Nghiên cứu thực trạng môi trường tại nhà máy sản xuất gạch tuynel xuân hòa – xã xuân hòa – huyện nam đàn – tỉnh nghệ an

Với cơ chế vận hành nền kinh tế như hiệnnay đã tạo điều kiện để nền sản xuất vật chất nước ta có nhiều điều kiện để phát triểnchính vì vậy mà đã có nhiều nhà máy, xí nghiệp mọc lên và ho

A PHẦN MỞ ĐẦU

1 Đặt vấn đề

Trong xu thế hội nhập của nền kinh tế thế giới, sau nhiều năm đổi mới, nềnkinh tế nước ta thực sự đã có nhiều thay đổi vượt bậc, từ nền kinh tế tập trung quanliêu bao cấp đã chuyển sang nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần vận hành theo cơchế thị trường có sự quản lý của nhà nước Với cơ chế vận hành nền kinh tế như hiệnnay đã tạo điều kiện để nền sản xuất vật chất nước ta có nhiều điều kiện để phát triểnchính vì vậy mà đã có nhiều nhà máy, xí nghiệp mọc lên và hoạt động có hiệu quảgóp phần quan trọng trong tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa của nước ta

Bên cạnh những mặt tích cực, nên sản xuất hàng hóa cũng đã góp phần tạo ranhững thách thức đối với môi trường mà Việt Nam đang phải đối mặt Thật vây, cácống khói của các nhà máy, xí nghiệp đang ngày đêm thải ra môi trường một lượnglớn các khí thải độc hại đối với sức khỏe con người và đặc biệt là các “ khí nhà kính

” góp phần làm gia tăng “ hiệu ứng nhà kính ” đang làm cho nhiệt độ trung bình củatrái đất tăng lên kéo theo đó là hàng loạt thiên tai do sự biến đổi khí hậu toàn cầumang lại Chưa dừng lại ở đó, các cống thải đang tạo ra một lượng lớn các chất thảilỏng thải ra môi trường, một lượng không nhỏ chất thải rắn được tạo ra trong quátrình sản xuất thải ra môi trường…làm ô nhiễm môi trường nghiêm trọng đạng làvẫn đề cấp bách hiện nay

Trong các nghành công nghiệp trọng điểm của đất nước, nghành sản xuất vậtliệu xây dựng (trong đó có nền sản xuất gạch) đang được nhà nước quan tâm và tạođiều kiện thu hút đầu tư xây dựng các nhà máy sản xuất nhằm đáp ứng nhu cầu vậtliêu xây dựng trong nước…Chính vì vậy, nhiều nhà máy sản xuất vật liệu xây dựngmọc lên ngày càng nhiều Bên cạnh những lợi ích mà nó mang lại việc mọc lên ồ ạtcác nhà máy xí nghiệp với sự thiếu quan tâm đến vẫn đề bảo vệ môi trường của cácnhà quản lý đang tạo ra những bức xúc đối với môi trường, gây bức xúc đối với ngườidân sống quanh vùng sản xuất bởi môi trường sống bị ô nhiễm ở mức trầm trọng…

Nhận thấy sự cần thiết phải tìm hiểu thực trạng và nguy cơ gây ô nhiễm môitrường của các nhà máy sản xuất vật liệu xây dựng nói chung, nhà máy sản xuấtgạch nói riêng và sự cần thiết phải làm một việc gì đó để góp phần bảo vệ môi

trường của quê hương nên tôi quyết định chọn nghiên cứu đề tài: “ Nghiên cứu thực

trạng môi trường tại nhà máy sản xuất gạch Tuynel Xuân Hòa – xã Xuân Hòa – huyện Nam Đàn – tỉnh Nghệ An ” làm chuyên đề tốt nghiệp của mình.

2 Tính cấp thiết của đề tài

- Các lò gạch thủ công lạc hậu gây ô nhiễm môi trường trầm trọng cần đượcxóa bỏ: Thật vậy, với nguồn tài nguyên đất có hàm lượng sét khá cao của địa phương,sản xuất gạh đỏ những năm qua được coi là một trong những hướng đí chính pháttriển công nghiệp của huyện Nam Đàn Có thời điểm trên toàn địa bàn của huyện cógần 100 lò nung gạch nhưng hoàn toàn là lò thủ công, trong đó có nhũng lò xây dựngkhông phép, nằm ngoài khu quy hoạch sản xuất của địa phương Với công nghệ sảnxuất lạc hậu, các lò gạch này gây ô nhiễm môi trường trầm trọng, ảnh hưởng lớn đếnsức khỏe của người dân quanh vùng và tàn phá nông nghiệp tạo ra những bức xúctrong nhân dân Do vậy, thường xuyên xẩy ra tình trạng khiếu kiện, đòi bồi thườngcủa nhân dân trên địa bàn và khói lò gạch gây cháy, tác hại đến cây trồng

- Nhu cầu sử dụng gạch ngói chất lượng tốt ngày càng tăng: Hiện nay, vớichính sách phát triển kinh tế của đất nước trong giai đoạn mới, tỉnh Nghệ An nóichung và huyên Nam Đàn nói riêng đang từng bức chuyển mình để bắt kịp với nhịp

độ phát triển chung của đất nước, đời sống của nhân dân ngày càng cao nên nhu cầuxây dựng cơ sở hạ tầng, xây dựng công nghiệp và dân dụng ngày càng tăng đòi hỏicần có một lượng lớn gạch ngói chất lượng tốt để đáp ứng nhu cầu đó

Câu hỏi đặt ra là khi các lò gạch thủ công lạc hậu tồn tại lâu nay gây ô nhiễmmôi trường cần được xóa bỏ trong khi đó nhu cầu sử dụng gạch ngói ngày càng tăngthì phải có giải pháp nào để giải quyết ổn thỏa hai vẫn đề trên?

Với đề tài: “ Nghiên cứu thực trạng môi trường tại nhà máy sản xuất gạch Tuynel Xuân Hòa – xã Xuân Hòa – huyện Nam Đàn – tỉnh Nghệ An ” bản thân tôi

muốn nói lên tính tích cực và hiệu quả của công nghệ sản xuất gạch ngói bằng côngnghệ lò nung Tuynel và muốn khẳng định rằng dây chuyền sản xuất gạch ngói bằngcông nghệ lò nung Tuynel là giải pháp thay thế hiệu quả và tối ưu để tiếp tục sảnxuất vật liệu xây dựng của địa phương, phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế của

- Tìm hiểu hiện trạng môi trường của nhà máy và các vùng xung quanh nhà máy

- Nói lên tính tích cực về mặt môi trường của công nghệ sản xuất gạch bằng lònung Tuynel

4 Giới hạn và phàm vi nghiên cứu của đề tài

- Địa điểm: Nhà máy sản xuất gạch Tuynel Xuân Hòa – xã Xuân Hòa – huyệnNam Đàn – tỉnh Nghệ An

- Quy mô: Nghiên cứu môi trường sản xuất trong nhà máy và môi trường sốngcủa các vùng phụ cận

- Đối tượng nghiên cứu: Đề tài nghiên cứu thực trạng môi trường của nhà máysản xuất gạch Tuynel Xuân Hòa và ảnh hưởng của nó đến môi trường sản xuất vàmôi trường sống của nhân dân xung quanh nhà máy

- Vẫn đề trọng tâm: Tìm hiểu nguồn phát thải chủ yếu, ảnh hưởng của sự phátthải đối với khu vực, các biện pháp bảo vệ môi trường mà nhà máy đang áp dụng

5 Phương pháp nghiên cứu

- Đề tài sử dụng phương pháp thu thập thông tin và số liệu có sẵn từ đó phântích, tổng hợp, lựa chọn đưa vào đề tài

- Sử dụng phương pháp khảo sát thực tế, tham khảo ý kiến cộng đồng mộtcách khách quan

6 Tổng quan tài liệu

1 Trung tâm QT&KTMT Nghệ An ( 9 / 2010 ), Kết quả Quan Trắc Giám Sát Chất Lượng Môi Trường Công Ty Cổ Phần Gạch Ngói Xuân Hòa, Xã Xuân Hòa, Huyện Nam Đàn, Tỉnh Nghệ An.

2 Công Ty Cổ Phần Gạch Ngói Xuân Hòa – Nam Đàn ( 11 / 2 / 2011 ), Báo Cáo Kiểm Tra Việc Chấp Hành Pháp Luật Về Bảo Vệ Môi Trường.

3 Công Ty Cổ Phần Gạch Ngói Xuân Hòa – Nam Đàn ( 3 / 2002 ), Dự án Đầu Tư Nhà Máy Gạch Tuynel Công Suất 10 Triệu Viên / Năm.

B NỘI DUNGChương 1 TỔNG QUAN NHÀ MÁY SẢN XUẤT GẠCH TUYNEL XUÂN HÒA

1.1 Giới thiệu về nhà máy

1.1.1 Thông tin liên lạc

- Tên cơ sở: Công ty cổ phần gạch ngói Xuân Hòa

- Địa chỉ: xã Xuân Hòa, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An

- Đại diện: Ông Phan Quang - Chức vụ: Giám đốc

1.1.2 Vị trí, diện tích

- Diện tích: Diện tích hiện nay của công ty được sử dụng làm nhà điều hànhsản xuất là 6000m2 Khu vực bãi, đồi để khai thác đất làm nguyên liệu rộng gần 5 ha

- Vị trí: Công ty nằm sát đường tỉnh lộ số 46 Phía Đông cách thành phố vinh

20 km.Phía Tây – Bắc cách thị trấn đô lương 30 km

1.1.3 Quá trình hình thành

Qua một thời gian tìm hiểu, nghiên cứu, phân tích tình hình hoạt động, nghiêncứu dây chuyền sản xuất Ngày 09 tháng 04 năm 2003 UBND Tỉnh Nghệ An đã raquyết định thành lập Công ty cổ phần gạch ngói Tuynel Xuân Hòa tại Nam Đàn –Nghệ An UBND Tỉnh Nghệ An đã cấp giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh số

270300108 ngày 02 tháng 6 năm 2003 cho công ty với các ngành nghề kinh doanhnhư sau: Sản xuất kinh doanh gạch ngói bằng công nghệ lò nung Tuynel, xây dựngcác công trình dân dụng, công nghiệp, giao thông, thủy lợi, điện năng ( Đường dây

và trạm biến áp ) gia công thép, đúc các loại phụ tùng thiết bị công nghiệp, thủy lợi

Công trình được đầu tư khởi công xây dựng vào ngày 01 tháng 02 năm 2004

và hoàn thành ngày 30 tháng 9 năm 2004 Sau khi xây lắp hoàn thành với các thiết bịdây chuyền sản xuất đồng bộ, hiện đại, chất lượng, công ty chính thức đi vào hoạtđộng vào ngày 06 tháng 10 năm 2004 và đã cho ra sản phẩm đạt tiêu chuẩn Qua mộtthời gian sản xuất với kinh nghiệm và sự dày công nghiên cứu tìm tòi mẫu mã trênthị trường, công ty đã đa dạng hóa các loại sản phẩm, ứng dụng những thành tựukhoa học kỹ thuật vào sản xuất, đưa quy mô sản xuất ngày càng mở rộng

của mình trong nền kinh tế thị trường Công ty có đội ngũ công nhân viên nhiệt tình,

có trình độ chuyên môn, kinh nghiệm trong sản xuất, quản lý và điều hành, với đầy

đủ máy móc trang thiết bị hiện đại Đến nay công ty là đối tác tin cậy của nhiềukhách hàng trên địa bàn Thành Phố Vinh, Thị Xã Cửa lò và các huyện phụ cận, vớisản phẩm mẫu mã đẹp, chất lượng tốt tính năng sử dụng cao, giá cả hợp lý đã đượckhách hàng ưa chuộng, đáp ứng được nhu cầu thị trường, thị hiếu của khách hàngtrong khu vực

Tuy nhiên trong quá trình hoạt động công ty cổ phần gạch ngói Tuynel XuânHòa cũng gặp không ít khó khăn nhưng với sự chỉ đạo sáng suốt của ban lãnh đạocùng với đội ngũ cán bộ quản lý điều hành có năng lực, kinh nghiệm, và tập thể côngnhân viên có tay nghề, nhiệt tình với công việc đã khắc phục được mọi khó khăn thửthách đưa công ty ngày càng phát triển và đi lên

1.1.5 Quy mô hoạt động

Hiện nay số cán bộ công nhân viên toàn công ty là 152 người trong đó có 98người lao động nam và 54 lao động nữ, với trình độ đại học là 11 người, trình độ caođẳng, Trung cấp là 32 người và lao động phổ thông là 109 người

Mặc dầu tình hình sản xuất của doanh nghiệp đang gặp khó khăn, nhưng công

ty đã tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để người lao động phát huy đúng năng lực,trình độ vốn có của mình, góp phần đưa công ty vững bước phát triển đi lên, hòanhập vào nền kinh tế thị trường của đất nước

Tổng tài sản của công ty hiện nay là 15.981.717.000 (đồng) cùng với sự quantâm giúp đỡ của UBND tỉnh Nghệ An, Bộ xây dựng các ban ngành và sự cố gắng củacán bộ công nhân viên trong Công ty đã đưa công ty ngày một phát triển cho đến nayCông ty đã đạt được những kết quả đáng kể, sản lượng sản xuất, doanh thu, lợi nhuận,nộp ngân sách, thu nhập người lao động tăng dần năm sau luôn cao hơn năm trước

Bảng 1: Kết quả sản xuất kinh doanh từ năm 2007 – 2009

Công ty cổ phần gạch ngói Tuynel Xuân Hòa là doanh nghiệp sản xuất kinhdoanh vật liệu xây dựng chủ yếu là các loại gạch ngói nung bằng công nghệ lò nungTuynel, cung cấp cho các nhu cầu xây dựng đặc biệt là địa bàn thành phố Vinh, Thị

xã Cửa Lò, và các vùng phụ cận

Công ty luôn chủ trọng việc bảo tồn và nâng cao giá trị sử dụng vốn cho hoạtđộng sản xuất kinh doanh, nâng cao đời sống cho cán bộ, công nhân viên và ngườilao động Ngoài ra Công ty còn xây dựng phương án sản xuất mới, nhanh chóng tiếpthị, mở rộng thị trường, coi trọng khách hàng và có chính sách tiêu thụ sản phẩmthích hợp để thu hút khách hàng bằng cách đáp ứng nhu cầu cho khách hàng về sốlượng, chất lượng, mẫu mạ sản phẩm, xử lý nhanh các thông tin phản hồi của kháchhàng nhằm đáp ứng kịp thời theo yêu cầu thị trường

Hiện nay Công ty đang sản xuất những loại gạch nung Tuyenl chủ yếu như sau:

- Gạch 2 lỗ kích thước (mm) 220 x 105 x 60 * Gạch đặc 100 kích thước (mm)

220 x 105 x 60

- Gạch đặc 150 kích thước (mm) 220 x 150 x 60 * Gạch 3 lỗ kích thước(mm) 220 x 150 x 60

- Gạch 6 lỗ kích thước ( mm) 220 x 150 x 105

- Gạch gấm lát nền đường và sân công sở kích thước ( mm) 220 x 100 x 22

- Ngói lợp 22 viên / M2 kích thước ( mm) 340 x 205 x 13

- Ngói âm lợp ngói mũi hài kích thước ( mm) 160,8 x 140 x 13

- Và nhiều loại sản phẩm gạch ngói nung bằng công nghệ lò nung Tuynel.Ngoài những mặt hàng trên, trong kế hoạch phát triển sản xuất kinh doanhnhững năm tới công ty đầu tư trang thiết bị hiện đại sản xuất thêm các loại gạch ngói

đa dạng, chất lượng, mẫu mạ đẹp hơn, phù hợp với thị hiếu khách hàng

bộ công nhân viên chức, chịu trách nhiệm về kết quả sản xuất kinh doanh của công

ty trước hội đồng quản trị

- Ban kiểm soát: Là người giám sát mọi hoạt động của công ty và đóng gópcác ý kiến cùng với giám đốc điều hành quản lý mọi hoạt động của công ty

- Phòng tổ chức hành chính: Tham mưu cho giám đốc về vẫn đề tổ chức laođộng, tiền lương, đời sống, an ninh bảo vệ, hội nghị, tiếp khách, văn thư…

- Phòng kế hoạch – kỹ thuật: là phòng có vị trí trọng yếu giúp giám đốc nắmđược các hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty và có nhiệm vụ:

+ Xây dựng kế hoạch sản xuất

+ Xây dựng, kiểm tra định mức kinh tế kỹ thuật trong sản xuất kinh doanh+ Điều hành sản xuất

+ Chỉ đạo kiểm tra kỹ thuật, khai thác nguồn nguyên liệu sản xuất

- Phòng kế toán: Có nhiệm vụ tổ chức công tác hoạch toán kết quả sản xuấtkinh doanh của công ty, giám sát mọi chi phí, thực hiện thông tin, kế toán theo chế độtài chính nhà nước quy định, theo dõi quản lý các kho vật tư, hàng hóa, sản phẩm,giám sát các mặt tài chính kế toán và kiểm tra, kiểm soát tài chính kế toán của công ty

- Phân xưởng 1 tạo hình:Có nhiệm vụ sản xuất sản phẩm gạch mộc cung cấpcho phân xưởng lò nung, bao gồm 4 tổ:

+ Tổ tạo hình gạch mộc: Sản xuất trên dây chuyền Tuynel

+ Tổ tạo hình gạch EG5: Sản xuất trên máy đùn EG5

+ Tổ vận chuyển gạch mộc: Có nhiệm vụ vận chuyển gạch mộc vào kho gạch mộc+ Tổ cơ điện: Bảo dưỡng, sửa chữa, vận hành máy móc thiết bị

- Phân xưởng 2 lò nung: Có nhiệm vụ sấy nung sản phẩm gạch mộc để tạo ragạch thành phẩm, gồm 3 tổ sau:

+ Tổ xếp goong: Xếp gạch lên goong để đưa vào hầm sấy, lò nung

+ Kỹ thuật đốt lò: Vận hành lò nung đốt sản phẩm

+ Tổ ra lò: Đưa sản phẩm từ lò nung ra kho sản phẩm

1.2 Tình hình sản xuất của nhà máy

1.2.1 Công suất, công nghệ

- Công suất: 7 triệu – 10 triệu viên / năm bao gồm:

Sơ đồ 2: Sơ đồ công nghệ sản xuất gạch bằng lò nung Tuynel

* Thuyết minh công nghệ:

- Khai mạc và dự trữ nguyên liệu: Đất sét được khai thác, tập kết về bãi chữa,tại đây đất sét được ngâm ủ thành hai bước: Bước 1 ( ngâm ủ ngoài trời tự phonghóa thời gian 3 tháng ), bước 2 ( ngâm ủ đất trong nhà theo đúng quy trình ủ lượng

Than

Gia công

Định lượng

Đất sétĐịnh lượngGia công nghiền

đất giàu cao lanh sử dụng là 4000 m3/ năm ).Các hạt sét có điều kiện ngậm nước,trương nở hết thể tích làm tăng tính dẻo, đồng đều về độ ẩm, về thành phần hạt, cáctạp chất hữu cơ có thời gian để phong hóa làm tăng chất lượng của đất Dùng máy ủiđảo trộn và gom những lô đất đã phong hóa, đủ độ ẩm vào kho chứa để luôn cólượng dự trữ cho sản xuất trong những ngày mưa.

- Gia công nguyên liệu và tạo hình sản phẩm:

+ Nguyên liệu trong kho chứa sau khi ngâm ủ được máy ủi đưa vào cấp liệuthùng, qua hệ thống cát thái, đất được cắt thái nhỏ sau đó rơi xuống băng tải cao su

để đưa lên các máy gia công chế biến

+ Hệ CBTH gồm : Máy cấp liệu + Máy thái -> Cán thô -> Cán mịn -> Nhàohai trục có lưới lọc -> Nhào đùn liên hợp chân không -> Máy cắt

+ Tại máy nhào đùn liên hợp chân không, sau khi qua hệ thống nhào trộn củamáy, phối liệu được đưa vào buồng chân không, tại đây không khí được hút ra khỏiphối liệu làm tăng độ đặc chắc của gạch mộc tạo ra cường độ ban đầu cho viên gạchmộc Sau khi qua máy đùn hút chân không, nhờ khuôn tạo hình và máy cắt tự động,các sản phẩm tạo hình tùy theo kích thước, hình dạng đã định Gạch mộc sau khi tạohình được công nhân xếp lên xe chuyên dụng vận chuyển đem đi phơi trong nhà kính

- Phơi sản phẩm mộc: Gạch mộc sau khi tạo hình có độ ẩm từ 20 – 22 % đượcphơi từ 8 – 10 ngày tùy theo thời tiết Dưới tác động của nhiệt độ và tốc độ gió, độ

ẩm của gạch mộc giảm xuống còn 10 – 14 % Việc xếp cáng và phơi đảo gạch mộctrên sân phải tuân thủ theo đúng quy trình giảm tối thiểu thời gian phơi trên sân cũngnhư phế phẩm ở khâu này Sản phẩm mộc sau khi phơi được vận chuyển và xếp lên

xe goong chuẩn bị đưa vào sấy nung Tuynel

Hình 5: Nhà kính phơi gạch mộc

- Sấy nung sản phẩm trong lò nung Tuynel: Sau khi qua lò sấy độ ẩm gạchmộc giảm còn < 3 %, được đưa vào lò nung nhờ xe phà và kích đẩy Nhiệt đượccung cấp để nung chín sản phẩm là than cám.Than sau khi nghiền mịn được chia làmhai phần, một phần được trộn vào phối liệu tạo hình với một lượng 70 %, phần cònlại được vận chuyển lên nóc lò và cấp qua các lỗ đổ than theo đúng yêu cầu côngnghệ, đảm bảo nung chín sản phẩm