Đường lối quốc phòng và an ninh bài 811

Nhà nước thực hiện quyền chủ quyền về việc thăm dò, khai thác, quản lý và bào tồn tài nguyên thuộc vùng nước bên trên đáy biển, đáy biển và lòng đất dưới đáy biển; về các hoạt động khác

Bài 8 XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ CHỦ QUYỀN BIỂN, ĐẢO, BIÊN GIỚI QUỐC GIA TRONG TÌNH HÌNH MỚI

A GIỚI THIỆU BÀI HỌC

1 Tầm quan trọng của bài

Trang bị cho sinh viên những kiến thức cơ bản về chủ quyền biển, đảo, biên giới quốc gia của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam; những nội dung chủ yếu về xây dựng và bảo vệ chủ quyền biển, đảo, biên giới quốc gia của nước ta trong tình hình hiện nay.

Nâng cao lòng tự hào yêu nước và ý thức trách nhiệm công dân trong việc góp phần xây dựng, bảo vệ và giữ gìn toàn vẹn chủ quyền biển, đảo, biên giới quốc gia của Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

2 Nội dung chính của bài

- Xây dựng và bảo vệ chủ quyền biển, đảo Việt Nam

- Xây dựng và bảo vệ chủ quyền biên giới quốc gia

3 Nội dung khó cần lưu ý

- Nguyên tắc, chính sách, nhiệm vụ quản lý và bảo vệ biển, đảo

- Quan điểm của Đảng và Nhà nước ta về xây dựng và bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia

B TÓM TẮT NỘI DUNG BÀI HỌC

I XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ CHỦ QUYỀN BIỂN, ĐẢO VIỆT NAM

1 Biển đảo Việt Nam

a Khái quát chung

Việt Nam có ba mặt trông ra biển: Đông, Nam và Tây Nam, bờ biển dài 3.260 km, từ Móng Cái đến Hà Tiên Phần Biển Đông thuộc chủ quyền Việt Nam

mở rộng về phía Đông và Đông Nam, có thềm lục địa, các đảo và quần đảo lớn nhỏ bao bọc Riêng Vịnh Bắc Bộ đã tập trung một quần thể gần 3.000 hòn đảo trong khu vực Vịnh Hạ Long, Bái Tử Long; các đảo Cát Hải, Cát Bà, Bạch Long Vĩ; xa hơn là quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa; phía Tây Nam và Nam có các nhóm đảo Côn Sơn, Phú Quốc và Thổ Chu Các vùng biển và thềm lục địa thuộc chủ quyền, quvền chủ quyền và quyền tài phán của Việt Nam bao gồm:

- Hệ thống đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải của Việt Nam: Là đường gãy khúc nối liền các điểm được lựa chọn tại ngấn nước thủy triều thấp nhất dọc theo bờ biển và các đảo gần bờ do Chính phủ Việt Nam xác định và công

bố Đường cơ sở VN là 11 điểm bao gồm: Hòn Nhạn, hòn Đá lẻ, Hòn Tài Lớn, Hòn Bông Lang, Hòn Bảy Cạnh, Hòn Hải, Hòn Đôi, Mũi Đại Lãnh, Hòn Ông Căn, Đảo Lý Sơn, Đảo Cồn Cỏ.

- Vùng nội thủy của Việt Nam: Là vùng biển phía trong đường cơ sở và giáp

với bờ biển Việt Nam, bao gồm: các vùng nước phía trong đường cơ sở; vùng

nước cảng được giới hạn bởi đường nối các điểm nhô ra ngoài khơi xa nhất của

các công trình thiết bị thường xuyên là bộ phận hữu cơ của hệ thống cảng Nhà

nước thực hiện chủ quyền hoàn toàn, tuyệt đối và đầy đủ với nội thủy như trên

lãnh thổ đất liền, mọi tàu thuyền nước ngoài ra vào vùng nội thủy phải tuân thủ

pháp luật Việt Nam nói riêng và của quốc gia ven biển nói chung.

- Lãnh hải của Việt Nam: Là một dải biển ven bờ nằm ngoài và tiếp liền với

nội thủy, có chiều rộng 12 hải lý tính từ đường cơ sở ven bờ lục địa Việt Nam và thuộc chủ quyền hoàn toàn của nước ta trên biển Ranh giới bên ngoài của lãnh hải là đường biên giới quốc gia trên biển, đường này chạy song song với đường

cơ sở và cách đường cơ sở 12 hải lý Lãnh hải của các đảo, quần đảo xa bờ, của quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa rộng 12 hải lý tính từ đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải của các đảo thuộc các quần đảo đó.

Nhà nước thực hiện chủ quyền đầy đủ và toàn vẹn đối với lãnh hải và vùng trời, đáy biển và lòng đất dưới đáy biển của lãnh hải Tàu thuyền nước ngoài được hưởng quyền đi qua không gây hại trong lãnh hải Việt Nam Trên cơ sở tôn trọng hòa bình, độc lập, chủ quyền, pháp luật Việt Nam và điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên Các phương tiện bay nước ngoài không được vào vùng trời ở trên lãnh hải Việt Nam, trừ trường hợp được sự đồng ý của Chính phủ Việt Nam hoặc thực hiện theo điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên.

- Vùng tiếp giáp lãnh hải của Việt Nam: Là vùng biển tiếp liền và nằm ngoài lãnh hải, có chiều rộng 12 hải lý tính từ ranh giới ngoài của lãnh hải Nhà nước thực hiện quyền chủ quyền, quyền tài phán quốc gia và các quyền khác,… thực hiện kiểm soát nhằm ngăn ngừa và trừng trị hành vi vi phạm pháp luật về hải quan, thuế, y tế, xuất nhập cảnh xảy ra trên lãnh thổ hoặc trong lãnh hãi Việt Nam.

- Vùng đặc quyền về kinh tế của Việt Nam: Là vùng biển tiếp liền và nằm ngoài lãnh hải Việt Nam, hợp với lãnh hải thành một vùng biển có chiều rộng 200 hải lý tính từ đường cơ sở Lãnh hải không phải là một phần của vùng đặc quyền kinh tế, nhưng vùng tiếp giáp lãnh hải được coi như một phần của vùng đặc quyền kinh tế Phạm vi vùng đặc quyền kinh tế gồm khối nước, đáy biển và lòng đất dưới đáy biển và vùng trời phía trên của khối nước rộng 200 hải lý tính từ đường

cơ sở Vùng đặc quyền kinh tế được đặt dưới chế độ pháp lý riêng, không hoàn toàn theo chế độ pháp lý quốc gia hay pháp lý quốc tế mà có phần theo pháp luật quốc gia, có phần theo pháp luật quốc tế (là vùng biển có tính chất đặc thù, mang nặng tính thỏa hiệp) Nhà nước thực hiện quyền chủ quyền về việc thăm dò, khai thác, quản lý và bào tồn tài nguyên thuộc vùng nước bên trên đáy biển, đáy biển

và lòng đất dưới đáy biển; về các hoạt động khác nhằm thăm dò, khai thác vùng này vì mục đích kinh tế; Quyền tài phán quốc gia về lắp đặt và sử dụng đảo nhân tạo, thiết bị và công trình trên biển; nghiên cứu khoa học biển, bảo vệ và gìn giữ môi trường biển; Các quyền và nghĩa vụ khác phù hợp với pháp luật quốc tế; Nhà nước tôn trọng quyền tự do hàng hải, hàng không; quyền đặt dây cáp, ống dẫn ngầm và hoạt động sử dụng biển hợp pháp của các quốc gia khác trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam theo quy định của Luật Biển Việt Nam và điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên, không làm phương hại đến quyền chủ quyền, quyền tài phán quốc gia và lợi ích quốc gia trên biển của Việt Nam.

- Thềm lục địa của Việt Nam: Là vùng đáy biển và lòng đất dưới đáy biển, tiếp liền và nằm ngoài lãnh hải Việt Nam, trên toàn bộ phần kéo dài tự nhiên của lãnh thổ đất liền, các đảo và quần đảo của Việt Nam cho đến mép ngoài của rìa lục địa Trong trường hợp mép ngoài của rìa lục địa này cách đường cơ sở chưa

đủ 200 hải lý thì thềm lục địa nơi đó được kéo dài đến 200 hải lý tính từ đường cơ

sở Trong trường hợp mép ngoài của rìa lục địa này vượt quả 200 hải lý tính từ đường cơ sở thì thềm lục địa nơi đó được kéo dài không quá 350 hải lý tính từ đường cơ sở.

Chế độ pháp lý thềm lục địa Việt Nam: Chế độ pháp lý đối với đáy biển và lòng đất dưới đáy biển của thềm lục địa là giống với chế độ pháp lý của vùng đặc

quyền kinh tế Điểm khác nhau cơ bản là vùng đặc quyền kinh tế phải tuyên bố, còn thềm lục địa là đương nhiên, đồng thời cơ sở khoa học và pháp lý xác định chúng cũng khác nhau Thềm lục địa là sự trải dài tự nhiên của lục địa và trong một số trường hợp thềm lục địa có thể mở rộng ra ngoài giới hạn 200 hải lý đến tối đa là 350 hải lý, còn vùng đặc quyền kinh tế chỉ có thể mở rộng tối đa 200 hải lý.

b Quần đảo Hoàng Sa và quần đảo Trường Sa

- Hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa có vị trí hết sức quan trọng đối với đất nước ta Hai quần đảo này nằm giữa Biển Đông, nơi có những tuyến đường hàng hải quan trọng nhất của thế giới đi qua Ngoài ra, do vị trí nằm trải dài theo hướng bờ biển Việt Nam, Hoàng Sa và Trường Sa là những vị trí tiền tiêu bảo vệ sườn đông của đất nước, cũng như các vùng biển và thềm lục địa của Việt Nam.

về kinh tế, hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa có nhiều nguồn tài nguyên sinh vật và khoáng sản phong phú và đa dạng, đặc biệt là tài nguyên dầu khí.

- Quần đảo Hoàng Sa là một quần đảo san hô nằm trong khoảng từ 111° đến 113° kinh độ Đông, từ 15°45’đến 17° 15’ vĩ độ Bắc Ở phía ngoài cửa vịnh Bắc

Bộ, phía bắc Biển Đông, trên con đường biển quốc tế từ châu Âu đến các nước ở phía đông và đông bắc châu Á và giữa các nước châu Á với nhau.

Quần đảo Hoàng Sa gồm trên 30 đảo, đá, bãi cạn, chia làm hai nhóm: Nhóm

An Vĩnh (Amphitrite Group) ở phía đông gồm khoảng 12 đảo, đá, bãi cạn , trong

đó có hai đảo lớn là Phú Lâm và Linh Côn, mỗi đào rộng khoảng 1,5 km2; Nhóm Lưỡi Liềm (Crescent Group) ở phía tây gồm nhiều đảo xếp vòng cung, trong đó

có các đảo chính: Bắc, Hoàng Sa, Quang Ảnh, Hữu Nhật, Quang Hòa, Duy Mộng, Chỉm Yến, Tri Tôn Riêng đảo Hoàng Sa có trạm khí tượng của Việt Nam hoạt động từ năm 1938 đến 1947, được Tổ chức Khí tượng Quốc tế đặt số hiệu 48.860 (số 48 chỉ khu vực Việt Nam).

- Cách quần đảo Hoàng Sa khoảng 200 hải lý về phía nam là quần đảo Trường Sa, bao gồm khoảng 138 đảo, đá, bãi ngầm, vành đai san hô, nằm trong khoảng từ 6°30’ đến 12° vĩ độ Bắc và khoáng từ 111°30’ đến 117°20’ kinh tuyến Đông, cách Cam Ranh 248 hải lý, cách đảo Hải Nam (Trung Quốc) 595 hải lý Quần đảo Trường Sa được chia làm tám cụm: Cụm Song Tử là một tập hợp các thực thề địa lý nằm ờ phần tây bắc của quần đảo Trường Sa; Cụm Thị Tứ là một tập hợp các thực thể địa lý năm ở phía nam của cụm Song Tử và phía bắc của cụm Loại Ta; Cụm Loại Ta là tập hợp các thực thể địa lý nằm ở phía nam của cụm Thị Tứ và phía bắc của cụm Nam Yết; Cụm Nam Yết là một tập hợp các thực thể địa lý năm ở phía nam cụm Loại Ta và phía bắc của cụm Sinh Tồn; Cụm Sinh Tồn

là một tập hợp các thực thể địa lý nằm ở phía nam cụm Nam Yết; Cụm Trường Sa

là một tập hợp các thực thể địa lý nằm dàn trải theo chiều ngang từ tây sang đông

ở phía nam của các cụm Nam Yết, Sinh Tồn và phía bắc của cụm Thám Hiểm, chủ yếu giữa hai vĩ tuyến 8° Bắc và 9° Bắc; Cụm Thám Hiểm còn gọi là cụm An Bang là một tập hợp các thực thể địa lý ở phía nam của quần đảo Trường Sa; Cụm Bình Nguyên là một tập hợp các thực thể địa lý hợp thành từ phần phía Đông của quần đảo Trường Sa, trong khu vực gần với đảo Palawan (Philippines) Điều kiện

tự nhiên và khí hậu vùng này rất khắc nghiệt, nắng gió, giông bão thường xuyên, thiếu nước ngọt, nhiều đảo không có cây.

- Cho đến đầu thế kỷ XX, không có nước nào tranh chấp chủ quyền trên hai quần đảo đối với Việt Nam Tuy nhiên, hiện nay hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam đã bị nhiều nước yêu sách và trở thành đối tượng tranh chấp gay gắt về chủ quyền.

2 Nội dung quản lý, bảo vệ biển đảo Việt Nam trong thời kỳ mới

a Nguyên tắc, chính sách, nhiệm vụ quản lý và bảo vệ biển, đảo

- Nguyên tắc quản lý và bảo vệ biển, đảo:

+ Quản lý và bảo vệ biển được thực hiện thống nhất theo quy định của pháp luật Việt Nam, phù hợp với Hiến chương Liên hợp quốc và các điều ước quốc tế khác mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên.

+ Các cơ quan, tổ chức và mọi công dân Việt Nam có trách nhiệm bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền, quyền tài phán quốc gia trên các vùng biển, đảo và quần đảo, bảo vệ tài nguyên và môi trường biển.

+ Nhà nước giải quyết các tranh chấp liên quan đến biển, đảo với các nước khác bằng các biện pháp hòa bình, phù hợp với Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982, pháp luật và thực tiễn quốc tế.

- Chính sách quản lý và bảo vệ biển, đảo:

+ Phát huy sức mạnh toàn dân tộc và thực hiện các biện pháp cần thiết bảo

vệ chủ quyền, quyền chủ quyền, quyền tài phán quốc gia trên các vùng biển, đảo

và quần đảo, bảo vệ tài nguyên và môi trường biển, phát triển kinh tế biển.

+ Xây dựng và thực hiện chiến lược, quy hoạch, kế hoạch quản lý, sử dụng, khai thác, bảo vệ các vùng biển, đảo và quần đảo một cách bền vững, phục vụ mục tiêu xây dựng, phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng và an ninh.

+ Khuyến khích tổ chức, cá nhân đầu tư lao động, vật tư, tiền vốn và áp dụng thành tựu khoa học-kỹ thuật, công nghệ vào việc sử dụng, khai thác, phát triển kinh tế biển, bảo vệ tài nguyên và môi trường biển, phát triển bền vững các vùng biển phù hợp với điều kiện của từng vùng biển, bảo đảm yêu cầu quốc phòng và an ninh; tăng cường thông tin, phổ biển về tiềm năng, chính sách, pháp luật về biển.

+ Khuyến khích và bảo vệ hoạt động thủy sản của ngư dân trên các vùng biển, bảo hộ hoạt động của tổ chức, công dân Việt Nam ngoài các vùng biển Việt Nam phù hợp với điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

là thành viên, pháp luật quốc tế, pháp luật của quốc gia ven biển có liên quan + Đầu tư bảo đảm hoạt động của các lực lượng làm nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát trên biển, nâng cấp cơ sở hậu cần phục vụ cho các hoạt động trên biển, đảo

và quần đảo, phát triển nguồn nhân lực biển.

+ Thực hiện các chính sách ưu tiên đối với nhân dân sinh sống trên các đảo

và quần đảo; chế độ ưu đãi đối với các lực lượng tham gia quản lý và bảo vệ các vùng biển, đảo và quần đảo.

- Nhiệm vụ bảo vệ biển, đảo trong thời kỳ mới:

+ Bảo đảm sự tôn trọng các quyền và lợi ích chính đáng của quốc gia trong Biển Đông, bảo vệ sự toàn vẹn các vùng biển đảo của Tổ quốc.

Bảo vệ chủ quyền quốc gia trên biển là bảo vệ các quyền và lợi ích của quốc gia trong phạm vi các vùng biển và thềm lục địa theo các chế độ pháp lý khác nhau, phù hợp với luật pháp quốc tế Bảo vệ chủ quyền quốc gia đối với các hải đảo, quần đảo của Việt Nam trong Biển Đông, đặc biệt là các quần đảo của Việt Nam đang bị các nước xâm chiếm, tranh chấp.

+ Bảo vệ an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội và văn hóa trên biển và vùng ven biển.

Bảo vệ an ninh quốc gia trên mọi lĩnh vực: Chính trị, tư tưởng, văn hóa, khoa học công nghệ, quốc phòng và an ninh Ngăn chặn kịp thời người và phương tiện xâm nhập đát liên để tiến hành các hoạt động phá hoại, gây rối, làm gián diệp, truyền bá văn hoá đồi trụy và thực hiện các hành vi tội phạm khác; Bảo vệ lao động sản xuất, tính mạng và tài sản của Nhà nước và nhân dân trên biển và ven

biển; Bảo đảm trật tự, an toàn giao thông trên biển và ven biển; Bảo vệ môi trường, xử lý các vụ ô nhiễm môi trường; Phòng chống và khắc phục hậu quả thiên tai; Thực hiện tìm kiếm - cứu nạn; Phòng ngừa và chế ngự các xung đột vì tranh giành lợi ích giữa các tổ chức và cá nhân trong sử dụng và khai thác biển + Bảo vệ Đảng, Nhà nước, nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ sự nghiệp đổi mới trên hướng biển.

Đảng, Nhà nước, nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa là một thể thống nhất; Nhà nước ta đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng, là Nhà nước xã hội chủ nghĩa, của dân, do dân, vì dân Vì vậy, bảo vệ Đảng gắn liền với bảo vệ Nhà nước, bảo

vệ nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa.

3 Một số giải pháp tăng cường xây dựng, quản lý, bảo vệ biển đảo trong tình hình mới

a Tăng cường tiềm lực bảo vệ biển, đảo trên các lĩnh vực chính trị, kinh

tế - xã hội, tư tưởng - văn hoá, khoa học giáo dục

- Tăng cường giáo dục, nâng cao nhận thức gắn liền với chỉnh đốn, xây dựng Đảng.

Xây dựng, chỉnh đốn Đảng để Đảng thực sự trong sạch, vững mạnh là nhiệm vụ then chốt hàng đầu nhằm bảo đảm giữ vững nhân tổ tạo ra mọi thắng lợi của nhân dân ta trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Tiếp tục đổi mới và nâng cao chất lượng công tác giáo dục, bồi dưỡng kiến thức quốc phòng, an ninh cho cán bộ, công chức và cho toàn dân, làm cho những quan điểm, chủ trương, đường lối lãnh đạo sáng suốt của Đảng thành sức mạnh hành động của cả dân tộc để xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

- Thực hiện thắng lợi chiến lược phát triển kinh tế - xã hội ở vùng ven biển, hải đảo làm nền tàng giữ vững ổn định, bảo vệ biển, đảo.

Kinh tế phát triển, xã hội ổn định thì sức mạnh quốc phòng và an ninh được tăng cường Đất nước có điều kiện đầu tư cho lực lượng vũ trang có trang bị kỹ thuật hiện đại, nhất là lực lượng hải quân, không quân là những quân chủng sử dụng nhiều vũ khí trang bị kỹ thuật cao trong tác chiến.

Kinh tế - xã hội phát triển ở vùng ven biển, hải đảo sẽ là nguồn nội lực đảm bảo vững chắc cho lực lượng vũ trang trên hướng biển về mọi mặt, không chỉ về cơ sở vật chất hậu cần - kỹ thuật, lương thực, thực phẩm, vũ khí đạn được, mà còn cung cấp cho các lực lượng vũ trang những con người toàn diện, có phẩm chất đạo đức và trình độ năng lực để hoàn thành tốt nhiệm

vụ bảo vệ biển, đảo.

- Bồi dưỡng nhân lực, xây dựng tiềm lực khoa học - công nghệ biển.

Bồi dưỡng nguồn lực lao động, xây dựng tiềm lực khoa học - công nghệ biển là việc làm cấp thiết hiện nay để phát triển kinh tế biển theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa; đồng thời cũng nhằm đáp ứng nhu cầu xây dựng các lực lượng vũ trang trong thời kỳ mới.

b Tăng cường tiềm lực quốc phòng và an ninh kết hợp với hoạt động đối ngoại bảo vệ biển, đảo

- Tăng cường hiệu lực quản lý Nhà nước trên biển.

Quản lý nhà nước trên biển là sự tác động có tổ chức và điều chỉnh bằng pháp luật của Nhà nước đối với các quá trình kinh tế - xã hội, các hoạt động của xã hội và hành vi của con người trên biển nhằm duy trì và phát triển các mối quan hệ, các hoạt động theo đúng định hướng của Nhà nước trong việc khai thác, thăm dò các tiềm năng của biển, thực thi chủ quyền, các quyền chủ quyền và quyền tài phán quốc gia trên các vùng biển, hải đảo và thềm lục địa quốc gia.

- Xây dựng thế trận “kết hợp kinh tế với quốc phòng và an ninh” trên biển.

Thế trận “kết hợp kinh tế với quốc phòng và an ninh” trên biển nằm trong thế trận quốc phòng toàn dân và an ninh nhân dân của cả nước, về không gian, thế trận kết hợp kinh tế với quốc phòng và an ninh trên biển, phải gắn kết chặt chẽ giữa biển, đảo và lãnh thổ ven biển.

- Xây dựng quân đội đáp ứng yêu cầu bảo vệ biển, đảo trong thời kỳ mới.

Quan tâm, chăm lo xây dựng quân đội nhân dân, công an nhân dân là lực lượng nòng cốt

trong sự nghiệp quốc phòng và an ninh Tăng cường sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng, sự quản lý tập trung thống nhất của Nhà nước đối với quân đội nhân dân, công an nhân dân và sự nghiệp quốc phòng và an ninh.

- Đẩy mạnh hoạt động đối ngoại và hợp tác quốc tế, tạo lập môi trường thuận lợi để phát triển.

Trong Điều kiện tình hình hiện nay trên Biển Đông, hoạt động đối ngoại có vai trò hết sức quan trọng có thể khai thác những nhân tố tích cực, hạn chế những nhân tố tiêu cực, góp phần to lớn vào việc bảo vệ chủ quyền và lợi ích quốc gia, giữ vững hòa bình và ổn định trên biển.

- Tăng cường hoạt động pháp lý trên trường quốc tế, tạo cơ sở bảo vệ biển, đảo bền vững Trong lịch sử phát triển của nhân loại, các hoạt động pháp lý trên biển đã hình thành và phát triển để điều chỉnh, giải quyết những mâu thuẫn về quyền lợi trên biển giữa các quốc gia, dân tộc.

II XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ BIÊN GIỚI QUỐC GIA

1 Biên giới quốc gia

Biên giới quốc gia của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là đường và mặt phẳng thẳng đứng theo đường đó để xác định giới hạn lãnh thổ đất liền, các đảo, các quần đảo trong đó

có quần đảo Hoàng Sa và quần đảo Trường Sa, vùng biển, lòng đất, vùng trời của nước Cộng hoà

xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Biên giới quốc gia Việt Nam được xác định bằng hệ thống các mốc quốc giới trên thực địa, được đánh dấu bằng các toạ độ trên hải đồ và thể hiện bằng mặt phẳng thẳng đứng theo lãnh thổ Việt Nam Biên giới quốc gia Việt Nam bao gồm biên giới quốc gia trên đất liền, trên biển, trên không, trong lòng đất.

Biên giới quốc gia trên đất liền là phân định lãnh thổ trên bề mặt đất liền của vùng đất

quốc gia Trong thực tế, biên giới quốc gia trên đất liền được xác lập dựa vào các yếu tố địa hình (núi, sông, suối, hồ nước, thung lũng ); thiên văn (theo kinh tuyến, vĩ tuyến); hình học (đường lối liền các điểm quy ước).

Biên giới quốc gia trên biển là phân định lãnh thổ trên biển giữa các quốc gia có bờ biển liền kề hay đối diện nhau; là ranh giới phía ngoài của lãnh hải Biên giới quốc gia trên biển của quốc gia quần đảo là đường biên giới quốc gia phân định lãnh thổ quốc gia với biển cả Đối với các đảo của một quốc gia nằm ngoài phạm vi lãnh hải của quốc gia, biên giới quốc gia trên biển là đường ranh giới phía ngoài của lãnh hải bao quanh đảo

Biên giới quốc gia trên biển của Việt Nam được hoạch định và đánh dấu bằng các toạ độ trên hải đồ là ranh giới phía ngoài lãnh hải của đất liền, lãnh hải của đảo, lãnh hải của quần đảo của Việt Nam, được xác định theo Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 và các điều ước quốc tế giữa Việt Nam và các quốc gia hữu quan

Biên giới quốc gia trên không là biên giới phân định vùng trời giữa các quốc gia liền kề hoặc các vùng trời quốc tế, được xác định bởi mặt phẳng thẳng đứng từ biên giới quốc gia trên đất liền và biên giới quốc gia trên biển lên trên vùng trời Trong điều kiện khoa học và công nghệ phát triển, việc xác lập biên giới quốc gia trên không có ý nghĩa ngày càng quan trọng trong việc thực hiện chủ quyền đối với vùng trời quốc gia Đến nay chưa có quốc gia nào quy định độ cao cụ thể của biên giới quốc gia trên không

Biên giới quốc gia trong lòng đất là phân định lãnh thổ quốc gia trong lòng đất phía dưới vùng đất quốc gia, nội thuỷ và lãnh hải, được xác định bởi mặt phẳng thẳng đứng từ biên giới quốc gia trên đất liền và biên giới quốc gia trên biển xuống lòng đất Độ sâu cụ thể của biên giới trong lòng đất được xác định bằng độ sâu mà kĩ thuật khoan có thể thực hiện Đến nay, chưa có quốc gia nào quy định độ sâu cụ thể của biên giới trong lòng đất

Khu vực biên giới là vùng lãnh thổ tiếp giáp biên giới quốc gia có quy chế, quy định đặc

biệt do Chính phủ ban hành nhằm bảo vệ an toàn biên giới Khu vực biên giới Việt Nam bao gồm: khu vực biên giới trên đất liền gồm xã, phường, thị trấn có một phần địa giới hành chính trùng hợp với biên giới quốc gia Việt Nam trên đất liền; khu vực biên giới quốc gia Việt Nam trên biển được tính từ biên giới quốc gia trên biển vào hết địa giới hành chính xã, phường, thị trấn giáp biển và đảo, quần đảo; khu vực biên giới trên không gồm phần không gian dọc theo biên giới quốc gia có chiều rộng mười kilômét tính từ biên giới Việt Nam trở vào.

2 Nội dung, quan điểm xây dựng và bảo vệ biên giới quốc gia

Xây dựng và bảo vệ biên giới quốc gia là thực hiện tổng thể các biện pháp để bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, bảo vệ tài nguyên, môi sinh, môi trường, lợi ích quốc gia trên khu vực biên giới; giữ gìn an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội ở khu vực biên giới.

Trong hoà bình, bảo vệ biên giới quốc gia là tổng thể các biện pháp mà hệ thống chính trị,

xã hội, các lực lượng vũ trang khu vực biên giới áp dụng nhằm tuần tra, giữ gìn nguyên vẹn, chống lại sự xâm phạm biên giới quốc gia Bộ đội Biên phòng là lực lượng chuyên trách và làm nòng cốt trong bảo vệ biên giới quốc gia Khi có xung đột hoặc chiến tranh, các biện pháp bảo vệ biên giới quốc gia được thể hiện rõ qua các trạng thái sẵn sàng chiến đấu: thường xuyên, tăng cường và cao.

a Nội dung xây dựng và bảo vệ biên giới quốc gia

- Quản lý, bảo vệ chủ quyền biên giới trên đất liền, trên biển, trên không và trong lòng đất Nhà nước thông qua các hoạt động thiết lập chủ quyền đối với lãnh thổ, chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán đối với các vùng biển, quyền phân định biên giới lãnh thổ của mình với các quốc gia khác.

Nhà nước tổ chức ra các lực lượng để quản lý, bảo vệ chủ quyền biên giới quốc gia trên đất liền, trên biển, vùng trời và lòng đất.

Nhà nước thông qua các hoạt động ngoại giao độc lập, tự chủ của mình trong quá trình tham gia ký kết các điều ước quốc tế phù hợp với lợi ích chung của cộng đồng quốc tế và lợi ích của Việt Nam để bảo vệ được chủ quyền, lợi ích của dân tộc.

- Quản lý, bảo vệ an ninh chỉnh trị, trật tự, an toàn xã hội trên khu vực biên giới.

Quản lý, bảo vệ chủ quyền biên giới gắn liền với quản lý, bảo vệ an ninh chính trị, trật tự,

an toàn xã hội trên khu vực biên giới.

Bộ đội Biên phòng phối hợp với các lực lượng, các biện pháp nghiệp vụ an ninh biên phòng, cảnh sát đấu tranh chống bọn tình báo gián điệp phản động, bọn nội gián, bọn biến chất thái hóa, bọn cơ hội, xét lại hoạt động chống phá cách mạng, câu kết với kè địch bên ngoài gây bạo loạn, lật đổ, làm mất ổn định chỉnh trị; đấu tranh chống các loại tội phạm, giữ vững trật tự,

an toàn xã hội.

Tăng cường sức mạnh quốc phòng, khả năng sẵn sàng chiến đấu của các lực lượng vũ trang nhân dân đánh thắng chiến tranh xâm lược, xung dột vụ trang, can thiệp quân sự kết hợp bạo loạn, lật đổ giữ vững ổn định biên giới, bảo vệ Đảng bảo vệ chính quyền, bảo vệ nhân dân Căn cứ vào quy định của pháp luật, Bộ đội Biên phòng phối hợp với các lực lượng hải quân, cảnh sát biển và các cơ quan, bộ, ngành để bảo vệ quản lý tài nguyên, môi trường, lợi ích quốc gia trên biên giới và các vùng biển Việt Nam.

- Quản lý, bảo vệ công trình quốc phòng trên khu vực biên giới, các công trình bảo vệ biên giới.

Chủ động đối phó chiến tranh xâm lược, xung đột vũ trang trên biên giới, các công trình chiến đấu, phòng thủ và công trinh phục vụ chiến đấu, công trình phòng tránh được xây dựng từ thời bình; các công trình bảo vệ biên giới, công trình cố định đường biên giới để giữ vững ổn định biên giới quốc gia

Bộ đội Biên phòng là thành viên trong khu vực phòng thủ tỉnh biên giới, là lực lượng chuyên trách, nòng cốt trong quản lý, bảo vệ chủ quyền biên giới Do đó, phải kết hợp chặt chẽ quản lý địa bàn khu vực biên giới, quản lý bảo vệ đường biên, cột mốc với bảo vệ các công trình quốc phòng trên biên giới để tăng thêm tiềm lực quốc phòng trong phòng thù, bảo vệ biên giới.

- Quản lý, bảo vệ việc thực thi pháp luật, quy chế biên giới và các điều ước quốc tế về biên

Để tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước đối với biên giới quốc gia, Nhà nước ban hành nhiều văn bản pháp luật về biên giới, các văn bàn pháp luật có liên quan đến biên giới, ký kết các hiệp định về biên giới với các nước láng giềng và các điều ước quốc tế về biên giới.

Để quản lý bảo vệ giữ vững chủ quyền, an ninh, trật tự trên khu vực biên giới, Bộ đội Biên phòng là cơ quan chủ trì và phối hợp với các lực lượng duy trì việc chấp hành pháp luật về biên giới, quy chế biên giới, các hiệp định về quy chế biên giới và điều ước quốc tế về biên giới để giữ vững chủ quyền, an ninh biên giới, lợi ích quốc gia.

- Quản lý xuất, nhập cảnh, quá cảnh tại các cửa khẩu biên giới và các cửa khẩu cảng biển Kiểm soát, quản lý việc qua lại biên giới đối với người, phương tiện, hàng hoá, chống buôn lậu và gian lận thương mại, chống xâm nhập trái phép, vượt biên, vượt biên trái phép, xâm phạm

an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, an toàn kinh tế, giữ vững ổn định biên giới, tạo môi trường thuận lợi cho hợp tác quốc tế và tham gia hội nhập kinh tế thế giới.

- Quản lý hoạt động đối ngoại biên phòng.

Đồn biên phòng là cơ quan đại diện cho Nhà nước trên biên giới trong quan hệ với lực lượng bảo vệ biên giới với nước láng giềng, cùng phối hợp bảo vệ sự ổn định của đường biên giới theo Hiệp ước Biên giới giữa hai nước, phối hợp đấu tranh chống tội phạm trên địa bàn biên giới, hợp tác giải quyết những vấn đề phức tạp, tranh chấp xảy ra trên biên giới theo Hiệp định Quy chế biên giới, góp phần xây dựng biên giới hoà bình, hữu nghị hợp tác phát triển giữa các nước.

b Quan điểm của Đảng và Nhà nước ta về biên giới và quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia

- Quản lý bảo vệ biên giới quốc gia là nhiệm vụ chung của toàn Đảng, toàn dân, của các cấp, các ngành.

Quan điểm này thể hiện tư tưởng nhất quán, quan trọng, xuyên suốt trong chỉ đạo và tổ chức thực hiện thắng lợi nhiệm vụ xây dựng, bảo vệ Tổ quốc nói chung, xây dựng và bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới nói riêng.

Nhiệm vụ xây dựng, bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới quốc gia là nội dung quan trọng của chiến lược xây dựng, bảo vệ Tổ quốc Nhiệm vụ này rất toàn diện, không chỉ bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ quốc gia trên biển, trên đất liền mà còn phải giữ vững an ninh chính trị, trật tự xã hội, chống xâm nhập trái phép, chống buôn lậu qua biên giới, bảo vệ tài nguyên môi trường Đồng thời, phải xây dựng biên giới hoà bình, hữu nghị, hợp tác, phát triển với các nước láng giềng.

- Quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia phải dựa vào dân, trực tiếp là đồng bào các dân tộc ở khu vực biên giới.

Quan điểm dựa vào dân, nhất là đồng bào các dân tộc ở khu vực biên giới tham gia quản

lý, bảo vệ lãnh thổ biên giới quốc gia được bắt nguồn từ những kinh nghiệm quý báu của dân tộc qua các thế hệ nối tiếp nhau Vấn đề cốt lõi, xuyên suốt trong kế sách giữ nước, bảo vệ biên giới của ông cha ta là: Dựa vào dân, nhất là các dân cư ở khu vực biên giới.

Lực lượng nòng cốt, chuyên trách quản lý, bảo vệ biên giới cần phải biết dựa vào dân, tuyên truyền, giáo dục tổ chức được nhân dân tham gia quản lý, bảo vệ và giữ gìn an ninh trật tự

ở khu vực biên giới.

Phát huy sức mạnh tổng hợp của các lực lượng, của hệ thống chính trị, tổ chức xã hội tham gia bảo vệ biên giới Xây dựng nền biên phòng toàn dân cũng như xây dựng, bảo vệ biên giới quốc gia có nhiều lực lượng tham gia.

- Quản lý, bảo vệ biên giới phải xây dựng lực lượng vũ trang nòng cốt, chuyên trách thực

sự vững mạnh

Ngày 19/11/1958 Bộ Chính trị Ban chấp hành Trung ương Đảng khoá II đã ra nghị quyết

số 58/NQ-TW, Chính phủ ban hành nghị định số 100-TTg ngày 03/3/1959 quyết định thành lập lực lượng Công an nhân dân vũ trang (nay là Bộ đội Biên phòng) là lực lượng chuyên trách, làm nòng cốt trong quản lý, bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới quốc gia.

Xây dựng lực lượng Bộ đội Biên phòng vững mạnh về mọi mặt, tổ chức lãnh đạo, chỉ huy tập trung, thống nhất từ Trung ương đến cơ sở Đáp ứng yêu cầu thực hiện nhiệm vụ công tác biên phòng trong từng thời kỳ, đủ sức để Bộ đội Biên phòng hoàn thành nhiệm cụ trong tình hình mới Phù hợp với tính chất riêng của lực lượng là quốc phòng, an ninh và đối ngoại.

3 Một số giải pháp, hình thức quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia

a Quản lý, bảo vệ biên giới thường xuyên

Bảo vệ biên giới thường xuyên là hình thức quản lý, bảo vệ biên giới cơ bản và phổ biến nhất, được tiến hành trong tình hình hoạt động của địch và đối tượng ở hai bên biên giới, vùng biển ở mức độ bình thường; tình hình an ninh chính trị, xã hội trong địa bàn không có diễn biến đột xuất.

Trường hợp áp dụng: Khi tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ờ khu vực biên giới ổn định nhưng hoạt động của các đối tượng chống phá vẫn diễn ra thường xuyên, gay go, phức tạp; khi địch hoặc nước tiếp giáp chưa có dấu hiệu hoạt động xâm phạm độc lập chủ quyền lãnh thổ quốc gia Cả nước hoạt động theo thời bình, lực lượng vũ trang ở trạng thái sẵn sàng chiến dấu thường xuyên.

Tổ chức thực hiện: Các dơn vị tổ chức quản lý, bảo vệ biên giới theo quyết tâm, kế hoạch

đã đề ra Trong bảo vệ biên giới thường xuyên phải đảm bào đủ quân số, trực tiếp quản lý, bảo vệ biên giới theo chỉ lệnh sẵn sàng chiến đấu, quân số còn lại làm các nhiệm vụ khác, sẵn sàng chủ động đối phó với các tình huống đột xuất xảy ra, không để bị động bất ngờ.

b Quản lý bảo vệ biên giới tăng cường

- Quản lý bảo vệ biên giới tăng cường là hình thức quản lý, bảo vệ biên giới chặt chẽ,

nghiêm mật với cường độ cao hơn bảo vệ biên giới thường xuyên.

- Trường hợp áp dụng: Khi tình hình an ninh chính trị và trật tự, an toàn xã hội ở một

hướng (địa phương) hay nhiều hướng (địa phương) diễn ra phức tạp; khi có tin tức chính xác, cụ thể về hoạt động vũ trang của đối phương như: Tấn công vũ trang, tung gián điệp, biệt kích, thám báo hoặc các hoạt động vi phạm khác; khi trong khu vực biên giới hai bên đang xảy ra bạo loạn vũ trang, đang có thiên tai, dịch bệnh hoặc đang tiến hành diễn tập quân sự,…

- Tổ chức thực hiện: Các đơn vị tổ chức quản lý, bảo vệ biên giới theo quyết tâm, kế hoạch

đã được bổ sung điều chỉnh Lực lượng, phương tiện tham gia quản lý, bảo vệ biên giới phải đảm bảo theo chỉ lệnh sẵn sàng chiến đấu: Tăng cường lực lượng, phương tiện (lực lượng hiệp đồng); tăng cường về thời gian; tăng cường sự chỉ huy, chỉ đạo; tăng cường cơ sở vật chất.

c Quản lý bảo vệ biên giới trước khi có chiến tranh

- Bảo vệ biên giới trước khi có chiến tranh là hình thức quản lý, bảo vệ biên giới được tiến hành chặt chẽ, nghiêm ngặt hơn so với bảo vệ biên giới tăng cường trong điều kiện đối phương tiến hành các hoạt động tranh chấp, xung đột vũ trang trên biên giới, vùng biển, đào.

- Trường hợp áp dụng: Khi an ninh chính trị trên một hướng (địa phương) hay nhiều hướng (địa phương) bị đe dọa; khi nước tiếp giáp tiến hành tranh chấp biên giới, xung đột vũ trang; bọn phản động trong nước cấu kết với bọn phản động bên ngoài tập hợp lực lượng, bạo loạn lật đổ; khi có lệnh của cấp trên; khi có chỉ lệnh sẵn sàng chiến đấu cao.

Tổ chức thực hiện: Các đơn vị tổ chức quản lý, bảo vệ biên giới theo quyết tâm, kế hoạch

A, A2.

d Quản lý bảo vệ biên giới khi có chiến tranh

- Bảo vệ biên giới khi có chiến tranh xảy ra là hình thức đặc biệt được tiến hành trong điều kiện khi có chiến tranh xâm lược xảy ra.

- Trường hợp áp dụng: Khi có dấu hiệu xác định địch chuẩn bị chiến tranh xâm lược; an ninh chính trị bị đe doạ; bọn phản động trong và ngoài nước cấu kết với nhau chờ thời cơ gây bạo loạn; địch dang chuẩn bị lực lượng để tiến hành chiến tranh xâm lược; khi có lệnh khẩn cấp

và lệnh tổng động viên của Chủ tịch nước.

- Tổ chức thực hiện: Bộ đội Biên phòng tổ chức thực hiện theo quyết tâm, kế hoạch A, A2.

BÀI 9 XÂY DỰNG LỰC LƯỢNG DÂN QUÂN TỰ VỆ,LỰC LƯỢNG DỰ BỊ ĐỘNG

VIÊN VÀ ĐỘNG VIÊN QUỐC PHÒNG

A GIỚI THIỆU BÀI HỌC

I Tầm quan trọng của bài

- Bài này làm rõ những nội dung cơ bản về xây dựng lực lượng dân quân tự vệ (DQTV),

dự bị động viên (DBĐV) và động viên quốc phòng (ĐVQP) Một số biện pháp xây dựng lực lượng dân quân tự vệ, dự bị động viên và động viên quốc phòng trong giai đoạn hiện nay.

- Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của công dân trong xây dựng lực lượng dân quân tự

vệ, dự bị động viên và động viên quốc phòng.

II Nội dung chính của bài

- Xây dựng lực lượng dân quân tự vệ.

- Xây dựng lực lượng dự bị động viên.

- Động viên quốc phòng.

III Nội dung cần lưu ý

- Phân biệt được lực lượng dân quân tự vệ, dự bị động viên và động viên quốc phòng

- Vai trò của lực lượng dân quân tự vệ Là lực lượng chiến lược trong sự nghiệp xây dựng

và bảo vệ Tổ quốc.

- Nội dung cơ bản và một số biện pháp về xây dựng lực lượng dân quân tự vệ, dự bị động viên và động viên quốc phòng.

B NỘI DUNG BÀI HỌC

I Xây dựng lực lượng dân quân tự vệ

1 Khái niệm, vị trí vai trò và nhiệm vụ của lực lượng dân quân tự vệ

a Khái ni m ệ

- Theo Chương IV, Điều 27 của Luật Quốc phòng số 22/2018/QH14 ngày 08/6/2018: “Dân quân tự vệ là lực lượng vũ trang quần chúng không thoát ly sản xuất, công tác; là lực lượng bảo vệ Đảng, chính quyền, tính mạng, tài sản của Nhân dân, tài sản của Nhà nước ở địa phương, cơ sở; sẵn sàng chiến đấu, chiến đấu, phục vụ chiến đấu, làm nòng cốt cùng toàn dân đánh giặc ở địa phương, cơ

sở khi có chiến tranh; tham gia xây dựng nền quốc phòng toàn dân, khu vực

phòng thủ, phòng thủ dân sự, bảo vệ an ninh quốc gia và bảo đảm trật tự, an toàn

xã hội, đấu tranh phòng, chống tội phạm”1

b Về nguyên tắc tổ chức, hoạt động của Dân quân tự vệ được nêu rõ tại Điều 4, Luật Dân quân tự vệ 2019

1 Luật Quốc phòng 2018 Nguồn: luat/luat-quoc-phong-so-222018qh14-ngay-0862018-hieu-luc-thi-hanh-tu-ngay-01012019-4471

http://tulieuvankien.dangcongsan.vn/he-thong-van-ban/van-ban-quy-pham-phap Đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, sự thống lĩnh của Chủ tịch nước, sự quản lý thống nhất của Chính phủ, trực tiếp là sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương, người đứng đầu cơ quan, tổ chức; sự chỉ huy cao nhất của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng; sự chỉ huy của Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, người chỉ huy đơn vị quân đội.

- Tuân thủ Hiến pháp, pháp luật và điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên; dựa vào dân, phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn dân tộc và hệ thống chính trị để thực hiện nhiệm vụ.

- Xây dựng Dân quân tự vệ vững mạnh và rộng khắp; tổ chức, biên chế của Dân quân tự vệ phải đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, gắn với địa bàn

và nhiệm vụ của địa phương, cơ quan, tổ chức; thuận tiện cho lãnh đạo, chỉ đạo, chỉ huy, quản lý và phù hợp với tình hình, điều kiện kinh tế - xã hội của từng địa phương, cơ quan, tổ chức.2

c Vai trò c a dân quân t v ủ ự ệ

- Dân quân tự vệ là một lực lượng chiến lược trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ

Tổ quốc, đóng vai trò nòng cốt trong xây dựng nền quốc phòng toàn dân, phong trào toàn dân đánh giặc trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc và trong thời bình tại địa phương

- Trong tình hình hiện nay, chúng ta phải đối phó với chiến lược "diễn biến hoà bình", bạo loạn lật đổ và sẵn sàng chiến đấu chống mọi tình huống chiến tranh xâm lược của các thế lực thù địch thì vai trò của dân quân tự vệ càng được coi trọng.

- Lực lượng DQTV là một trong những công cụ chủ yếu để bảo vệ chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của đất nước, trực tiếp ở từng địa phương bảo vệ Đảng, bảo vệ chính quyền, bảo vệ tính mạng, tài sản của nhân dân, tài sản của nhà nước ở cơ sở.

- Đánh giá vai trò của DQTV, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng khẳng định: “Dân quân tự vệ và du kích là lực lượng của toàn dân tộc, là một lực lượng vô địch, là một bức tường sắt của Tổ quốc Vô luận địch nhân hung bạo thế nào, hễ đụng vào lực lượng đó, bức tường đó, thì địch nào cũng phải tan rã”3.

d Nhiệm vụ của lực lượng dân quân tự vệ, nhiệm vụ của lực lượng DQTV được

quy định trong Điều 5 của Luật Dân quân tự vệ năm 2019:

- Sẵn sàng chiến đấu, chiến đấu và phục vụ chiến đấu bảo vệ địa phương, cơ sở,

cơ quan, tổ chức.

- Phối hợp với các đơn vị Quân đội nhân dân, Công an nhân dân và lực lượng khác trên địa bàn bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia, hải đảo, vùng

2 Luật Dân quân tự vệ 2019 Nguồn:http://vanban.chinhphu.vn/portal/page/portal/chinhphu/hethongvanban

3 Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 5 (1947-1948) (2011) NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội, tr 158.

biển, vùng trời Việt Nam; tham gia xây dựng nền quốc phòng toàn dân, khu vực phòng thủ, bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, đấu tranh phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật theo quy định của pháp luật.

- Thực hiện nhiệm vụ huấn luyện quân sự, giáo dục chính trị, pháp luật, hội thi, hội thao, diễn tập.

- Tham gia thực hiện các biện pháp về chiến tranh thông tin, chiến tranh không gian mạng theo quy định của pháp luật, quyết định của cấp có thẩm quyền.

- Phòng, chống, khắc phục hậu quả thảm họa, sự cố, thiên tai, dịch bệnh, cháy, nổ; tìm kiếm, cứu nạn, cứu hộ; bảo vệ rừng, bảo vệ môi trường và nhiệm vụ phòng thủ dân sự khác theo quy định của pháp luật.

- Tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về quốc phòng, an ninh; tham gia xây dựng địa phương, cơ sở vững mạnh toàn diện, thực hiện chính sách xã hội.

- Thực hiện các nhiệm vụ khác theo quy định của pháp luật.

2 Nội dung xây dựng dân quân tự vệ

a Phương châm xây dựng, xây dựng DQTV theo hướng “vững mạnh, rộng khắp,

coi trọng chất lượng là chính”:

- Vững mạnh: Được thể hiện là chất lượng phải toàn diện cả về chính trị tư tưởng,

tổ chức, trình độ chính trị, quân sự và chuyên môn nghiệp vụ, biên chế trang bị hợp lí, thống nhất, có kỉ luật nghiêm, cơ động nhanh sẵn sàng chiến đấu tốt Mỗi

tổ chức dân quân tự vệ phải luôn vững vàng.

- Rộng khắp: Lực lượng DQTV được xây dựng ở hầu hết các làng, bản, xóm, ấp

xã, phường, các tổ chức kinh tế, chính trị xã hội, ở đâu có tổ chức Đảng, chính quyền và có dân, đều phải tổ chức dân quân tự vệ, kể các doanh nghiệp ngoài quốc doanh Trường hợp các doanh nghiệp ngoài quốc doanh không đủ điều kiện (không có tổ chức Đảng) tổ chức dân quân tự vệ nếu có yêu cầu thì giám đốc doanh nghiệp đề nghị và được Bộ chỉ huy quân sự tỉnh (thành phố trực thuộc trung ương) đồng ý thì công dân được tham gia DQTV ở địa phương (nơi cư trú) Giám đốc doanh nghiệp phải bảo đảm thời gian và tạo điều kiện cho công nhân tham gia DQTV hoạt động.

- Coi trọng chất lượng là chính: Chỉ tuyển chọn đưa vào đội ngũ những công dân

có lí lịch rõ ràng, có hộ khẩu thường trú tại địa phương, có phẩm chất chính trị, đạo đức tốt, chấp hành đúng các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, các quy định ở địa phương, có sức khỏe phù hợp.

b Tổ chức, tổ chức của lực lượng DQTV được quy định trong Điều 15 của Luật Dân

quân tự vệ năm 2019:

- Thôn tổ chức tổ, tiểu đội hoặc trung đội dân quân tại chỗ.

- Cấp xã tổ chức trung đội dân quân cơ động Cấp xã ven biển, đảo tổ chức trung đội dân quân cơ động và tiểu đội hoặc trung đội dân quân biển.

- Căn cứ yêu cầu nhiệm vụ quốc phòng, quân sự, cấp xã tổ chức khẩu đội cối, tổ hoặc tiểu đội dân quân trinh sát, thông tin, công binh, phòng hóa, y tế; cấp xã trọng điểm về quốc phòng tổ chức tiểu đội hoặc trung đội dân quân thường trực.

- Cơ quan, tổ chức tổ chức tiểu đội, trung đội, đại đội hoặc tiểu đoàn tự vệ Cơ quan, tổ chức có phương tiện hoạt động trên biển tổ chức tiểu đội, trung đội, hải đội hoặc hải đoàn tự vệ.

- Trên cơ sở tổ chức đơn vị Dân quân tự vệ quy định tại các khoản 1, 2 và 3 điều này, căn cứ yêu cầu nhiệm vụ quốc phòng, quân sự, cấp huyện tổ chức trung đội hoặc đại đội Dân quân tự vệ cơ động, trung đội Dân quân tự vệ phòng không, pháo binh, tiểu đội hoặc trung đội dân quân thường trực; cấp tỉnh tổ chức đại đội Dân quân tự vệ phòng không, pháo binh; cấp tỉnh ven biển tổ chức hải đội dân quân thường trực.

- Bộ trưởng Bộ Quốc phòng quy định quy mô, tổ chức, biên chế đơn vị Dân quân

tự vệ; quyết định cấp xã trọng điểm về quốc phòng.

c Hệ thống chỉ huy, được quy định trong Điều 18 của Luật Dân quân tự vệ năm 2019:

- Bộ trưởng Bộ Quốc phòng.

- Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam.

- Tư lệnh quân khu, Tư lệnh quân chủng, Tư lệnh Bộ đội Biên phòng, Tư lệnh Cảnh sát biển, Tư lệnh Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội, Tư lệnh binh chủng, Tư lệnh binh đoàn.

- Tư lệnh Bộ Tư lệnh Thành phố Hồ Chí Minh, Chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy quân

sự cấp tỉnh.

- Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp huyện.

- Người đứng đầu doanh nghiệp quân đội có tổ chức tự vệ.

- Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cơ quan, tổ chức.

- Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã.

- Tiểu đoàn trưởng, Hải đoàn trưởng, Đại đội trưởng, Hải đội trưởng, Trung đội trưởng, Tiểu đội trưởng, Thuyền trưởng, Khẩu đội trưởng đơn vị Dân quân tự vệ.

- Thôn đội trưởng.

d Chức vụ chỉ huy, được quy định trong Điều 19 của Luật Dân quân tự vệ năm 2019:

- Các chức vụ chỉ huy của Ban chỉ huy quân sự cấp xã, Ban chỉ huy quân sự cơ quan, tổ chức bao gồm:

+ Chỉ huy trưởng, Chính trị viên;

+ Phó Chỉ huy trưởng, Chính trị viên phó.

- Các chức vụ chỉ huy của đơn vị dân quân tự vệ bao gồm:

+ Tiểu đoàn trưởng, Chính trị viên tiểu đoàn, Phó Tiểu đoàn trưởng, Chính trị viên phó tiểu đoàn; Hải đoàn trưởng, Chính trị viên hải đoàn, Phó Hải đoàn trưởng, Chính trị viên phó hải đoàn.

+ Đại đội trưởng, Chính trị viên đại đội, Phó Đại đội trưởng, Chính trị viên phó đại đội; Hải đội trưởng, Chính trị viên hải đội, Phó Hải đội trưởng, Chính trị viên phó hải đội.

+ Trung đội trưởng.

+ Tiểu đội trưởng, Thuyền trưởng, Khẩu đội trưởng;

+ Thôn đội trưởng kiêm chỉ huy đơn vị dân quân tại chỗ.

- Ban chỉ huy quân sự cơ sở:

+ Ban chỉ huy quân sự cơ sở chịu trách nhiệm làm tham mưu giúp cấp ủy, chính quyền cấp mình tổ chức triển khai công tác hoạt động dân quân tự vệ.

+ Chỉ huy trưởng cấp xã, phường, thị trấn: Điều 20 Luật Dân quân tự vệ 2019 quy định cụ thể chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã là Ủy viên Ủy ban nhân dân cấp xã, sĩ quan dự bị trong tình trạng khẩn cấp về quốc phòng thì chức vụ này

do sĩ quan quân đội đảm nhiệm Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã phải được đào tạo Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã ngành quân sự cơ sở trình độ trung cấp, cao đẳng hoặc đại học tại nhà trường quân đội.

+ Chính trị viên có thể bí thư đảng uỷ hoặc bí thư chi bộ đảm nhiệm Chịu trách nhiệm về công tác đảng, công tác chính trị trong dân quân tự vệ

+ Phó chỉ huy trưởng ở xã, phường, thị trấn là cán bộ chuyên trách, các phó chỉ huy cơ sở còn lại là chuyên trách hoặc kiêm nhiệm.

+ Xã đội trưởng, chính trị viên xã đội, xã đội phó và tương đương do chủ tịch UBND cấp huyện bổ nhiệm theo đề nghị của UBND cấp xã sau khi đã thống nhất với huyện đội trưởng

+ Thôn đội trưởng, trung đội trưởng, tiểu đội trưởng và khẩu đội trưởng do huyện đội trưởng bổ nhiệm theo đề nghị của xã đội trưởng

+ Cơ cấu cán bộ tiểu đoàn, đại đội, gồm chỉ huy trưởng, chính trị viên, phó chỉ huy trưởng, cấp trung đội, tiểu đội và tương đương có một cấp trưởng một cấp phó.

e Trang bị của lực lượng dân quân tự vệ

- Dân quân tự vệ được trang bị vũ khí, vật liệu nổ quân dụng, công cụ hỗ trợ, trang thiết bị, phương tiện kỹ thuật theo quy định của pháp luật về quản lý.

- Bộ trưởng Bộ Quốc phòng quy định việc trang bị, đăng ký, quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ quân dụng, công cụ hỗ trợ, trang thiết bị, phương tiện kỹ thuật của dân quân tự vệ.

g Giáo dục chính trị, huấn luyện quân sự đối với dân quân tự vệ

- Điều 28 Luật dân quân tự vệ 2019 quy định trong thời bình, thời gian huấn luyện quân sự, giáo dục chính trị, pháp luật hằng năm được quy định như sau:

+ Dân quân tự vệ năm thứ nhất là 15 ngày, trừ dân quân thường trực.

+ Dân quân tự vệ từ năm thứ hai trở đi là 12 ngày đối với Dân quân tự vệ cơ động, Dân quân tự vệ biển, Dân quân tự vệ phòng không, pháo binh, trinh sát, thông tin, công binh, phòng hóa, y tế; 07 ngày đối với Dân quân tự vệ tại chỗ + Dân quân thường trực là 60 ngày.

- Giáo dục chính trị:

+ Mục đích: Nâng cao nhận thức cho DQTV về chính trị, lập trường tư tưởng

vững vàng, đạo đức cách mạng trong sáng Trên cơ sở đó phát huy tinh thần trách nhiệm, sẵn sàng hoàn thành nhiệm vụ, bảo vệ quê hương, làng xóm, địa phương, đơn vị mình.

+ Nội dung giáo dục: Tăng cường bản chất cách mạng và ý thức giác ngộ giai cấp cho cán bộ, chiến sĩ DQTV, trên cơ sở đó, thường xuyên nâng cao cảnh giác cách mạng, nhận rõ bản chất, âm mưu thủ đoạn của kẻ thù; Giáo dục truyền thống dân tộc, tinh thần yêu nước, yêu chế độ xã hội chủ nghĩa; mục tiêu lí tưởng của Đảng; con đường đi lên chủ nghĩa xã hội mà đảng và nhân dân ta lựa chọn; quán triệt hai nhiệm vụ chiến lược xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, nhiệm vụ củng cố quốc phòng

và an ninh, chống “diễn biến hoà bình” bạo loạn lật đổ của các thế lực thù địch: công tác quốc phòng địa phương, xây dựng lực lượng nhân dân; Một số nội dung

cơ bản về Hiến pháp, pháp luật, Luật về dân quân tự vệ, nội dung phương pháp tiến hành vận động quần chúng, thời gian chiếm 15 - 20% thời gian huấn luyện + Ý nghĩa: Giáo dục chính trị cho lực lượng dân quân tự vệ là một nội dung quan trọng hàng đầu.

- Huấn luyện quân sự:

+ Mục đích: Nâng cao kiến thức quân sự cho dân quân tự vệ phục vụ trực tiếp cho bảo vệ an ninh chính trị trật tự an toàn xã hội của cơ sở.

+ Nội dung: Huấn luyện toàn diện về chiến thuật kĩ thuật, bộ binh và binh chủng, chuyên môn kĩ thuật,…

3 Một số biện pháp xây dựng dân quân tự vệ trong giai đoạn hiện nay

- Thường xuyên giáo dục, quán triệt sâu rộng các quan điểm, chủ trương chính sách của Đảng, Nhà nước về công tác dân quân tự vệ.

- Phát huy sức mạnh tổng hợp trên địa bàn để xây dựng lực lượng dân quân tự vệ.

- Xây dựng lực lượng dân quân tự vệ gắn với xây dựng cơ sở vững mạnh toàn diện.

- Thực hiện nghiêm túc, đầy đủ các chế độ chính sách của Đảng và Nhà nước đối với lực lượng dân quân tự vệ.

II Xây dựng lực lượng dự bị động viên

1 Khái niệm, vị trí, vai trò, những quan điểm nguyên tắc

a Khái niệm

- “Lực lượng dự bị dự bị động viên gồm quân nhân dự bị và phương tiện kĩ thuật

dự bị đã được đăng ký, quản lý và sắp xếp vào đơn vị dự bị động viên để sẵn sàng

bổ sung cho lực lượng thường trực của quân đội nhân dân”4.

- Quân nhân dự bị bao gồm sĩ quan dự bị, quân nhân chuyên nghiệp dự bị và hạ sĩ quan, binh sĩ dự bị được đăng ký theo quy định của Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam, Luật Quân nhân chuyên nghiệp, công nhân và viên chức quốc phòng, Luật Nghĩa vụ quân sự.

- Phương tiện kỹ thuật dự bị là tài sản của cơ quan, tổ chức, công dân Việt Nam, bao gồm phương tiện giao thông cơ giới đường bộ, phương tiện đường thủy, phương tiện đường không dân dụng, phương tiện xây dựng cầu đường, phương tiện xây dựng công trình, phương tiện xếp dỡ hàng hóa, phương tiện thông tin liên lạc, thiết bị vật tư y tế và một số loại phương tiện, thiết bị khác được đăng ký theo yêu cầu biên chế của Quân đội nhân dân.

b Vị trí, vai trò công tác xây dựng lực lượng dự bị động viên

- Công tác xây dựng và huy động lực lượng dự bị động viên giữ vị trí rất quan trọng trong chiến lược bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa; là một trong những nhiệm vụ cơ bản nhất góp phần xây dựng tiềm lực quốc phòng toàn dân, thế trận quốc phòng toàn dân, thế trận chiến tranh nhân dân, bảo đảm nguồn nhân lực bổ sung, mở rộng lực lượng quân đội khi chuyển đất nước sang trạng thái chiến tranh.

- Lực lượng dự bị động viên phối hợp chặt chẽ với dân quân tự vệ, công an, làm tăng thêm sức mạnh chiến đấu trên các địa bàn trong khu vực phòng thủ, bảo đảm

sự vững chắc của thế trận quốc phòng ở địa phương, cơ sở.

- Công tác xây dựng lực lượng dự bị động viên là biểu hiện quán triệt quan điểm

về sự kết hợp chặt chẽ hai nhiệm vụ chiến lược trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, sự kết hợp chặt chẽ giữa nhiệm vụ xây dựng, phát triển kinh tế với nhiệm

vụ xây dựng và củng cố quốc phòng, quốc phòng với kinh tế.

- Lực lượng dự bị động viên được xây dựng để bổ sung cho lực lượng thường trực của quân đội Lực lượng dự bị động viên được xây dựng tốt sẽ làm nòng cốt cho

cả xây dựng, phát triển kinh tế - xã hội và cả trong thực hiện chiến lược quốc phòng - an ninh, bảo vệ Tổ quốc.

2 Nguyên tắc xây dựng lực lượng dự bị động viên

- Tuân thủ Hiến pháp và pháp luật của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; đặt dưới sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng Cộng sản Việt Nam,

sự thống lĩnh của Chủ tịch nước, sự quản lý tập trung, thống nhất của Chính phủ

và sự chỉ huy, chỉ đạo của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng.

4 Luật Lực lượng dự bị động viên năm 2019

- Xây dựng lực lượng dự bị động viên vững mạnh về chính trị, tư tưởng, tổ chức,

có trình độ chiến đấu cao và được quản lý chặt chẽ.

- Huy động sức mạnh tổng hợp của toàn dân.

- Kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế - xã hội với tăng cường quốc phòng, an ninh; phù hợp với tình hình phát triển kinh tế-xã hội của đất nước.

- Xây dựng, huy động đơn vị dự bị động viên bảo đảm đủ quân số, phương tiện kỹ thuật dự bị; đúng tiêu chuẩn, thời gian; bảo đảm bí mật, an toàn theo quy định của pháp luật và kế hoạch dược phê duyệt.

- Ứng dụng thành tựu khoa học kỹ thuật, công nghệ trong xây dựng, huy động lực lượng dự bị động viên.

3 Nội dung xây dựng lực lượng dự bị động viên, nội dung xây dựng lực lượng dự

bị động viên được quy định cụ thể tại Mục 2 Luật Dự bị động viên 2019.

- Đăng ký, quản lý quân nhân dự bị:

+ Ban chỉ huy quân sự cấp xã, Ban chỉ huy quân sự cấp huyện nơi không có đơn

vị hành chính cấp xã thực hiện đăng ký quân nhân dự bị cho công dân cư trú tại địa phương.

+ Ban chỉ huy quân sự cơ quan, tổ chức thực hiện đăng ký quân nhân dự bị cho công dân đang lao động, học tập, làm việc tại cơ quan, tổ chức Trường hợp

cơ quan, tổ chức không có Ban chỉ huy quân sự thì người đứng đầu hoặc người đại diện hợp pháp của cơ quan, tổ chức có trách nhiệm tổ chức cho công dân đang lao động, học tập, làm việc tại cơ quan, tổ chức thực hiện đăng ký quân nhân dự

bị tại nơi cư trú.

+ Ủy ban nhân dân cấp xã, Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi không có đơn vị hành chính cấp xã thực hiện quản lý quân nhân dự bị cư trú tại địa phương.

+ Ban chỉ huy quân sự cấp huyện phối hợp với cơ quan, tổ chức quản lý quân nhân dự bị đang lao động, học tập, làm việc tại cơ quan, tổ chức trên địa bàn + Chính phủ quy định trình tự, thủ tục đăng ký quân nhân dự bị quy định tại khoản 1 Điều này.

- Đăng ký, quản lý phương tiện kỹ thuật dự bị:

+ Cơ quan đăng ký quyền sở hữu phương tiện hàng không dân dụng, phương tiện hàng hải, phương tiện thủy nội địa của Bộ Giao thông vận tải và cơ quan đăng ký tàu công vụ thủy sản, tàu kiểm ngư của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn

có trách nhiệm định kỳ hằng năm cung cấp thông tin đăng ký phương tiện kỹ thuật dự bị cho Bộ Quốc phòng để đăng ký, quản lý.

+ Cơ quan đăng ký quyền sở hữu phương tiện thủy nội địa, phương tiện giao thông cơ giới đường bộ, cơ quan quản lý phương tiện thông tin liên lạc, thiết bị vật tư y tế ở địa phương có trách nhiệm định kỳ hằng năm cung cấp thông tin đăng ký phương tiện kỹ thuật dự bị cho Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi cư trú của chủ phương tiện để đăng ký, quản lý.

+ Ủy ban nhân dân cấp xã, cơ quan, tổ chức định kỳ hằng năm báo cáo, cung cấp thông tin về phương tiện kỹ thuật dự bị không thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này cho Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi cư trú của chủ phương tiện hoặc nơi cơ quan, tổ chức đặt trụ sở để đăng ký, quản lý.

+ Chính phủ quy định Danh mục phương tiện kỹ thuật dự bị và việc đăng ký, quản lý phương tiện kỹ thuật dự bị.

- Giao chỉ tiêu xây dựng lực lượng dự bị động viên:

+ Thủ tướng Chính phủ giao chỉ tiêu xây dựng lực lượng dự bị động viên cho Bộ,

cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.

+ Căn cứ chỉ tiêu Thủ tướng Chính phủ giao, việc giao chỉ tiêu xây dựng lực lượng dự bị động viên.

- Tổ chức biên chế đơn vị dự bị động viên:

+ Quân nhân dự bị, phương tiện kỹ thuật dự bị đã xếp trong kế hoạch bổ sung cho lực lượng thường trực của Quân đội nhân dân được tổ chức thành các đơn vị dự bị động viên.

+ Đơn vị dự bị động viên phải duy trì đủ quân số quân nhân dự bị, phương tiện kỹ thuật dự bị, có số lượng dự phòng từ 10% đến 15% và dự trữ vũ khí, trang bị kỹ thuật theo phân cấp.

- Sắp xếp quân nhân dự bị vào đơn vị dự bị động viên:

+ Sắp xếp quân nhân dự bị đủ tiêu chuẩn về sức khỏe, có chuyên nghiệp quân sự đúng với chức danh biên chế; gắn địa bàn tuyển quân với địa bàn động viên; trường hợp thiếu thì sắp xếp quân nhân dự bị có chuyên nghiệp quân sự gần đúng với chức danh biên chế.

+ Sắp xếp quân nhân chuyên nghiệp dự bị, hạ sĩ quan, binh sĩ dự bị được thực hiện theo thứ tự quân nhân chuyên nghiệp dự bị, hạ sĩ quan, binh sĩ dự bị hạng một trước, trường hợp thiếu thì sắp xếp binh sĩ dự bị hạng hai.

+ Sắp xếp quân nhân dự bị vào đơn vị dự bị động viên thuộc đơn vị bộ đội chủ lực trước, đơn vị bộ đội địa phương sau.

- Độ tuổi quân nhân dự bị sắp xếp vào đơn vị dự bị động viên trong thời bình: + Độ tuổi sĩ quan dự bị sắp xếp vào đơn vị dự bị động viên thực hiện theo quy định của Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam.

+ Độ tuổi quân nhân chuyên nghiệp dự bị và hạ sĩ quan, binh sĩ dự bị sắp xếp vào đơn vị dự bị động viên được quy định như sau: Nam quân nhân chuyên nghiệp dự

bị không quá 40 tuổi, hạ sĩ quan, binh sĩ dự bị không quá 35 tuổi được sắp xếp vào đơn vị chiến đấu; Nam quân nhân chuyên nghiệp dự bị và hạ sĩ quan, binh sĩ

dự bị không quá 45 tuổi, nữ quân nhân dự bị không quá 40 tuổi được sắp xếp vào đơn vị bảo đảm chiến đấu.

- Sắp xếp phương tiện kỹ thuật dự bị vào đơn vị dự bị động viên: Phương tiện kỹ thuật dự bị được sắp xếp vào đơn vị dự bị động viên có tính năng đúng yêu cầu sử dụng trong biên chế của từng đơn vị Quân đội nhân dân; trường hợp không có thì sắp xếp phương tiện kỹ thuật dự bị có tính năng tương tự.

- Thẩm quyền sắp xếp quân nhân dự bị, phương tiện kỹ thuật dự bị vào đơn vị dự

bị động viên: Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Ủy ban nhân dân cấp huyện chủ trì, phối hợp với đơn vị thường trực của quân đội nhân dân có chỉ tiêu tiếp nhận lực lượng

dự bị động viên thực hiện việc sắp xếp quân nhân dự bị, phương tiện kỹ thuật dự

bị vào đơn vị dự bị động viên.

- Bổ nhiệm, miễn nhiệm chức vụ, giáng chức, cách chức, phong, thăng, giáng, tước quân hàm, tước danh hiệu quân nhân, giải ngạch đối với quân nhân dự bị: + Việc bổ nhiệm, miễn nhiệm chức vụ; giáng chức, cách chức; phong, thăng, giáng, tước quân hàm; giải ngạch sĩ quan dự bị thực hiện theo quy định của Luật

Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam.

+ Việc phong, thăng quân hàm và giải ngạch quân nhân chuyên nghiệp dự bị thực hiện theo quy định của Luật Quân nhân chuyên nghiệp, công nhân và viên chức quốc phòng.

+ Việc bổ nhiệm chức vụ; giáng chức, cách chức; phong, thăng, giáng cấp bậc quân hàm; tước danh hiệu quân nhân và giải ngạch hạ sĩ quan, binh sĩ dự bị thực hiện theo quy định của Luật Nghĩa vụ quân sự.

- Tuyển chọn, đào tạo sĩ quan dự bị:

+ Thủ tướng Chính phủ quyết định chỉ tiêu đào tạo sĩ quan dự bị hằng năm.

+ Căn cứ quyết định của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng quyết định số lượng từng nhóm, ngành sĩ quan dự bị cần đào tạo giao cho Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thực hiện.

+ Chính phủ quy định đối tượng, tiêu chuẩn tuyển chọn, đào tạo sĩ quan dự bị.

- Huấn luyện, diễn tập, kiểm tra sẵn sàng động viên, sẵn sàng chiến đấu quân nhân dự bị, phương tiện kỹ thuật dự bị, đơn vị dự bị động viên:

+ Thủ tướng Chính phủ quyết định chỉ tiêu huấn luyện, diễn tập, kiểm tra sẵn sàng động viên, sẵn sàng chiến đấu quân nhân dự bị, phương tiện kỹ thuật dự bị, đơn vị

dự bị động viên hằng năm cho Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ

và tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.

+ Căn cứ quyết định của Thủ tướng Chính phủ, việc giao chỉ tiêu huấn luyện, diễn tập, kiểm tra sẵn sàng động viên, sẵn sàng chiến đấu quân nhân dự bị, phương tiện

kỹ thuật dự bị, đơn vị dự bị động viên được quy định như sau: Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ giao chỉ tiêu huấn luyện, diễn tập, kiểm tra sẵn sàng động viên, sẵn sàng chiến đấu cho cơ quan, đơn vị thuộc quyền; Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh giao chỉ tiêu huấn luyện, diễn tập, kiểm