Sinh học 11 Bài 1: Sự hấp thụ nước và muối khoáng ở rễ

Sinh học 11 Bài 1: Sự hấp thụ nước và muối khoáng ở rễ – Các dạng nước tự do trong đất gồm có nước mao dẫn và nước hấp dẫn.    + Nước hấp dẫn là dạng nước chứa đầy trong các khoảng trống của các phần tử đất, chúng tự do di động trong đất và cây có thể hấp thụ được    + Nước mao dẫn là nước chứa trong các ống mao dẫn của đất và bị các phần tử đất giữ lại, đây là dạng nước chủ yếu và rất có ý nghĩa sinh học với cây được cây hút thường xuyên trong đời sống của mình. – Các dạng nước liên kết trong đất gồm nước liên kết yếu và nước liên kết chặt.    + Nước màng bao quanh các hạt đất tích điện gồm lớp nước bám sát bề mặt hạt đất và lớp nước ở phía xa bề mặt hạt đất, trong đó lớp nước ở phía ngoài xa hạt đất có lực liên kết yếu nên rất linh động và cây có thể dễ dàng hấp thụ được – đó là dạng nước liên kết yếu.    + Nước liên kết chặt là dạng nước bị các hạt keo đất giữ với lực liên kết mạnh nên cây khó hấp thụ. 03 01 02 bảo đảm cho thực vật có một hình dạng và cấu trúc nhất định. 04 05 I Bề mặt hấp thu của rễ Lông hút Nhu mô vỏ Hạt keo đất Nước Tế bào biểu bì 1 Sự hấp thụ nước và ion khoáng từ đất vào tế bào lông hút Nêu điểm giống nhau giữa 2 con đường hấp thu nước? Đi vào tế bào nội bì Đai Caspari Đai Caspari THANKS

ALLPPT.com _ Free PowerPoint Templates, Diagrams and Charts

Phần Bốn: SINH HỌC

CƠ THỂ

VÀ PHÁT TRIỂN

Chương III SINH TRƯỞNG

VÀ PHÁT TRIỂN

Chương II CẢM ỨNG

Chương I: CHUYỂN HÓA VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG

Chương I: CHUYỂN HÓA VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG

Ở

NG VẬT ĐỘNG VẬT

A CHUYỂN HÓA VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG Ở THỰC VẬT

Trao đổi khoáng và nito

Trao đổi

nuớc

thực vật

Trao đổi nuớc ở thực vật gồm 3

từ lá

Vận chuyển nước

ở thân

A CHUYỂN HÓA VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG

Ở THỰC VẬT

A CHUYỂN HÓA VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG

03 02

bảo đảm cho thực

vật có một hình dạng và cấu trúc

vận chuyển các chất vô cơ và hữu cơ

góp phần vào sự dẫn truyền xung động các dòng điện sinh học ở trong cây khiến chúng phản ứng mau lẹ

01

Nêu các dạng nước trong đất?

Nước màng bao quanh các hạt đất tích điện

Nước hấp dẫn là dạng nước chứa đầy trong các khoảng trống của các phần

tử đấtNước mao dẫn là nước chứa trong các ống mao dẫn của đất và bị các phần tử đất giữ lại

Nước liên kết chặt là dạng nước

bị các hạt keo đất giữ với lực liên kết mạnh nên cây khó hấp thụ

cây hấp thụ dạng nước nào?

RỄ LÀ CƠ QUAN

HẤP THỤ NƯỚC VÀ ION

1/ Hình thái của hệ rễ

Bề mặt hấp thu của rễ

Lông hút

Tế bào biểu bì

Tế bào biểu bì

Nhu mô vỏ

2 Rễ cây phát triển nhanh bề mặt hấp thụ :

Rễ đâm sâu, lan rộng và sinh

tế bào biểu bì là tế bào hình đa giác xếp sát

nhau, bảo vệ các phần bên trong rễ

tế bào lông hút là tế bào biểu bì kéo dài ra, có

thể hút nước, muối khoáng

tế bào lông hút không tồn tại mãi mà sẽ thay đổi cùng với các tế bào biểu bì

Lông hút giúp tăng bề mặt tiếp xúc giữa rễ cây và đất

Các tế bào lông hút có cấu tạo đặc biệt:

 có thành tế bào mỏng, không thấm cutin,

 có không bào lớn  áp suất thẩm thấu lớn  tạo lực hấp thu nước và muối khoáng vào trong tế bào, giúp cho việc hấp thụ nước và khoáng tốt

 dễ gãy và tiếu biến trong môi trường quá ưu trương, quá axit hay thiếu oxi

Tại sao ngập úng lâu ngày cây chết?

- Cây trên cạn bị ngập úng lâu sẽ chết vì:

- Khi đất bị ngập nước, oxi trong không khí không thể

khuếch tán vào đất, rễ cây không thể lấy oxi

 thiếu ôxi

1, làm cho lông hút chết

2, hiện tượng hô hấp kị khí  các chất độc hại tích lũy ở tế bào  rễ bị thối hỏng, không hình thành được lông hút mới

 Không có lông hút thì cây không hấp thụ được nước, trong

khi quá trình thoát hơi nước vẫn xảy ra  cân bằng nước

trong cây bị phá hủy

Hiện tượng hạn sinh lí (môi trường không thiếu nước

nhưng cây không hút được)

 cây bị chết

- Cây trên cạn bị ngập úng lâu sẽ chết vì:

- Khi đất bị ngập nước, oxi trong không khí không thể

khuếch tán vào đất, rễ cây không thể lấy oxi

 thiếu ôxi

1, làm cho lông hút chết

2, hiện tượng hô hấp kị khí  các chất độc hại tích lũy ở tế bào  rễ bị thối hỏng, không hình thành được lông hút mới

 Không có lông hút thì cây không hấp thụ được nước, trong

khi quá trình thoát hơi nước vẫn xảy ra  cân bằng nước

trong cây bị phá hủy

Hiện tượng hạn sinh lí (môi trường không thiếu nước

nhưng cây không hút được)

 cây bị chết

A B

Dung dịch ưu trương?

Dung dịch nhược trương?

nước đi từ

môi trường nhược trương sang môi trường ưu trương

Dịch tế bào lơng hút ưu trương hơn dịch đất, vì sao?

+ Quá trình thoát hơi nước ở lá tạo lực hút nước

từ dưới lên làm giảm áp suất nước trong rễ

+ Nồng độ các chất tan (sản phẩm của các quá

trình chuyển hoá vật chất của cây, các ion

khoáng do rễ hấp thu) cao

1/ Sự hấp thụ nước và ion khống

từ đất vào tế bào lơng hút

a/ Ha áp thu

ï nước

Nước từ đất vào tế bào lông hút theo

cơ chế thụ động

Thế nước cao  thế nước thấp

cơ chế thẩm thấu

Thế nước thấp

Thế nước cao

Vì sao bón nhiều phân hóa học cây sẽ bị chết?

Vì rễ cây hút được các dưỡng chất, nhờ sự thẩm thấu nghĩa là nông độ các chất trong rễ cây cao hơn ở môi trường đất nên hút được nước và các khoáng chất hòa tan

Bón nhiều phân sẽ làm cho nồng độ chất tan

ở trong dung dịch đất cao hơn so với nồng độ chất tan ở trong tế bào cây trồng, làm cho rễ không hút được nước từ đất nên làm cho cây bị héo và chết.

 phải biết bón phân đúng lúc, đúng cách

đúng loại cần thiết.

+ Thụ động

+ Chủ động

+ Chủ động

Từ nơi có Cchất tan cao  Cchất tanthấp

Từ nơi có Cchất tan cao  Cchất tanthấp

Từ nơi có Cchất tan thấp  Cchất

tan cao Cần ATP

Từ nơi có Cchất tan thấp  Cchất

tan cao Cần ATP

1/ Sự hấp thụ nước và ion khoáng

từ đất vào tế bào lông hút

2/ Dịng nước và các ion khống

đi từ đất vào mạch gỗ của rễ

1/ Sự hấp thụ nước và ion khoáng

từ đất vào tế bào lông hút

Casparian strip Plasma

membrane

Root hair

Epidermis

Cortex

Endodermis

Vessels (xylem)

Stele (vascular cylinder)

Các con đường hấp thu nước và khoáng ở rễ?

con đường đi theo

tế bào chất của vỏ

rồi đến trung trụ

con đường đi

qua gian bào

Nêu điểm giống nhau giữa 2 con

đường hấp thu nước?

Đi vào tế bào nội bì

Đai Caspari

Cấu tạo đai Caspari Vòng đai dày, được tạo từ suberin và cutin, không thấm nước, có ở trên vách xuyên tâm và vách ngang của tế

bào nội bì thực vật.

Vai trò của đai Caspari

Đảm bảo cho nước và các chất hoà tan muốn xâm nhập vào mạch dẫn phải qua chất tế

bào của các tế bào nội bì

Nước và khoáng di chuyển xuyên qua tế bào chất của các tế bào:

từ tế bào lông hút dòng nước và khoáng di chuyển xuyên qua tế bào chất và không bào của các tế bào thịt vỏ nhờ các cầu nối giữa các tế

bào, qua đai Caspari vào mạch dẫn

Nước và khoáng di chuyển theo khoảng gian bào (khoảng trống

giữa các tế bào) : từ môi trường dòng nước và khoáng di chuyển men

theo thành tế bào lông hút rồi theo khoảng trống giữa các tế bào phần thịt vỏ và đi dần tới nội bì, dòng vận chuyển lúc này được chuyển sang con đường tế bào để vượt qua đai Caspari vào mạch dẫn

Phân biệt 2 con đường hấp thu nước?

Đặc điểm Con đường gian bào Con đường tế bào chất

Con đường đi

qua khoảng trống giữa thành

tế bào với màng sinh chất,  các khoảng gian bào  xuyên qua tế bào nội bì vào mạch gỗ của rễ

qua tế bào chất  qua không bào  sợi liên bào  qua tế bào nội bì rồi vào mạch gỗ của rễ

Các nhân tố ảnh hưởng lên quá

trình hấp thụ nước và khoáng

III

Nồng độ các chất trong đất ảnh hưởng

lên áp suất0 thẩm thấu của dung dịch

đất, độ pH trong đất

Tính chất đất ảnh hưởng tới độ thoáng

của đất, khả năng giữ nước và cung

cấp nước

Các điều kiện khác như nhiệt độ, ẩm

độ, ánh sáng,

KS