Tài liệu Ảnh hưởng của quá trình tự do hóa thương mại docx

Trên cơ sở đó em đi tớixây dựng đề tài “Ảnh hưởng của quá trình tự do hóa thương mại đến hiệu quả xuất khẩu lao động tại công ty Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại S

M C L C ỤC LỤC ỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU 1

I Các khái niệm 3

1 Tự do hóa thương mại 3

2 Các khái niệm liên quan tới xuất khẩu lao động 3

3 Đặc điểm của xuất khẩu lao động : 4

4 Các hình thức xuất khẩu lao động 5

5 Các nhân tố ảnh hưởng đến xuất khẩu lao động 5

6 Từ lí thuyết bên trên tổng kết những thời cơ và thách thức tự do hóa thương mại đem lại nền kinh tế và lĩnh vực xuất khẩu lao động 7

PHẦN II PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG CÔNG TY CÔNG TY 8 I Giới thiệu khái quát về công ty Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông Đà (SIMCO) 8

II Thực trạng trạng xuất khẩu lao động của Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông Đà (SIMCO) 9

1 Thực trạng chung của xuất khẩu lao động việt nam 9

2. Thực trạng xuất khẩu lao động của Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông Đà (SIMCO) 10

III Nghiên cứu ảnh hưởng của tự do hóa thương mại tới công ty Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông Đà (SIMCO) 12

IV Nhận Xét Và Đánh Giá 18

PHẦN III GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIÊU QUẢ XKLĐ CỦA SIMCO TRONG THỜI GIAN TỚI 19 I Các giải pháp chung 19

II Giải pháp cho một số thị thị trường lao động trọng điểm của công ty 20

1. Thị trường Malaysia: 20

2. Thị trường Đài Loan 20

3. Thị trường Hàn Quốc 21

4. Thị trường Nhật Bản 21

5. Thị trường Lào 21

KẾT LUẬN 22

DANH MỤC BẢNG BIỂU

Bảng1: Bảng 1 : Thị trường xuất khẩu lao động trong những năm gần đây……….9 Bảng 2 : Số lao động Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông Đà (SIMCO) theo thị trường các nước………11 Bảng 3 : Mười công ty đi đầu về xuất khẩu lao động trong ba năm 2006,2007,2008 11

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮTWTO:Tổ chức thương mại quốc tế

SIMCO : Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông ĐàXKLĐ : Xuất khẩu lao động

LỜI MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Tiếp cận lịch sử cho thấy việc di chuyển lao động từ quốc gia này sang quốcgia khác đã diễn ra từ khá lâu Các đạo quân đi xâm lược nước ngoài bắt tù binhđem ra chợ bán và những người chủ nô đã mua họ về làm nô lệ phục dịch Tuybóc lột nô lệ hết sức tàn nhẫn nhưng nó đã phần nào lột tả được tầm quan trọng

và tác dụng của việc di chuyển lao động mà ngày nay là xuất khẩu lao động

Với điều kiện thực tế nước ta là một quốc gia đông dân , hiện là nước đông dân thứ 3 Asean và thứ 13 trên thế giới Cụ thể, Tổng cục Thống kê đã chính

thức công bố kết quả cuộc tổng điều tra dân số và nhà ở 1/4/2009 Theo đó, tính

đến 0 giờ ngày 1/4/2009, dân số của Việt Nam là 85.789.573 người, đặc biệt

Việt Nam đang trong thời kì cơ cấu dân số vàng số người trong độ tuổi lao động

chiếm tỉ lệ cao 66% dân số Việt Nam trong độ tuổi 15-59 , cả nước có 43,8 triệu người trong độ tuổi lao động đang có làm việc, chiếm 51.1% dân số Đáng chú

ý, tỷ lệ thiếu việc làm ở nông thôn lên tới 6,1%, còn khu vực thành thị là 2,3%

Với tình trạng tốc độ phát triển nguồn lao động nêu trên, mâu thuẫn giữa laođộng và việc làm ngày càng trở nên gay gắt đối với nền kinh tế Nếu không giảiquyết một cách hài hoà và có những bước đi thích hợp giữa mục tiêu kinh tế và

xã hội sẽ dẫn tới mất ổn định nghiêm trọng về mặt xã hội

Việc mở rộng thị trường xuất khẩu lao động là hướng phát triển kinh tế phùhợp với lộ trình hội nhập tự do hóa thương mại , góp phần giải quyết việc làmcho người lao động trong nước Tuy nhiên, yêu cầu về xuất khẩu lao động tronggiai đoạn tự do hóa thương mại ngày càng khắt khe về trình độ lao động, kỹnăng tay nghề, về kỷ luật lao động và ngoại ngữ, nhất là đối với công việc trongcác công xưởng, nhà máy Hiện tại tay nghề, trình độ của lao động nước ta cònhạn chế, gây khó khăn khi thâm nhập vào thị trường lao động của các nước có

nền kinh tế phát triển.Vậy chúng ta phải làm gì để cho lao động Việt Nam ngaycàng đứng vững và khẳng định được thương hiệu trên thương trường lao độngquốc tế Để giải quyết tốt vấn đề trên không hề dễ dàng Trên cơ sở đó em đi tới

xây dựng đề tài “Ảnh hưởng của quá trình tự do hóa thương mại đến hiệu quả xuất khẩu lao động tại công ty Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông Đà (SIMCO)” nhằm tìm hiểu rõ hơn ảnh

hưởng của tự do hóa thương mại tới dịch vụ xuất khẩu lao động của công ty và

từ đó đưa ra một sô biện pháp để nâng cao hiệu quả của việc xuất khẩu lao động

2 Mục đích nghiên cứu

Tìm hiểu ảnh hưởng của quá trình tự do hóa thương mại đến sự phát triểncủa dịch vụ xuất khẩu lao động nhằm tìm ra biện pháp nâng cao hiệu quả xuấtkhẩu lao động tại Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mạiSông Đà (SIMCO)

3 Phương pháp nghiên cứu

Tham khảo các thông tin trên sách , báo , tạp chí và kế thừa các tài liệu sau

đó tiến hành sử lý so sánh , phân tích và tổng hợp

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Phân tích Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông

Đà (SIMCO) trong giai đoạn những năm gần đây

Phần III Giải pháp nâng cao hiệu quả xuất khẩu lao động tại công ty ty

Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông Đà (SIMCO) trong thời gian tới

Phần I Lý luận chung về ảnh hưởng của quá trình tự do hóa

thương mại tới xuất khẩu lao động

I Các khái niệm

1 Tự do hóa thương mại

Họat động xuất nhập khẩu , trao đổi buôn bán quốc tế diễn ra không gặp phảinhững trở ngại thương mại nào , nhà nước và chính phủ nới lỏng sự can thiệpcủa mình vào các hoạt động thương mại quốc tế như áp dụng các biện pháp cầnthiết để từng bước giảm thiểu những hàng rào thuế quan và hàng rào phi thuếquan , và các công cụ bảo hộ mậu dịch khác trong quan hệ thương mại với nướcngoài, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của các hoạt động thươngmại quốc tế cả về bề rộng và bề sâu

2 Các khái niệm liên quan tới xuất khẩu lao động

Lao động là hoạt động có chủ tính có ý thức của con người nhằm tác động

vào những vật thể tự nhiên làm nó thay đổi phù hợp với lợi ích của mình thôngqua quá trình kết hợp giữa sức lao động và tư liệu sản xuất (sức lao động làtổng hợp thể lực , trí lực của con người trong quá trình lao động tạo ra của cảivật chất , tinh thần cho xã hội )

Khái niệm thị trường lao động.

Thị trường lao động là một bộ phận cấu thành của hệ thống thị trường trongnền kinh tế thị trường phát triển Ở đó diễn ra quá trình thoả thuận, trao đổi, thuêmướn lao động giữa hai bên, bên sử dụng và bên cho thuê lao động

Xuất khẩu lao động là công việc đưa người lao động lao động từ nước sở tại

đi lao động tại các nước có nhu cầu thuê mướn lao động trên cơ sở những hiệpđịnh hoặc những hợp đồng có tính hợp pháp quy định được sự thống nhất giữacác các quốc gia đưa và nhận người lao động

Lao động xuất khẩu là bản thân người lao động có những độ tuổi khác nhau ,

sức khỏe và kĩ năng lao động khác nhau nhưng đều phải đáp ứng được yêu cầucủa nước nhập khẩu lao động

3 Đặc điểm của xuất khẩu lao động :

 Là một lĩnh vực xuất khẩu đặc biệt vượt qua khỏi biên giới lãnh thổquốc gia sở dĩ vậy vì hàng hoá ở đây là loại hàng hóa đặc biệt sức lao động loạihàng hoá không thể tách rời người bán

 Là một loại hoạt động có tính chất xã hội các chính sách xã hội phải đảm bảolàmsao để người lao động ở nước ngoài được lao động như cam kết trong hợpđồng lao động, cũng như đảm bảo các hoạt động công đoàn… hơn nữa, ngườilao động xuất khẩu dẫu sao cũng chỉ có thời hạn, do vậy, cần phải có những chế

độ tiếp nhận và sử dụng người lao động sau khi họ hoàn thành hợp đồng laođộng ở nước ngoài và trở về nước

 Là sự kết hợp hài hòa giữa sự quản lí vĩ mô của nhà nước và sự chủ động tựchụi trách nhiệm của các tổ chức kinh tế thực hiện hoạt động xuất khẩu lao động Ngày nay trong bối cảnh nền kinh tế thị trường và hội nhập kinh tế quốc têthì nhà nước chỉ đóng vai trò là người hỗ trợ cho các doanh nghiệp trong việchướng dẫn, tư vấn và đưa hợp tác lao động vào các chương trình làm việc, đàmphán cấp cao giữa hai chính phủ với các quốc gia trong khu vực cũng như trênthế giới có khả năng tiếp nhận lao động Việt Nam các tổ chức xuất khẩu laođộng cũng chịu trách nhiệm tổ chức đưa đi và quản lý người lao động, tự chịutrách nhiệm về hiệu quả kinh tế trong hoạt động xuất khẩu lao động Và nhưvậy, các hiệp định, các thoả thuận song phương chỉ có tính nguyên tắc,thể hiệnvai trò và trách nhiệm Nhà nước ở tầm vĩ mô

 Là lĩnh vực hoạt đông ngày càng có nhiều sự canh tranh gay gắtKhi xuất khẩu lao động vận động theo quy luật thị trường thì tất yếu nó phảichịu sự tác động của quy luật cạnh tranh và mang tính cạnh tranh Sự cạnh tranh

ở đây diễn ra giữa các nước xuất khẩu lao động với nhau và giữa các doanhnghiệp xuất khẩu lao động trong nước với nhau trong việc dành và thống lĩnh thịtrường xuất khẩu lao động Cạnh tranh giúp cho chất lượng nguồn lao động xuấtkhẩu ngày càng được nâng cao hơn và đem lại lợi ích nhiều hơn cho các bênđồng thời cũng đào thải những cá thể không thể vận động trong vòng xoáy ấy

 Là hoạt động kinh tế mang tính chất nhân văn do việc xuất khẩu laođộng liền với việc di chuyên con người từ nơi này tới nơi khác kéo theo cácphong tục , văn hóa đi theo

4 Các hình thức xuất khẩu lao động

 Căn cứ vào cách thức thực hiện có 4 hình thức xuất khẩu lao động :

 Một là thông qua doanh nghiệp được phép cung ứng lao động theo hợpđồng được kí kết với các bêb nước ngoài

 Hai là thông doanh nghiệp trúng thầu nhận công trình nước ngoài hoặcđầu tư ở nước ngoài đưa lao động của công ty từ nước sở tại sang làmviệc tại nước ngoài

 Ba là thông qua doanh nghiệp đưa lao động đi làm việc dưới hình thứcthực tập nâng cao tay nghề

 Bốn là theo hợp đồng lao động do cá nhân người lao động trực tiếp kýkết với người sử dụng lao động ở nước ngoài

 Căn cứ vào cơ cấu hàng hóa sức lao động có 4 hình thức :

 Một là chuyên gia , kĩ thuật viên có trình độ

 Hai là thợ lành nghề

 Ba là lao động giản đơn

 Căn cứ vào việc di chuyển lao động gồm có 2 hình thức :

 Một là xuất khẩu lao động trực tiếp ra nước ngoài

 Hai là xuất khẩu lao động tại chỗ người lao động trong nước làm việccho các doanh nghiệp FDI, các tổ chức quốc tế qua Internet

5 Các nhân tố ảnh hưởng đến xuất khẩu lao động.

 Ngoài ra, xuất khẩu lao động còn chịu nhiều tác động từ sự phát triểnkinh tế có ổn định hay không của nước tiếp nhận Nếu nền kinh tế có nhữngbiến động xấu bất ngờ xảy ra thì hoạt động xuất khẩu lao động cũng sẽ gặp rấtnhiều khó khăn

 Tình hình dân sô ảnh hướng khá nhiều tới nhu cầu lao động của nướctiếp nhận chẳng hạn vì một lí do nào đó như do kết cấu cơ cấu dân sô mà họthiếu hụt nghiêm trọng lực lượng lao động cho một hoặc một vài lĩnh vực nào

đó thì họ có nhu cầu tiếp nhận thêm lao động từ nước khác Sự thiếu hụt laođộng càng lớn trong khi máy móc chưa thể thay thế hết được con người thì nhucầu thuê thêm lao độngnước ngoài là điều tất yếu

 Sự cạnh tranh của các nước xuất khẩu lao động khác

Trong quá trình tự do hóa thương mại thì cạnh tranh sẽ diễn ra ngày càng gaygắt trong tất cả các lĩnh vưc Đối với xuất khẩu lao động sự cạnh tranh nàymang tác động hai chiều Chiều tích cực: thúc đẩy hoạt động xuất khẩu lao độngcủa nước mình không ngừng tự nâng cao chất lượng hàng hoá sức lao động đểtăng tính cạnh tranh trên thị trường, tạo ra sự phát triển mới cho hoạt động xuấtkhẩu lao động Chiều tiêu cực: cạnh tranh không lành mạnh hoặc tính cạnh tranhyếu sẽ bị đào thải

 Điều kiện giao thông vận tải, thông tin liên lạc giữa quốc gia xuất khẩu lao động và quốc gia tiếp nhận.

Nếu những điều kiện này tốt sẽ góp phần làm giảm chi phí trong hoạt độngxuất khẩu lao động cũng như thuận lợi trong quá trình đưa lao động đi và nhậnlao động về Vì thế hoạt động xuất khẩu lao động sẽ diễn ra thường xuyên vàmạnh mẽ hơn

6 Từ lí thuyết bên trên tổng kết những thời cơ và thách thức tự do hóa thương mại đem lại nền kinh tế và lĩnh vực xuất khẩu lao động

Bản chất của tự do hóa thương mại là sự mở cửa nền kinh tế, đón nhậnnhững luồng gió mới từ bên ngoài vào, kích thích các yếu tố, điều kiện trongnước để phát triển kinh tế Những cơ hội và thách thức mà tự do hóa thương maiđem lại cho các quốc gia tham gia vào quá trình đó là :

Cơ hội

o Tự do hóa thương mại là quá trình xoá bỏ từng bước, từng phần củarào cản về thương mại và đầu tư giữa các quốc gia , các hoạt động thương mạidiễn ra dễ dàng hơn đặc biệt sư luân chuyển vốn và lao động giữa các quốc giacũng trở nên đơn giản hơn trước thúc đẩy phát triển giao lưu buôn bán đầu tưgiữa các nước cũng như việc đẩy mạnh xuất khẩu lao động

o Tự do hóa thương mại tạo điều kiện mở rộng thị trường ngoài nước,khơi thông các nguồn lực trong và ngoài nước để phát triển kinh tế Các doanhnghiệp có điều kiện mở rộng thị trường ra ngoài nước cùng với đó là việc đưanguồn lao động một nguồn lực quan trọng trong quá trình sản xuất sang công tác

và làm việc tại nước ngoài

o Tự do hóa thương mại là cơ hội vươn lên của các quốc gia đang vàkém phát triển Thông qua quá trình tự do hóa thương mại các quốc gia nàyphát huy tối ưu các lợi thế so sánh của mình đồng thời cũng tiếp nhận công nghệtiên tiến, phương pháp quản lý hiện đại trên thế giới Đối với việt nam một nước

có số dân trong độ tuổi lao động cao , lực lượng lao đông dồi dào , người laođộng thông minh cần cù chụi khó ,khả năng tiếp thu học hỏi kinh nghiệm tốt làmột lợi thế cạnh tranh lớn đối với lĩnh vực xuất khẩu lao động của nước ta

Thách thức

o Tự do hóa thương mại là quá trình hợp tác để phát triển nhưng đồngthời cũng là quá trình đấu tranh rất phức tạp của các quốc gia (nhất là các quốc

gia chưa phát triển) để bảo vệ lợi ích của mình, chống lại sự áp đặt phi lý củacác cường quốc mạnh.

o Tự do hóa thương mại cũng thúc đẩy các doanh nghiệp trong nướckhông ngừng đổi mới để nâng cao tính cạnh tranh trên thị trường Đòi hỏi cácdoanh nghiệp xuất khẩu lao động phải chú trọng vào đào tạo nguồn lao động cả

về kĩ thuật lẫn phương diện đạo đức để có được một đội ngũ lao động lành nghêđồng thời có tinh thần trách nhiệm , kỉ luật cao trong công việc khi đó thì laođộng việt nam mới có thể có chỗ đứng và vị thế trên thị trường lao động thếgiới

Tóm lại các quốc gia dù là cường quốc kinh tế hay kém phát triển nhưng trong

xu hướng chung thì tự do hóa thương mại đem lại cả những thời cơ và tháchthức cho những quốc gia này Quốc gia nào biết nắm lấy thời cơ, tận dụng thời

cơ đồng thời biết đương đầu, đối phó với những thách thức thì quốc gia ấy ắt sẽmạnh

PHẦN II PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG CÔNG TY CÔNG TY

I Giới thiệu khái quát về công ty Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông Đà (SIMCO)

Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông Đà)(SIMCO SDA) là một đơn vị thành viên của Tổng công ty Sông Đà tiền thân làTrung tâm Hợp tác lao động nước ngoài Sông Đà với chức năng chính là thựchiện hoạt động xuất khẩu lao động Năm 2000, để phù hợp với sự phát triển,Trung tâm được nâng cấp lên thành Công ty cung ứng nhân lực Quốc tế vàThương mại Sông Đà

SIMCO hoạt động trong nhiều lĩnh vực khác nhau (Xuất khẩu lao động; Kinhdoanh bất động sản; Đầu tư tài chính; Giáo dục đào tạo; Kinh doanh lữ hành du

lịch) trong đó xuất khẩu lao động là hoạt động chủ lực Công ty được đánh giá

là một trong 10 đơn vị cung ứng lao động hàng đầu của Việt Nam, được Bộ Laođộng - TBXH và Bộ Xây dựng khen thưởng nhiều lần Hiện nay lao động củaSIMCO đã và đang có mặt tại hơn 10 quốc gia trên thế giới như: Bulgaria, Liên

Xô, Đức, Irắc, Séc, UAE, Lào, Libya, Đài Loan, Síp, Nhật Bản, Malaysia, HànQuốc Ngành nghề: công nhân công xưởng, xây dựng; trồng trọt, dịch vụ

II Thực trạng trạng xuất khẩu lao động của Công ty Cổ phần Cung ứng nhân lực Quốc tế và Thương mại Sông Đà (SIMCO)

1 Thực trạng chung của xuất khẩu lao động việt nam

Xuất khẩu lao động (XKLĐ) là một chủ trương lớn của Đảng - Nhà Nước phùhợp với nguyện vọng của người lao động, góp phần giải quyết việc làm, nângcao thu nhập và tay nghề cho người lao động, mang lại nguồn thu ngoại tệ chođất nước Trong những năm gần đây với những chính sách hỗ trợ thúc đẩy xuấtkhẩu lao động của chính phủ và những nỗ lực tìm kiếm thị trường của các công

ty trong điều kiện mở cửa nền kinh tế tuy gặp phải nhiều khó khăn và tháchthức nhưng cũng đã đạt được thành tựu đáng kể

Bảng 1 : Thị trường xuất khẩu lao động trong những năm gần đây

Lao 6.200 5.600 6.200 6.782 8.324 9.070 922