Nhằm khẳng định lại vàphát huy hơn nữa vai trò của phụ nữ trong xây dựng môi trờng văn hoá lànhmạnh, tiến bộ ở từng địa phơng, góp phần thực hiện mục tiêu chiến lợc, xâydựng nền văn hoá
Trang 1Trờng Đại học Vinh
Khoa giáo dục chính trị -
Lê Thị Vân Anh
vai trò của phụ nữ hơng khê (Hà tĩnh) trong xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở
KHoá luận tốt nghiệp đại học
Chuyên ngành: S phạm Giáo dục chính trị
Ngời hớng dẫn khoa học: T h S Phan Văn Bình
Vinh - 5/2007
Lời cảm ơn
Để thực hiện đề tài này, tôi đã nhận đợc sự giúp đỡ của hội đồng khoa học khoa Giáo dục Chính trị, các thầy cô giáo bộ môn: Chủ nghĩa xã hội khoa học và đặc biệt là sự hớng dẫn nhiệt tình của thầy giáo: Ths Phan Văn Bình Nhân dịp này tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc
Trang 2tới: Hội đồng khoa học khoa GDCT, các thầy cô giáo trong tổ bộ môn Chủ nghĩa xã hội khoa học Và đặc biệt tôi xin cảm ơn thầy giáo Ths Phan Văn Bình đã hết lòng giúp đỡ tôi hoàn thành khoá luận này.
Sinh viên
Lê Thị Vân Anh
Trang 3A Phần mở đầu
1 Tính cấp thiết của đề tài
Công cuộc đổi mới đang đặt con ngời ở một vị trí cực kì quan trọng, vừa
là động lực, vừa là mục tiêu của mọi hoạt động kinh tế- xã hội.Song song với
sự đổi mới về kinh tế, chính trị thì hoạt động văn hoá mặc nhiên trở thành hoạt
động thiết yếu, là đối tợng không thể thiếu của công cuộc đổi mới Hay nóicách, khác nếu hoạt động kinh tế đáp ứng những nhu cầu vật chất cho sự tồntại và phát triển của con ngời; thì hoạt động văn hoá đáp ứng những nhu cầutinh thần, tạo điều kiện cho con ngời thực sự trở thành “con ngời” Sự thiếuthốn về vật chất dễ làm tha hoá con ngời, nhng sự thấp kém về trí tuệ, sự trốngrỗng về tâm hồn, sự “ô nhiễm” bầu không khí tinh thần của xã hội dễ tạo nên
sự thoái hoá của xã hội ở mỗi con ngời Vấn đề xây dựng đời sống văn hoá ởcơ sở lành mạnh, tiến bộ là tiêu chí quan trọng nhằm thực hiện mục tiêu xâydựng nền văn hoá tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc Nhiệm vụ đó đang đòi hỏisức mạnh của toàn Đảng, toàn dân, trong đó không thể không kể đến vai tròcủa hơn phần nữa xã hội- vai trò của ngời phụ nữ Trong tổ chức, xây dựng đờisống văn hoá ở cơ sở phụ nữ là một lực lợng đông đảo trong xã hội, là nhân tốquan trọng góp phần làm nên thắng lợi trong phong trào “Toàn dân đoàn kếtxây dựng đời sống văn hoá” Dù ở giai doạn lịch sử nào, vai trò của ngời phụnữ luôn đợc khẳng định, ngày nay vai trò của ngời phụ nữ không chỉ bó hẹptrong khuôn khổ gia đình mà nó ngày càng vơn xa hơn ngoài xã hội
Trong công cuộc đổi mới đất nớc thì vai trò, vị trí của ngời phụ nữ ViệtNam ngày càng đợc khẳng định và phát huy trên mọi lĩnh vực của đời sống xãhội Đặc biệt đối với một huyện miền núi nh Hơng Khê thì việc huy động sứcmạnh của toàn dân, trong đó có lực lợng đông đảo là phụ nữ, là việc làm có ýnghĩa quan trọng và hết sức cần thiết trong giai đoạn hiện nay
Tuy nhiên, trong thời gian qua, việc nhìn nhận và tạo điều kiện cho phụnữ phát huy vai trò của mình trong trong lĩnh vực xây dựng đời sống văn hoácơ sở ở Hơng Khê con mang tính hình thức, hiệu quả cha cao… Vấn đề này
đang đòi hỏi sự quan tâm đặc biệt của các cấp, các ngành nhằm chung sứcthực hiện Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn quốc của Hội LHPN Việt Nam lầnthứ X vừa mới diễn ra vào những ngày đầu của tháng 3/2007 Để góp phầnkhắc phục những hạn chế trên tôi mạnh dạn chọn đề tài “Vai trò của phụ nữHơng Khê (tỉnh Hà Tĩnh) trong xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở” làm khoáluận tốt nghiệp của mình
Trang 42 Tình hình nghiên cứu đề tài.
Cho đến nay đã có rất nhiều công trình nghiên cứu về chân dung ngờiphụ nữ, họ khám phá, nghiên cứu về ngời phụ nữ ở nhiều góc độ, nhiều lĩnhvực khác nhau Chẳng hạn nh về vai trò của phụ nữ trong gia đình có đề tài
“Gia đình Việt Nam và vai trò của phụ nữ trong giai đoạn hiên nay” của TS
D-ơng Thị Minh, đề tài “Vai trò của phụ nữ trong việc xây dựng gia đình mới ởCan Lộc Hà Tĩnh ”(khoá luận tốt nghiệp của Nguyễn Thị Thuỳ Trang).Nghiên cứu về phẩm chất đạo đức cao đẹp của ngời phụ nữ Việt Nam có các
đề tài nh: “Phát huy những phẩm chất truyền thống của ngời phụ nữ Việt Namtrong sự nghiệp CNH-HĐH” (khóa luận tốt nghiệp của Trần Thị Thuý) Ngoài
ra, phụ nữ còn là trung tâm của hàng loạt các tạp chí, các báo: Phụ nữ ViệtNam, Thông tin phụ nữ, Tạp chí cộng sản và cả trang wep về phụ nữ trênmạng internet đề cập đến nhiều lĩnh vực xung quanh ngời phụ nữ
Song, cha có một đề tài nào nghiên cứu một cách có hệ thống về vai tròcủa ngời phụ nữ trong xây dựng đời sống văn hoá cơ sở ở Hà Tĩnh nói chung
và ở Hơng Khê nói riêng; vì thế tôi quyết tâm thực hiện đề tài này
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu.
Trên cơ sở lí luận và từ kết quả của việc khảo sát thực trạng, vai trò củaphụ nữ Hơng Khê trong xây dựng đời sống văn hoá cơ sở Từ đó, đề xuất giảipháp nhằm phát huy vai trò của phụ nữ trong xây dựng đời sống văn hoá cơ sở
ỏ Hơng Khê trong giai đoạn hiện nay
4 Phạm vi nghiên cứu.
Đây là đề tài có phạm vi nghiên cứu tơng đối rộng, khoá luận nàykhông có ý định đi vào các vấn đề chi tiết về vai trò của phụ nữ mà tập trungvào những vấn đề sau:
- Tìm hiểu về vai trò của phụ nữ trong đời sống xã hội
- Khảo sát thực trạng vai trò của phụ nữ trong xây dựng đời sống vănhoa cơ sở ở Hơng Khê hiện nay
- Kiến nghị một số giải pháp có tính khả thi nhằm thực hiện tốt hơn nữavai trò của phụ nữ Hơng Khê trong xây dựng đời sống văn hoá lành mạnh, tiếnbộ
5 Phơng pháp nghiên cứu đề tài.
Trang 5Để thực hiện đề tài này, trong quá trình nghiên cứu, tôi đã sử dụng
ph-ơng pháp luận của Chủ Nghĩa Mác-Lê nin, T tởng Hồ Chí Minh, các quan
điểm của Đảng và Nhà nớc về vai trò của phụ nữ và về đời sống văn hoá xãhội, đề tài còn sử dụng các phơng pháp cơ bản sau:
- Phơng pháp so sánh, phân tích, tổng hợp tài liệu
- Phơng pháp thống kê số liệu
- Phơng pháp tiếp cận, phỏng vấn
6 ý nghĩa của đề tài.
Đại hội Đại biểu Hội LHPN Việt Nam lần thứ X diễn ra vào đầu tháng3/ 2007 vừa qua là dịp để đánh giá nhìn nhận lại vai trò của phụ nữ Việt Namtrên mọi phơng diện của đời sống xã hội mà trong những năm qua, Hội LHPNViệt Nam đạt đợc Sự kiện này có ý nghĩa cực kỳ quan trọng trong đời sống xãhội nói chung và đối với những nghành,những lĩnh vực đang quan tâm đếnphụ nữ nói riêng Với đề tài khoá luận này, tôi đã cụ thể hoá hơn vai trò củaphụ nữ trong lĩnh vực văn hoá ở Hơng Khê -Hà Tĩnh Nhằm khẳng định lại vàphát huy hơn nữa vai trò của phụ nữ trong xây dựng môi trờng văn hoá lànhmạnh, tiến bộ ở từng địa phơng, góp phần thực hiện mục tiêu chiến lợc, xâydựng nền văn hoá “Tiên tiến đậm đà bản sắc văn hoá dân tộc”, bên cạnh đóvới dung lợng không lớn nhng đề tài đã phản ánh đợc thực trạng về việc pháthuy vai trò của phụ nữ Hơng Khê từ đó, cung cấp cho Hội LHPN Hơng Khênhững giải pháp để nhằm phát huy hơn nữa vai trò của chị em trong lĩnh vựcvăn hoá ở từng địa phơng
Ngoài ra, khoá luận này có thể làm tài liệu tham khảo cho sinh viênchuyên nghành GDCT, cho cán bộ phụ nữ ở cơ sở trong việc tìm hiểu, nghiêncứu về lĩnh vực này
7 Kết cấu của đề tài.
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, khoá luận gồm có 2chơng:
Chơng 1: Vai trò của phụ nữ trong cuộc vận động xây dựng đời sống
văn hoá cơ sở
Chơng 2: Thực trạng và giải pháp nhằm phát huy vai trò của phụ nữ
trong xây dựng đời sống văn hoá cơ sở ở Hơng Khê - Hà Tĩnh
Trang 7B Phần nội dung
Chơng 1
Vai trò của phụ nữ trong cuộc vận động xây dựng
đời sống văn hoá ở cơ sở
1.1 Vai trò của phụ nữ trong đời sống xã hội nói chung
1.1.1 Quan niệm về phụ nữ và vai trò của phụ nữ qua các giai đoạn lịch sử
1.1.1.1 Quan niệm về phụ nữ và vai trò của phụ nữ trong xã hội phong kiến
Trong suốt chiều dài phát triển của lịch sử dân tộc, ngời phụ nữ ViệtNam đã để lại nhiều trang sử hào hùng
Bóng dáng phụ nữ Việt Nam thời kỳ nào của đất nớc cũng mang nhữngdáng vẻ rất riêng; thời kỳ trớc mở đờng cho thời kỳ sau, tạo thành một chuỗinhững viên ngọc sáng, những làn hơng thơm, những giọt nắng lung linh Phụnữ Việt Nam vợt qua giai đoạn lịch sử của dân tộc luôn luôn biết lựa chọn thế
đứng, lựa chọn hành vi trí tuệ và lựa chọn nơi đặt trái tim mình
Dới chế độ phong kiến, ngời phụ nữ phải chịu đựng bao thiệt thòi bấthạnh, bị ràng buộc bởi những luật lệ hà khắc,những quan niệm khắt khe caynghiệt T tởng “trọng nam khinh nữ” thể hiện rõ nhất trong chế độ phong kiến.Tính chất gia trởng của ngời đàn ông đè nén ngời phụ nữ không có quyềnhành nào cả Bởi vậy mà phụ nữ ở thời kỳ này không đợc coi trọng, thậm chí
bị vùi dập bởi những hũ tục lạc hậu
Ngời con gái khi đến tuổi lấy chồng, không có quyền lựa chọn ngờimình yêu thơng; phải theo sự sắp đặt của cha mẹ “cha mẹ đặt đâu con ngồi
đấy” Lễ giáo phong kiến quan niệm “nam nữ thụ thụ bất thân” nên ngời phụnữ không có quyền giao kết với đàn ông nếu đó cha phải là chồng mình
Ngời đàn ông xã hội này có thể “trai anh hùng năm thê bảy thiếp” nhngngời con gái thì chỉ là “chính chuyên một chồng” Nh thế mới thấy đợc sự bấtcông của xã hội này Hơn nữa xã hội phong kiến còn có những hình phạt nặng
nề cho ngời phụ nữ “lỡ” có vi phạm những lễ giáo trên, nh cạo trọc đầu, bôivôi thả trôi sông, bị xã hội coi thờng và bỏ rơi
Những ngời phụ nữ khi có gia đình thì bị rằng buộc bởi thuyết tamtòng: “Tại gia tòng phụ, xuất giá tòng phu, phu tử tòng tử” Nghĩa là khi cònnhỏ thì theo cha, lấy chồng theo chồng, chồng chết thì theo con
Trang 8Ngời phụ nữ thân phận tầm gửi, số phận và cuộc đời họ phụ thuộc vàongời chồng, ngời phụ nữ chỉ bó mình trong gia đình công việc đồng áng, chămchồng nuôi con, không có vai vế nào trong xã hội Vai trò của phụ nữ thời kỳnày có chăng cũng chỉ bó hẹp trong gia đình, không đợc đánh giá đúng nhnhững gì mà ngời phụ nữ có Thậm chí còn cho rằng: “Nhất nam viết hữu,thập nữ viết vô”
ách thống trị giai cấp của các thế lực phong kiến kéo dài hàng nghìnnăm đã đè nặng lên đời sống mọi mặt của nhân dân Việt Nam nói chung vàngời phụ nữ Việt Nam nói riêng Đặc biệt, từ khi các thế lực thù địch của bọnphong kiến phơng Bắc tràn vào nớc ta thì ngời phụ nữ lại chịu nhiều cực hìnhhơn “ở thế kỷ XIII, khi giặc Nguyên-Mông tràn vào Thăng Long, biết baophụ nữ , trẻ em là nạn nhân của sự hung hãn đó, khi nhà Minh kéo quân vàochúng đã cớp bắt đàn bà con gái, mổ bụng đàn bà có thai, giết chết cả mẹ lẫncon, chúng còn bắt phụ nữ ta về làm tôi tớ, tỳ thiếp Cha dừng lại ở đó, đếnthế kỷ XVIII, giặc Mãn Thanh và bè lũ tay sai đã trói phụ nữ vào cột ở giữachợ, giết cả mẹ lẫn con nếu nh họ đi theo nghĩa quân Tây Sơn Máu, nớc mắt,thân phận thấp hèn thấm trong từng nẻo đờng lịch sử ”
Vào thế kỷ XIX khi thực dân Pháp xâm lợc nớc ta, triều đình nhàNguyễn đớn hèn đã trao nớc ta cho Pháp Từ đó dân tộc ta chìm đắm trongbùn đen nô lệ, thân phận phụ nữ càng bi đát hơn Ngay từ những ngày đầuxâm lợc giặc Pháp đã đốt phá, giết chết và hãm hiếp, gây biết bao tai hoạ chonhân dân và phụ nữ Sự cấu kết của thực dân Pháp với bọn tay sai, địa chủphản động chúng đã thi hành những chính sách hết sức tàn bạo Chúng mở cửanhà tù, nhà chứa, tiệm nhảy nhiều hơn bệnh viện, nhà hộ sinh, chúng mở quầyrợu, thuốc phiện nhiều hơn trờng học, trong suốt thời gian thống trị đất n-ớc,Thực dân Pháp đã dìm dân tộc ta vào cuộc sống nô lệ, đói nghèo, dốt nát,lạc hậu, thân phận ngời phụ nữ chịu cảnh “một cổ hai tròng”
Trớc bối cảnh nh vậy, nhân dân ta lớp lớp các thế hệ đã vùng dậy đấutranh đòi lại độc lập, tự do cho dân tộc Phong trào cách mạng diễn ra rầm rộ,
đặc biệt, những cuộc khởi nghĩa yêu nớc nổ ra vào cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ
XX của các vị tiền bối nh Hàm Nghi, Hoàng Hoa Thám, Phan Bội Châu, PhanChâu Trinh, nhng cuối cùng đều bị thất bại do cha có đờng lối cách mạng
đúng đắn, cha có phơng pháp cách mạng khoa học Trong lúc nớc sôi lửa bỏng
đó của dân tộc Nguyễn ái Quốc xuất hiện, Ngời đã tìm ra con đờng cáchmạng đáp ứng nhu cầu trong nớc và phù hợp với xu thế của thời đại, đồng thời
Trang 9đó là sự lựa chọn đúng đắn của Ngời và của cả dân tộc Từ đó, Ngời tích cựchọc tập, nghiên cứu, hoạt động để làm cho cách mạng vô sản trở thành hiệnthực ở Việt Nam Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời là bớc ngoặt vĩ đại tronglịch sử dân tộc Kể từ đó cách mạng Việt Nam có tổ chức lãnh đạo đã đi từthắng lợi này đến thắng lợi khác Đất nớc đợc hoàn toàn độc lập, tự do và cũng
từ đó số phận của ngời phụ nữ bớc sang trang mới
1.1.1.2 Quan niệm của chủ tịch Hồ Chí Minh và của Đảng,Nhà nớc ta
về phụ nữ
Nguyễn ái Quốc - Hồ Chí Minh là ngời anh hùng giải phóng dân tộc,
là vị cha già vĩ đại của dân tộc Việt Nam Ngời đã hi sinh cả cuộc đời mìnhcho cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, nhằm đem lại độclập tự do cho dân tộc và hạnh phúc cho nhân dân
Trong suốt cuộc đời hoạt động của mình, Hồ Chí Minh luôn quan tâm
đến sự nghiệp giải phóng phụ nữ, Ngời sớm nhận thấy vai trò và đã phát huyhiệu quả, khả năng to lớn của phụ nữ, khẳng định sự tham gia của phụ nữ lànhân tố quyết định thắng lợi trong sự nghiệp đấu tranh của dân tộc
Ngời viết: “đầu thế kỷ thứ nhất, Hai Bà Trng phất cờ khởi nghĩa, đánhgiặc cứu dân cho đến ngày nay mỗi khi nớc nhà gặp nguy nan, thì phụ nữ ta
đều hăng hái đứng lên, góp phần xứng đáng của mình vào sự nghiệp giảiphóng dân tộc” [8, 148]
Trong thời kỳ đấu tranh giành chính quyền, lúc ở nớc ngoài cũng nh khitrở về nớc trực tiếp lãnh đạo phong trào cách mạng, Hồ Chí Minh đã phát hiện
ra sức mạnh to lớn của phụ nữ Việt Nam: “An Nam cách mệnh cũng phải cónữ giới tham gia mới thành công” [9, 289]
Từ việc nhận thức đợc vai trò của chị em phụ nữ, Hồ Chí Minh đã kêu`gọi phụ nữ tham gia vào phong trào cách mạng, tham gia vào hội phụ nữ ở cáccơ sở Tập hợp họ vào Mặt trận Việt Minh cùng với các giai cấp, tầng lớpkhác, không phân biệt già, trẻ, gái, trai, giàu nghèo tôn giáo…Đều chung sức,
đồng lòng đứng lên giải phóng khỏi ách gông xiềng, giành tự do độc lập Sứcmạnh của khối đại đoàn kết toàn dân đó đã làm nên thắng lợi vẻ vang củacách mạng tháng Tám 1945 - khai sinh ra nớc Việt Nam dân chủ cộng hoà Từ
đây, địa vị phụ nữ có sự thay đổi: Ngời phụ nữ có quyền bầu cử, ứng cử vào cơquan quyền lực nhà nớc cao nhất Và ngời phụ nữ thoát khỏi ách thống trị củachế độ phong kiến tồn tại hàng nghìn năm trên đất nớc ta, ngời phụ nữ dần
Trang 10dần đợc cởi trói và bớc đầu thể hiện đợc vai trò của mình trong tiến trình cáchmạng.
Trong cuộc kháng chiến trờng kỳ chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹcủa dân tộc ta, phụ nữ có mặt trên khắp các mặt trận, tham gia phong trào “ba
đảm đang” vừa diệt giặc nơi tiền tuyến, vừa bảo vệ hậu phơng, tích cực thamgia sản xuất đảm bảo cho quân đội ăn no đánh thắng, phục vụ chiến đấu vàtrực tiếp chiến đấu
Có thể nói, phụ nữ đã có những đóng góp rất lớn trong giai đoạn này,nhiều bà mẹ với tinh thần yêu nớc cao cả đã động viên chồng con tòng quân,diệt giặc không sợ gian khổ hi sinh, nhiều phụ nữ tham gia vào lực lợng dânquân tự vệ bắn rơi máy bay địch, ở tiền tuyến “đội quân tóc dài” nổi tiếng kiêncờng dũng cảm, mu trí và sáng tạo Hồ Chí Minh đã thờng xuyên quan tâm,theo dõi những hoạt động cách mạng của chị em Ngời rất cảm động trớcnhững việc làm tình cảm cao đẹp của các bà mẹ, ngời vợ, ngời chị đối với cácchiến sỹ cách mạng Ngời nói “các bà mẹ chiến sỹ và các chị em giúp thơngbinh đã hoà lẫn lòng yêu nớc yêu con, yêu chiến sỹ thành một mối yêu thơngkhông bờ bến mà giúp đỡ và săn sóc thơng binh nh con em ruột của mình”
Hồ Chí Minh đã nhìn nhận đánh giá phụ nữ Việt Nam không chỉ anh hùngtrong chiến đấu, phục vụ chiến đấu mà họ còn đóng vai trò rất quan trọngtrong công cuộc xây dựng đất nớc, xã hội và gia đình Ngời đã đặt phụ nữ vàomột vị thế mới trong gia đình và ngoài xã hội, tạo điều kiện cho phụ nữ pháthuy mọi tài năng, sức lực của mình vào sự phát triển của đất nớc và vị sự tiến
bộ của xã hội Ngời viết: “Phụ nữ chiếm một nữa tổng số nhân dân, để xâydựng CNXH thì phải thật sự giải phóng phụ nữ và tôn trọng quyền lợi của phụnữ Hiến pháp và pháp luật của nớc ta quy định điều đó” [7, 225]
Hồ Chí Minh luôn giành sự quan tâm u ái đặc biệt cho phụ nữ, Ngờicòn khẳng định mục tiêu: “chúng ta làm cách mạng để giành lấy tự do, độclập, dân chủ, bình đẳng trai gái đều ngang quyền nhau”
Đảng và Nhà nớc ta luôn coi trọng vấn đề giải phóng phụ nữ coi đó lànhiệm vụ, bổn phận của sự nghiệp cách mạng Thấm nhuần t tởng đó của HồChí Minh, Đảng và Nhà nớc ta đã nổ lực không ngừng nhằm xây dựng mộtnền chính trị, kinh tế, văn hoá pháp luật mới, tạo những tiền đề cơ bản đểkhông ngừng giải phóng phụ nữ, để xây dựng CNXH Điều đó chứng tỏ rằngcách mạng xã hội chủ nghĩa do giai cấp công nhân lãnh đạo là cuộc cáchmạng triệt để, bảo đảm cho mọi giai cấp tầng lớp, trong đó có ngời phụ nữ đợc
Trang 11giải phóng thực sự và tạo mọi điều kiện để ngời phụ nữ đợc tham gia vào mọimặt của đời sống xã hội, xoá bỏ sự phân biệt đối xử giữa nam và nữ Hồ ChíMinh nhắc nhở “giải phóng ngời đàn bà đồng thời phải tiêu diệt t tởng phongkiến, t tởng t sản trong ngời đàn ông” Chỉ khi đa phụ nữ tham gia vào cáchoạt động chính trị, kinh tế, xã hội mới đảm bảo đợc quyền bình đẳng thực sựcho phụ nữ
Trớc lúc đi xa, Ngời đã căn dặn trong di chúc “Đảng và chính phủ cầnphải có kế hoạch thiết thực để bồi dỡng,cân nhắc và giúp đỡ để ngày thêmnhiều phụ nữ phụ trách mọi công việc kể cả công việc lãnh đạo”
Sự tiến bộ của xã hội là điều kiện cho ngời phụ nữ đợc giải phóng, khắcphục những t tởng trọng nam khinh nữ, những tập quán lỗi thời đã và đang ănsâu vào trong đầu óc của mọi ngời, mọi gia đình và mọi tầng lớp xã hội
Sự nghiệp giải phóng phụ nữ không chỉ dựa vào chính sách của xã hội,của Đảng và Nhà nớc mà ý nghĩa quyết định đối với sự nghiệp giải phóng phụnữ là sự phấn đấu nổ lực, sự khẳng định của chính bản thân phụ nữ “Mỗi mộtngời và tất cả phải hăng hái nhận lấy trách nhiệm của một ngời làm chủ đất n-
ớc tức là phải ra sức thi đua tăng gia sản xuất và thực hành tiết kiệm để xâydựng nớc nhà, xây dựng CNXH Muốn làm tròn nghĩa vụ vẻ vang đó, phụ nữ
ta phải xoá bỏ tâm lý tự ti ỷ lại, phải có ý chí tự cờng tự lập, nâng cao lên mãitrình độ chính trị, văn hoá, kỹ thuật” [7; 294 - 295] Đó là quyền và nghĩa vụcủa phụ nữ Việt Nam trong thời đại ngày nay
Tiếp thu t tởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về phụ nữ, Đảng ta từ khi ra
đời cho đến nay đã luôn quan tâm, dõi theo từng bớc đi của chị em phụ nữthông qua nhiều chủ trơng, chính sách của Đảng, Nhà nớc ta dành cho phụ nữ
Ngay trong ngày thành lập Đảng Cộng Sản Đông Dơng Trong cơng lĩnh đầu tiên của Đảng đã ghi “Nam nữ bình quyền” Đảng sớmnhận rõ phụ nữ là lực lợng quan trọng của cách mạng và đề ra nhiệm vụ :
(3/2/1930)-Đảng phải giải phóng phụ nữ, gắn liền giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấpvới giải phóng phụ nữ Đảng đặt ra : Phụ nữ phải tham gia các đoàn thể cáchmạng và thành lập tổ chức riêng cho phụ nữ để lôi cuốn các tầng lớp chị emphụ nữ tham gia cách mạng Chính vì vậy mà vào ngày 20/10/1930, Hội LiênHiệp Phụ Nữ Việt Nam chính thức đợc thành lập Sự kiện lịch sử này nói lênquan điểm của Đảng đối với vai trò của phụ nữ trong cách mạng, đối với tổchức phụ nữ, đối với sự nghiệp giải phóng phụ nữ “Lịch sử dân tộc đã chothấy phụ nữ Việt Nam chúng ta có một truyền thống yêu nớc chống giặc ngoại
Trang 12xâm , cho sự tiến bộ của giới hàng ngàn năm nay ở đây có lẽ không cầnnhắc phụ nữ chúng ta đã đóng góp tích cực và to lớn nh thế nào trong cuộckháng chiến chống Pháp và đặc biệt là trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứunớc Đội quân tóc dài đã trở thành huyền thoại không chỉ trong nhân dân ta
mà cả thế giới biết đến Với truyền thống dân tộc hun đúc hàng nghìn năm,với đức tính hi sinh cao cả và tình cảm dạt dào của ngời phụ nữ hết lòng yêuchồng, yêu con, yêu quê hơng, đất nớc, các tầng lớp phụ nữ từ nông thôn đếnthành thị, từ trẻ đến già đã cống hiến hết mình cho thắng lợi vĩ đại của đất n-ớc” (đó là bài phát biểu của bà Nguyễn Thị Bình nguyên phó chủ tịch nớc,chủ tịch quỹ Hoà Bình và phát triển Việt Nam tại buổi gặp mặt lãnh đạo trung
ơng Hội LHPNVN các thời kỳ )
Đặc biệt, sự quan tâm của Đảng và nhà nớc đợc thể hiện rõ trong Nghịquyết của Bộ chính trị về công tác phụ nữ thời kỳ đẩy mạnh CNH- HĐH đấtnớc (ngày 27/4/2007 đồng chí Trơng Tấn Sang thay mặt Bộ chính trị ban hànhNQ)
Sau khi đánh giá tình hình công tác phụ nữ thời gian qua và chỉ ra nhngnguyên nhân của nó, Đồng chí đã nhấn mạnh: “Để đẩy mạnh toàn diện trongcông cuộc đổi mới đất nớc, thực hiện mục tiêu dân giàu, nớc mạnh, xã hộicông bằng,dân chủ văn minh Đảng ta đặc biệt coi trọng việc phát huy sứcmạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, động viên sự nổ lực vợt bậc của toàn dân,trong đó có phụ nữ Phải tăng cờng sự lãnh đạo của Đảng, tiếp tục đổi mớicông tác phụ nữ tham gia ngày càng nhiều hơn, chủ động hơn, đóng góp ngàycàng lớn hơn cho sự phát triển của gia đình, cộng đồng, đất nớc và thực hiệnbình đẳng giới”
Nghị quyết cũng đa ra một số quan điểm nh sau:
1 Phát huy vai trò, tiềm năng to lớn của phụ nữ trong sự nghiệp
CNH-HĐH, xây dựng và bảo vệ Tổ Quốc, nâng cao địa vị phụ nữ, thực hiện bình
đẳng giới trên mọi lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội là một trongnhững nhiệm vụ và mục tiêu quan trọng của cách mạng Việt Nam trong thờikì mới
2 Công tác phụ nữ phải sát hợp với từng đối tợng, vùng, miền, phát huy
đợc tinh thần làm chủ, tiềm năng, sức sáng tạo và khả năng đóng góp cao nhấtcủa các tầng lớp phụ nữ, góp phần tạo nên sức mạnh đại đoàn kết dân tộc đểphát triển đất nớc Đồng thời phải chăm lo cho phụ nữ tiến bộ về mọi mặtquan tâm đầy đủ quyền và lợi ích hợp pháp và chính đáng để phụ nữ có điều
Trang 13kiện thực hiện tốt vai trò ngời công dân, ngời lao động, ngời mẹ, ngời thầy đầutiên của con ngời.
3 Xây dựng, phát triển vững chắc đội ngũ cán bộ nữ tơng xứng với vai
trò to lớn của phụ nữ là yêu cầu khách quan, là nội dung quan trọng trongchiến lợc công tác cán bộ của Đảng
4 Công tác phụ nữ là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, của toàn xã
hội và từng gia đình, trong đó hạt nhân lãnh đạo là các cấp uỷ Đảng, tráchnhiệm trực tiếp và chủ yếu là cơ quan quản lí Nhà nớc các cấp, vai trò chủ thể
là phụ nữ mà nồng cốt là các cấp Hội LHPNVN
Sau hơn 20 năm đổi mới toàn diện đất nớc ta đã thu đợc nhiều thành tựuquan trọng, nhất là trên lĩnh vực kinh tế, thành công này có đợc nhờ đờng lốilãnh đạo đúng đắn của Đảng và công sức của toàn dân trong đó hơn phần nữadân số là phụ nữ Chị em đã tích cực tham gia vào phát triển kinh tế thị trờng
định hớng XHCN, đẩy mạnh CNH - HĐH, trong đội ngũ những nhà doanhnghiệp trẻ năng động, sáng tạo có không ít gơng mặt tài giỏi của chị em phụnữ và trên các lĩnh vực khác chị em thể hiện đợc tài năng, đức độ của mình đểxứng đáng với lòng mong mỏi của Bác Hồ, Ngời đã chăm lo cho sự nghiệpgiải phóng phụ nữ: “Non sông gấm vóc Việt Nam do phụ nữ ta, trẻ cũng nhgià ra sức dệt thêu mà thêm tốt đẹp rực rỡ” [6, 431-432]
1.1.2 Vai trò của phụ nữ trong đời sống xã hội ở nớc ta hiện nay.
Lịch sự mấy ngàn năm dựng nớc và giữ nớc của dân tộc ta là một chặng đờng
đầy gian nan, thử thách nhng cũng đầy oanh liệt với những chiến công chóingời ở đó, con ngời Việt Nam phần nữa là phụ nữ đợc tôi luyện và trởngthành ngày càng khẳng định những phẩm chất, tinh hoa tốt đẹp, lòng yêu nớcchống giặc ngoại xâm trong chiến tranh và sự cần cù sáng tạo trong xây dựng
đất nớc, lại vừa làm tròn nhiệm vụ của ngời nhạc trởng trong dàn nhạc gia
đình, vun vén xây dựng gia đình “ấm no, tự do, bình đẳng, hạnh phúc” Ngoài
ra ngời phụ nữ hiện đại còn tham gia vào công tác xã hội, nghiên cứu khoahọc ,trên những lĩnh vực đó luôn ghi dấu những chiến công của chi em phụnữ
Trong tiến trình lịch sử phát triển của đất nớc, phụ nữ Việt Nam luôn làmột nguồn nhân lực quan trọng, có trí tuệ dồi dào và có đóng góp to lớn trong
sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc Với 51% lực lợng lao động xã hội, dới
sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, phụ nữ nớc ta đã phát huy đợc khảnăng của mình tham gia trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, phụ nữ là
Trang 14những ngời trực tiếp tham gia vào quá trình sản xuất vật chất và tinh thần choxã hội
Thế kỷ XXI là thế kỷ có nhiều biến đổi sâu sắc, đó là thế kỷ mà khoahọc công nghệ có những bớc nhảy vọt cha từng thấy, kinh tế tri thức sẽ chiếm
vị trí ngày càng lớn trong quá trình phát triển Toàn cầu hoá là một xu thếkhách quan ngày càng có nhiều nớc tham gia, là những ngời vinh dự đợc sốngtrong thế kỷ XXI mỗi ngời, mỗi phụ nữ Việt Nam cần có những suy nghĩ vàhành động để đáp ứng yêu cầu của đất nớc và tiến kịp xu thế của thời đại
Cũng nh phụ nữ trên thế giới, phụ nữ Việt Nam hứa hẹn nhiều tiềmnăng phát triển trong tơng lai vì chị em vẫn chiếm số đông trong lực lợng xãhội Với đức tính cần cù, thông minh, sáng tạo và với ý thức phấn đấu vơn lêngiám nghĩ giám làm, chị em có thể tham gia vào nhiều lĩnh vực của đời sốngkinh tế, văn hoá xã hội Nếu nh ngày xa, phụ nữ chỉ biết đến những công việcbếp núc gia đình, vai trò của phụ nữ cha đợc đánh giá đúng mức thì ngày nayngời phụ nữ đợc biết đến không chỉ với t cách của ngời mẹ sinh đẻ nuôi con vàlàm công việc nội trợ gia đình mà còn tham gia tích cực vào sản xuất, và cáchoạt động xã hội khác
ở nớc ta trong giai đoạn hiện nay phụ nữ chiếm hơn 50% trong tổng sốhơn 37 triệu lực lợng lao động xã hội, vai trò của phụ nữ trong xã hội hơn lúcnào hết , đã đợc phát huy cao độ Khi vai trò của ngời phụ nữ trong gia đình đ-
ợc đề cao đợc bình đẳng, hạnh phúc họ sẽ có điều kiện thuận lợi để tham giatích cực những công việc xã hội, ngợc lại xã hội ngày càng phát triển tạo điềukiện mọi mặt cho ngời phụ nữ có cơ hội thể hiện mình trong mọi lĩnh vực đờisống xã hội, cũng từ đó nâng cao đợc trình độ nhận thức và họ sẽ có khả năngchủ động xây dựng đời sống văn hoá lành mạnh
Hiện nay, trong điều kiện kinh tế thị trờng đang từng ngày len lỏi vàocác ngõ ngách của đời sống nhân dân - nó huy động tối đa nguồn lực trong n-
ớc, phát huy hết vai trò của các thành phần kinh tế, các tổ chức kinh tế và củamỗi ngời lao động, trong đó lao động nữ chiếm hơn 50% lao động cả nớc, lao
động nữ tham gia vào các tổ chức doanh nghiệp, áp dụng những tiến bộ khoahọc công nghệ trong sản xuất nông nghiệp cũng nh sự ra đời của một sốngành, nghề thủ công nghiệp, hàng mỹ nghệ đã tạo nhiều cơ hội việc làm cholao động nữ ở nông thôn Phụ nữ thực sự là lực lợng lao động quan trọng tronghoạt động kinh tế xã hội Hởng ứng phong trào “Phụ nữ giúp nhau phát triểnkinh tế gia đình, cần kiệm xây dựng đất nớc” của Hội liên hiệp PNVN đã khơi
Trang 15dậy đợc tiềm năng to lớn, sức sáng tạo và truyền thống nhân ái tốt đẹp của phụnữ vào sự phát triển kinh tế
Trong thời kỳ đổi mới đã xuất hiện nhiều điển hình phụ nữ giỏi giang,thành đạt trong nhiều lĩnh vực nh phụ nữ trong ngành ngân hàng, giáo dục Những điển hình tiêu biểu nh: chị Phạm Thu Hơng giám đốc giày Thuỵ Khê,chị Trần Ngọc Sơng giám đốc nông trờng Sông Hậu, chị Mai Kiều Liên tổnggiám đốc công ty sữa Việt Nam, là ngời phụ nữ tổng giám đốc trẻ nhất của bộcông nghiệp Cùng với đó, có chị Kim Thanh giám đốc công ty may Thiên Ph-
ớc, trên thơng trờng họ đều là những ngời phụ nữ với bản lĩnh táo bạo, thậntrọng , chắc chắn, mềm dẻo là tố chất quyết định thành công của nữ doanhnghiệp
Trong thời kỳ từ 1990 1995 tỷ lệ nữ là chủ doanh nghiệp chiếm 15 17% đến năm 2002 lên tới 24,74% các nữ doanh nghiệp tham gia vào nhữnglĩnh vực nh: thơng nghiệp, may mặc, giáo dục đào tạo
-Hơn 20 năm đổi mới đất nớc với quan điểm đặt con ngời vào trung tâmcủa chiến lợc phát triển kinh tế xã hội, mọi tiềm năng trong mỗi cá nhân và cảcộng đồng, trong đó có cả toàn bộ chị em phụ nữ đã đợc khơi dậy Trên cáclĩnh vực của đời sống xã hội phụ nữ đã phát huy cao độ khả năng của mình với
xu hớng ngày càng có những đóng góp quan trọng vào sự phát triển của đất ớc.Nhiều phụ nữ tham gia vào nghiên cứu khoa học tự nhiên, khoa học xã hội
n-và nhân văn, Hội liên hiệp phụ nữ Việt Nam đã tôn vinh những nữ khoa học
có công trình nghiên cứu trong khoa học tự nhiên và khoa học giáo dục, bằngviệc hằng năm, Hội trao giải thởng Kôvalepskaia, hơn 20 năm từ khi thành lập(1985) cho đến nay giải thởng này đã trao giải cho 28 nhà khoa học nữ và 12tập thể khoa học nữ xuất sắc của Việt Nam Năm 2005, uỷ ban giải thởngKôvalepskaiaViệt Nam tổ chức trao giải thởng cho 2 tập thể và 2 cá nhân cóthành tích xuất sắc trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học tự nhiên Hai cá nhân
đó là: PGS - TS, nhà giáo u tú Trần Thị Luyến phó hiệu trởng trờng Đại họcThuỷ sản Đại tá PGS - TS Nguyễn Thị Thu Hà chủ nhiệm khoa Huyết họcbệnh viện TW Quân đội 108
Trong hoạt động y tế,với tinh thần “thầy thuốc nh mẹ hiền” phụ nữngành y tế đã đóng góp nhiều tâm sức cho sự nghiệp chăm sóc sức khoẻ củanhân dân và phòng chống các tệ nạn xã hội Đặc biệt trong các chơng trìnhquốc gia nh tiêm chủng vacxin phòng 6 bệnh cho trẻ em: bạch hầu, uốn ván,
ho gà, lao, sởi, bại liệt và các chơng trình chăm sóc bà mẹ và trẻ em, phòng
Trang 16chống tệ nạn ma tuý mại dâm đem niềm hạnh phúc, niềm vui cho nhiều gia
đình trong xã hội
Trong quá trình đổi mới, nhà nớc ta đã và đang từng bớc hoàn thiện cácchính sách nhằm thực hiện quyền bình đẳng nam nữ, việc đấu tranh cho sựbình đẳng nam nữ trong suốt thời gian qua đã mở rộng sự tham gia của phụ nữvào đời sống xã hội Phụ nữ Việt Nam đã đạt nhiều vị trí cao trong bộ máy của
Đảng và Nhà nớc Không ai không biết đến ngời phụ nữ tài ba lỗi lạc bàNguyễn Thị Bình đã từng đại diện cho chính phủ cộng hoà Miền Nam ViệtNam trong lễ kí hiệp định Pari, là phó chủ tịch nớc CHXHCNVN trong nhiềunăm, hiện bà là chủ tịch uỷ ban giải thởng Kôvalepskaia.Hiện nay trong bộmáy nhà nớc có các đồng chí nữ nắm giữ những chức vụ quan trọng nh: đồngchí Trơng Mỹ Hoa uỷ viên TW Đảng, phó chủ tịch nớc CHXHCN Việt Nam,
đồng chí Tòng Thị Phóng uỷ viên TW Đảng, trởng ban dân vận TW, đồng chí
Hà Thị Khiết chủ tịch Hội liên hiệp PNVN
Vợt qua những khó khăn, dũng cảm, đối mặt với những thách thức củathời kỳ mới, phụ nữ Việt Nam đã có những đóng góp xứng đáng trên mọi lĩnhvực của đời sống xã hội Một lần nữa, bản lĩnh, phẩm chất và khả năng to lớncủa phụ nữ trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc lại đợc khẳng định.Trình độ mọi mặt của phụ nữ và phong trào của Hội liên hiệp phụ nữ có nhữngbớc phát triển mới về chất Đến nay, trong số cán bộ có trình độ đại học vàtrên đại học, phụ nữ chiếm tỷ lệ 26% Trong các ngành nghề chuyên môn, cáccơ quan nghiên cứu khoa học số lao động phụ nữ chiếm tỷ lệ khá cao, có 65%chuyên gia trong lĩnh vực văn hoá nghệ thuật, ngoại ngữ, lịch sử và quan hệquốc tế; 57% chuyên gia trong ngành y tế, dợc phẩm; 58% các nhà khoa họcxã hội; 44% chuyên gia kinh tế; 48% giáo viên bậc đại học và cao đẳng cóhàng trăm phụ nữ đợc công nhận “bằng lao động sáng tạo” của Tổng liên đoànlao động Việt Nam Nhiều phụ nữ tiêu biểu tham gia các cơ quan lãnh đạo của
Đảng, chính quyền, đoàn thể các ngành, các cấp: Phó Chủ tịch nớc, phó Chủtịch quốc hội, uỷ viên Bộ chính trị, uỷ viên Trung ơng Đảng, Bí th tỉnh uỷ, Bộtrởng, Chủ tịch UBND tỉnh, Chủ tịch, phó Chủ tịch các đoàn thể chính trị xãhội Nữ đại biểu quốc hội đạt tỷ lệ 27,3%, nữ đại biểu HĐND cấp tỉnh vàhuyện đạt tỷ lệ trên 20%
Nhìn chung trong hoạt động quản lí xã hội, phụ nữ tham gia vào các cấp
uỷ đảng, chính quyền đoàn thể từ TW đến cơ sở ngày càng tăng.Với những
Trang 17c-ơng vị trọng trách đó, phụ nữ đang cống hiến ngày càng nhiều cho sự pháttriển đất nớc.
Hơn hai mơi năm tiến hành công cuộc đổi mới do Đảng ta khởi xớng vàlãnh đạo, phát huy truyền thống “anh hùng,bất khuất, trung hậu, đảm đang”thời kháng chiến cứu nớc, phụ nữ Việt Nam ngày càng thể hiện rõ ý thức tựgiải phóng mình, vợt lên khó khăn nhiều mặt về gia đình và giới tính, tham gialàm chủ đất nớc, làm chủ xã hội, đóng góp tích cực vào mọi lĩnh vực của sựnghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Hằng chục chị đã dợc phong tặng danhhiệu “Anh hùng lao động” thời kì đổi mới Trên các công trờng, ng trờng,
đồng ruộng cũng nh trong các trờng học, viện nghiên cứu, đã có hàng nghìnnữ doanh nhân sáng tạo, quyết đoán trong tổ chức, sản xuất, kinh doanh, tiếpcận thị trờng, đạt đợc những thành công bớc đầu rất đáng khích lệ Hàng trămchị em có công trình nghiên cứu xuất sắc trong giáo dục - đào tạo, trong vănhọc nghệ thuật, trong y tế, thể dục, thể thao.Hàng triệu chị em vừa nêu gơngsáng trong lao động, vừa nêu kinh nghiệm tốt trong việc “nuôi con khoẻ, dạycon ngoan” Một u điểm lớn là số đông các chị ở cơng vị nói trên đều tậntâm, tận lực lo việc nớc, đảm đang việc nhà, không xa hoa, nhậu nhẹt, khônghách dịch, nhũng nhiễu, do vậy đợc đông đảo quần chúng tin tởng, quý mến
Phụ nữ là một lực lợng dân c đông đảo và là lực lợng lao động của xãhội Trong bất kỳ giai đoạn lịch sử nào ngời phụ nữ Việt Nam luôn giữ đợcphẩm chất “công, dung, ngôn, hạnh”, ngày càng trở nên năng động linh hoạt,sáng tạo trong công tác xã hội Đảng và Nhà nớc ta đã và đang phát huy hếtnguồn lực của phụ nữ trong mọi lĩnh vực, góp phần thúc đẩy sự nghiệp CNH-HĐH đất nớc nhằm thực hiện mục tiêu: dân giàu, nớc mạnh, xã hội côngbằng, dân chủ văn minh
1.2 Vai trò của phụ nữ trong tổ chức xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở
1.2.1 Nội dung chủ yếu của cuộc vân động xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở
Trong quá trình CNH - HĐH của đất nớc cùng với sự đẩy mạnh pháttriển về kinh tế, đổi mới về hệ thống chính trị, Đảng và Nhà nớc ta rất quântâm đến chiến lợc phát triển văn hoá
Xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở là một trong những chủ trơng lớncủa Đảng và Nhà nớc ta đợc đặt ra từ Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ V(1981) Đây là một chủ trơng quan trọng có ý nghĩa chiến lợc đối với sự
Trang 18nghiệp xây dựng văn hoá, lối sống và con ngời phù hợp với đòi hỏi của đất
n-ớc trong thời kỳ quá độ lên CNXH Văn kiện Đại hội V của Đảng nhấn mạnh
“Một nhiệm vụ của cách mạng t tởng và văn hoá là đa văn hoá thâm nhập vàocuộc sống hàng ngày của nhân dân Đặc biệt chú trọng xây dựng văn hoá ở cơ
sở, đảm bảo mỗi nhà máy, công trờng, nông trờng, mỗi đơn vị lực lợng vũtrang, công an nhân dân, mỗi cơ quan trờng học bệnh viện, của hàng, mỗi hợptác xã, phờng ấp đều có đời sống văn hoá” [24, 101]
Thực hiện chủ trơng này, Nhà nớc đã đề ra kế hoạch thực hiện nhằm
“đảm bảo cho phần lớn cơ sở đều có hoạt động văn hoá, nhân dân lao động đ
-ợc đọc báo, nghe đài, xem phim, xem nghệ thuật, đặc biệt chú ý các vùngnông thôn, vùng dân tộc ở vùng cao biên giới Theo phơng châm Nhà nớc vànhân dân cùng làm, cần cũng cố xây dựng các cơ sở văn hoá cấp tỉnh vàhuyện, xây dựng nhà văn hoá, th viện, rạp bóng, bảo tàng, triển lãm ở phờngxã hay cụm kinh tế kỷ thuật, từng bớc xây dựng cơ sở văn hoá tuỳ thuộc theothực tế ở cơ sở” (Dẫn theo báo cáo tổng kết chuyên đề “xây dựng đời sốngvăn hoá ở cơ sở của bộ văn hoá 1987, tr 3 ”)
Đây là một nhiệm vụ quan trọng có tầm chiến lợc, bởi vì xây dựng đờisống văn hoá ở cơ sở tạo ra những điều kiện cần thiết để tiến hành công cuộcxây dựng nền văn hoá mới, lối sống mới và con ngời mới ngay tại cơ sở
Xây dựng văn hoá ở cơ sở đợc coi nh bớc đi ban đầu trong quá trình xâydựng nền văn hoá mới, đó là công việc xây dựng kết cấu văn hoá hạ tầng cơ sở
để tiến hành các hoạt động văn hoá giáo dục, mở mang dân trí, bồi dỡng đạo
đức, giáo dục thẩm mỹ và tổ chức hoạt động văn hoá trong thời gian rỗi theonhu cầu của nhân dân lao động
Xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở là thực hiện, phát huy quyền làmchủ của nhân dân trong việc sáng tạo phổ biến và hởng thụ những giá trị vănhoá nghệ thuật tiên tiến, tạo dựng một lối sống văn minh lịch sự, hình thànhnhững phong tục tập quán, lễ thức tốt đẹp, vừa đậm đà bản sắc dân tộc vừaphù hợp với trào lu văn hoá tiến bội của nhân loại
Cuối cùng, xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở là xây dựng một mạng
l-ới thiết chế văn hoá xã hội bao gồm: nhà văn hoá, câu lạc bộ, th viện, nhàtruyền thống, trờng học, trạm y tế, sân vận động tạo nên một cảnh quan vănhoá mới ở nông thôn, cảnh quan ấy mang đặc trng kiến trúc của thời đại mớivừa dân tộc vừa hiện đại
Trang 19Đơn vị cơ sở là hình thái cơ bản của cấu trúc xã hội, đó là những cộng
đồng dân c cơ bản liên kết với nhau trong các sinh hoạt vật chất và tinh thần,
có tình thơng trong đời sống hàng ngày Có thể nói mỗi cộng đồng dân c có
địa bàn sinh sống ổn định và có tổ chức hành chính ổn định là một đơn vị vănhoá ở cơ sở Chính vì vậy cần phải xây dựng văn hoá ngay trong đời sốnghàng ngày của nhân dân
Những chỉ tiêu đời sống văn hoá ở cơ sở là những chỉ tiêu của đời sốngvăn hoá cao, muốn đạt tới, phải trải qua một sự phấn đấu lâu dài Trong điềukiện nền kinh tế đất nớc ta hiện nay mặc dù đã có nhiều bớc phát triển nhngchúng ta cha thể nói tới việc thoả mãn đầy đủ mọi nhu cầu văn hoá của nhândân, cũng nh cha thể cùng một lúc xây dựng đủ các thiết chế văn hoá xã hội,tuy vậy khi hớng về các mục tiêu xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sơ, toàn
Đảng, toàn dân đang phấn đấu tạo ra các hoạt động văn hoá ngày càng phongphú, thiết thực xây dựng một đời sống văn hoá thích hợp với những điều kiệnchủ quan của địa phơng mình
Có thể nói, nhu cầu văn hoá của nhân dân rất đa dạng, các hoạt động
đáp ứng nhu cầu văn hoá cũng phải phong phú mới phản ánh tính đa dạng ấy
Có thể quy tụ các hoạt động ấy vào một số mặt hoạt động nh:
- Hoạt động thông tin, tuyên truyền và cổ động
- Hoạt động câu lạc bộ
- Hoạt động th viện, đọc sách báo
- Hoạt động giáo dục truyền thống lịch sử và cách mạng
- Hoạt động văn nghệ quần chúng
- Hoạt động xây dựng nếp sống mới
- Hoạt động thể dục, thể thao, vui chơi giải trí
- Các hoạt động xã hội mang tính từ thiện
Sự phân loại trên đây là căn cứ vào hình thức tổ chức của mỗi dạng hoạt
động, tuy nhiên sự phân loại nào cũng mang tính quy ớc, nghĩa là tuỳ theo tìnhhình thực tế của địa phơng mà ngời ta có thể gộp lại thành một dạng chung hơnhoặc chia một dạng ra thành nhiều dạng nhỏ để tiện cho việc quản lý
Nhìn chung, các dạng hoạt động biểu thị bộ phận động thái của đờisống văn hoá ở cơ sở, xây dựng đời sống văn hoá nói chung đặc biệt đời sốngvăn hoá ở khu dân c nhằm tạo ra sức mạnh nội sinh cho tăng trởng kinh tế xãhội đồng thời tác động trực tiếp đến sự phát triển đồng bộ của các địa bàn cơ
sở trên cả nớc Khái niệm “đời sống văn hoá ở cơ sở” đã đợc sử dụng trong
Trang 20ngành văn hoá ở nớc ta từ năm 1982 Ai cũng biết cơ sở là đơn vị cuối cùngcủa hệ thống tổ chức xã hội, Cơ sở có mạnh và phát triển đồng đều thì từng
địa phơng, từng ngành và cả nớc mới mạnh Đời sống văn hoá là một bộ phậncủa đời sống xã hội mà đời sống xã hội là một phức thể những hoạt động sốngcủa con ngời Nó nhằm đáp ứng thoả mãn nhu cầu vật chất và tinh thần củacon ngời ở từng giai đoạn lịch sử nhất định Nhu cầu vật chất làm cho con ng-
ời tồn tại nh một thực thể sống, còn nhu cầu tinh thần lại giúp con ngời tồn tại
nh một sinh thể xã hội, một nhân cách văn hoá
Từ năm 1991 phong trào xây dựng đời sống văn hoá cơ sở đợc tiếpthêm sức mạnh nhờ cuộc vân động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống vănhoá” do Đảng và Nhà nớc ta phát động và chỉ đạo Nhiều tỉnh, thành phố,huyện thị, làng xã, thôn xóm đã có nhiều hoạt động tích cực nhằm thực hiệntốt cuộc vận động đó của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam nh việc xây dựng nếpsống văn minh, xây dựng khu phố, làng xã văn hoá,gia đình văn hoá
Cuộc vận động “toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khudân c” do Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phát động gồm có 6 nội dung lớn đó là:
- Vận động nhân dân đoàn kết giúp nhau phát triển kinh tế, xoá đóigiảm nghèo
- Phát huy truyền thống “uống nớc nhớ nguồn”, “tơng thân tơng ái”,thực hiện chính sách đền ơn đáp nghĩa và nhân đạo từ thiện
- Phát huy dân chủ, giữ gìn kỷ cơng, đảm bảo trật tự an toàn xã hội ở cơsở
- Xây dựng đời sống văn hoá, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hoá dântộc
- Giữ gìn môi trờng sinh thái chăm lo sự nghiệp giáo dục, y tế, dân số,thể dục thể thao
- Phát huy quyền làm chủ của nhân dân, tổ chức và động viên nhân dântham gia xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền và củng cố hệ thống chính trịvững mạnh
Trên cơ sở kế thừa, phát triển và nâng cao các phong trào, các cuộc vân
động của các tầng lớp nhân dân do Đảng lãnh đạo từ trớc đến nay, cuộc vận
động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống ở khu dân c” đã trở thành mộtphong trào rộng lớn mang tính toàn dân, thực hiện t tởng của Chủ tịch Hồ ChíMinh “lấy sức dân mà xây dựng cuộc sống cho dân” phát huy truyền thống
đoàn kết tơng thân tơng ái của dân tộc, góp phần động viên các tầng lớp nhân
Trang 21dân ở cơ sở, giúp nhau xây dựng gia đình no ấm, bình đẳng, tiến bộ, hạnhphúc và khu dân c giàu mạnh, văn minh, góp phần ổn định tình hình xã hội
Thực hiện chủ trơng của Đảng, Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh nói chung và
Đảng bộ nhân dân huyện Hơng Khê nói riêng đã ra Nghị quyết và các văn bảnchỉ đạo thực hiện chủ trơng trên cho đến nay đã và đang đạt đợc những thànhtựu quan trọng góp phần xây dựng xã hội giàu mạnh và phát triển
Nhìn lại quá trình triển khai và những kết quả mà cuộc vận động đạt
đ-ợc nh thông qua cuộc vận động đã tăng cờng và mở rộng việc tập hợp các tầnglớp nhân dân, làm cho khối đại đoàn kết đại dân tộc không ngừng đợc cũng
cố, tăng cờng, góp phần tạo nên sức mạnh to lớn của nhân dân từ mỗi địa bàndân c
Cuộc vận động đã góp phần động viên các tầng lớp nhân dân ở cơ sởphấn đấu thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ kinh tế, văn hoá, xã hội của địa ph-
ơng, tham gia giải quyết những vấn đề bức xúc nhất và những yêu cầu thiếtyếu nhất của cộng đồng dân c và cuộc vận động đã tạo tiền đề và điều kiệncho việc phát huy quyền làm chủ trực tiếp của nhân dân, góp phần thực hiệnquy chế dân chủ ở cơ sở, từng bớc xây dựng cộng đồng dân c tự quản
Đạt đợc những thành tựu to lớn nh vậy là nhờ vào vai trò lãnh đạo của
Đảng và sự tham gia tích cực của toàn dân Trong đó phải kể đến vai trò củangời phụ nữ trong xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở
1.2.2 Vai trò của phụ nữ trong xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở
Nếu nh ngời phụ nữ xa chỉ là con ngời bổn phận và trách nhiệm đểnhằm thoả mãn những yêu cầu mà xã hội và gia đình đặt ra (chủ yếu là gia
đình), thì Gia đình trong xã hội hiện đại đang cần những ngời mẹ, ngời vợ
đảm đang, tinh tế, thông minh, nhân hậu Mặt trái của cơ chế thị trờng vớinhững áp lực rất lớn đòi hỏi ngời phụ nữ phải có hiểu biết, trình độ, có thờigian để gìn giữ và bảo vệ tổ ấm của mình, để tạo dựng một gia đình hạnhphúc Ngời phụ nữ đợc giải phóng nếu muốn thực sự làm chủ đợc bản thân,gia đình và xã hội thì phải vơn lên để thành đạt trong sự nghiệp có thu nhậpcao, có cuộc sống tinh thần phong phú và ngày càng thể hiện đợc vai trò củamình trong các lĩnh vực của đời sống xã hội Ngời phụ nữ hiện đại có vai tròkép vừa là con ngời gia đình, vừa là con ngời xã hội, vừa giỏi việc nớc, vừa làngời xây tổ ấm Thời đại kinh tế tri thức đòi hỏi ngời phụ nữ trớc hết phải cótrí tuệ, tài năng rồi đến sự khéo léo, tháo vát và sức khoẻ tốt Trong gia đình,ngời phụ nữ cần rất nhiều thời gian và sức lực để lo cho cuộc sống chồng con,
Trang 22tạo dựng tổ ấm hạnh phúc thì xã hội rất cần những phụ nữ tham gia tích cực và
có hiệu quả vào nhiều lĩnh vực khác nhau của đời sống, đồng thời họ cũng cần
đợc nghỉ ngơi để tự chăm lo cuộc sống cho chính mình để dung hoà đợc tất cảcác yêu cầu trên, ngời phụ nữ cần phải linh hoạt, sáng tạo Bên cạnh đó ngờiphụ nữ cần phải làm tốt thiên chức cao đẹp của ngời mẹ, ngời vợ bởi nhữngphụ nữ chỉ thực sự là phụ nữ trong quan hệ với gia đình, đó là cơ sở để chị emtham gia công tác xã hội đạt hiệu quả Ngợc lại vị thế xã hội cũng giúp ngờiphụ nữ có uy tín và điều kiện để nuôi dạy con cái và giữ gìn hạnh phúc gia
đình Phụ nữ Việt Nam chiếm 51,48% dân số, 40% lực lợng lao động xã hội.Trong tiến tình lịch sử phát triển của đất nớc vào thời kỳ nào phụ nữ Việt Namvẫn là một nguồn nhân lực trí tuệ dồi dào, có nhiều đóng góp cho sự nghiệpxây dựng và bảo vệ tổ quốc, phụ nữ Việt Nam đã và đang phát huy đợc khảnăng của mình tham gia trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội
Trong hoạt động văn hoá thể dục thể thao, ngày càng ghi nhận nhữngthành tích đóng góp đáng kể của phụ nữ trong sự nghiệp xây dựng nền vănhoá “Tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc” Trong thời gian qua, đã có 34 nghệ
sỹ nhân dân, 287 nữ nghệ sỹ u tú, có 188 huy chơng tại các giải thi đấu khuvực và quốc tế thuộc về các nữ vận động viên, gần 8 triệu hộ gia đình đạt tiêuchuần hộ gia đình văn hoá có sự đóng góp tích cực và to lớn của phụ nữ
Từ các phong trào thi đua yêu nớc đã xuất hiện gơng mặt phụ nữ tàinăng, điển hình tiên tiến, 19 nữ anh hùng, 272 nữ chiến sỹ thi đua toàn quốc.Ngoài ra phụ nữ còn tham gia chống lại các tệ nạn xã hội, nh chống ma tuý,mại dâm, chống lại sự bóc lột tình dục ngợc đãi phụ nữ, chống lại tệ nạn buônbán phụ nữ và trẻ em Có thể nói vai trò của phụ nữ trong xây dựng đời sốngvăn hoá ở cơ sở đợc thể hiện trên nhiều lĩnh vực, nhiều hình thức khác nhaunhng tựu trung lại chúng ta có thể thấy đó là:
- Vai trò của phụ nữ trong xây dựng gia đình văn hoá
- Vai trò của phụ nữ trong xây dựng nếp sống mới, tổ chức lễ cới, lễtang
- Vai trò của phụ nữ trong các hoạt động văn hoá cơ sở nh :hoạt độngvăn nghệ quần chúng, hoạt động tuyên truyền cổ động, hoạt động th viện,đọcsách báo
ở bất cứ thời nào ngời phụ nữ cũng có một vị thế rất quan trọng trong
sự sinh tồn của mỗi gia đình Rất có thể ngời đàn ông thờng cảm thấy đơngnhiên vai trò gia trởng của mình bằng những việc làm và suy nghĩ lớn lao của
Trang 23gia đình nh xây nhà, tạo đất, mua sắm trang thiết bị, xây dựng gia đình chocon cái Thế nhng thực sự để lo toan cho một gia đình tồn tại ra sao lại làcông lao của ngời phụ nữ Bởi vậy mà việc lựa chọn con dâu là việc làm thậntrọng để lo toan cho cơ nghiệp của nhà mình mai sau.
Bởi thế theo tôi cuộc vận động xây dựng gia đình văn hoá, làng xã vănhoá trớc hết phải đợc quan tâm đúng mức đến vai trò của ngời phụ nữ trongmỗi gia đình Chúng ta nhìn lại 4 tiêu chuẩn của mỗi gia đình văn hoá thì sẽthấy rất rõ điều này
Trớc hết, để có một gia đình hoà thuận hạnh phúc mọi thế hệ trong gia
đình đều biết kính trọng và thơng yêu lẫn nhau, vai trò của ngời vợ là rất quantrọng Trớc ngời vợ thuỳ mị, nết na, đi đứng nhẹ nhàng, ăn nói đoan trang thuỷchung và tình nghĩa không có ngời chồng nào lại có thể quấy phá và hunghãn, cả khi ngời chồng có những lỗi lầm đáng trách với một ngời vợ ứng xửthông minh và một tình yêu chân thực thì khả năng cảm hoá giáo dục sẽ rấthiệu quả Ngay cả trong ghen tuông cũng thế nó cũng biểu lộ văn hoá ứng xửcủa ngời phụ nữ, ngời phụ nữ mà khôn khéo, có tri thức thì giữ đợc gia đìnhtrong ấm ngoài êm, tuy nhiên có những kiểu ghen trở thành bệnh lý và chính
họ đã tự đánh mất hạnh phúc của mình
Một gia đình hoà thuận, hạnh phúc, phụ thuộc rất nhiều vào sự níu kéokhôn ngoan biết cách gìn giữ, phần lớn phụ thuộc vào bản lĩnh và t chất củangời phụ nữ
Một số gia đình quan hệ mẹ chồng nàng dâu là cả một vấn đề phức tạp,
ở đây vai trò của nàng dâu có một ý nghĩa quyết định, bởi vì so với mẹ chồng,nàng dâu bao giờ cũng là đại diện cho lớp ngời trẻ hơn tiên tiến hơn, có hiểubiết hơn ắt sẽ có cách ứng xử vị tha độ lợng lấy đợc lòng của bố mẹ chồng.Một gia đình văn hoá phải xuất phát từ cách ứng xử giao tiếp với nhau, quantrọng hơn vai trò của phụ nữ trong việc nuôi dạy con cái nên ngời Sự thành
đạt hay h đốn của con cái là dấu hiệu thịnh suy của một gia đình, sự h đốn củacon cái xa nay xã hội vẫn đổ lỗi cho ngời mẹ “con h tại mẹ, cháu h tại bà”cũng có thể không thật công bằng khi nói nh vậy; song, trong thực tế, quánuông chiều với con cái cũng là khiếm khuyết thờng dễ gặp ở các bà mẹ Thật
sự trong giáo dục gia đình vai trò cùa ngời bố thờng làm cho con cái sợ hãi cáioai phong, còn tác dụng sâu sắc phần lớn là sự dạy bảo của ngời mẹ, tình mẫu
tử có sức thuyết phục kỳ lạ
Trang 24Xét về tiêu chuẩn khác của gia đình văn hoá trong mối quan hệ vớicộng đồng làng xã ta cũng thấy vai trò cùa phụ nữ có một vị trí rất đặc biệt,những biểu hiện của tình làng nghĩa xóm, “lá lành đùm lá rách”, “tắt lửa tối
đèn có nhau” phần lớn đều xuất phát từ những tấm lòng nhân hậu, chịu thơngchịu khó của các bà, các chị Không phải ngày nay Hội phụ nữ mới có cácbiện pháp giúp nhau xoá đói giảm nghèo mà từ xa xa trong cảnh lầm thannhững ngời phụ nữ ở làng quê thờng rất thấu đáo nổi khổ của nhau
Mở ra cuộc vận động xây dựng gia đình văn hoá, làng xã văn hoá, banchỉ đạo nếp sống văn hoá các của các cấp nghĩ ngay tới vai trò phối hợp vớicác tổ chức, đoàn thể quần chúng trong đó có sự đánh giá rất cao vị trí của Hộiphụ nữ trong cuộc vân động này vì vai trò của ngời mẹ, ngời vợ khi nào cũng
là sợi chỉ vô hình khâu nối mọi tình cảm thiêng liêng trong cùng một mái ấm
Để có một gia đình văn hoá, các thành viên trong gia đình cần phấn đấuthực hiện tốt các tiêu chuẩn sau:
1 Xây dựng gia đình ấm no, hoà thuận, tiến bộ, sức khoẻ, hạnh phúc
2 Các thành viên trong gia đình thực hiện tốt nghĩa vụ công dân
3 Thực hiện kế hoạch hoá gia đình, mỗi cặp vợ chồng chỉ sinh 1 - 2con, có kế hoạch tiêu dùng hợp lý, tiết kiệm
Không chỉ dừng lại ở đó mà phụ nữ còn tham gia tích cực trong xâydựng nếp sống mới ở cơ sở Nếp sống là toàn bộ mô thức ứng xử con ngời biểuhiện trong mới quan hệ của nó đối với thiên nhiên, với xã hội và với bản thân.Những mô thức ứng xử đó đợc vận dụng, lặp đi lặp lại nhiều lần trong cuộcsống sẽ trở thành thói quen, thành phong tục, tức là một hệ thống chuẩn mựcxã hội đợc cộng đồng chấp nhận và tự nguyện thực hiện Đó là nếp sống vănhoá của xã hội, nếp sống là mạng lới quy tắc ứng xử vô cùng đa dạng, nhng nó
Trang 25biểu hiện tập trung ở “lễ, tết, hội” đó là những điểm chủ chốt trong nếp sốngvăn hoá Để nếp sống đó đi vào thực tế cuộc sống không thể không kể đến vaitrò của ngời phụ nữ Có thể nói phụ nữ là linh hồn sống trong các dịp lễ, tết vìnếu thiếu bàn tay của ngời phụ nữ thì sẽ thiếu đi hơng vị của ngày tết Việc tổchức lễ cới, lễ tang thực hiện theo nếp sống mới của Đảng và Nhà nớc tức là
đơn giản hoá các khâu trong tổ chức nhằm thực hành tiết kiệm, chống xa hoalãng phí Để tuyên truyền phổ biến nghi thức nghi lễ mới đó đòi hỏi các cấphội phụ nữ ở cơ sở từ thôn xóm làng xã phải thực hiện tốt công tác tuyêntruyền, giới thiệu mẩu hình một đám cới tiến bộ, phù hợp với phong tục tậpquán và nếp sống văn hoá mới cho các tầng lớp nhân dân, đến mọi gia đình
đặc biệt đối với lứa tuổi thanh thiếu niên Nhiều cán bộ là chị em phụ nữ đã
đến vận động ủng hộ gia đình từng thôn xóm thực hiện tốt nếp sống mới Với
sự nhiệt tình sáng tạo của chị em cũng nh hội phụ nữ các cấp đã làm cho nếpsống mới thực sự đi vào từng thôn xóm làng xã làm cho đời sống văn hoángày càng trở nên lành mạnh và văn minh
Ngoài ra Hội phụ nữ còn làm tốt công tác thông tin tuyên truyền và cổ
động Nhiệm vụ chủ yếu của công tác thông tin, tuyên truyền là thực hiện phổbiến rộng rãi trong công chúng các chủ trơng chính sách của Đảng và Nhà nớcbao gồm cả các quyết định của cơ quan lãnh đạo địa phơng, đồng thời các cấp,các ngành phải làm tốt việc nêu gơng ngời tốt việc tốt, phê phán các thói h tậtxấu góp phần tạo dựng nếp sống văn hoá ở cơ sở phụ nữ luôn đi đầu trongcông tác này đây là hình thức giáo dục nhẹ nhàng mà sâu sắc và có hiệu quả
Ngày nay, dới ảnh hởng của CMKH - CN đã và đang xuất hiện nhiềuphơng tiện thông tin đại chúng hiện đại nh điện tử, điện thoại di động làm choviệc truyền tải thông tin diễn ra một cách dễ dàng Tuy nhiên, để xử lý và sửdụng thông tin một cách khoa học và hiệu quả, đòi hỏi tuyên truyền viên, báocáo viên nói chung và chị em phụ nữ làm công tác tuyên truyền nói riêng phảinắm vững kiến thức thông tin và có phơng pháp truyền thụ hiệu quả,điều đó
đòi hỏi chị em phải không ngừng học tập, nâng cao kiến thức đặc biệt là thuthập kênh thông tin trên mạng internet Điều này thực sự khó khăn đối với chị
em phụ nữ miền núi vùng sâu,vùng xa, song dù ở hoàn cảnh nào thời chiếncũng nh thời bình, thành phố cũng nh nông thôn chúng ta đều thấy ở họ đứctính cần cù, chịu thơng, chịu khó tháo vát trong mọi công việc
Một trong những hoạt động văn hoá tiêu biểu ở cơ sở đó là hoạt độngvăn nghệ quần chúng, nói đến văn nghệ là nói đến vai trò của ngời phụ nữ
Trang 26trong tổ chức và biểu diễn Hoạt động văn nghệ quần chúng là dạng hoạt độngvăn nghệ không chuyên, khá hấp dẫn ở các đơn vị văn hoá cơ sở thu hút đợc
đông đảo quần chúng tham gia, thể hiện tính tơi trẻ của cuộc sống cộng đồng
Có thể nói hoạt động văn nghệ quần chúng là diện mạo khởi sắc làm nên sứcsống của một đơn vị văn hoá ở cơ sở, thực tế cho thấy rằng cơ sở nào có chị
em hội phụ nữ Đoàn thanh niên mạnh thì sẽ khơi dậy đợc phong trào vănnghệ, khai thác và bồi dỡng những ngời có năng khiếu văn nghệ làm nòng cốtcho phong trào ở cơ sở, nhằm thu hút đông đảo quần chúng tham gia vào cáchoạt động văn nghệ trong các ngày lễ, ngày tết
Một hoạt động văn hoá tiêu biểu ở cơ sở đó là hoạt động thể dục, thểthao, vui chơi giải trí Đây là một trong những hoạt động phổ biến nhất màhầu nh ở đơn vị cơ sở xã, phờng nào cũng có, sự phát triển hoạt động thể dụcthể thao chứng tỏ sự phối hợp giữa Đoàn thanh niên và Hội phụ nữ rất chặtchẽ, ăn ý
Hoạt động thể dục thể thao không chỉ là mục đích tăng cờng thể chất
mà còn rèn luyện nên những phẩm chất tinh thần nh ý chí bền bỉ, lòng dũngcảm, hoạt bát, thông minh và tinh thần tập thể đồng đội,ngoài ra nó cũng làhoạt động giải trí bổ ích, hấp dẫn đối với mọi lứa tuổi Chúng ta đã từng thấyhình ảnh những cô gái vàng của làng thể thao Việt Nam mang về cho đất nớcnhững tấm huy chơng sáng ngời lòng tự hào dân tộc nhng gần gũi và quenthuộc với chúng ta hơn là hình ảnh những đội bóng đá, bóng chuyền nữ ở khắpcác làng xã khi tham gia thi đấu để chào mừng các ngày lễ, ngày tết
Thông thờng những nơi có điều kiện nh nhà văn hoá, hội trờng sân bãi thì có thể xây dựng thành các điểm vui chơi thờng xuyên, nơi cha có điều kiệnthì tổ chức hoạt động thể dục thể thao, vui chơi giải trí theo định kỳ tại đơn vịcơ sở nhng dù ở mức độ nào cũng luôn thấy vai trò của ngời phụ nữ trong đó
Ngoài ra, chị em phụ nữ còn tham gia tích cực vào hoạt động văn hoáxã hội từ thiện, những tổ chức cứu giúp những vùng bị thiên tai, bão lụt, nhữngngời bị mắc bệnh tệt hiểm nghèo, những nạn nhân chiến tranh, trẻ em mồ côitật nguyền Những cơ quan văn hoá có thể đứng ra tổ chức các điểm vănnghệ từ thiện, các cuộc thi đấu bán vé vì mục đích từ thiện hoặc tổ chức cácsinh hoạt văn hoá phục vụ các đối tợng từ thiện
Nh vậy, hoạt động xây dựng đời sống văn hoá ở cơ sở là rất đa dạng,phong phú - vai trò vị trí của ngời phụ nữ trong các hoạt động ấy nổi lên khá
Trang 27rõ nét, một lần nữa khẳng định rằng phụ nữ có vai trò rất quan trọng trong tổchức và thực hiện các hoạt động văn hoá ở cơ sở.
Cùng với vai trò và thiên chức của ngời mẹ, ngời vợ xây dựng tổ ấm gia
đình hạnh phúc, ngời phụ nữ còn tích cực tham gia vào các hoạt động văn hoá
ở cơ sở và hăng hái tham gia vào các phong trào mà Hội liên hiệp phụ nữ ViệtNam, phát động nh phong trào “Phụ nữ giúp nhau phát triển kinh tế gia đình,cần kiệm xây dựng đất nớc”, “Phụ nữ tích cực học tập, lao động sáng tạo, nuôidạy con tốt, xây dựng gia đình hạnh phúc” nhằm khơi dậy tiềm năng to lớn,sức sáng tạo và truyền thống nhân ái tốt đẹp tạo nên một phong trào rộng lớntrong các tầng lớp phụ nữ tự nguyện giúp nhau vốn, giống, ngày công và kinhnghiệm sản xuất Khuyến khích các tầng lớp phụ nữ tích cực học tập ở mọinơi mọi lúc dới mọi hình thức để năng cao trình độ kiến thức và hiểu biết vềchuyên môn và kỷ năng nghề nghiệp nhằm đạt hiệu quả cao trong lao độngsản xuất và trong các hoạt động xã hôị Đáp ứng nhu cầu CNH- HĐH của đấtnớc
Hiện nay, chị em phụ nữ các cấp đã và đang thi đua thực hiện tốt phongtrào “phụ nữ tích cực hoc tập, lao động sáng tạo xây dựng gia đình hạnh phúc”lôi cuốn đợc rất nhiều chị em tham gia qua đó phụ nũ phát huy đợc năng lựcluôn tìm tòi cái mới, phát huy sáng kiến, cải tiến kỷ thuật, mạnh dạn áp dụngkhoa học kỹ thuật công nghệ vào lao động sản xuất, quản lý, kinh doanh vàtrong hoạt động văn hoá giáo dục nhằm đạt hiệu quả cao, sản phẩm lao động
đạt chất lợng tốt Đặc biệt ngời phụ nữ phải có ý thức trách nhiệm tự học hỏi,tìm hiểu để tổ chức hợp lý cuộc sống gia đình, giáo dục cho các thành viêntrong gia đình có ý thức chấp hành luật pháp, chủ trơng, chính sách của nhà n-
ớc cũng nh tham gia và ủng hộ các phong trào từ TW đến địa phơng Phấn đấuxây dựng nề nếp, ông bà cha mẹ gơng mẫu, con cháu hiếu thuận giữ gìn thuầnphong mĩ tục của văn hoá gia đình Việt Nam, có lối sống lành mạnh khôngmắc vào các tệ nạn xã hội, biết quan tâm đế lợi ích chung của toàn xã hội vàcộng đồng, xây dựng gia đình no ấm, bình đẳng tiến bộ hạnh phúc
Tóm lại, cũng nh những phụ nữ trên thế giới phụ nữ Việt Nam hứa hẹnnhiều tiềm năng phát triển trong tơng lai vì chị em chiếm số đông trong lực l-ợng lao động xã hội Với truyền thống của ngời phụ nữ Việt Nam luôn chịukhó, chịu khổ và biết vun vén cho gia đình hạnh phúc; đồng thời họ còn thamgia tích cực vào hoạt động xã hội, chăm lo xây dựng môi trờng văn hoá lành