BÁO CÁO BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC ÂM NHẠC THÔNG QUA VIỆC PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC CỦA TRẺ 45 TUỔI TRONG TRƯỜNG MẦM NON BÁO CÁO BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC ÂM NHẠC THÔNG QUA VIỆC PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC CỦA TRẺ 45 TUỔI TRONG TRƯỜNG MẦM NON BÁO CÁO BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC ÂM NHẠC THÔNG QUA VIỆC PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC CỦA TRẺ 45 TUỔI TRONG TRƯỜNG MẦM NON BÁO CÁO BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC ÂM NHẠC THÔNG QUA VIỆC PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC CỦA TRẺ 45 TUỔI TRONG TRƯỜNG MẦM NON
Trang 1BÁO CÁO BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC ÂM NHẠC THÔNG QUA VIỆC PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC CỦA TRẺ 4-5 TUỔI
TRONG TRƯỜNG MẦM NON
1 Lý do chọn biện pháp
Giáo dục âm nhạc là một nội dung quan trọng trong giáo dục phát triển toàn diện nhân cách của trẻ mầm non, là tiền đề cho việc hình thành những công dân tương lai có tâm hồn “đẹp”, giàu lòng nhân ái, giàu tình yêu thương, biết cảm nhận cái đẹp, bảo vệ và sáng tạo ra cái đẹp cho cuộc sống
Thành công của hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ mầm non được thông qua việc trẻ lĩnh hội và thể hiện một cách tự tin, biểu cảm các hoạt động âm nhạc cũng như việc trẻ mong muốn, tích cực tham gia vào các hoạt động hay không Chính vì vậy, để các hoạt động âm nhạc có hiệu quả và kích thích được
sự hứng thú của trẻ thì giáo viên cần phải nhận thấy những mặt hạn chế để tìm cách khắc phục đồng thời tích cực phát huy những ưu điểm đó
Là một giáo viên chủ nhiệm lớp mẫu giáo 4-5 tuổi, mục tiêu trên trẻ luôn làm tôi trăn trở mong muốn tìm ra một số biện pháp phù hợp nhất với tâm sinh lí của lứa tuổi mầm non và phải làm sao đạt được kết quả như mong đợi nhằm nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc Giúp trẻ hứng thú, tích cực sáng tạo và yêu thích môn âm nhạc đáp ứng được yêu cầu của chương trình chăm sóc giáo dục mầm non giai đoạn hiện nay
Trong rất nhiều biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc tôi đã
áp dụng thì “Biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc thông qua
việc phát huy tính tích cực của trẻ 4 -5 trong trường mầm non” là biện pháp
có hiệu quả đáp ứng yêu cầu đổi mới dạy học và hoạt động giáo dục được ứng
dụng vào thực tế giảng dạy tại lớp, phù hợp với thực tiễn nhà trường nơi tôi công tác
2 Nội dung biện pháp
2.1 Thực trạng của vấn đề trước khi áp dụng biện pháp
Năm học 2019 - 2020, tôi tiếp tục được phân công dạy lớp 4 - 5 tuổi Qua thực tế giảng dạy và khảo sát thực trạng tôi thấy có những thuận lợi và khó khăn sau:
* Thuận lợi:
- Trẻ lớp tôi được học qua lớp mẫu giáo bé (3-4 tuổi) ít nhiều cũng có kỹ năng hoạt động âm nhạc
- Các bé là con em phụ huynh Thị xã được tiếp xúc với âm nhạc và phương tiện âm nhạc hiện đại
- Trẻ luôn hứng thú và yêu thích hoạt động âm nhạc
- Bản thân tôi đã có nhiều năm liên tục chủ nhiệm lớp 4-5 tuổi Là giáo viên trẻ với lòng nhiệt tình đam mê và nhiệt huyết, không ngừng học hỏi , tìm tòi nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ
- Ban giám hiệu luôn quan tâm sát sao, tổ chức các giờ mẫu để giáo viên
Trang 2dự giờ rút kinh nghiệm.
* Khó khăn:
- Bên cạnh đó dù cùng độ tuổi nhưng khả năng cảm nhận âm nhạc của trẻ không đồng đều, trẻ còn nhút nhát khi tham gia hoạt động, một số trẻ hát tiếng địa phương, một số trẻ quá hiếu động còn một số trẻ lại chưa chủ động mạnh dạn, tự tin trong học tập
* Kết quả của thực trạng:
Năm học 2019 - 2020 lớp 4-5 tuổi do tôi phụ trách có số lượng là 25 trẻ, qua giờ hoạt động âm nhạc tôi đã khảo sát trẻ ở lớp để đánh giá khả năng hứng thú, tính tích cực trong hoạt động âm nhạc của trẻ Kết quả như sau:
KHẢO SÁT TÍNH TÍCH CỰC CỦA TRẺ TRONG HOẠT ĐỘNG
ÂM NHẠC Tổng
số
trẻ
Nội dung khảo sát
KẾT QUẢ
25
Trẻ tích cực trong hoạt động:
Trẻ tích cực trong hoạt động:
Trẻ tích cực trong hoạt động:
Từ thực trạng trên tôi thấy vấn đề là cần tìm ra biện pháp để khắc phục và cần áp dụng có hiệu quả biện pháp đó
2.2 Biện pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề
Biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc cho trẻ 4 -5 tuổi thông qua việc phát huy tính tích cực của trẻ trong hoạt động có chủ định.
2.3 Biện pháp có hiệu quả, đáp ứng yêu cầu đổi mới dạy học và hoạt động giáo dục đối với thực tiễn nhà trường
Để nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc cho trẻ 4 -5 tuổi thì việc phát huy tính tích cực của trẻ có thể áp dụng ở tất cả các nhóm lớp 4-5 tuổi Bởi tính tích cực của trẻ luôn là tiền đề cho sự thành công của hoạt động Để phát huy được tính tích cực của trẻ trong giáo dục âm nhạc là vô cùng cần thiết vì trẻ được tiếp cận âm nhạc, cảm thụ âm nhạc một cách tuyệt đối không thụ động, máy móc Vì thế để trẻ hoạt động tích cực thì việc xác định nội dung trong tâm lại là tiền đề cho việc thực hiện hoạt động giáo dục âm nhạc Vậy để phát huy tính tích cực nâng cao khả năng hoạt động âm nhạc cho trẻ tôi đã nghiên cứu cụ thể trong từng tiết dạy âm nhạc dành cho trẻ 4-5 tuổi
a Dạy hát là trọng tâm:
Để tiến hành dạy hát có hiệu quả với một bài hát mới phải giúp trẻ thể hiện cảm xúc một cách tự nhiên và bộc lộ hết khả năng của mình Tôi thay đổi các hình thức hát mới đầu nên cho trẻ hát cả bài cùng cô rồi đến hát nối
Trang 3tiếp mục đích là để trẻ thuộc lời và biết nối tiếp câu (đoạn) Sau đó tổ luân phiên hát nối tiếp để trẻ có dịp nghỉ ngơi, theo dõi hoặc hoà nhập đúng lúc với các bạn Chú ý thay đổi tư thế, vị trí đứng hay ngồi, vòng tròn hay đối mặt… cho trẻ đỡ mỏi, đỡ chán
Trong giờ học hát không nhất thiết là phải ấn định trẻ hát mà nên khuyến khích sự hứng thú và tính tích cực của trẻ bằng nhiều cách Nếu mục đích của hình thức hát cả lớp, hát theo tổ là giúp trẻ thuộc bài hát và thể hiện cùng nhau thì việc thể hiện theo nhóm và cá nhân lại vô cùng cần thiết để phát huy tính tích cực của trẻ giúp giờ học đạt hiệu quả hơn nhiều
Hình ảnh : Thay đổi hình thức cho trẻ hát
Không nên ấn định gọi trẻ lên hát khi trẻ thực sự không thích Tôi khơi gợi ý thích và sự tự tin của trẻ bằng cách hỏi trẻ
Ví dụ: Các con thấy bài hát như thế nào? cô nghĩ bạn nào cũng hát giỏi và làm được ca sĩ đấy Những ca sĩ nhí hãy xung phong lên hát cho khán giả nghe nào?
Nhiều trẻ giơ tay đó chính là thành công của việc phát huy tính tích cực của trẻ Lúc này không nhất thiết là chỉ mời một đến hai nhóm mà có thể 3 đến 4 nhóm hay 2-3 cá nhân lên thể hiện và cũng có thể bớt 1 chút thời gian ở hai phần kết hợp nghe hát và trò chơi mà vẫn đảm bảo thời lượng của hoạt động tránh sự nhàm chán
* Với việc phát huy tính tích cực bằng cách này kết quả giờ học được nâng cao rõ dệt
b Dạy vận động theo nhạc là trọng tâm:
Vận động theo nhạc bao gồm nhiều hình thức:
+ Vỗ tay kết hợp (dụng cụ) theo nhịp, phách
+ Vận động tự do theo cảm nhận âm nhạc của riêng mình
+ Các động tác múa
Khi hướng dẫn cho trẻ vận động theo nhạc động tác không nên quá khó khiến trẻ không thực hiện được thì sẽ không phát huy được tính tích cực của trẻ
Trang 4vì vậy tôi luôn đảm bảo tính vừa sức đối với trẻ.
Hình ảnh : Trẻ vận động múa
Ví dụ: Bài hát nào dễ múa thì đưa động tác múa vào còn những bài hát khó kết hợp động tác múa thì sẽ vỗ theo nhịp phách
Phần làm mẫu là biện pháp quan trọng nhằm mục đích cho trẻ tri giác toàn vẹn Nếu là hát kết hợp vận động vỗ tay theo nhịp phách thì tôi sử dụng các nhạc cụ: Xắc xô, phách tre, phách dừa, mõ…tôi làm mẫu chậm tiếng gõ, cách
gõ, cho trẻ tập chậm rồi mới nhanh dần theo tốc độ bình thường Tuy nhiên trong tiết học cũng không nhất thiết phải sử dụng nhạc cụ từ đầu đến cuối tiết học mà có thể thay đổi hình thức vận động bằng vẫy tay, lắc mông hoặc dậm chân… tùy vào sự hứng thú sáng tạo thêm của trẻ
Ngoài ra khi dạy vận động để phát huy tính sáng tạo của trẻ tôi thường cho trẻ vận động theo ý tưởng của trẻ
Ví dụ: Bài “ Nhà của tôi”- Nhạc và lời Thu Hiền Ngoài cho trẻ múa
theo động tác của cô ở phần cả lớp và tổ đến khi thực hiện theo nhóm, cá nhân thì tôi cho trẻ vận động theo ý tưởng của trẻ (1-2 trẻ) và cho cả lớp vận động theo trẻ đó
Với hình thức tổ chức dạy vận động như trên tôi thấy trẻ lớp tôi rất tự tin, thoải mái khi hoạt động âm nhạc và đặc biệt trẻ tiếp thu bài rất tốt
c Âm nhạc tổng hợp - biểu diễn:
Đây là một hoạt động có thể đánh giá tính tích cực và khả năng âm nhạc của trẻ Cuối mỗi chủ đề nên tổ chức âm nhạc tổng hợp biểu diễn khuyến khích trẻ thể hiện những bài hát điệu múa, trò chơi có trong chủ đề, tôi lựa chon 3 đến
4 nội dung âm nhạc kết hợp trò chơi, nghe hát và cùng trẻ biểu diễn
Trang 5Hình ảnh: Trẻ biểu diễn âm nhạc
Để trẻ tham gia hoạt động này một cách hứng thú, tích cực tôi tạo những yếu tố bất ngờ như đóng vai nhân vật, sử dụng trang phục, sử dụng dụng cụ biểu diễn đơn giản hay nhân dịp sinh nhật, ngày lễ nào đó… tùy vào hiện thực Và cũng có thể tổ chức như liveshow âm nhạc, tổ chức thoải mái như trò chơi âm nhạc trên truyền hình tôi giới thiệu gây hứng thú như một MC chương trình
Khi đã tạo được sự hứng thú của trẻ ngay từ đầu thì việc trẻ tích cực cô chỉ cần thêm chút thủ thuật nữa
Ví dụ: Cho 3 đội biểu diễn thi đua bốc thăm hoặc đăng ký các bài hát trong chủ đề mà trẻ yêu thích để trẻ biểu diễn
Để cho trẻ một chút chuẩn bị tinh thần thoải mái ở những phần tiếp theo
cô có thể biểu diễn giao lưu cùng trẻ (Cô hát trẻ múa cùng cô) và tổ chức trò chơi âm nhạc
Như vậy để nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc cho trẻ 4-5 tuổi thì việc phát huy tính tích cực là biện pháp có hiệu quả, đáp ứng yêu cầu đổi mới dạy học và hoạt động giáo dục đối với thực tiễn nhà trường nói chung và hoạt động âm nhạc nói riêng
2.4 Các kết quả minh chứng đạt được khi áp dụng biện pháp
Sau một thời gian thực hiện biện pháp tôi thu được kết quả như sau:
Trang 6KHẢO SÁT TÍNH TÍCH CỰC CỦA TRẺ TRONG HOẠT ĐỘNG ÂM NHẠC Tổng
số
trẻ
Nội dung khảo
sát
KẾT QUẢ
25
Trẻ tích cực trong
Trẻ tích cực trong
hoạt động: Vận
động theo nhạc
Trẻ tích cực trong
hoạt động: Âm
nhạc tổng hợp
Như vậy, chất lượng giáo dục âm nhạc cho trẻ 4-5 tuổi lớp tôi được nâng lên rõ rệt so với số liệu điều tra đầu năm Kết quả thu được rất khả quan, hầu hết
số trẻ trong lớp đã yêu thích môn học âm nhạc và nhiều trẻ có khả năng cảm thụ
âm nhạc rất tốt
Tôi thấy giờ học âm nhạc đạt kết quả tốt hơn, sinh động hơn, thoải mái hơn, trẻ hứng thú học nhất là trẻ đã tham gia các hoạt động một cách tích cực
Cô và trẻ gần gũi nhau hơn, trẻ ở lớp mạnh dạn tự tin hơn trước rất nhiều Nhiều cháu tham gia vào đội văn nghệ của lớp, của trường và biểu diễn rất tự nhiên
3 Kết luận
Qua nghiên cứu thực hiện biện pháp tôi nhận thấy việc nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc cho trẻ là một vấn đề rất quan trọng và cần thiết trong trường Mầm non Ngọc Trạo Để nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc cho trẻ nói chung và giáo dục âm nhạc cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi ở trường Mầm non Ngọc Trạo nói riêng thì việc phát huy tính tích cực của trẻ là biện pháp tối ưu Giáo viên sử dụng phương pháp dạy học tích cực coi trọng việc tăng cường tổ chức các hoạt động của trẻ Trẻ hoạt động càng tích cực thì sự phát triển của trẻ càng nhanh Trẻ được cuốn hút vào các hoạt động, được tự tìm tòi, khám phá, trải nghiệm, chiếm lĩnh các tri thức, kỹ năng của cuộc sống Để làm được điều này, giáo viên không “làm hộ trẻ”, không “bắt” trẻ phải thích bài hát này, điệu
bộ kia Khi cho trẻ tiếp cận với ngôn ngữ âm nhạc, giáo viên cho trẻ hoạt động càng nhiều càng tốt thông qua trò chơi, biểu diễn … Việc trải nghiệm thực tiễn
sẽ giúp trẻ tiếp cận với âm thanh âm nhạc một cách nhẹ nhàng, tự nhiên hơn
Biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc cho trẻ 4 -5 tuổi thông qua việc phát huy tính tích cực của trẻ trong trường mầm non là điều mà tôi nghĩ rằng tất cả các cô giáo phụ trách độ tuổi này đều mong muốn làm được Vì vậy cần thường xuyên nâng cao kiến thức và kỹ năng thực hành âm nhạc đồng thời tích cực tìm tòi những biện pháp tốt cho trẻ hoạt động phù hợp
Trang 7Trên đây là bài thuyết trình của tôi, rất mong nhận được góp ý của ban giám khảo để tôi hoàn thành biện pháp và ứng dụng tốt hơn trong những năm học sau
Tôi xin trân trọng cảm ơn!
Bỉm Sơn, ngày 6 tháng 11 năm 2020
Xác nhận của hiệu trưởng Người thực hiện
Nguyễn Thị Thu Lê Thị Hòa