Hành vi tổ chức (HVTC) là hành vi của con người trong tổ chức (còn được gọi là người lao động). Hành vi đó được chi phối và quyết định bởi sự nhận thức, thái độ, năng lực của bản thân người lao động. Con người với tư cách là thành viên của tổ chức, chịu sự chi phối và tác động của nhân tố thuộc tổ chức như văn hóa, lãnh đạo, quyền lực, cơ cấu tổ chức, các nhóm của tổ chức mà người lao động tham gia là thành viên nhóm.
Trang 1BÀI TẬP CHƯƠNG 4 – TRUYỀN THÔNG TRONG NHÓM
Bài 1:
Hoa là nữ trưởng phòng của một công ty Trong phòng của cô có một thành viên rất chăm chỉ, làm việc nhiệt tình nên cô quý mến, hay hỏi han, giúp đỡ và giành nhiều ưu ái cho cậu ta hơn những người khác Điều này đã khiến cho các thành viên trong phòng cảm thấy không vừa lòng Trong một cuộc họp của phòng, một số người đã nói thẳng với Hoa chuyện cô thiên vị anh nhân viên đó Thậm chí, có người còn ác ý nói đằng sau lưng cô rằng việc cô ưu ái anh nhân viên trẻ tuổi là biểu hiện của mối quan hệ nam nữ không lành mạnh Hoa thực sự cảm thấy rất bức xúc trước sự việc này nên đã nổi cáu trong cuộc họp khiến không khí trong phòng rất nặng nề Cô chán nản, không biết làm sao để gây dựng lại lòng tin và tạo lập bầu không khí thân thiện với tất
cả nhân viên trong phòng của mình Bởi cô hiểu nếu không có sự đồng thuận giữa các thành viên thì phòng của cô sẽ không thể làm việc hiệu quả
Câu hỏi
1 Anh (chị) hãy giúp cô Hoa xử lý tình huống này
Ta sẽ giải quyết vấn đề xung đột này bằng 5 giai đoạn cơ bản:
Giai đoạn 1: Nguyên nhân dẫn đến xung đột
Đầu tiên, phải xác định nguyên nhân dẫn đến xung đột này là gì? Trong tình huống này, nguyên nhân dẫn đến xung đột là:
+Truyền thông: Sự không tương thích trong truyền thông giữa 2 bên làm cho hai bên không hiểu
rõ nhu cầu, mong muốn, động cơ của nhau Cụ thể trong tình huống này, cô Hoa là một người trưởng phòng của công ty, nhiệm vụ của cô là làm sao để các thành viên trong nhóm đều hoạt động được tốt và cô rất khuyến khích những thành viên làm việc chăm chỉ, nhiệt tình vì thế mà
cô đã thể hiện điều đó ra bằng những cử trỉ, hành động quan tâm, hỏi han và giúp đỡ đến nhân viên nam đó Nhưng vì cô không diễn đạt điều mình mong muốn ra bằng lới nói để mọi người hiểu được mong muốn của cô, dẫn đến mọi người hiểu sai.
+ Các biến cá nhân: Sự khác biệt giữa anh nhân viên kia và những thành viên khác trong nhóm thể hiện ở chỗ anh nhân viên là một người làm việc chăm chỉ, nhiệt tình, còn các thành viên khác thì không có thái độ làm việc như vậy.
Đây là xung đột gì? Trong tình huống này thì đây là xung đột mối quan hệ giữa các cá nhân.
Giai đoạn 2: Nhận thức và cá nhân hóa
+ Ở giai đoạn này, xung đột mới thật sự hình thành Điều này thể hiện ở chỗ những nhân viên khác cảm nhận rằng lợi ích hay những điều mình quan tâm đang bị tác động tiêu cực bởi anh nhân viên kia, biểu hiện là các nhân viên khác cảm thấy không vừa lòng.
+ Xung đột giữa cô Hoa và những thành viên khác, khi có những lời ác ý, tin đồn công kích đến
cô Hoa điều này đã làm cho cô nổi cáu.
=> Không khí trong phòng bắt đầu nặng nề từ đây
Giai đoạn 3: Các ý định giải quyết xung đột
Với vai trò là một người trưởng phòng, cô Hoa mong muốn gây dựng lại được lòng tin và tạo lập được bầu không khí thân thiện trong phòng Cách giải quyết mâu thuận tốt nhất trong trường hợp
Trang 2này là sử dụng ý định hợp tác Bởi nguyên nhân sinh ra mâu thuẫn này là do trưởng phòng và các thành viên không hiểu được những thông tin mà bên đối phương truyền đạt.
Giai đoạn 4: Thực hiện hành vi
Sau khi đã đưa ra được ý định hợp tác để giải quyết mẫu thuận, cô Hoa phải thực hiện hóa ý định
đó bằng cách truyền đạt lại thông tin mà mình mong muốn đến với các thành viên trong nhóm và lắng nghe phản hồi từ các thành viên.
Giai đoạn 5: Kết quả của xung đột
Sau khi thực hiện hành động truyền tại lại thông tin mình mong muốn với nhóm của mình thì các thành viên trong nhóm sẽ hiểu điều trưởng phòng mong muốn hơn, và họ sẽ hiểu rằng việc cô Hoa ưu ái, giúp đỡ cậu nhân viên kia cũng chỉ là ủng hộ thái độ làm việc chăm chỉ của cậu ấy, chứ không có chuyện gì sau lưng Các thành viên trong nhóm sẽ tin tưởng cô Hoa hơn và bầu không khí trong phòng sẽ không nặng nề nữa mà thay vào đó là một bầu không khí tích cực.
2 Nếu là nam nhân viên được người nữ trưởng phòng ưu ái trong trường hợp này, anh (chị) sẽ làm gì để cải thiện mối quan hệ giữa các đồng nghiệp trong phòng?
Nếu em là nam nhân viên trong tình huống nay, em sẽ hỏi người nữ trưởng phòng này tại sao lại quý mến, hay hỏi han, giúp đỡ và giành nhiều ưu ái cho mình như vậy Khi đó em sẽ hiểu được nguyên nhân mà các hành động của trưởng phòng đối với mình Và từ đó em sẽ nói chuyện với trưởng phòng về việc trưởng phòng nên chia sẻ những mong muốn của mình cho các thành viên trong nhóm biết để mọi người hiểu và cũng nhau làm việc với một thái độ làm việc tốt.
Bài 2:
Lâm là nhóm trưởng một nhóm trong phòng marketing của công ty du lịch Blue Sky Nhóm của anh gồm 7 người cả nam và nữ ở các độ tuổi khác nhau, nên giữa họ có cách suy nghĩ, năng lực,
sở thích chẳng giống nhau Điều đó khiến cho công việc điều hành nhóm của Lâm chẳng hề đơn giản Gần đây, nhóm của Lâm lại tiếp nhận thêm một thành viên mới, anh này có quan hệ họ hàng thân thiết với giám đốc công ty Vì là người nhà với nhau nên người giám đốc thường thông báo các chính sách của công ty cho nhóm hoặc các quyết định của ông về công việc của nhóm qua người này mà không thông báo trực tiếp cho Lâm Người nhân viên đó cũng dựa trên mối quan hệ của mình với giám đốc mà nhiều lần anh ta đã có những hành động vượt quyền hạn khiến cho Lâm rất khó xử Tệ hại hơn nữa, các thành viên trong nhóm bắt đầu có ý coi thường Lâm, họ tập hợp xung quanh người nhân viên mới để lấy lòng anh ta vì mục đích cá nhân
Câu hỏi:
1 Nếu ở địa vị Lâm trong tình huống này, anh (chị) sẽ giải quyết vấn đề như thế nào?
Nếu là Lâm, em sẽ giải quyết tình huống này như sau:
2 Theo anh (chị) người nhân viên mới trong nhóm của Lâm trong tình huống này nên cư xử như thế nào với nhóm trưởng và các thành viên trong nhóm làm việc của mình?
Bài 3:
Trang 3Thành là nhân viên xuất sắc của công ty Hà Thành JSC Anh cũng vừa tốt nghiệp chương trình thạc sĩ với kết quả cao và ngay lập tức được cấp trên tin tưởng bổ nhiệm vào vị trí Trưởng phòng Nghiên cứu và Phát triển của công ty này Vẫn là phòng cũ của Thành với những người trước đây là đồng nghiệp lớn tuổi hơn nhưng nay lại là những nhân viên của anh trưởng phòng trẻ tuổi Trong công việc hàng ngày họ thường tỏ ra không tôn trọng và
đôi khi là bất hợp tác với Thành Bản thân Thành cũng thấy khó xử mỗi khi phải giao
việc cho các nhân viên lớn tuổi này Vì thế mà kết quả công việc của phòng không như mong muốn
Câu hỏi: Nếu bạn là Thành bạn sẽ xử lý tình huống này như thế nào?
Trường hợp anh Thành thuộc loại xung đột quan hệ phi chức năng giữa Anh Thành
(Trưởng phòng) với những thành viên trong công ty.
Anh Thành cần phân tích tình huống này theo 5 giai đoạn để tìm cách giải quyết hợp lí.
- GĐ1: Nguyên nhân dẫn đến xung đột
Nguyên nhân đến từ các biến cá nhân: sự khác biệt trong quan điểm thái độ giữa nhân
viên là những đồng nghiệp lớn tuổi và trưởng phòng là anh Thành Cụ thể là những thành viên trong nhóm của anh là những đã từng làm việc với anh và họ có tuổi đời lớn hơn anh
nhưng họ lại tỏ ra không tôn trọng trưởng phòng của mình.
Nguyên nhân từ việc anh không truyền thông được những yêu cầu công việc của mình đến với những thành viên trong công ty.
- GĐ2: Nhận thức và cá nhân hóa
Anh Thành thấy khó xử khi nhận thấy thái độ của nhân viên là không tôn trọng và đôi khi là bất hợp tác với mình.
Anh Thành cảm thấy khó xử cho mỗi nhân viên lớn tuổi này.
- GĐ3: Các ý định giải quyết xung đột
Anh Thành nên xây dựng ý định giải quyết xung đột theo ý định hợp tác: tìm ra giải pháp
để nhân viên hiểu biết rõ và tôn trọng anh Thành Đồng thời anh Thành cũng thể hiện năng lực của bản thân để nhân viên “tâm phục khẩu phục”.
- GĐ4: Hành vi
Trang 4Anh Thành sẽ nỗ lực trong công việc để thể hiện năng lực của mình đồng thời cũng tỏ rõ thái độ tôn trọng, luôn lắng nghe tiếp thu ý kiến từ nhân viên, giải quyết khúc mắc trong lòng của họ.
- GĐ5: Kết quả
Các thành viên trong nhóm hiểu rõ nhau hơn và đoàn kết hơn, nhân viên tôn trọng trưởng nhóm và công việc được hoàn thành như mong muốn.