MỤC LỤC TÓM TẮT 5 MỞ ĐẦU 5 1. Lý do chọn đề tài 5 2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 6 2.1. Mục đích nghiên cứu 6 2.2. Nhiệm vụ nghiên cứu 7 3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu 7 3.1. Đối tƣợng nghiên cứu 7 3.2. Phạm vi nghiên cứu 7 4. Câu hỏi nghiên cứu 7 4.1. Câu hỏi nghiên cứu chủ đạo 7 4.2. Câu hỏi nghiên cứu chi tiết 7 5. Tổng quan tài liệu 7 6. Phƣơng pháp nghiên cứu khoa học 9 6.1. Phƣơng pháp tổng hợp và phân tích tài liệu 9 6.2. Phƣơng pháp điêu tra liên ngành 9 6.3. Phƣơng pháp điều tra xã hội học 9 7. Kết cấu của nghiên cứu 9 NỘI DUNG 10 CHƢƠNG 1: PHÂN TÍCH CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THỰC TRẠNG KHAI THÁC ẨM THỰC ĐƢỜNG PHỐ TRONG PHÁT TRIỂN DU LỊCH TẠI QUẬN HOÀN KIẾM, HÀ NỘI. 10 1.1. Hệ thống các khái niệm 10 1.2. Vai trò của ẩm thực trong phát triển du lịch 11 Tiểu kết Chƣơng 1 12 CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG KHAI THÁC ẨM THỰC ĐƢỜNG PHỐ TẠI QUẬN HOÀN KIẾM, HÀ NỘI TRONG PHÁT TRIỂN DU LỊCH. 13 2.1. Giới thiệu về Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội 13 2.2. Điều kiện phát triển ẩm thực đƣờng phố tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội 13 2.3. Thực trạng khai thác ẩm thực đƣờng phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. 15 2.4. Đánh giá thực trạng khai thác ẩm thực đƣờng phố tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội trong phát triển du lịch. 18 Tiểu kết chƣơng 2 19 CHƢƠNG 3: ĐỀ XUÁT MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐỂ KHAI THÁC ẨM THỰC ĐƢỜNG PHÔ TRONG PHÁT TRIỂN DU LỊCH TẠI QUẬN HOÀN KIẾM, HÀ NỘI 20 3.1. Các giải pháp chính 20 3.2. Các giải pháp hỗ trợ 22 Tiểu kết chƣơng 3 23 KẾT LUẬN 23 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 25 DANH MỤC BẢNG BIỂU, SỐ LIỆU, HÌNH ẢNH 26 TÓM TẮT Du lịch ngày càng phát triển bên cạnh các loại hình du lịch phổ biến đã xuất hiện từ trước như: du lịch sinh thái; du lịch nghỉ dưỡng tham quan giải trí,… Hiện nay, một loại hình du lịch đang rất phát triển và phổ biến tại nhiều nước trong khu vực và trên thế giới đó là loại hình du lịch ẩm thực. Du lịch ẩm thực đây là một loại hình du lịch văn hóa (du lịch văn hóa ẩm thực) thông qua đó khách du lịch được thưởng thức những đặc sản mang bản sắc văn hóa của vùng miền, địa phương, quốc gia trong hành trình du lịch của mình. Trong một vài năm gần đây, du lịch ẩm thực tại Việt Nam được biết đến và ngày càng phát triển mạnh mẽ hơn, khẳng định được vai trò và vị trí của mình trong sự phát triển du lịch nói chung. Tuy nhiên, du lịch ẩm thực tại Việt Nam chưa được nhìn nhận, đánh giá và khai thác một cách có hiệu quả trong sự phát triển du lịch để thu hút khách du lịch cả trong và ngoài nước. MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Hình ảnh và thương hiệu du lịch của một dân tộc, quốc gia không chỉ được tạo nên bởi những danh lam thắng cảnh, di tích mà còn được tạo nên bởi văn hóa ẩm thực. Văn hóa ẩm thực được coi là một tài nguyên du lịch đáng quí, đóng góp không nhỏ cho sự phát triển du lịch của mỗi quốc gia. Trên thế giới đã có rất nhiều quốc gia đã thành công trong việc xây dựng nên hình ảnh, thương hiệu du lịch nhờ khai thác tốt các giá trị độc đáo, tiểu biểu, của văn hóa ẩm thực mang đậm bản sắc dân tộc như Thái Lan, Hàn Quốc, Nhật Bản,… Với thế mạnh sẵn có, ẩm thực Việt Nam – nơi được mệnh danh là thiên đường ẩm thực. Một trong những biểu tượng tạo nên thương hiệu của ẩm thực Việt Nam thì không thể không nhắc đến ẩm thực Hà Nội – nơi được mệnh danh là tinh hoa ẩm thực. Từ xưa đến nay, khám phá ẩm thực luôn là một nhu cầu thiết yếu, là yếu tố hấp dẫn và kích thích khách du lịch khám phá, trải nghiệm hơn bao giờ hết. Hơn nữa, ẩm thực Hà Nội được coi là tinh hoa, là nghệ thuật thì nó càng trở nên thu hút khách du lịch khát khao được khám phá, trải nghiệm. Nếu nói “ tinh hoa, nghệ thuật” của ẩm thực Hà Nội chỉ là những món ăn cầu kỳ, tỉ mỉ trong những nhà hàng sang trọng thì điều đó quả là một thiếu sót đáng trách. Ẩm thực Hà Nội sẽ không mang đầy đủ ý nghĩa ẩm thực “ tinh hoa, nghệ thuật” nếu như không nhắc đến những món ăn đường phố, những quán xá vỉa hè. Sự sôi động của những con phố Hà Nội được tạo nên không chỉ do tiếng cười nói, tiếng nhạc mà còn bởi âm thanh của ẩm thực đường phố âm thanh vị giác, đặc biệt là những con phố trên Quận Hoàn Kiếm. Có lẽ chính vì vậy mà nơi đây trở thành điểm du lịch ẩm thực đường phố thu hút , hấp dẫn khách du lịch cả trong và ngoài nước. Có thể nói rằng văn hóa ẩm thực là một tài nguyên du lịch vô cùng đáng quý và thực sự tiềm năng. Và trong đó ẩm thực đường phố của Việt Nam nói chung và của Hà Nội nói riêng đóng vai trò rất lớn trong việc bảo tồn, lan tỏa và phát triển tài nguyên đó. Tuy nhiên, loại hình du lịch ẩm thực đường phố lại chưa được quan tâm và đưa ra định hướng nhằm phát huy có hiệu quả và xứng dáng với tiềm năng vốn có. Nếu được quan tâm và khai thác có hiệu quả tài nguyên du lịch này thì hứa hẹn đây sẽ là một “ thanh nam châm” thu hút, hấp dẫn khách du lịch khi đến thăm quan và du lịch tại Thủ đô. Với lý do trên tác giả đã lựa chọn đề tài “Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội” làm đề tài nghiên cứu của mình. 2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 2.1. Mục đích nghiên cứu Chỉ rõ thực trạng khai thác ẩm thực đường phố tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội trong những năm gần đây. Đề xuất một số giải pháp và định hướng để vừa bảo tồn và phát triển các giá trị văn hóa ẩm thực truyền thống vừa phát triển loại hình du lịch ẩm thực tại Quận Hoàn Kiếm từ đó có thể cải tiến chất lượng, giải quyết được những vấn đề còn tồn đọng và phát huy được hết tiềm năng to lớn của nguồn tài nguyên đáng quí này. 2.2. Nhiệm vụ nghiên cứu Để thực hiện một cách có hiệu quả các mục đích nghiên cứu trên, đề tài nghiên cứu cần phải giải quyết các nhiệm vụ như sau: Phân tích cơ sở lý luận về thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Phân tich thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Đề xuất một số giải pháp và định hướng phát triển loại hình du lịch ẩm thực đường phố tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. 3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu 3.1. Đối tƣợng nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu của bài nghiên cứu là vấn đề ẩm thực đường phố. 3.2. Phạm vi nghiên cứu Phạm vi không gian: tại địa bàn Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Phạm vi thời gian: 2014 – 2021 4. Câu hỏi nghiên cứu 4.1. Câu hỏi nghiên cứu chủ đạo Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội hiện nay diễn ra như thế nào ? 4.2. Câu hỏi nghiên cứu chi tiết Cần có những giải pháp và định hướng phát triển như thế nào để khai thác một cách có hiệu quả loại hình du lịch ẩm thực đường phố tại địa bàn Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội ? 5. Tổng quan tài liệu Trong nước, từ xa xưa ẩm thực Hà Nội luôn là nguồn cảm hứng cho các nhà văn, nhà thơ, nhà nghiên cứu khám phá tìm hiểu đưa ra các bài viết, các bài nghiên cứu viết văn hóa ẩm thực Phố Cổ nói riêng và Hà Nội nói chung. Dưới góc nhìn văn học, viết về văn hóa ẩm thực Hà Nội, đầu tiên phải kể đến các tác phẩm văn học của những nhà văn nổi tiếng như: “ Miếng ngon Hà Nội” (Vũ Bằng), “ Hà Nội ba mươi sáu phố phường” (Thạch Lam), “ Cảnh sắc và hương vị đất nước” (Nguyễn Tuân). Tuy nhiên, tất cả các tác phẩm kể trên chủ yếu viết về ẩm thực ở dạng thưởng thức nghệ thuật ẩm thực mà chưa một tác phẩm nào đề cập đến việc khai thác, phát triển ẩm thực để phục vụ phát triển sản phẩm du lịch. Hơn nữa, ẩm thực trong các tác phẩm này được nhìn nhận và đánh giá từ đầu thế kỷ XX, đến nay ẩm thực đã có những thay đổi để phù hợp theo nhu cầu thưởng thức. Bên cạnh các tác phẩm văn học viết về ẩm thực thì dưới góc nhìn nghiên cứu của du lịch học đã có một số công trình nghiên cứu về ẩm thực Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh trong phát triển du lịch và đưa ra giải pháp cho từng địa bàn cụ thể. Tiêu biểu phải kể tới các đề tài như đề tài “ Khảo sát văn hóa ẩm thực phục vụ du lịch trong nội thành Hà Nôi” của tác giả Ngọc Anh – sinh viên Khoa Du lịch, trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, đề tài “ Một số giải pháp nâng cao hiệu quả khai thác các giá trị văn hóa ẩm thực của Thành phố Hồ Chi Minh nhằm phát triển du lịch” của tác giả Lê Đoàn Phương Thảo – Luận văn ThS. Du lịch, trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn. Các đề tài này mới chỉ nghiên cứu đưa ra được một sô giải pháp cơ bản nhằm bảo vệ các giá trị văn hóa ẩm thực tại hai thành phố lớn là Hà Nội và Hồ Chí Minh để phục vụ phát triển du lịch của thành phố. Đề tài “Khai thác Văn hóa Ẩm thực phục vụ phát triển Du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội” của tác giả Th.S Lê Ngọc Quỳnh Mai đã nghiên cứu đánh giá và đưa ra một số giải pháp cơ bản nhằm khai thác văn hóa ẩm thực phục vụ phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội cũng như nâng cao phong cách phục vụ của người làm du lịch và chất lượng kinh doanh ăn uống, nâng cao chất lượng những món ăn mang đậm bản sắc văn hóa truyền thống nhằm hướng tới khách du lịch, đa dạng các hình thức phục vụ ăn uống tại các nhà hàng khách sạn với mong muốn giúp cho văn hóa ẩm thực Phố Cổ, Hà Nội có thể được khai thác trong du lịch hiệu quả.(Lê Ngọc Quỳnh Mai, 2014) Cũng đã có đề tài nghiên cứu về ẩm thực đường phố Hà Nội tiêu biểu phải kể đến đề tài “Phát triển sản phẩm du lịch ẩm thực đường phố tại Hà Nội”của tác giả Nguyễn Cẩm Tú – Luận văn Th.S Du lịch, trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn. Đề tài đã nêu ra được thực trạng phát triển của ẩm thực đường phố và đề xuất các giải pháp nhằm hạn chế những hạn chế đang tồn tại, phát huy những thế mạnh hiện có để đưa sản phẩm du lịch hấp dẫn này trở thành một trong những sản phẩm mũi nhọn của thủ đô.(Nguyễn Cẩm Tú, 2017) Dù đã có khá nhiều tài liệu nghiên cứu về ẩm thực trong sự phát triển du lịch nhưng chưa có đề tài nào đi sâu vào nghiên cứu thực trạng và giải pháp để ẩm thực đường phố của Hà Nội như một sản phẩm du lịch đặc trưng của du lịch Hà Nội. Do đó, đề tài “Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội” sẽ đi sâu nghiên cứu thực trạng và đề xuất một số giải pháp nhằm đưa tài nguyên du lịch ẩm thực đường phố thành mọt sản phẩm du lịch đặc biệt mang đặc trưng của du lịch Thủ đô. 6. Phƣơng pháp nghiên cứu khoa học 6.1. Phƣơng pháp tổng hợp và phân tích tài liệu Phương pháp này được dùng để thu thập các tài liệu liên quan đên các vấn đề liên quan nhằm hệ thống các cơ sở lý luận. Các tài liệu được sử dụng bao gồm các giáo trình, các đề tài nghiên cứu, luận văn, luận án tại thư viện trường, thư viện ĐHQGHN, các bài báo, trang thông tin chính thống trên Internet có liên quan đến vấn đề ẩm thực ở Việt nói chung và tại Thành phố Hà Nội nói riêng. Nhằm tạo ra hệ thống cơ sở lý luận để giải quyết các vấn đề mà bài nghiên cứu đặt ra. 6.2. Phƣơng pháp điêu tra liên ngành Phương pháp này vận dụng kiến thức của nhiều ngành khoa học khác nhau như lịch sử, địa lý, văn học,…nghiên cứu để thấy được nguồn gốc, sự hình thành và phát triển của ẩm thực, đóng góp của ẩm thực trong việc phát huy những giá trị văn hóa và tiềm năng phát triển du lịch. 6.3. Phƣơng pháp điều tra xã hội học Phương pháp này tác giả đã sử dụng sự hỗ trợ của Google form để làm bảng khảo sát online khảo sát khách du lịch qua đó để thấy được thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trên địa Quận Hoàn Kiếm. 7. Kết cấu của nghiên cứu Đề tài nghiên cứu gồm 3 chương: Chương 1: Phân tích cơ sở lý luận về Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Chương 2: Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch. tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Chương 3: Một số giải pháp để khai thác ẩm đường phố trong phát triển du lịch một cách có hiệu quả. NỘI DUNG CHƢƠNG 1: PHÂN TÍCH CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THỰC TRẠNG KHAI THÁC ẨM THỰC ĐƢỜNG PHỐ TRONG PHÁT TRIỂN DU LỊCH TẠI QUẬN HOÀN KIẾM, HÀ NỘI. 1.1. Hệ thống các khái niệm 1.1.1. Khái niệm Ẩm thực Ẩm thực (飲食), theo nghĩa Hán Việt, được hiểu là ăn uống, trong đó ẩm có nghĩa là “uống” và thực có nghĩa là “ăn”. Ẩm thực được định nghĩa là sự ăn uống nói chung. Trong tiếng Anh, Cuisine có nghĩa là ẩm thực (nghĩa rộng) được người Pháp sử dụng phổ biến trong lĩnh vực ăn uống.(Nguyễn Việt Hương, Nguyễn Thúy Hằng, 2018) 1.1.2. Khái Niệm Văn hóa ẩm thực Văn hóa ẩm thực là những phong tục, tập quán, nghi thức, nghi lễ và khẩu vị của con người trong ăn uống. Hay nói cách khác là những ứng xử của con người trong ăn uống, những tập tục kiệng kỵ trong ăn uống, những phương thức chế biến, bày biện cũng như thưởng thức các món ăn có chưa giá trị thẩm mỹ và nghệ thuật. (Nguyễn Phạm Hùng, 2016) 1.1.3. Khái niệm Ẩm thực đường phố Ẩm thực đường phố: Theo tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc ( FAO) và Tổ chức Y tế thế giới ( WHO) ẩm thực đường phố là những đồ ăn, thức uống được làm sẵn hoặc chế biến, nấu nướng tại chỗ, có thể ăn ngay và được bày bán trên đường phố, những nơi công cộng. (World Health Organization Europe, 2019) 1.1.4. Khái niệm Du lịch Du lịch: Theo Luật Du lịch 2017, Luật số 092017QH14: Du lịch là các hoạt động có liên quan đến chuyến đi của con người ngoài nơi cư trú thường xuyên trong thời gian không quá 01 năm liên tục nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, nghỉ dưỡng, giải trí, tìm hiểu, khám phá tài nguyên du lịch hoặc kết hợp với mục đích hợp pháp khác.(Luật Du Lịch, 2017) 1.1.5. Khái niệm Du lịch ẩm thực Du lịch ẩm thực: Theo ông Erik Wolf – người sáng lập và là giám đốc điều hành của Hiệp hội Du lịch Ẩm thực Thế giới, đã định nghĩa du lịch ẩm thực là “sự theo đuổi và tận hưởng nền ẩm thực độc đáo và đáng nhớ không kể khoảng cách xa hay gần” 1.1.6. Khái niệm Du lịch ẩm thực đường phố Du lịch ẩm thực đường phố là hành động du khách rời khỏi nơi cư trú thường xuyên đi đến một nơi khác ( có thể là một tỉnh thành khác hoặc thâm chí là một quốc gia khác ) để kết hợp với việc thưởng thức các món ăn đường phố với việc tận hưởng kỳ nghỉ của họ nhằm tìm hiểu và khám phá tự nhiên , văn hóa, lịch sử, con người tại nơi họ đến.(Nguyễn Thanh Hương, 2019) 1.2. Vai trò của ẩm thực trong phát triển du lịch Ngành du lịch Việt Nam đã hình thành và phát triển được 60 năm, dần trở thành một trong những ngành kinh tế quan trọng ở nhiều địa phương. Nếu theo thống kê của Tổng cục Du lịch trong năm 1990 Việt Nam đón khoảng 250.000 lượt khách du lịch quốc tế thì đến năm 2019 Việt Nam đã đón được 18 triệu lượt khách quốc tế và phục vụ 85 triệu lượt khách nội địa. Trải qua quá trình hình thành và phát triển ngành du lịch đã gặp phải không ít những khó khăn như chiến tranh, thiên tai và dịch bệnh nhưng ngành du lịch Việt Nam vẫn tiêp tục tăng trưởng và ngày càng mở rộng thị trường khách du lịch, Do đó đòi hỏi sản phẩm du lịch và chất lượng dịch vụ du lịch cần phải đa dạng, nâng cao và ẩm thực được xác định là yếu tố quan trọng, góp phần tạo nên chất lượng, hình ảnh, thương hiệu du lịch nhằm thu hút khách. Thành phố Hà Nội trong một vài năm trở lại đây luôn được bình chọn là điểm du lịch thu hút, hấp dẫn khách du lịch nhất thế giới. Theo số liệu thống kê của Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch năm 2015 khách du lịch quốc tế đến Hà Nội đạt 3,4 triệu lượt khách, năm 2016 đạt 3,8 triệu lượt khách và năm 2017 số lượng khách quốc tế đến tham quan du lịch tại Hà Nội đạt 4,95 triệu lượt khách. Thu hút được số lượng khách du lịch lớn như vậy chứng tỏ ẩm thực Hà Nội nói chung và ẩm thực đường phố Hà Nội nói riêng vô cùng hấp dẫn, độc đáo. Nhờ đó ẩm thực trở thành nhân tố vô cùng quan trọngtrong việc quảng bá hình ảnh và phát triển du lịch của Thủ đô. Làm nên một Hà Nội vừa cổ kính vừa trẻ trung như vậy chính là do yếu tố ẩm thực. Những gánh hàng rong, những chiếc xe thồ trở đồ ăn cho ta thấy một Hà Nội cổ kính còn những quán xá vỉa hè cho ta thấy một Hà Nội trẻ trung, sôi động. Chúng ta có thể thấy một Hà Nội tương phản như vậy tại các con phố của Quận Hoàn Kiếm. Một minh chứng cho thấy ẩm thực đường phố Việt Nam có một vị trí nhất định trong lòng mỗi du khách, vào năm 2017, New York Times, trang WEEK giới thiệu top 10 tour du lịch ẩm thực đường phố hấp dẫn trên thế giới cũng có Việt Nam.(Top 10 tour du lịch ẩm thực đường phố hấp dẫn trên thế giới, 2017). Có thể nói ẩm thực Hà Nội nói chung và ẩm thực đường phố Hà Nội nói riêng có vai trò vô cùng quan trọng trong việc quảng bá và tạo dựng hình ảnh, thương hiệu du lịch của Thủ đô. Cái “tinh hoa”, “nghệ thuật” của ẩm thực Hà Nội đã góp phần giới thiệu đến bạn bè quốc tế một “ Thiên đường ẩm thực”, “ Bếp ăn của Thế gới” mà du khách không thể bỏ qua. Tiểu kết Chƣơng 1 Chương 1 đã hệ thống các cơ sở lý luận về khái niệm ẩm thực, du lịch, văn hóa ẩm thực, ẩm thực đường phố. Qua đó thấy rõ được vai trò và giá trị của ẩm thực đường phố tại Việt Nam nói chung và Hà Nội nói riêng. Từ đó, chương I là cơ sở lý luận, tiền đề để tác giả nghiên cứu và đánh giá thực trạng khai thác loại hình du lịch ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội.
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI & NHÂN VĂN
-
-TIỂU LUẬN CUỐI KỲ HỌC PHẦN: NHẬP MÔN NĂNG LỰC THÔNG TIN THỰC TRẠNG KHAI THÁC ẨM THỰC ĐƯỜNG PHỐ TRONG PHÁT TRIỂN DU LỊCH TẠI QUẬN HOÀN KIẾM, HÀ NỘI
Hà Nội, tháng 8 năm 2021
Trang 2LỜI CẢM ƠN
Em xin gửi lời cảm ơn chân thành đến Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhânvăn, Đại học Quốc Gia Hà Nội đã đưa môn học Nhập môn Năng lực thông tin vàochương trình giảng dạy Đặc biệt, em xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến giảng viên bộmôn – TS Trần Thị Thanh Vân và Ths Nguyễn Thị Kim Lân đã tận tâm truyền đạtnhững kiến thức nền tảng và chia sẻ những kinh nghiệm quý báu, những bài học từthực tế một cách sâu sắc giúp chúng em nhìn nhận và tiếp cận vấn đề một cách khoahọc, có phương pháp, tư duy; đồng thời, tạo điều kiện giúp đỡ cho các sinh viên cóđiều kiện học tập, nghiên cứu thuận lợi nhất Đây chắc chắn sẽ là những kiến thức quýbáu, là hành trang để em vững bước sau này
Vì kiến thức còn nhiều hạn chế nên bài tiểu luận không thể tránh khỏi nhữngthiếu sót, rất mong nhận được sự góp ý của cô để em rút kinh nghiệm và hoàn thànhtốt hơn Kính chúc hai cô luôn dồi dào sức khỏe, đạt được nhiều thành công trong côngviệc
Em xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 10 tháng 8 năm 2021
Trang 3MỤC LỤC
TÓM TẮT 5
MỞ ĐẦU 5
1 Lý do chọn đề tài 5
2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 6
2.1 Mục đích nghiên cứu 6
2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu 7
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 7
3.1 Đối tượng nghiên cứu 7
3.2 Phạm vi nghiên cứu 7
4 Câu hỏi nghiên cứu 7
4.1 Câu hỏi nghiên cứu chủ đạo 7
4.2 Câu hỏi nghiên cứu chi tiết 7
5 Tổng quan tài liệu 7
6 Phương pháp nghiên cứu khoa học 9
6.1 Phương pháp tổng hợp và phân tích tài liệu 9
6.2 Phương pháp điêu tra liên ngành 9
6.3 Phương pháp điều tra xã hội học 9
7 Kết cấu của nghiên cứu 9
NỘI DUNG 10
CHƯƠNG 1: PHÂN TÍCH CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THỰC TRẠNG KHAI THÁC ẨM THỰC ĐƯỜNG PHỐ TRONG PHÁT TRIỂN DU LỊCH TẠI QUẬN HOÀN KIẾM, HÀ NỘI 10
1.1 Hệ thống các khái niệm 10
1.2 Vai trò của ẩm thực trong phát triển du lịch 11
Tiểu kết Chương 1 12
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KHAI THÁC ẨM THỰC ĐƯỜNG PHỐ TẠI QUẬN HOÀN KIẾM, HÀ NỘI TRONG PHÁT TRIỂN DU LỊCH 13
2.1 Giới thiệu về Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội 13
2.2 Điều kiện phát triển ẩm thực đường phố tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội 13
2.3 Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội 15
2.4 Đánh giá thực trạng khai thác ẩm thực đường phố tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội trong phát triển du lịch 18
Tiểu kết chương 2 19
Trang 4CHƯƠNG 3: ĐỀ XUÁT MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐỂ KHAI THÁC ẨM THỰC ĐƯỜNG
PHÔ TRONG PHÁT TRIỂN DU LỊCH TẠI QUẬN HOÀN KIẾM, HÀ NỘI 20
3.1 Các giải pháp chính 20
3.2 Các giải pháp hỗ trợ 22
Tiểu kết chương 3 23
KẾT LUẬN 23
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 25
DANH MỤC BẢNG BIỂU, SỐ LIỆU, HÌNH ẢNH 26
Trang 5tài: “Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch
tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội”
Từ khóa: Ẩm thực đường phố, du lịch ẩm thực đường phố, ẩm thực đường phố
Quận Hoàn Kiếm.
TÓM TẮT
Du lịch ngày càng phát triển bên cạnh các loại hình du lịch phổ biến đã xuất hiện
từ trước như: du lịch sinh thái; du lịch nghỉ dưỡng tham quan giải trí,… Hiện nay, mộtloại hình du lịch đang rất phát triển và phổ biến tại nhiều nước trong khu vực và trênthế giới đó là loại hình du lịch ẩm thực
Du lịch ẩm thực đây là một loại hình du lịch văn hóa (du lịch văn hóa ẩm thực)thông qua đó khách du lịch được thưởng thức những đặc sản mang bản sắc văn hóacủa vùng miền, địa phương, quốc gia trong hành trình du lịch của mình
Trong một vài năm gần đây, du lịch ẩm thực tại Việt Nam được biết đến và ngàycàng phát triển mạnh mẽ hơn, khẳng định được vai trò và vị trí của mình trong sự pháttriển du lịch nói chung Tuy nhiên, du lịch ẩm thực tại Việt Nam chưa được nhìn nhận,đánh giá và khai thác một cách có hiệu quả trong sự phát triển du lịch để thu hút khách
du lịch cả trong và ngoài nước
MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Hình ảnh và thương hiệu du lịch của một dân tộc, quốc gia không chỉ được tạonên bởi những danh lam thắng cảnh, di tích mà còn được tạo nên bởi văn hóa ẩm thực.Văn hóa ẩm thực được coi là một tài nguyên du lịch đáng quí, đóng góp không nhỏcho sự phát triển du lịch của mỗi quốc gia Trên thế giới đã có rất nhiều quốc gia đãthành công trong việc xây dựng nên hình ảnh, thương hiệu du lịch nhờ khai thác tốtcác giá trị độc đáo, tiểu biểu, của văn hóa ẩm thực mang đậm bản sắc dân tộc như TháiLan, Hàn Quốc, Nhật Bản,… Với thế mạnh sẵn có, ẩm thực Việt Nam – nơi đượcmệnh danh là thiên đường ẩm thực Một trong những biểu tượng tạo nên thương hiệu
Trang 6của ẩm thực Việt Nam thì không thể không nhắc đến ẩm thực Hà Nội – nơi được mệnhdanh là tinh hoa ẩm thực Từ xưa đến nay, khám phá ẩm thực luôn là một nhu cầu thiếtyếu, là yếu tố hấp dẫn và kích thích khách du lịch khám phá, trải nghiệm hơn bao giờhết Hơn nữa, ẩm thực Hà Nội được coi là tinh hoa, là nghệ thuật thì nó càng trở nênthu hút khách du lịch khát khao được khám phá, trải nghiệm Nếu nói “ tinh hoa, nghệthuật” của ẩm thực Hà Nội chỉ là những món ăn cầu kỳ, tỉ mỉ trong những nhà hàngsang trọng thì điều đó quả là một thiếu sót đáng trách Ẩm thực Hà Nội sẽ không mangđầy đủ ý nghĩa ẩm thực “ tinh hoa, nghệ thuật” nếu như không nhắc đến những món
ăn đường phố, những quán xá vỉa hè Sự sôi động của những con phố Hà Nội được tạonên không chỉ do tiếng cười nói, tiếng nhạc mà còn bởi âm thanh của ẩm thực đườngphố - âm thanh vị giác, đặc biệt là những con phố trên Quận Hoàn Kiếm Có lẽ chính
vì vậy mà nơi đây trở thành điểm du lịch ẩm thực đường phố thu hút , hấp dẫn khách
du lịch cả trong và ngoài nước
Có thể nói rằng văn hóa ẩm thực là một tài nguyên du lịch vô cùng đáng quý vàthực sự tiềm năng Và trong đó ẩm thực đường phố của Việt Nam nói chung và của HàNội nói riêng đóng vai trò rất lớn trong việc bảo tồn, lan tỏa và phát triển tài nguyên
đó Tuy nhiên, loại hình du lịch ẩm thực đường phố lại chưa được quan tâm và đưa rađịnh hướng nhằm phát huy có hiệu quả và xứng dáng với tiềm năng vốn có Nếu đượcquan tâm và khai thác có hiệu quả tài nguyên du lịch này thì hứa hẹn đây sẽ là một “thanh nam châm” thu hút, hấp dẫn khách du lịch khi đến thăm quan và du lịch tại Thủ
đô Với lý do trên tác giả đã lựa chọn đề tài “Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội” làm đề tài nghiên cứu của
Trang 72.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
Để thực hiện một cách có hiệu quả các mục đích nghiên cứu trên, đề tài nghiêncứu cần phải giải quyết các nhiệm vụ như sau:
Phân tích cơ sở lý luận về thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong pháttriển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội
Phân tich thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tạiQuận Hoàn Kiếm, Hà Nội
Đề xuất một số giải pháp và định hướng phát triển loại hình du lịch ẩm thựcđường phố tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội
3 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
3.1 Đối tƣợng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của bài nghiên cứu là vấn đề ẩm thực đường phố
3.2 Phạm vi nghiên cứu
Phạm vi không gian: tại địa bàn Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội
Phạm vi thời gian: 2014 – 2021
4 Câu hỏi nghiên cứu
4.1 Câu hỏi nghiên cứu chủ đạo
Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội hiện naydiễn ra như thế nào ?
4.2 Câu hỏi nghiên cứu chi tiết
Cần có những giải pháp và định hướng phát triển như thế nào để khai thác mộtcách có hiệu quả loại hình du lịch ẩm thực đường phố tại địa bàn Quận Hoàn Kiếm,
Hà Nội ?
5 Tổng quan tài liệu
Trong nước, từ xa xưa ẩm thực Hà Nội luôn là nguồn cảm hứng cho các nhà văn,nhà thơ, nhà nghiên cứu khám phá tìm hiểu đưa ra các bài viết, các bài nghiên cứu viếtvăn hóa ẩm thực Phố Cổ nói riêng và Hà Nội nói chung
Trang 8Dưới góc nhìn văn học, viết về văn hóa ẩm thực Hà Nội, đầu tiên phải kể đến cáctác phẩm văn học của những nhà văn nổi tiếng như: “ Miếng ngon Hà Nội” (Vũ Bằng),
“ Hà Nội ba mươi sáu phố phường” (Thạch Lam), “ Cảnh sắc và hương vị đất nước”(Nguyễn Tuân) Tuy nhiên, tất cả các tác phẩm kể trên chủ yếu viết về ẩm thực ở dạngthưởng thức nghệ thuật ẩm thực mà chưa một tác phẩm nào đề cập đến việc khai thác,phát triển ẩm thực để phục vụ phát triển sản phẩm du lịch Hơn nữa, ẩm thực trong cáctác phẩm này được nhìn nhận và đánh giá từ đầu thế kỷ XX, đến nay ẩm thực đã cónhững thay đổi để phù hợp theo nhu cầu thưởng thức
Bên cạnh các tác phẩm văn học viết về ẩm thực thì dưới góc nhìn nghiên cứu của
du lịch học đã có một số công trình nghiên cứu về ẩm thực Hà Nội, Thành phố Hồ ChíMinh trong phát triển du lịch và đưa ra giải pháp cho từng địa bàn cụ thể Tiêu biểuphải kể tới các đề tài như đề tài “ Khảo sát văn hóa ẩm thực phục vụ du lịch trong nộithành Hà Nôi” của tác giả Ngọc Anh – sinh viên Khoa Du lịch, trường Đại học Khoahọc Xã hội và Nhân văn, đề tài “ Một số giải pháp nâng cao hiệu quả khai thác các giátrị văn hóa ẩm thực của Thành phố Hồ Chi Minh nhằm phát triển du lịch” của tác giả
Lê Đoàn Phương Thảo – Luận văn ThS Du lịch, trường Đại học Khoa học Xã hội vàNhân văn Các đề tài này mới chỉ nghiên cứu đưa ra được một sô giải pháp cơ bảnnhằm bảo vệ các giá trị văn hóa ẩm thực tại hai thành phố lớn là Hà Nội và Hồ ChíMinh để phục vụ phát triển du lịch của thành phố
Đề tài “Khai thác Văn hóa Ẩm thực phục vụ phát triển Du lịch tại Quận HoànKiếm, Hà Nội” của tác giả Th.S Lê Ngọc Quỳnh Mai đã nghiên cứu đánh giá và đưa ramột số giải pháp cơ bản nhằm khai thác văn hóa ẩm thực phục vụ phát triển du lịch tạiQuận Hoàn Kiếm, Hà Nội cũng như nâng cao phong cách phục vụ của người làm dulịch và chất lượng kinh doanh ăn uống, nâng cao chất lượng những món ăn mang đậmbản sắc văn hóa truyền thống nhằm hướng tới khách du lịch, đa dạng các hình thứcphục vụ ăn uống tại các nhà hàng khách sạn với mong muốn giúp cho văn hóa ẩm thựcPhố Cổ, Hà Nội có thể được khai thác trong du lịch hiệu quả.(Lê Ngọc Quỳnh Mai,2014)
Cũng đã có đề tài nghiên cứu về ẩm thực đường phố Hà Nội tiêu biểu phải kể đến
đề tài “Phát triển sản phẩm du lịch ẩm thực đường phố tại Hà Nội”của tác giả NguyễnCẩm Tú – Luận văn Th.S Du lịch, trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Đềtài đã nêu ra được thực trạng phát triển của ẩm thực đường phố và đề xuất các giải
Trang 9pháp nhằm hạn chế những hạn chế đang tồn tại, phát huy những thế mạnh hiện có đểđưa sản phẩm du lịch hấp dẫn này trở thành một trong những sản phẩm mũi nhọn củathủ đô.(Nguyễn Cẩm Tú, 2017)
Dù đã có khá nhiều tài liệu nghiên cứu về ẩm thực trong sự phát triển du lịchnhưng chưa có đề tài nào đi sâu vào nghiên cứu thực trạng và giải pháp để ẩm thựcđường phố của Hà Nội như một sản phẩm du lịch đặc trưng của du lịch Hà Nội Do đó,
đề tài “ Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội” sẽ đi sâu nghiên cứu thực trạng và đề xuất một số giải pháp
nhằm đưa tài nguyên du lịch - ẩm thực đường phố thành mọt sản phẩm du lịch đặc biệtmang đặc trưng của du lịch Thủ đô
6 Phương pháp nghiên cứu khoa học
6.1 Phương pháp tổng hợp và phân tích tài liệu
Phương pháp này được dùng để thu thập các tài liệu liên quan đên các vấn đề liênquan nhằm hệ thống các cơ sở lý luận Các tài liệu được sử dụng bao gồm các giáotrình, các đề tài nghiên cứu, luận văn, luận án tại thư viện trường, thư viện ĐHQGHN,các bài báo, trang thông tin chính thống trên Internet có liên quan đến vấn đề ẩm thực
ở Việt nói chung và tại Thành phố Hà Nội nói riêng Nhằm tạo ra hệ thống cơ sở lýluận để giải quyết các vấn đề mà bài nghiên cứu đặt ra
6.2 Phương pháp điêu tra liên ngành
Phương pháp này vận dụng kiến thức của nhiều ngành khoa học khác nhau nhưlịch sử, địa lý, văn học,…nghiên cứu để thấy được nguồn gốc, sự hình thành và pháttriển của ẩm thực, đóng góp của ẩm thực trong việc phát huy những giá trị văn hóa vàtiềm năng phát triển du lịch
6.3 Phương pháp điều tra xã hội học
Phương pháp này tác giả đã sử dụng sự hỗ trợ của Google form để làm bảng khảosát online khảo sát khách du lịch qua đó để thấy được thực trạng khai thác ẩm thựcđường phố trên địa Quận Hoàn Kiếm
7 Kết cấu của nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu gồm 3 chương:
Trang 10Chương 1: Phân tích cơ sở lý luận về Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội.
Chương 2: Thực trạng khai thác ẩm thực đường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội.
Chương 3: Một số giải pháp để khai thác ẩm đường phố trong phát triển du lịch một cách có hiệu quả.
NỘI DUNG CHƯƠNG 1: PHÂN TÍCH CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THỰC TRẠNG KHAI THÁC ẨM THỰC ĐƯỜNG PHỐ TRONG PHÁT TRIỂN DU LỊCH TẠI QUẬN HOÀN KIẾM, HÀ NỘI.
1.1 Hệ thống các khái niệm
1.1.1 Khái niệm Ẩm thực
Ẩm thực ( 飲食), theo nghĩa Hán Việt, được hiểu là ăn uống, trong đó ẩm
có nghĩa là “uống” và thực có nghĩa là “ăn” Ẩm thực được định nghĩa là sự ăn uống nói chung Trong tiếng Anh, Cuisine có nghĩa là ẩm thực (nghĩa rộng) được người Pháp sử dụng phổ biến trong lĩnh vực ăn uống.(Nguyễn Việt Hương, Nguyễn Thúy Hằng, 2018)
1.1.2 Khái Niệm Văn hóa ẩm thực
Văn hóa ẩm thực là những phong tục, tập quán, nghi thức, nghi lễ và khẩu
vị của con người trong ăn uống Hay nói cách khác là những ứng xử của con người trong ăn uống, những tập tục kiệng kỵ trong ăn uống, những phương thức chế biến, bày biện cũng như thưởng thức các món ăn có chưa giá trị thẩm mỹ và nghệ thuật (Nguyễn Phạm Hùng, 2016)
1.1.3 Khái niệm Ẩm thực đường phố
Ẩm thực đường phố: Theo tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp
Quốc ( FAO) và Tổ chức Y tế thế giới ( WHO) ẩm thực đường phố là những đồ
Trang 11ăn, thức uống được làm sẵn hoặc chế biến, nấu nướng tại chỗ, có thể ăn ngay và được bày bán trên đường phố, những nơi công cộng (World Health Organization Europe, 2019)
1.1.4 Khái niệm Du lịch
Du lịch: Theo Luật Du lịch 2017, Luật số 09/2017/QH14: Du lịch là các hoạt
động có liên quan đến chuyến đi của con người ngoài nơi cư trú thường xuyên trongthời gian không quá 01 năm liên tục nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, nghỉ dưỡng,giải trí, tìm hiểu, khám phá tài nguyên du lịch hoặc kết hợp với mục đích hợp phápkhác.(Luật Du Lịch, 2017)
1.1.5 Khái niệm Du lịch ẩm thực
Du lịch ẩm thực: Theo ông Erik Wolf – người sáng lập và là giám đốc điều hành
của Hiệp hội Du lịch Ẩm thực Thế giới, đã định nghĩa du lịch ẩm thực là “sự theo đuổi
và tận hưởng nền ẩm thực độc đáo và đáng nhớ không kể khoảng cách xa hay gần”
1.1.6 Khái niệm Du lịch ẩm thực đường phố
Du lịch ẩm thực đường phố là hành động du khách rời khỏi nơi cư trú thường
xuyên đi đến một nơi khác ( có thể là một tỉnh thành khác hoặc thâm chí là một quốcgia khác ) để kết hợp với việc thưởng thức các món ăn đường phố với việc tận hưởng
kỳ nghỉ của họ nhằm tìm hiểu và khám phá tự nhiên , văn hóa, lịch sử, con người tạinơi họ đến.(Nguyễn Thanh Hương, 2019)
1.2 Vai trò của ẩm thực trong phát triển du lịch
Ngành du lịch Việt Nam đã hình thành và phát triển được 60 năm, dần trở thànhmột trong những ngành kinh tế quan trọng ở nhiều địa phương Nếu theo thống kê củaTổng cục Du lịch trong năm 1990 Việt Nam đón khoảng 250.000 lượt khách du lịchquốc tế thì đến năm 2019 Việt Nam đã đón được 18 triệu lượt khách quốc tế và phục
vụ 85 triệu lượt khách nội địa Trải qua quá trình hình thành và phát triển ngành dulịch đã gặp phải không ít những khó khăn như chiến tranh, thiên tai và dịch bệnhnhưng ngành du lịch Việt Nam vẫn tiêp tục tăng trưởng và ngày càng mở rộng thịtrường khách du lịch, Do đó đòi hỏi sản phẩm du lịch và chất lượng dịch vụ du lịch
Trang 12cần phải đa dạng, nâng cao và ẩm thực được xác định là yếu tố quan trọng, góp phầntạo nên chất lượng, hình ảnh, thương hiệu du lịch nhằm thu hút khách.
Thành phố Hà Nội trong một vài năm trở lại đây luôn được bình chọn là điểm dulịch thu hút, hấp dẫn khách du lịch nhất thế giới Theo số liệu thống kê của Bộ Vănhóa Thể thao và Du lịch năm 2015 khách du lịch quốc tế đến Hà Nội đạt 3,4 triệu lượtkhách, năm 2016 đạt 3,8 triệu lượt khách và năm 2017 số lượng khách quốc tế đếntham quan du lịch tại Hà Nội đạt 4,95 triệu lượt khách Thu hút được số lượng khách
du lịch lớn như vậy chứng tỏ ẩm thực Hà Nội nói chung và ẩm thực đường phố Hà Nộinói riêng vô cùng hấp dẫn, độc đáo Nhờ đó ẩm thực trở thành nhân tố vô cùng quantrọngtrong việc quảng bá hình ảnh và phát triển du lịch của Thủ đô Làm nên một HàNội vừa cổ kính vừa trẻ trung như vậy chính là do yếu tố ẩm thực Những gánh hàngrong, những chiếc xe thồ trở đồ ăn cho ta thấy một Hà Nội cổ kính còn những quán xávỉa hè cho ta thấy một Hà Nội trẻ trung, sôi động Chúng ta có thể thấy một Hà Nộitương phản như vậy tại các con phố của Quận Hoàn Kiếm Một minh chứng cho thấy
ẩm thực đường phố Việt Nam có một vị trí nhất định trong lòng mỗi du khách, vàonăm 2017, New York Times, trang WEEK giới thiệu top 10 tour du lịch ẩm thực
đường phố hấp dẫn trên thế giới cũng có Việt Nam.(Top 10 tour du lịch ẩm thực đường phố hấp dẫn trên thế giới, 2017).
Có thể nói ẩm thực Hà Nội nói chung và ẩm thực đường phố Hà Nội nói riêng cóvai trò vô cùng quan trọng trong việc quảng bá và tạo dựng hình ảnh, thương hiệu dulịch của Thủ đô Cái “tinh hoa”, “nghệ thuật” của ẩm thực Hà Nội đã góp phần giớithiệu đến bạn bè quốc tế một “ Thiên đường ẩm thực”, “ Bếp ăn của Thế gới” mà dukhách không thể bỏ qua
Tiểu kết Chương 1
Chương 1 đã hệ thống các cơ sở lý luận về khái niệm ẩm thực, du lịch, văn hóa
ẩm thực, ẩm thực đường phố Qua đó thấy rõ được vai trò và giá trị của ẩm thực đườngphố tại Việt Nam nói chung và Hà Nội nói riêng Từ đó, chương I là cơ sở lý luận, tiền
đề để tác giả nghiên cứu và đánh giá thực trạng khai thác loại hình du lịch ẩm thựcđường phố trong phát triển du lịch tại Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội
Trang 13CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KHAI THÁC ẨM THỰC ĐƯỜNG PHỐ TẠI QUẬN HOÀN KIẾM, HÀ NỘI TRONG PHÁT TRIỂN DU LỊCH 2.1 Giới thiệu về Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội
Quận Hoàn Kiếm nằm ở trung tâm của Thủ đô Hà Nội - nơi hội tụ và kết tinhnhững tinh hoa văn hóa truyền thống Tuy là Quận có diện tich nhỏ nhất của Thànhphố, nhưng lại là trung tâm chính trị - hành chính, trung tâm thương mại – dịch vụ củaThủ đô
Vị trí địa lý: Quận Hoàn Kiếm (tên của quận được đặt theo tên của Hồ HoànKiếm) nằm ở trung tâm Thủ đô của Hà Nội, phía Tây giáp quận Đống Đa, phía TâyBắc giáp quận Ba Đình và quận Đống Đa, phía Nam giáp quận Hai Bà Trưng, dọc từphía Bắc xuống phía Nam là sông Hồng Toàn bộ quận vốn là đất thuộc huyện ThọXương cũ, có diện tích 5,29 km2 với dân số 143.528 người (số liệu tháng 4/2009)
(Quận Hoàn Kiếm 1000 Years Thang Long (VietNamPlus), 2009)
Lịch sử hình thành: Quận Hoàn Kiếm được hình thành cách ngày nay khoảng
1000 năm, nơi có bề dày lịch sử Trước kia mảnh đất Hoàn Kiếm là ngã ba sông, làđầu mối giao lưu với tứ trấn và cũng là nơi hội tụ nhân tài khắp bốn phương
Các đơn vị hành chính của Quận Hoàn Kiếm hiện nay có 18 đơn vị hành chínhphường gồm Cửa Nam, Hàng Bài, Tràng Tiền, Lý Thái Tổ, Đồng Xuân, Hàng Mã,Cửa Đông, Hàng Gai, Trần Hưng Đạo, Phan Chu Trinh, Hàng Bạc, Hàng Buồm, HàngĐào, Hàng Bồ, Hàng Bông, Hàng Trống, Chương Dương, Phúc Tân
Có thể thấy, Quận Hoàn Kiếm có một vị trí địa lý vô cùng thuận lợi để phát triển
du lịch Nếu như được đánh giá đúng tiềm năng và khai thác có hiệu quả thì du lịch sẽtrở thành ngành kinh tế mũi nhọn của Quận trong sự phát triển chung
2.2 Điều kiện phát triển ẩm thực đường phố tại Quận Hoàn Kiếm,
Hà Nội.
Theo số liệu thống kê, trên địa bàn thành phố Hà Nội có khoảng 26.609 cơ sởkinh doanh dịch vụ ăn uống, trong đó đa số là cửa hàng ăn uống, quầy hàng kinhdoanh thức ăn chín và 5.218 cơ sở thức ăn đường phố.(Tuyết Mai, 2017)
Ẩm thực đường phố Hà Nội nói chung và ẩm đường phố tại Quận Hoàn Kiếm từlâu đã được xem là một nét đẹp của mảnh đất Thăng Long nghìn năm văn hiến Nétđẹp đấy vừa mang nét truyền thống, xưa cũ vừa mang nét mới mẻ, trẻ trung, làm nên
Trang 14vẻ đẹp đó chính là các con phố của Quận Hoàn Kiếm Ẩm thực đường phố Hà Nội hội
tụ đầy đủ những nét đặc trưng, tinh túy của của con người và mảnh đất Hà Thành
Về thời gian diễn ra hoạt động ẩm thực đường phố của Quận Hoàn Kiêm, Hà Nộicũng giống với thời gian diễn ra hoạt động ẩm thực đường phố ở các Thành phố lớnkhác như Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, thường diễn ra gần như cả ngày nhưngcao điểm nhất vẫn là vào buổi sáng sớm, buổi trưa và đặc biệt là buổi tối và đêm QuậnHoàn Kiếm là nơi có những địa điểm du lịch, vui chơi giải trí và kinh doanh buôn bánsầm uất bậc nhất Hà Nội như Phố Cổ, hồ Gươm, Phố đi bộ Hồ Gươm, chợ ĐồngXuân,… Do đó, hệ thống các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống tăng nhanh cả về sốlượng và chất lượng nhằm cung ứng tốt cho nhu cầu của du khách
Không chỉ có ẩm thực độc đáo, hấp dẫn mới tạo điều kiện để Quận Hoàn Kiếmphát triển loại hình du lịch ẩm thực đường phố mà còn bởi chính yếu tố con người, cơ
sở hạ tầng vật chất kỹ thuật, nhu cầu khám phá của giới trẻ, nhu cầu của khách quốc tế,internet,…
Yếu tố con người là một điều kiện vô cùng quan trọng trong sự phát triển ẩmthực đường phố tại Quận Hoàn Kiếm Người Hà Nội không màu mè, phô trương sốnggiản dị, có tình có nghĩa, có trước có sau nhờ vậy mà những nét đẹp, giá trị văn hóa ẩmthực được bảo vệ, lưu truyền và phát triển qua bao đời nay Không chỉ vậy trong giaotiếp hàng ngày họ rất từ tốn, thân thiện và hiếu khách – đây cũng chính là một trongnhững lý do thu hút và níu chân du khách
Cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất kỹ thuật ngày càng được tu bổ, nâng cấp Phươngtiện di chuyển đa dạng, phong phú để phù hợp với nhu cầu của khách du lịch cũng nhưcác tour du lịch Du khách có thể lựa hình thức di chuyển như xích lô, xe máy, xe đạp,taxi hoặc có thể đi bộ Hơn nữa kể từ tuyến phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm đi vào hoạt độngvào năm 2016 số lượng khách du lịch tăng nhanh chóng
Hiện nay nhu cầu khám phá ẩm thực của giới trẻ cũng chính là điều kiện để loạihình du lịch ẩm thực đường phố phát triển “ Street Food tuor” – tuor du lịch ẩm thựcđường phố, đây là loại hình du lịch đang được giới trẻ rất ưa chuộng Điểm đến củacác bạn trẻ thường là các quán xá vỉa hè đường phố
Nhờ sự phát triển nhanh chóng cuả nền tảng công nghệ Internet, việc đẩy mạnhquảng bá hình ảnh du lịch ẩm thực đường phố có những bước phát triển đáng kể Mộttrong những số đó phải kể đến các Page trên các trang mạng xã hội ( Facebook,