giáo án Ngữ văn 66 soạn theo sách chân trời sáng tạo bài soạn theo chuẩn kiến thức kỹ năng và năng lục của học sinh, Phần năng lục chia thành 2 loại, chung và riêng. Định hướng bài giảng theo chương trình tổng thể của bộ Giáo dục và đào tạo, đảm bảo phát huy tính tự học của học sinh. Giáo viên có thể phân theo nội dung nhỏ hoặc gộp thành chủ đề lớn ...
Trang 1GIÁO ÁN NGỮ VĂN LỚP 6 – BỘ CHÂN TRỜI SÁNG TẠO
- Đọc – hiểu các văn bản: Thánh Gióng; Sự tích Hồ Gươm.
- Đọc kết nối chủ điểm: Hội thổi cơm thi ở Đồng Vân
- Thực hành Tiếng Việt: Từ đơn và từ phức
- Thực hành đọc – hiểu văn bản Bánh chưng, bánh giầy
II THỜI LƯỢNG THỰC HIỆN: 14 tiết – KHGD
1 Đọc và thực hành tiếng Việt: 8 tiết
- Hiểu khái niệm và đặc điểm của từ đơn và các loại từ phức (từ ghép, từ láy) vàtác dụng của việc sử dụng trong hoạt động đọc, viết, nói và nghe
- Biết cách kể lại một truyền thuyết đã học (hoặc đã đọc, đã nghe) bằng các hìnhthức nói và viết
2 Bảng mô tả năng lực và phẩm chất cần hình thành cho học sinh:
HÓA NĂNG LỰC ĐẶC THÙ : Đọc – viết- nói và nghe
Trang 21 Nhận biết được văn bản kể chuyện gì, có những nhân vật nào, ai là
người được chú ý nhất, những chi tiết nào đáng nhớ
Đ1
2 Nêu được trình tự diễn ra của các sự việc và mối quan hệ của các
sự việc ấy; mở đầu và kết thúc truyện có gì đặc biệt
Đ2
3 Nhận biết được chủ đề truyện; chỉ ra được sự liên quan của chủ đề
ấy với cuộc sống hiện nay và bản thân các em
Đ3
4 Nhận biết được các đặc điểm riêng của thể loại truyện truyền
thuyết: nhận biết được các sự kiện lịch sử liên quan đến câu
chuyện được kể; chỉ ra được tác dụng của những chi tiết hoang
đường, kì ảo
Đ4
5 Biết cảm nhận, trình bày ý kiến của mình về các nhân vật/ tuyến
nhân vật trong truyền thuyết ; biết thể hiện thái độ và quan điểm cá
nhân tại sao lại yêu hoặc ghét nhân vật trong văn bản
8 Nói nghe tương tác: Biết tham gia thảo luận trong nhóm nhỏ về
một vấn đề cần có giải pháp thống nhất, biết đặt câu hỏi và trả lời,
biết nêu một vài đề xuất dựa trên các ý tưởng được trình bày trong
quá trình thảo luận
N4
9 Có khả năng tạo lập một văn bản tự sự: kể lại một truyền thuyết
bằng lời văn của mình
V1
NĂNG LỰC CHUNG: GIAO TIẾP VÀ HỢP TÁC, GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
10 - Biết được các công việc cần thực hiện để hoàn thành nhiệm vụ
nhóm được GV phân công
- Hợp tác khi trao đổi, thảo luận về vấn đề giáo viên đưa ra
GT-HT
11 Biết thu thập và làm rõ các thông tin có liên quan đến vấn đề; biết
đề xuất và chỉ ra được một số giải pháp giải quyết vấn đề (ở cấp độ
phù hợp với nhận thức và năng lực HS cấp THCS)
GQVĐ
PHẨM CHẤT CHỦ YẾU: TRÁCH NHIỆM, TRUNG THỰC, NHÂN ÁI
12 - Tự hào về truyền thống lịch sử dân tộc, bồi dưỡng tinh thần yêu
nước, trách nhiệm bảo vệ đất nước
-Bồi dưỡng vẻ đẹp tâm hồn qua tìm hiểu các lễ hội truyền thống
dân tộc
YN TN TT NA
Trang 3- Luôn có ý thức rèn luyện bản thân để có lối sống tích cực, hướng
- NA: Nhân ái
C THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1 Giáo viên
- Sưu tầm tài liệu, lập kế hoạch dạy học
- Thiết kể bài giảng điện tử
- Chuẩn bị phiếu học tập và dự kiến các nhóm học tập
+ Các phương tiện : Máy vi tính, máy chiếu đa năng
+ Học liệu:Video clips , tranh ảnh, tác phẩm, câu nói nổi tiếng liên quan đếnchủ đề
* Phiếu học tập:
PHIẾU HỌC TẬP 01: Sự ra đời của Thánh Gióng
- Tìm những chi tiết kể về sự ra đời
của Gióng (bình thường/ khác
thường)?
- Nhận xét về những chi tiết ấy? Suy
nghĩ gì về nguồn gốc của Gióng?
PHIẾU HỌC TẬP 02: Sự lớn lên, quá trình đánh giặc và bay về trời của
Thánh Gióng Nhóm Nhóm trưởng:
Trang 4Chi tiết Cảm nhận về ý nghĩa
chi tiết
Nghệ thuật xây dựng
a.Tiếng nói đầu tiên xin đi đánh giặc
b.Gióng đòi roi sắt, ngựa sắt, giáp sắt
c.Bà con góp gạo nuôi Gióng
d.Gióng vươn vai trở thành tráng sĩ
đ.Gióng nhổ tre bên đường đánh giặc
e.Giặc tan, Gióng cởi bỏ giáp sắt rồi
bay về trời
PHIẾU HỌC TẬP 03: TÌM HIỂU VĂN BẢN SỰ TÍCH HỒ GƯƠM
Sự kiện Long Quân cho mượn gươm Long Quân đòi gươm
Trang 5PHIẾU HỌC TẬP 04: THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT
Bài tập 1,2,3,4, 5 trong Sách giáo khoa
Bài tập 1 Bài tập 2 Bài tập 3 Bài tập 4 Bài tập 5
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 5: HỘI THỔI CƠM THI Ở ĐỒNG VÂN
STT Các công đoạn, hạng mục Quy định (thể lệ cuộc thi)
1 Lấy lửa, chuyền lửa, nhóm lửa
2 Chế biến gạo Xay giã giần sàng thành gạo trắng
3 Đun nấu làm chín cơm
2 Học sinh.
- Đọc phần Kiến thức Ngữ văn và hướng dẫn Chuẩn bị phần Đọc – hiểu văn bản
trong sách giáo khoa; chuẩn bị bài theo các câu hỏi trong SGK
- Đọc kĩ phần Định hướng trong nội dung Viết, Nói và nghe và thực hành bài tập
- Phân tích vẻ đẹp tính cách của nhânvật của các truyện
- Đánh giá nội dung và nghệ thuật của các
- Kể lại một cách sáng tạo một truyện truyền
Trang 6- Chỉ ra được các chi tiết kì
ảo hoang đường của truyền thuyết
- Tìm đượccác thông tin
có liên quanđến nội dung,
sự kiện
dân gian
- Lí giải được ý nghĩa tác dụng củacác chi tiết hoang đường, kì ảo trongtruyền thuyết
- Chỉ ra sự kiện lịch sử được nói đến trong truyền thuyết; hiện thực đời sống và ước
mơ, bài học mà nhân dân gửi gắm qua các truyện
- Chỉ ra ý nghĩa, tác dụng của các thông tin
- Nhận xét về hội thi và vẻ đẹp con người Việt Nam
- Hiểu được khái niệm và nhận diện được từ đơn, từ phức (từ ghép, từ láy)
truyện
- Nêu quan điểm /suy nghĩ riêng về nội dung, ý nghĩa của các truyện
- So sánh cácnhân vật trong cáctruyện SGK vớicác nhân vật trongcác truyền thuyết
đã được đọc
-Rút ra những bàihọc và liên hệ,vận dụng vào thựctiễn cuộc sốngcủa bản thân
-Kết nối được bài học nhân dân gửi gắm trong truyện,
…
Lập kế hoạch về một hoạt động tậpthể (Hội thi, cuộc chơi…)
- Tóm tắt nội dung chính của một văn bản bằng
sơ đồ tư duy
thuyết đã học, đã đọc
- Vẽ tranh, sáng tác thơ,… theo chủ đề của các truyện
- Nói trước lớp bài văn tự sự.-Viết các bài văn
kể chuyện
- Trình bàynhững kiến giảiriêng, phát hiệnsáng tạo về cácchi tiết tiêu biểutrong văn bản
- Biết tự đọc vàkhám phá các giátrị của một vănbản cùng thể loạichủ điểm
- Vận dụng kiếnthức đã học đểhình thành lốisống tich cực,biết yêu nhữnggiá trị văn hóatinh thần của dântộc
Trang 7có giải pháp thống nhất.
D CÁC CÔNG CỤ ĐÁNH GIÁ TRONG BÀI HỌC.
1 Câu hỏi: Hiểu biết về truyền thuyết: nhân vật; chi tiết hoang đường, kì ảo.
2 Bài tập : Sơ đồ tư duy về bài học; bài văn kể lại một truyền thuyết; tranh vẽ
minh hoạ nội dung tác phẩm truyện (kết hợp trong hoặc sau tiết học)
(1 điểm)
Sơ đồ tư duy đủ nội dung nhưng chưa hấp dẫn
(2 điểm)
Sơ đồ tư duy đầy đủ nội dung và đẹp, khoahọc, hấp dẫn
(1 điểm)
Các nét vẽ đẹp nhưng bức tranh chưa thật phong phú
(2 điểm)
Bức tranh với nhiều đường nét đẹp, phong phú, hấp dẫn
(1- 2 điểm)
Kịch bản đủ nội dung nhưng chưa hấp dẫn, các diễn viên diễn có ýthức diễn xuất nhưng chưa tạo được ấn tượng sâu (3 điểm)
Kịch bản đầy đủ nội dung và hấp dẫn, cuốnhút người đọc, diễn viên diễn xuất tốt, mang lại cảm xúc cho người xem
(4 điểm)
E TIẾN TRÌNH DẠY - HỌC
Trang 8Phương án đánh giá
có liên quan đến truyện truyền thuyết
- Nêu và giải quyết vấn đề
- Đàm thoại, gợi mở
- Đánh giá quacâu trả lời của
cá nhân cảmnhận chung củabản thân;
- Do GV đánh giá
II Đọc hiểu văn bản.
1.Thánh Gióng
2 Sự tích Hồ Gươm
III Đọc kết nối
chủ điểm: Hội thổi
cơm thi ở Đồng Vân
IV Thực hành Tiếng Việt
sơ đồ tư duy
VII Nói và nghe:
Thảo luận nhóm nhỏ về một vấn đề
có giải pháp thống nhất
Đàm thoại gợi mở;
Dạy học hợp tác (thảo luận nhóm, thảo luận cặp đôi);
Thuyết trình; Trựcquan;
Đánh giá quasản phẩm quahỏi đáp; quaphiếu học tập,qua trình bày,rubric do GV và
HS đánh giá
-Đánh giá quaquan sát thái độcủa HS khi thảoluận do GVđánh giá
Trang 9Vấn đáp, dạy học nêu vấn đề, thực hành.
Kỹ thuật: động não
- Đánh giá quahỏi đáp; quatrình bày do GV
và HS đánh giá
- Đánh giá qua quan sát thái độ của HS khi thảo luận do GV đánh giá
HĐ 4:
Vận
dụng N2, V1,GQVĐ
Liên hệ thực tế đời sống để hiểu, làm
rõ thêm thông điệp của văn bản
Đàm thoại gợi mở;
Thuyết trình; Trựcquan
Đánh giá qua sản phẩm của
HS, qua trình bày do GV và
HS đánh giá
- Đánh giá qua quan sát thái độ của HS khi thảo luận do GV đánh giá
Tự học - Đánh giá qua
sản phẩm theo yêu cầu đã giao
- GV và HS đánh giá
- Cách 1: Trò chơi Ai nhanh hơn?
+ Chia lớp thành 2 đội (tương đương 2 dãy)
+ Học sinh mỗi đội sẽ lần lượt viết tên những truyện truyền thuyết mà mình đãđược nghe, được đọc lên bảng
Trang 10Trong thời gian 3 phút, dãy nào viết được nhiều đáp án đúng lên bảng nhất sẽthắng cuộc.
- Cách 2: Vấn đáp: Nêu cảm nhận về một nhân vật trong truyện truyền thuyết mà
em yêu thích Vì sao em lại yêu thích nhân vật đó?
- Cách 3: Trò chơi Nhìn hình đoán tên
GV trình chiếu các hình ảnh liên quan đến nội dung các tác phẩm truyệntruyền thuyết quen thuộc Học sinh quan sát, đoán tên nhân vật hoặc tên tác phẩm.Giới thiệu nét tiêu biểu về tác phẩm truyện/nhân vật đó bằng 1 câu văn
Sau đó kết nối, dẫn vào bài học mới
c Sản phẩm: Câu trả lời đúng của HS, cảm nhận ban đầu về vấn đề đặt ra trong
Trang 11Truyền thuyết Bánh chưng bánh giầy Truyền thuyết Thánh Gióng
Giới thiệu nét tiêu biểu về tác phẩm truyện/nhân vật đó bằng 1 câu văn
- Bước 4: GV nhận xét, khen ngợi và trao quà (phần thưởng, điểm hoặc tràng pháo
tay)
GV dẫn dắt vào bài học mới: Mở đầu chương V Đất Nước (trích trường ca Mặt
đường khát vọng), nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm có viết:
Khi ta lớn lên Đất Nước đã có rồi Đất Nước có trong những cái “ngày xửa ngày xưa ” mẹ thường hay kể
Đất Nước bắt đầu với miếng trầu bây giờ bà ăn Đất Nước lớn lên khi dân mình biết trồng tre mà đánh giặc Tóc mẹ thì bới sau đầu
Cha mẹ thương nhau bằng gừng cay muối mặn Cái kèo, cái cột thành tên
Hạt gạo phải một nắng hai sương xay, giã, giần, sàng Đất Nước có từ ngày đó
Như vậy cội nguồn đất nước bắt đầu từ những gì gần gũi, bình dị với mỗi người, bắt nguồn từ những câu chuyện dân gian từ xa xưa mà ta vẫn được nghe
mẹ, nghe bà kể mỗi tối Và qua những câu chuyện đó, ta thấy yêu đất nước, trân trọng lịc sử dân tộc và thấy có niềm tin vào cuộc sống hơn
Đến với bài học hôm nay, các em sẽ có cơ hội tìm hiểu về những văn bản truyền thuyết để hiểu và cùng lắng nghe…lịch sử nước mình!
Trang 12b Nội dung hoạt động: Vận dụng kĩ năng đọc thu thập thông tin, trình bày một
phút để tìm hiểu về truyện truyền thuyết: khái niệm, chi tiết hoang đường/kì ảo, đềtài, chủ đề… )
- HS trả lời, hoạt động cá nhân
c Sản phẩm: Câu trả lời cá nhân trình bày được một số nét cơ bản về truyện
truyền thuyết
d Tổ chức thực hiện hoạt động.
HĐ của GV và HS Dự kiến sản phẩm
* Bước 1 GV giao nhiệm vụ: yêu
cầu HS đọc phần Tri thức đọc hiểu
trong SGK trang 17, 18 để nêu
những hiểu biết về thể loại
+ Khái niệm của truyện truyền
thuyết?
+ Đặc điểm truyện truyền thuyết?
+ Phân loại?
- HS đọc Tri thức đọc hiểu trong
SGK và tái hiện lại kiến thức trong
về truyện trước khi tìm hiểu về
truyện ở bài học này cũng như các
bài học tiếp theo.
- GV chiếu cho HS xem một số
hình ảnh về truyền thuyết.
I Tìm hiểu chung về truyện truyền thuyết.
1 Khái niệm
- Truyện truyền thuyết là loại truyện dân gian,
có yếu tố hoang đường, kì ảo, kể về các sự việc và nhân vật liên quan đến lịch sử hoặc giải thích nguồn gốc phong tục, cảnh vật địa phương theo quan niệm của nhân dân
- Cuối truyện thường gợi nhắc dấu tích xưa còn lưu lại đến hiện tại
c Phân loại:
+ Truyền thuyết thời Hùng Vương - thời đại
mở đầu lịch sử Việt Nam Đặc điểm: gắn vớiviệc giải thích nguồn gốc dân tộc và côngcuộc dựng nước, giữ nước thời đại vua Hùng.+ Truyền thuyết của các triều đại phong kiến.Đặc điểm: bám sát lịch sử hơn, và sử dụng ítyếu tố hoang đường, kì ảo hơn các truyềnthuyết thời Hùng Vương
Trang 13Thao tác 2: Đọc hiểu truyện truyền thuyết Thánh Gióng
a.Mục tiêu: Đ2, Đ3, Đ4, GQVĐ, GT-HT
Học sinh nắm được những nội dung chính và đặc điểm nổi bật về nghệ thuật truyện
Thánh Gióng: nhân vật, sự việc, cốt truyện trong tác phẩm thuộc thể loại truyền
thuyết về đề tài giữ nước Cảm nhận được một số chi tiết nghệ thuật đặc sắc
b Nội dung hoạt động: Làm việc cá nhân, thảo luận nhóm để hoàn thành phiếu
học tập
c Sản phẩm: Câu trả lời cá nhân, phiếu học tập đã hoàn thiện của các nhóm.
d Tổ chức thực hiện hoạt động.
Chuẩn bị đọc
- Trước khi trải nghiệm cùng văn bản, GV đặt câu hỏi:
+ Em biết đến những vị anh hùng nào trong lịch sử chống giặc ngoại xâm của dân tộc?
+ Em hãy theo dõi đoạn video sau và cho biết video muốn nhắc đến vị anh hùng nào? Nêu cảm nhận của em về vị anh hùng sau khi xem video
- GV trình chiếu video “Lễ hội làng Gióng”
- HS qua sát và phát biểu ý kiến
- Gọi HS trao đồi và bổ sung ý kiến
-GV tổng hợp, giới thiệu bài.
Hội Gióng là một lễ hội văn hóa cổ truyền mô phỏng rõ một cách sinh động và
khoa học diễn biến các trận đấu của Thánh Gióng và nhân dân Văn Lang với giặc
Ân Yêu nước chống ngoại xâm là một chủ đề lớn xuyên suốt tiến trình phát triển của Văn học Việt Nam Nhiều tác phẩm truyện dân gian đã tạc vào thời gian
Trang 14những người anh hùng bất tử với non sông Thánh Gióng là một trong những truyền thuyết bất hủ như vậy Điều gì đã làm nên sức hấp dẫn của thiên truyện?
Trải nghiệm cùng văn bản
THẢO LUẬN CẶP ĐÔI
- Bước 1 GV giao nhiệm vụ:
+ Truyện xảy ra thời nào? Kể về chuyện gì?
Nhân vật nào nổi bật?
+ Nêu những sự kiện chính của truyện.
+ Hãy kể tóm tắt truyện từ 5-7 câu?
- Bước 2.Thực hiện nhiệm vụ:
+Tổ chức cho HS thảo luận.
+ GV quan sát, khích lệ HS
- Bước 3.Báo cáo, thảo luận:
+ Tổ chức trao đổi, trình bày nội dung đã thảo
luận
1 Hướng dẫn đọc và tìm hiểu chú thích
- Phần 3: Tiếp đến“ bay lên trời” (Thánh Gióng đánh giặc và về trời)
- Phần 4: Còn lại ( các dấu tích còn lại)
3 Nhân vật và sự việc:
- Nhận vật chính: Thánh Gióng
- Truyền thuyết Thánh Gióng liên quan đến sự thật lịch sử ở thời đại Hùng Vương:
+ Đã có những cuộc chiến tranh ác liệt diễn ra giữa dân tộc ta và giặc ngoại xâm từ phương Bắc
+ Người Việt thời bấy giờ đã chế
Trang 15- Sự việc chính:
(1) Sự ra đời kì lạ (2)Tiếng nói đầu tiên xin đi đánh giặc
(3) Gióng đòi roi sắt, ngựa sắt, giáp sắt
(4) Gióng vươn vải trở thành tráng sĩ
(5) Gióng nhổ tre bên đường đánh giặc
(6) Gióng bay về trời
Đọc hiểu chi tiết văn bản (Suy ngẫm và phản hồi) THẢO LUẬN THEO BÀN:
- Bước 1.GV giao nhiệm vụ:
+ Đọc thầm phần1 của văn bản truyện: từ đầu
đến “…nằm đấy”
+ Thảo luận nhóm bàn, thời gian 5 phút:
Hoàn thành phiếu HT 01:
Tìm những chi tiết kể về sự ra đời của
Gióng(bình thường/ khác thường)? Nhận xét
về những chi tiết ấy? Suy nghĩ gì về nguồn
gốc của Gióng?
- Bước 2.Thực hiện nhiệm vụ:
+Tổ chức cho HS thảo luận.
+ GV quan sát, khích lệ HS
- Bước 3.Báo cáo, thảo luận:
+ Tổ chức trao đổi, trình bày nội dung đã thảo
+ mười hai tháng sau sinh một cậu
bé
+ lên ba vẫn không biết nói, biếtcười, chẳng biết đi, cứ đặt đâu thìnằm đấy
-> Sự ra đời của Thánh Gióng kì
lạ, khác thường Nhưng Gióng xuất thân bình dị, gần gũi - người anh hùng của nhân dân.
Trang 16- Bước 4.GV nhận xét và chuẩn kiến thức:
Theo quan niệm của dân gian, đã là bậc anh
hùng thì phi thường, kì lạ trong mọi biểu hiện,
kể cả lúc mới được sinh ra Điều đó thể hiện
sự kì vọng vào những việc làm có ý nghĩa của
a.Tiếng nói đầu tiên xin đi đánh giặc
b.Gióng đòi roi sắt, ngựa sắt, giáp sắt
c.Bà con góp gạo nuôi Gióng
d.Gióng vươn vai trở thành tráng sĩ
đ.Gióng nhổ tre bên đường đánh giặc
e.Giặc tan, Gióng cởi bỏ giáp sắt rồi
bay về trời
HĐ của GV và HS Dự kiến sản phẩm
Trang 17- Bước 1.GV giao nhiệm vụ:
HS thảo luận nhóm, hoàn thành
phiếu học tập số 02 Thời gian:
- Bước 3.Báo cáo, thảo luận:
+ Tổ chức trao đổi, trình bày nội
dung đã thảo luận
2 Sự lớn lên của Thánh Gióng
a.Tiếng nói đầu tiên, Gióng xin đi đánh giặc.
+ Ca ngợi lòng yêu nước tiềm ẩn
+ Nguyện vọng, ý thức tự nguyện đánh giặc cứu nước, yêu nước tạo khả năng kì lạ.
+ Sức mạnh tự cường và niềm tin chiến thắng.
b Gióng đòi roi sắt, ngựa sắt, áo giáp sắt.
-> Vũ khí lợi hại
🡪Chi tiết thể hiện mơ ước có vũ khí thần kỳ Đó còn là thành tựu văn hoá, kĩ thuật thời Hùng Vương Nhân dân đã có sự tiến bộ, đã rèn sắt, đúc đồng phục vụ nhu cầu cuộc sống và chống
giặc.
c Bà con dân làng góp gạo nuôi Gióng.
->Tinh thần đoàn kết cộng đồng Đánh giặc cứu
nước là ý chí, sức mạnh toàn dân
Gióng lớn lên bằng cơm gạo của nhân dân Sức mạnh của Gióng là sức mạnh của cả cộng đồng, toàn dân chung sức, đồng lòng đánh giặc Đó là tinh thần đoàn kết dân tộc.
3 Thánh Gióng đánh giặc và bay về trời a.Vùng dậy vươn vai biến thành tráng sĩ
🡪 sự lớn dậy phi thường về thể lực của Gióng đểđáp ứng yêu cầu cứu nước
- Gióng mặc áo giáp sắt, cầm roi sắt, cưỡi ngựa sắt đánh hết lớp này đến lớp khác.
🡪 Đó là vẻ đẹp dũng mãnh của người anh hùng
theo cái nhìn lí tưởng hoá của nhân dân
- Roi sắt gãy, Gióng nhổ những bụi tre bên
đường đánh giặc
🡪Gióng không chỉ đánh giặc bằng vũ khí hiện đại(sắt) mà bằng cả vũ khí thô sơ, bằng cỏ cây, hoa lácủa đất nước
b.Gióng bay về trời.
🡪 Người anh hùng vô tư, trong sáng, không màng
Trang 18Cá nhân trả lời ý e:
+ Câu chuyện kết thúc bằng sự
việc gì?
- Vì sao tan giặc Gióng không
về triều để nhận tước lộc lại bay
về trời?
HS nhận xét lẫn nhau.
- Bước 4 Chuẩn kiến thức
địa vị, công danh
🡪 Sự ra đi phi thường là ước muốn bất tử hoá
- Bước 1.GV giao nhiệm vụ:
thảo luận trong bàn trong 05
phút:
+ Thông qua hình tượng Thánh
Gióng, truyện phản ánh hiện
thực và ước mơ gì của nhân
dân?
+ Vai trò của các yếu tố hoang
đường, kì ảo trong việc thể hiện
nội dung?
- Bước 2.Thực hiện nhiệm vụ:
- Bước 3.Báo cáo, thảo luận:
+ Tổ chức trao đổi, trình bày nội
dung đã thảo luận (nếu được
Tài liệu này được chia sẻ tại: Group Thư Viện STEM-STEAM
https://www.facebook.com/groups/thuvienstem
Luyện tập sau tiết học
a Mục tiêu: HS củng cố kiến thức đã học trong tiết học (văn bản Thánh Gióng)
để giải quyết bài tập giáo viên đưa ra
b Nội dung: HS thảo luận cặp đôi.
c Sản phẩm: Phiếu học tập đã hoàn thiện của các cặp nhóm.
d Tổ chức thực hiện:
Trang 19HĐ của GV và HS Dự kiến sản phẩm của HS
THẢO LUẬN THEO
CẶP:
- Bước 1.GV giao nhiệm
vụ: Thảo luận theo cặp
các câu hỏi sau tròn 5
phút:
1 Việc lập đền thờ và
hàng năm mở hội Gióng
thể hiện điều gì? Nêu
một vài hiểu biết của em
về hội Gióng?
2 Tại sao hội thi thể
thao trong nhà trường
mang tên“Hội khỏe Phù
1 Việc lập đền thờ và hàng năm mở hội Gióng thể
hiện tấm lòng tri ân người anh hùng bất tử, hướng về cộinguồn
- Hội Gióng là một lễ hội văn hóa cổ truyền mô phỏng
rõ một cách sinh động và khoa học diễn biến các trận đấu của thánh Gióng và nhân dân Văn Lang với giặc
Ân Thông qua đó có thể nâng cao "nhận thức cộng đồng về các hình thức chiến tranh bộ lạc thời cổ xưa và liên tưởng tới cuộc chiến tranh nhân dân, toàn dân, toàn diện trong sự nghiệp giải phóng và bảo vệ Tổ quốc"
2 Lí do đặt tên: Hội khỏe Phù Đổng
– Hội thi dành cho lứa tuổi thiếu niên, lứa tuổi Thánh Gióng trong thời đại mới
– Hình ảnh Thánh Gióng là hình ảnh của sức mạnh, của tinh thần chiến thắng rất phù hợp với ý nghĩa của một hội thi thể thao
– Mục đích của hội thi là rèn luyện thể lực, sức khoẻ để học tập, lao động, góp phần bảo vệ và xây dựng Tổ quốcsau này
Vận dụng sau tiết học
a Mục tiêu: HS hiểu được kiến thức trong tiết học (văn bản Thánh Gióng) để vận
dụng thiết kế sơ đồ tư duy
b Nội dung: HS làm việc cá nhân
c Sản phẩm: Sơ đồ tư duy đã hoàn thiện của HS.
d Tổ chức thực hiện:
* Bước 1 GV giao nhiệm vụ: Em hãy thiết kế sơ đồ tư duy về quá trình đánh giặc
của người anh hùng làng Gióng
GV đưa ra tiêu chí đánh giá sản phẩm (sơ đồ):
Mức độ
Mức 1 Mức 2 Mức 3
Trang 20(5 – 6 điểm)
Sơ đồ tư duy đủ nội dung nhưng chưa hấp dẫn
(7 -8 điểm)
Sơ đồ tư duy đầy đủ nội dung và đẹp, khoa học, hấp dẫn
(9-10 điểm)
* Bước 2 HS thực hiện nhiệm vụ.
*Bước 3 Trình bày sản phẩm (nếu giao về nhà thì có thể trình bày sản phẩm vào tiết sau)
* Bước 4 Nhận xét và khen ngợi, chấm điểm
- Trước khi trải nghiệm cùng văn bản, GV đặt câu hỏi:
+ Đọc lại khái niệm truyện truyền thuyết trong phần Tri thức đọc hiểu, mục Chuẩn bị để vận dụng vào đọc hiểu văn bản này.
+ GV trình chiếu các hình ảnh/đoạn video về Hồ Gươm (Hà Nội) và đặt câu hỏi:
Em hãy trình bày những hiểu biết về địa danh này?
- HS quan sát và phát biểu ý kiến
- Gọi HS trao đồi và bổ sung ý kiến.
Trang 21Kết nối: Hồ Gươm là danh thắng nổi tiếng của thủ đô Hà Nội Địa danh này gắn
với tên tuổi người anh hùng Lê Lợi và tên gọi xuất phát từ một truyền thuyết – Sự tích Hồ Gươm Vậy truyền thuyết này có những đặc sắc gì về nội dung và nghệ thuật? Bài học hôm nay chúng ta sẽ cùng tìm hiểu văn bản này.
II.Trải nghiệm cùng văn bản
+ Yêu cầu HS giải nghĩa các từ: bạo ngược, thiên hạ,
tùy tùng, phó thác, Tả Vọng, Hoàn Kiếm?
+ Em hãy kể tóm tắt những sự việc chính của truyện?
+ Nêu bố cục của văn bản
-Bước 2.Thực hiện nhiệm vụ:
+Tổ chức cho HS đọc văn bản, giải thích từ khó; liệt
kê những sự kiện chính của truyện và tóm tắt cốt
- Giặc Minh đô hộ, nghĩaquân Lam Sơn nổi dậynhưng thất bại, Long Quânquyết định cho mượngươm thần
- Lê Thận được lưỡi gươmdưới nước
- Lê Lợi được chuôi gươmtrên rừng, tra vào nhau vừanhư in
- Từ đó nghĩa quân nhanhchóng quét sạch giặc ngoạixâm
- Đất nước thanh bình, LêLợi lên làm vua, Long
Trang 22Quân cho đòi lại gươmthần.
- Vua trả gươm, từ đó hồ
Tả Vọng mang tên HồGươm hay hồ Hoàn Kiếm
4 Bố cục : 2 phần
- Phần 1.Từ đầu → đấtnước : Long Quân chonghĩa quân mượn gươmthần
- Phần 2 Còn lại : LongQuân đòi lại gươm thần
III.Đọc hiểu chi tiết văn bản (Suy ngẫm và phản hồi) HOẠT ĐỘNG NHÓM:
- Bước 1 GV giao nhiệm vụ: Hoàn thành phiếu học
-Bước 2 Thực hiện nhiệm vụ:
+Tổ chức cho HS thảo luận, hoàn thành phiếu học tập.
+ GV quan sát, khích lệ HS
- Bước 3 Báo cáo, thảo luận:
+ Tổ chức trao đổi, trình bày nội dung đã thảo luận
+ HS nhận xét lẫn nhau
1 Long Quân cho nghĩa quân Lam Sơn mượn gươm thần.
a Hoàn cảnh lịch sử.
- Giặc Minh đô hộ
- Nghĩa quân Lam Sơn nổidậy nhiều lần bị thua
b Cách Long Quân cho mượn gươm
- Lê Thận là người đánh cánhặt được lưỡi gươm dướinước
- Lê Lợi đến nhà Lê Thận,thanh gươm sáng lên 2 chữ
“Thuận thiên”
Trang 23- Bước 4 GV nhận xét, tổng hợp ý kiến, chuẩn kiến
thức.
HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN:
- GV giao nhiệm vụ:
+ Em biết truyền thuyết nào của nước ta cũng có hình
ảnh Rùa Vàng? Theo em, hình tượng Rùa Vàng trong
truyền thuyết Việt Nam tượng trưng cho ai và cho cái
gì?
- Bước 1.Thực hiện nhiệm vụ:
+ HS suy nghĩ cá nhân + GV quan sát, khích lệ HS.
- Bước 2 Báo cáo sản phẩm.
- Hình ảnh Rùa Vàng là sứ giả của Long Quân, tượng
trưng cho tổ tiên, khí thiêng sông núi, tư tưởng, tình
cảm, trí tuệ của nhân dân
- Lê Lợi nhặt được chuôigươm trên rừng (gươmsáng trên ngọn cây đa)
- Gươm tra vào vừa nhưin
→ Chi tiết kì ảo, hoangđường
c Lê Thận dâng gươm cho Lê Lợi và nói: “ Đây
là ý trời …theo minh công”:
- Lê Thận tin tưởng vào LêLợi
- Thanh gươm gặp đượcminh chủ sử dụng vào việclớn, hợp lòng dân, thuận ýtrời
🡪 Việc Long Quân chomượn gươm thần chứng tỏcuộc khởi nghĩa được tổtiên, thần thiêng ủng hộ
🡪 Tính chất toàn dân trêndưới một lòng tham giađánh giặc
d Sức mạnh của gươm thần:
* Trước khi có gươm :
- Non yếu
- Trốn tránh
- Ăn uống khổ sở
Trang 24* Sau khi có gươm :
- Nhuệ khí tăng tiến
2 Long Quân đòi gươm
- Chi tiết đòi gươm:
+ Giải thích tên gọi của HồHoàn Kiếm
+ Đánh dấu và khẳng định
Trang 25chiến thắng hoàn toàn củanghĩa quân Lam Sơn.+ Phản ánh tư tưởng, tìnhcảm yêu hoà bình đã thànhtruyền thống của nhân dânta.
+ Ý nghĩa cảnh giác răn đevới những kẻ có ý dòmngó nước ta
Sau đọc hiểu (Tổng kết)
- Bước 1 GV giao nhiệm vụ:
+ Khái quát đặc sắc nghệ thuật của
truyện? (Các chi tiết hoang đường
kì ảo có ý nghĩa gì?)
+ Nội dung, ý nghĩa của truyện ?
(Truyện muốn giải thích hay ca
2 Nội dung - Ca ngợi tính chất toàn dân,
chính nghĩa của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn
Đề cao, suy tôn Lê Lợi và nhà Lê
- Giải thích nguồn gốc tên gọi Hồ HoànKiếm
Luyện tập
a Mục tiêu: HS củng cố kiến thức đã học trong tiết học (văn bản Sự tích Hồ
Gươm) để giải quyết bài tập giáo viên đưa ra.
b Nội dung: HS làm việc cá nhân trả lời câu hỏi.
c Sản phẩm: Câu trả lời của HS.
d Tổ chức thực hiện:
Trang 26- Bước 1 GV giao nhiệm
vụ: Vì sao khi mượn gươm
thì ở Thanh Hoá còn khi trả
kiến, chuẩn kiến thức.
Thanh Hoá là nơi mở đầu cuộc khởi nghĩa, Thăng Long là nơi kết thúc cuộc kháng chiến Trả kiếm ở hồ
Tả Vọng - thủ đô - trung tâm chính trị, văn hoá của
cả nước là để mở ra một thời kì mới, thời kì hoà bình, lao động, xây dựng, thể hiện hết được tư tưởng yêu hoà bình và tinh thần cảnh giác của cả nước của toàn dân
Tài liệu này được chia sẻ tại: Group Thư Viện STEM-STEAM
https://www.facebook.com/groups/thuvienstem
Vận dụng (Có thể vận dụng sau 2 văn bản)
a Mục tiêu: HS hiểu được kiến thức trong bài học (chủ đề) để vận dụng vào thực
* Bước 1 GV giao nhiệm vụ: Em hãy vẽ tranh về một nhân vật hoặc một cảnh
trong văn bản (VD Cảnh trả gươm)
- GV đưa ra tiêu chí đánh giá sản phẩm:
(5 - 6 điểm)
Các nét vẽ đẹp nhưng bức tranh chưa thật phong phú
(7 – 8 điểm)
Bức tranh với nhiều đường nét đẹp, phong phú, hấp dẫn
(9-10 điểm)