ĐỀ tài NGHIÊN cứu lạm PHÁT ở VENEZUELA từ năm 2013 đến NAY

Trong quá trình hội nhập quốc tế như hiện nay, mỗi nước sẽ có kết cấu sản nghiệp, cơ cấu kinh tế, trình độ phát triển khác nhau nên cũng sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức, khó khăn kh

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG VIỆN KINH TẾ, KINH DOANH QUỐC TẾ

KHOA KINH TẾ ĐỐI NGOẠI

Trong quá trình hội nhập quốc tế như hiện nay, mỗi nước sẽ có kết cấu sản nghiệp, cơ cấu kinh tế, trình độ phát triển khác nhau nên cũng sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức, khó khăn khác nhau trong quá trình phát triển kinh tế nhưng một trong những khó khăn lớn nhất mà các quốc gia đều phải đối mặt đó là vấn đề lạm phát Trong lịch sử đã cho thấy nhiều quốc gia rơi vào vòng xoáy của lạm phát cao không thể kiểm soát được và hậu quả kéo theo là một sự sụt giảm kinh tế và tình trạng bất ổn định chính trị trong nước

Chính vì những lẽ đó, để mọi người có cái nhìn cụ thể và rõ ràng hơn về vấn

đề lạm phát, nhóm chúng em quyết định chọn đề tài “Lạm phát ở Venezuela từ

năm 2013 đến nay” Đây là quốc gia đã và đang phải đối mặt với tình trạng siêu

lạm phát với tỷ lệ lạm phát đỉnh điểm lên đến hàng triệu phần trăm Đã có thời điểm Venezuela được xem là quốc gia giàu có nhất Mỹ La-Tinh nhưng tình trạng lạm phát đã kéo quốc gia này xuống kèm theo đó là những hậu quả vô cùng nghiêm trọng

Mục đích nghiên cứu của đề tài này nhằm giúp mọi người hiểu rõ và sâu sắc hơn về những lý luận cơ bản của lạm phát và từ đó có cái nhìn đúng đắn hơn về tình trạng lạm phát của Venezuela trong giai đoạn 2013 đến nay

Nội dung của đề án được kết cấu thành 3 phần :

Chương 1 : Những vấn đề lý luận cơ bản về lạm phát

Chương 2 : Tình trạng lạm phát ở Venezuela

Chương 3 : Giải phát kiểm soát lạm phát ở Venezuela

Để hoàn thành được đề án này, chúng em xin gửi lời cảm ơn đến thầy Hoàng Xuân Bình đã có những ý kiến đóng góp quý báu Chắc chắn đề án không thể tránh khỏi những thiếu sót nhất định, rất mong nhận được những góp ý từ thầy cô và các bạn

Chúng em xin chân thành cảm ơn!

Nhóm 2 – Anh 08 KTĐN

LỜI NÓI ĐẦU

MỤC LỤC Lời nói đầu 3

I Những vấn đề lý luận cơ bản về lạm phát 7

1 Khái niệm lạm phát 7

2 Đo lường lạm phát 7

3 Phân loại lạm phát 9

II Tình hình lạm phát ở Venezuela 10

1 Thực trạng lạm phát ở Venezuela 10

2 Nguyên nhân dẫn đến siêu lạm phát ở Venezuela 12

3 Hậu quả của lạm phát ở Venezuela 14

III Giải phát kiểm soát lạm phát ở Venezuela 19

1 Các biện pháp Chính phủ Venezuela đã đề ra 19

2 Các biện pháp được đề xuất từ chuyên gia 23

Các nguồn tham khảo 24

I Những vấn đề lý luận cơ bản về lạm phát

1 Khái niệm lạm phát

hàng hóa và dịch vụ theo thời gian và sự mất giá trị của một loại tiền tệ nào đó Khi mức giá chung tăng cao, một đơn vị tiền tệ sẽ mua được ít hàng hóa và dịch vụ hơn

so với trước đây, do đó lạm phát phản ánh sự suy giảm sức mua trên một đơn vị tiền tệ

Ngược lại, khi mức giá chung trong nền kinh tế giảm xuống trong một khoảng

thời gian nhất định gọi là giảm phát

(Hoàng Xuân Bình 2014)

2 Đo lường lạm phát

+ Đơn vị đo lường lạm phát là tỷ lệ lạm phát

 Kí hiệu : g p ( Price Growth Rate )

 Công thức tính : 1

1

.100%

t t p

t

P P g

Trong đó : P t1: mức giá chung của thời kì trước đó;

P t : mức giá chung thời kì nghiên cứu

 Mức giá chung (P) được tính bằng giá trị bình quân gia truyền của giá hàng hóa dịch vụ trong nền kinh tế : 1 1 2 2

1 2

n n n

PQ P Q P Q P



xác định được giá cả và sản lượng của tất cả các hàng hóa và dịch vụ được sản xuất

ra trong nền kinh tế Vì vậy, các nhà kinh tế đã xây dựng những chỉ số giá như sau :

+ Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) : phản ánh sự biến động giá của một “giỏ” hàng hóa

và dịch vụ tiêu biểu cho cơ cấu tiêu dùng xã hội

 “Giỏ” hàng hóa bao gồm hữu hạn các mặt hàng như : lương thực thực phẩm, quần áo, nhà cửa, xăng dầu,đi lại, dịch vụ y tế,

 Công thức tính chỉ số giá tiêu dùng :

0 1

0 0 1

k t

i i i k

i i i

P Q CPI

i i i

I : chỉ số giá của từng loại hàng, nhóm hàng trong “giỏ”;

d i: tỷ trọng mức tiêu dùng từng loại hàng, nhóm hàng trong “giỏ”

 Công thức tính tỷ lệ lạm phát theo CPI :

Trong đó : CPI t1: chỉ số giá thời kì trước đó;

CPI t: chỉ số giá thời kì nghiên cứu

+ Chỉ số giảm phát GDP (D) : cho biết sự thay đổi trong giá của tất cả các hàng

hóa và dịch vụ cuối cùng trong nền kinh tế so với giá của thời kỳ được chọn làm gốc

 Công thức tính chỉ số giảm phát GDP : 1

0 1

i i i

P Q GDP

D GDP

t

D D g

Trong đó : D t1 : chỉ số giảm phát GDP thời kì trước đó;

D t : chỉ số giảm phát GDP thời kì nghiên cứu

+ Chỉ số giá sản xuất (PPI) : phản ánh sự biến động giá cả của đầu vào, bản chất

là biến động giá cả chi phí sản xuất

Các trọng số dùng để tính toán PPI là doanh thu ròng của hàng hóa, là tổng

doanh thu trừ đi các khoản trừ doanh thu như: chiết khấu thương mại, giảm giá và doanh thu hàng bị trả lại

(Hoàng Xuân Bình 2014)

 Giá cả tăng chậm và có thể dự đoán trước được

 Lạm phát vừa phải không gây ra những tác động đáng kể đối với nền kinh

tế, thậm chí nó còn có khả năng kích thích sản xuất phát triển vì khi tăng giá nhẹ làm tăng lợi nhuận sản xuất và sẽ khuyến khích các doanh nghiệp tăng sản lượng hàng hóa, dịch vụ góp phần thúc đẩy kinh tế phát triển

II Tình hình lạm phát ở Venezuela

1 Thực trạng lạm phát ở Venezuela

Mặc dù có trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới nhưng do quá phụ thuộc vào việc xuất khẩu dầu mỏ nên nền kinh tế của Venezuela đã suy thoái và dẫn tới khủng hoảng khi giá dầu trên thế giới giảm mạnh vào năm 2014 Venezuela rơi vào tình trạng lạm phát và tỉ lệ lạm phát ngày càng cao do những chính sách giải quyết không đúng đắn của chính phủ Việc in thêm nhiều tiền mặt để bù đắp thâm hụt ngân sách của chính phủ trong thời gian dài dẫn đến hệ lụy là tỉ lệ lạm phát ngày càng tăng nhanh theo tốc độ in tiền của chính phủ Dưới thời tổng thống Maduro, tỉ

lệ lạm phát đã tăng lên mức cao nhất

Theo tính toán của ngân hàng trung ương của Venezuela, tỉ lệ lạm phát năm

2013 là 56%, năm 2014 là 69% (Wikipedia 2020) và là tỷ lệ cao nhất thế giới lúc

bấy giờ Năm 2015, tỉ lệ lạm phát của Venezuela đạt 181% (Wikipedia 2020) cao

nhất trên thế giới Việc giá dầu duy trì ở mức thấp và việc kiểm soát giá của chính phủ càng làm vấn đề nghiêm trọng hơn Chính phủ tiếp tục duy trì trợ cấp giá lương thực thấp hơn rất nhiều so với giá trị thực và thái độ không thân thiện của chính phủ đối với các doanh nghiệp nước ngoài đã làm cho các tập đoàn đa quốc gia lớn như Pepsi, General Motor và United chấm dứt hoạt động ở quốc gia này Với tình trạng khủng hoảng nặng nề đó, năm 2016, nền kinh tế của Venezuela bước vào siêu

lạm phát Tỉ lệ lạm phát đạt 274% năm 2016 và năm 2017 là 863% (Wikipedia

2020) Theo Ngân hàng Trung ương Venezuela, dầu mỏ xuất khẩu - vốn đóng góp

tới 96% (Ý Nguyên 2019) thu nhập cho ngân sách của quốc gia Nam Mỹ này - đã giảm 29,8 tỉ USD trong năm 2018 (Ý Nguyên 2019), do chịu tác động từ cuộc

khủng hoảng kinh tế - chính trị trong nước, cũng như sự bất ổn của giá dầu thế giới Trước đó, doanh thu từ dầu mỏ của Venezuela là 85,6 tỉ USD trong năm 2013 và

71,7 tỉ USD trong năm 2014 (Ý Nguyên 2019) Sản lượng dầu mỏ khai thác của

Venezuela sụt giảm chỉ còn 2034800 thùng/ ngày năm 2017 so với 3120000

thùng/ngày năm 1998 (Ý Nguyên 2019) GDP qua các năm đều tăng trưởng âm: 3,89% năm 2014 và -14% năm 2017 (Ý Nguyên 2019) Tình trạng lạm phát ngày

-càng nghiêm trọng khi tỉ lệ lạm phát ngày -càng tăng cao hàng trăm nghìn đên triệu

phần trăm Tỉ lệ lạm phát trung bình năm 2018 là 130,060%, đặc biệt cuối năm

2018 thì lạm phát đã tăng lên đến hơn 1000000% (Wikipedia 2020)

Đầu năm 2019 mức lạm phát tăng lên hơn 2 triệu phần trăm (Wikipedia

2020) và đây là đỉnh điểm của cuộc lạm phát này Theo tờ Miami Herald, giá một

phần bánh mỳ kẹp thịt - món ăn truyền thống trong dịp Giáng Sinh - thì có giá cao

hơn một tháng lương tối thiểu trong 12/2018 (Tin247 2019) Điều này khiến nhiều

người dân Venezuela chật vật, phải vật lộn trong việc trang trải cho các sinh hoạt hết sức căn bản như thực phẩm và đồ vệ sinh cá nhân Chính phủ quyết định tung

ra một loại tiền mới, gọi là "đồng bolivar chủ quyền", theo đó bỏ đi năm số 0 đằng sau "đồng bolivar mạnh mẽ", và liên hệ đồng tiền mới với petro, một loại tiền mã hóa (cryptocurrency) từ 8/2018 Thế nhưng Đồng tiền tệ mới tiếp tục mất giá kể từ khi được tung ra, và mức lương tối thiểu lại tăng tiếp

2 Nguyên nhân dẫn đến siêu lạm phát ở Venezuela

a Quan hệ căng thẳng giữa chính phủ và doanh nghiệp trong nước

Chính phủ cũng kiểm soát thị trường tiền tệ, giúp cho các doanh nghiệp nước ngoài được nhiều lợi thế hơn so với các doanh nghiệp trong nước Các tập đoàn lớn đối lập với chính phủ Venezuela, có sức mạnh kiểm soát thị trường trong lĩnh vực của họ (như các doanh nghiệp sản xuất sản phẩm vệ sinh kiểm soát đến 99% lĩnh vực) “hô biến” khỏi thị trường chính thức một lượng lớn hàng hóa nhưng lại được bán ở chợ đen Điều này dẫn đến tình trạng giá cả tăng một cách chóng mặt do thiếu hàng hóa và lạm dụng giá trong mạng lưới phân phối bất hợp pháp

(Nguồn: rfi 2018)

b Giá dầu giảm nhanh chóng

Đến năm 2012, giá dầu đi vào vòng xoáy giảm và có thời điểm dầu thô nặng của Venezuela được giao dịch ở mức 16 USD / thùng từ mức cao 127 USD / thùng cách đây chưa đầy 2 năm Doanh thu của chính phủ giảm 80% Để tiếp tục thanh toán các cam kết trong nước, chính phủ đã làm điều đã thất bại liên tục trong thời gian qua: in thêm bolivar Tỷ giá hối đoái giảm, giá cả tăng và giá thực phản ánh tỷ giá hối đoái hiệu dụng thực (REER), so với tỷ giá hối đoái bắt buộc của chính phủ

được đặt ở mức 1 usd = 10 bolivar (Deb.R 2018)

c Khoản nợ quá lớn

Venezuela nợ phần còn lại của thế giới hơn 50 tỷ đô la Nếu họ nợ 50 tỷ bolivar thì đây sẽ không phải là vấn đề vì chính phủ Venezuela có thể tạo ra bao nhiêu bolivar tùy nhu cầu để trả các khoản nợ bolivar Mặc dù điều đó có thể gây ra lạm phát, nhưng lạm phát sẽ làm giảm giá trị của bất kỳ khoản nợ nào còn lại Do đó, lạm phát sẽ không trở thành siêu lạm phát vì lạm phát sẽ phá hủy nợ

Thật không may cho Venezuela, điều này không đúng khi khoản nợ là một khoản nợ bằng đô la Venezuela không thể tạo ra đô la Khi giá dầu cao, nó có thể kiếm được số đô la cần thiết để trả nợ Tuy nhiên, khi giá dầu giảm, nó không thể kiếm đủ đô la để trả nợ Do đó, họ phải tạo ra đồng bolivar để mua đô la trên thị trường ngoại hối nhằm trả nợ Điều này làm cho đồng bolivar mất giá trên thị trường ngoại hối (nói cách khác là lạm phát) vì không ai cần nhiều đồng bolivar như vậy nhưng nó không ảnh hưởng gì đến nợ của Venezuela vì món nợ đó không

phải là nợ đồng bolivar Do đó, lạm phát đồng bolivar trở thành siêu lạm phát đồng

bolivar (Ross.D 2018)

d Lạm phát nhập khẩu

Siêu lạm phát là một vấn đề đặc biệt đối với Venezuela vì quốc gia này phụ thuộc vào nhập khẩu lương thực để nuôi sống tất cả người dân và (tin hay không) nhập khẩu năng lượng vì nước này sản xuất nhiều dầu thô nhưng không thể lọc dầu Điều này có nghĩa là họ phải tiếp tục in bolivar để mua đô la mặc dù họ đã vỡ

nợ bằng đồng đô la Đó là lý do tại sao lạm phát vẫn tồn tại bất chấp việc

Venezuela vỡ nợ bằng đồng đô la (Ross.D 2018)

Bên cạnh đó, các công ty nhập hàng hóa từ nước ngoài thường thanh toán theo tỷ giá hối đoái chính thức, nhưng họ lại bán ra thị trường nội địa theo tỷ giá không chính thức Vì vậy, họ vừa thu lợi từ tiền chênh lệch vừa khiến giá cả tăng giả

Đây là yếu tố chính giải thích tình trạng giá cả tăng chóng mặt tại Venezuela, đặc biệt là vào cuối năm 2017 : chỉ trong vòng hai tháng, từ 3.000 bolivar đổi được

1 đô la lên thành 52.000 bolivar một đô la Chính quyền Venezuela cáo buộc các doanh nghiệp thao túng tỉ giá để thu lợi bất chính và gây bất ổn về kinh tế, xã hội

(rfi 2018)

→ Chính phủ Venezuela đã sử dụng việc in tiền để cân bằng quy mô giữa thu nhập và chi tiêu nhằm ngăn chặn một cuộc nổi dậy lớn Loại tiền mới này thúc đẩy

nhu cầu hàng hóa một cách giả tạo và tạo ra sự hấp dẫn Quá trình này giống như

một người nào đó đang bỏ đói và ăn những quả táo bị nhiễm độc chỉ để tồn tại một thời gian nhưng chắc chắn những quả táo đó sẽ giết chết người đó một thời gian

hoặc sau đó (Rojas.F 2018)

3 Hậu quả của lạm phát ở Venezuela

a Hậu quả trong nước

 Về kinh tế:

 Nội tệ liên tục mất giá:

Hiện nay, 1 USD tương đương hơn 600.000 bolivar (Minh Đức 2018)

Người dân khi đi mua hàng cân tiền thay vì đếm tiền Cuối tháng 4/2020, chính phủ của Tổng thống Nicolas Maduro đã tăng 77,7% mức thu nhập tối thiểu cho người dân nước này, bao gồm cả lương cơ bản và gói trợ cấp lương thực, song đến nay khoản thu nhập này chỉ tương đương với khoảng 2,8

USD, không đủ để mua 1kg thịt lợn (Hoài Nam 2020)

 Nợ:

Tháng 11 năm 2017, tờ The Economist ước tính tổng số các khoản nợ của Venezuela là 105 tỷ đô la Mỹ và dự trữ của nó ở mức 10 tỷ đô la Mỹ Nhiều công ty như Toyota, Ford Motor Co., General Motors Company, Air Canada, Air Europa, American Airlines, Copa Airlines, TAME, TAP Airlines và United Airlines, đã phải ngừng một số hoạt động do thiếu ngoại

tệ và do Venezuela nợ các công ty nước ngoài hàng tỷ đô la (Gibbs.S 2017)

 GDP sụt giảm:

Năm 2014, Venezuela bước vào suy thoái kinh tế khi tăng trưởng GDP giảm xuống -3,3% Báo The Economist (Anh) nhận định Venezuela là nền kinh tế được quản lý tồi tệ nhất thế giới Citibank cho rằng nền kinh tế

Venezuela là một thảm họa và rất ít triển vọng cải thiện (Văn Cường 2019)

(Nguồn: Hải Lâm 2019)

Biểu đồ thể hiện mức độ tăng trưởng GDP của Venezuela

từ năm 2013 đến năm 2019

 Tỷ lệ thất nghiệp gia tăng :

(Nguồn: Thanh Thanh 2016)

Biểu đồ thể hiện tỷ lệ thất nghiệp của Venezuela

từ năm 2010 đến năm 2019

 Về xã hội:

 Mức lương thấp:

Mức lương tối thiểu mà người lao động hợp pháp Venezuela nhận được theo tỷ giá quy đổi chính thức hiện nay là gần 2 đô la Mỹ mỗi tháng, mức thấp nhất kể từ năm 2000 đến nay Điều này không chỉ ảnh hưởng đến hàng triệu người lao động Venezuela hiện đang ở dưới mức nghèo, mà còn ảnh hưởng đến gia đình của họ Theo ước tính của Trung tâm dữ liệu và phân

tích xã hội (Cendas), một gia đình có 4 người cần 175 lần mức lương tối thiểu hàng tháng (Nguyễn Ngọc Tú 2020)

 Khủng hoảng người tị nạn và di cư:

Vào tháng 11 năm 2018, Cao ủy Liên Hiệp Quốc về người tị nạn (UNHCR) và Tổ chức di cư quốc tế (IOM) cho biết số người tị nạn Venezuela đã lên tới con số 3 triệu Tập đoàn PGA ước tính có hơn 1,5 triệu người Venezuela di cư ra nước ngoài từ năm 1999 đến năm 2014 đến năm

2015 con số này lên tới 1,8 triệu người Trong 6 tháng đầu tiên của năm

2018, ước tính mỗi ngày có tới 5.000 người dân Venezuela rời bỏ đất nước

Các bác sĩ tại 21 bệnh viện công trên khắp 17 tiểu bang của Venezuela nói với các nhà điều tra của tờ New York Times năm 2017 rằng "các phòng cấp cứu của họ đã bị tràn ngập bởi những đứa trẻ bị suy dinh dưỡng nghiêm trọng Hàng trăm người đã chết"

(Nguồn: Wikipedia 2020)

b Ảnh hưởng đối với các nước láng giềng

 Colombia: Theo dữ liệu từ Bộ Di trú Colombia, vào tháng 7 năm 2017, ước

tính có khoảng 350.000 người Venezuela đã di cư đến Colombia; 140.000 là bất hợp pháp Vào tháng 12, con số này đã tăng lên 552.000; 374.000 là bất hợp pháp, gây khủng hoảng lao động ở Colombia Người Venezuela cung