thán phục tác phẩm kể trên và cũng do lời khuyên của David Hume, CharlesTownshend đề nghị với Adam Smith một số thù lao khó từ chối: lương 500 bảngAnh một năm cộng với phí tổn du lịch và một số tiền hưu tương đương, tất cả lớngấp hai lợi tức của chức vụ giáo sư trong khi thứ lợi tức này tùy thuộc vào họcphí thu được của sinh viên
Vào năm 1763 Adam Smith từ chức khỏi Đại Học Glasgow rồi cùng vịHầu Tước Buccleuch trẻ sang Pháp Họ cư ngụ phần lớn thời gian tại Toulouse
và trong hoàn cảnh buồn tẻ này, Adam Smith bắt đầu viết tác phẩm "Tài Sản củacác Quốc Gia" Sau 18 tháng rảnh rỗi là hai tháng sống tại Geneva và AdamSmith đã được gặp Voltaire là nhân vật mà ông kính trọng Sau đó Adam Smith
đi tới thành phố Paris Vào thời gian này, David Hume là Đại Sứ Anh tại nướcPháp Adam Smith được giới thiệu với các câu lạc bộ văn học danh tiếng củaphong trào Khai Sáng (the French Enlightenment) và nhờ vậy ông làm quen vớinhóm các nhà lý thuyết và cải cách xã hội, được gọi là các nhà kinh tế (leséconomistes), đứng đầu nhóm là Francois Quesnay Đây là phong trào tìm kiếmphương pháp canh tân nền nông nghiệp của nước Pháp bằng đường lối cải cách
hệ thống thuế vụ và ông Quesnay đã phân tích lý thuyết về công việc tiêu dùng
đã được vận chuyển ra sao trong chu kỳ kinh tế để sinh ra tài sản và sự tăngtrưởng kinh tế Adam Smith đã không đồng ý với ông Quesnay về niềm tin rằngchỉ có các nông dân lao động trực tiếp với thiên nhiên hay đất đai mới thực sựlàm ra tài sản, thế nhưng ảnh hưởng của ông Quesnay đối với Adam Smith rấtlớn lao khiến cho nhà Kinh Tế Học người Anh này đã có ý định đề tặng tác phẩm
Trang 8"Tài Sản của các Quốc Gia" cho ông Quesnay nếu như ông này đã không qua đờitrước khi cuốn sách được xuất bản.
Cuộc hành trình của Adam Smith tới thành phố Paris bị cắt ngang vì cậu
em trai của Hầu Tước Buccleuch trẻ qua Pháp rồi cả hai đều bị bệnh nặng, cậu
em trai qua đời mặc dù ông và vị cận thần chăm sóc tận tâm Adam Smith phảitrở về London và làm việc với Lord Townshend vào mùa xuân năm 1767 Vàonăm này, ông được bầu vào Hàn Lâm Viện Hoàng Gia (The Royal Society) vànhờ vậy, làm quen với các nhân tài như Edmund Burke, Samuel Johnson,Edward Gibbson và có lẽ cả với Benjamin Franklin Tới cuối năm 1767, AdamSmith trở lại Kirkcaldy và trong vòng 6 năm tại đây, ông đã sửa chữa tác phẩm
"Tài Sản" rồi sau ba năm sống nơi thành phố London, tác phẩm kể trên mới đượchoàn thành và xuất bản vào năm 1776.Ngay sau khi được xuất bản, cuốn "TàiSản của các Quốc Gia" đã được mọi người khen ngợi, kể cả David Hume Sau đóAdam Smith được bổ nhiệm làm Tổng Giám Đốc Thuế Vụ miền Tô Cách Lan,một chức vụ rất nhàn, lương năm là 600 bảng Anh, vì thế vào lúc tuổi già, ông rấtgiàu có Adam Smith sống độc thân, trầm lặng tại Edinburg, đôi khi đi du lịch tớithành phố London hay tới Glasgow, nơi ông được mời giữ chức vụ Viện TrưởngĐại Học Adam Smith đã viết thêm một số tác phẩm nhưng các bản thảo đã bịông ra lệnh đốt bỏ Ông qua đời vào năm 1790 ở tuổi 67 khi vẫn còn danh tiếng,được chôn cất trong sân trên mộ chí của ông chỉ ghi vắn tắt rằng đây là nơi annghỉ của tác giả cuốn sách "Tài Sản của các Quốc Gia"
Mặc dù trước Adam Smith đã có nhiều người viết về các vấn đề và nguyên lý kinh tế , nhưng hầu hết mọi người đều coi ông là cha đẻ của kinh tế học Ông là người đầu tiên nhìn thấy lợi ích từ việc cạnh trạnh và lập luận ủng hộ các chính sách thúc đẩy cạnh tranh bằng cách giảm sự can thiệp của nhà nước vào nền kinh tế và tránh độc quyền
Những tác phẩm chính của Adam Smith
"Lectures on Rhetoric and Belles Lettres," 1748.
"The Theory of Moral Sentiments," 1759.
Trang 9"Lectures on Rhetoric and Belles Lettres" (1762-1763; in 1958)
"Lectures on Jurisprudence," 1766.
"An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations," 1776.
"Account of the Life and Writings of David Hume", 1777.
"Thoughts on the State of the Contest with America", 1778.
"Essays on Philosophical Subjects", 1795 - gồm :
"The Principles which Lead and Direct Philosophical Enquiries illustrated by the History of Astronomy"
“The Principles which Lead and Direct Philosophical Enquiries illustrated by the History of the Ancient Physics"
“The Principles which Lead and Direct Philosophical Enquiries illustrated by the History of the Ancient Logic and Metaphysics"
"Of the External Senses"
"Of the Nature of that Imitation which takes place in what are called the Imitative Arts"
"Of the Affinity between certain English and Italian Verses"
"Review of Johnson's Dictionary", 1755, Edinburgh Review
Trang 10"Letter to the Authors", 1756, Edinburgh Review
"Preface and Dedication to William Hamilton's Poems on Several Occasions",
1748, 1758
"Account of the Life and Writings of Adam Smith LL.D." by Dugald Stewart, 1793, Transactions of the Royal Society of Edinburgh.
Trang 11CHƯƠNG II
Nội dung và phân tích học thuyết “Bàn tay vô hình”
1/ Nội dung:
Bàn tay vô hình là một phép ẩn dụ, một tư tưởng kinh tế do nhà kinh tế
học Adam Smith đưa ra vào năm 1776 Trong tác phẩm “Tài sản của các quốcgia” và những bài viết khác, Smith đã tuyên bố rằng, trong nền kinh tế thị trường
tự do, mỗi cá nhân theo đuổi một mối quan tâm và xu hướng lợi ích riêng cho cánhân mình, và chính các hành động của những cá nhân này lại có xu hướng thúcđẩy nhiều hơn và củng cố lợi ích cho toàn cộng đồng thông qua một "bàn tay vôhình" Ông biện luận rằng, mỗi một cá nhân đều muốn thu lợi lớn nhất cho mình
sẽ làm tối đa lợi ích của cả cộng đồng, điều này giống như việc cộng toàn bộ tất
cả các lợi ích của từng cá nhân lại
Smith chỉ sử dụng thuật ngữ "bàn tay vô hình" ba lần trong ba tác phẩmcủa ông Nhưng sau này, thuật ngữ này đã được sử dụng rộng rãi trở thành một lýluận kinh tế học
Theo lý luận này, thì hoạt động của mỗi thành viên trong xã hội chỉ mangmục đích bảo vệ lợi ích của riêng mình; thông thường, không có chủ định củng
cố lợi ích công cộng và cũng không biết mình đang củng cố lợi ích này ở mức độnào Tuy nhiên khi đó, hệ thống thị trường và cơ chế giá cả sẽ hoạt động mộtcách tự phát vì lợi ích của tất cả mọi người như thể có một bàn tay vô hình đầythiện ý điều khiển toàn bộ quá trình xã hội và sự điều khiển tự phát này còn cóhiệu quả hơn cả khi có ý định làm việc này
Thuyết của Smith chống lại tư tưởng của chủ nghĩa trọng thương (yêu cầu
có sự can thiệp của nhà nước vào kinh tế), là mầm mống cho đòi hỏi được tự dokinh doanh, có sự thích hợp với chủ nghĩa tư bản trong một thời kì dài Tuy nhiênsau này, thực tế đã cho thấy những điểm chưa hoàn toàn hợp lý của thuyết này,
và người ta vẫn phải dùng đến nhà nước là "bàn tay hữu hình" thông qua luậtpháp, thuế và các chính sách kinh tế để điều chỉnh nền kinh tế xã hội kết hợp với
cơ chế tự điều chỉnh theo thuyết bàn tay vô hình để thúc đẩy sự phát triển về kinh
tế xã hội của đất nước