Tại thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa, trong thời gian qua cùng với sự quan tâm lãnh đạo của Đảng, sự ủng hộ của các cấp ủy đảng, chính quyền, từ thành phố đến phường, đội ngũ cán bộ,
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
HOÀNG QUỐC VIỆT
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC KẾ TOÁN CẤP PHƯỜNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ THANH HÓA,
TỈNH THANH HÓA
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
NGHỆ AN - 2017
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
HOÀNG QUỐC VIỆT
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC KẾ TOÁN CẤP PHƯỜNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ THANH HÓA,
TỈNH THANH HÓA
Chuyên ngành: Kinh tế Chính trị
Mã số: 60.31.01.02
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
Người hướng dẫn khoa học
GS TS MAI NGỌC CƯỜNG
NGHỆ AN - 2017
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan các số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa hề được sử dụng để bảo vệ một học vị nào
Tôi cũng xin cam đoan mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đã được chỉ rõ nguồn gốc
Nghệ An, tháng 7 năm 2017
Tác giả
Hoàng Quốc Việt
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn này, tôi đã nhận được
sự hướng dẫn, giúp đỡ nhiệt tình của các Thầy (cô) giáo, gia đình, bạn bè, đồng nghiệp Với tấm lòng trân trọng và biết ơn sâu sắc, tôi xin bày tỏ sự cảm ơn chân thành đến Ban Giám hiệu, Khoa Kinh tế và Phòng Đào tạo sau Đại học - Trường Đại học Vinh Đặc biệt xin chân thành cảm ơn GS.TS Mai Ngọc Cường đã trực
tiếp hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận văn
Nghệ An, tháng 7 năm 2017
Tác giả
Hoàng Quốc Việt
Trang 5MỤC LỤC
Trang
LỜI CAM ĐOAN i
LỜI CẢM ƠN ii
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT vi
DANH MỤC BẢNG vii
MỞ ĐẦU 1
1 Tính cấp thiết của đề tài 1
2 Tổng quan tình hình nghiên cứu 3
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 5
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 5
5 Phương pháp nghiên cứu 7
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài 9
7 Kết cấu của đề tài 9
Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC KẾ TOÁN CẤP PHƯỜNG 10
1.1 Chất lượng công chức kế toán cấp phường: Khái niệm và tầm quan trọng 10
1.1.1 Chính quyền cấp phường 10
1.1.2 Chất lượng công chức kế toán cấp phường 10
1.1.3 Tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường 15
1.2 Nội dung và nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng công chức kế toán cấp phường 19
1.2.1 Nội dung chất lượng công chức kế toán cấp phường 19
1.2.2 Nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng công chức kế toán cấp phường 22
1.3 Kinh nghiệm nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường tại một số địa phương và bài học kinh nghiệm cho thành phố Thanh Hóa 24
1.3.1 Kinh nghiệm nâng cao chất lượng công chức kế toán tại một số địa phương 24
1.3.2 Bài học kinh nghiệm cho thành phố Thanh Hóa 30
Kết luận chương 1 31
Trang 6Chương 2 THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC KẾ TOÁN CẤP PHƯỜNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ THANH HÓA, TỈNH
THANH HÓA 32
2.1 Giới thiệu khái quát về Thành phố Thanh Hóa và đội ngũ công chức của thành phố Thanh Hóa 32
2.1.1 Lịch sử hình thành 32
2.1.2 Kinh tế, Văn hóa - Xã hội của thành phố Thanh Hóa 34
2.2 Phân tích thực trạng chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa hiện nay 39
2.2.1 Về chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa 39
2.2.2 Đánh giá chất lượng của công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa 43
2.2.3 Tác động của chất lượng công chức kế toán cấp phường đối với công tác quản lý cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa 50
2.3 Phân tích nguyên nhân ảnh hưởng đến chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa 53
2.3.1 Từ môi trường luật pháp và chính sách về công tác công chức kế toán của nhà nước 53
2.3.2 Từ công tác đào tạo, bồi dưỡng, đánh giá công chức kế toán 57
2.3.3 Từ ý thức tự phấn đấu rèn luyện vươn lên của công chức kế toán 65
Kết luận chương 2 67
Chương 3 PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC KẾ TOÁN CẤP PHƯỜNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ THANH HÓA - TỈNH THANH HÓA ĐẾN NĂM 2020 68
3.1 Định hướng phát triển, yêu cầu và phương hướng nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh hóa 68
3.1.1 Định hướng phát triển của thành phố Thanh Hóa 68
3.1.2 Yêu cầu đặt ra đối với công chức kế toán cấp phường của thành phố Thanh Hóa đến năm 2020 70
Trang 73.1.3 Phương hướng nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp
phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa 71
3.2 Giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũ công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa 74
3.2.1 Nhóm giải pháp về công tác đào tạo, bồi dưỡng công chức kế toán 74
3.2.2 Nhóm giải pháp về tổ chức quản lý, sử dụng công chức kế toán 79
3.2.3 Nhóm giải pháp nâng cao ý thức tự phấn đấu rèn luyện vươn lên của công chức kế toán 86
3.3 Khuyến nghị hoàn thiện môi trường luật pháp và cơ chế chính sách của nhà nước đối với công chức kế toán 87
3.3.1 Đối với cấp Trung ương 87
3.3.2 Đối với cấp Tỉnh 87
3.3.3 Đối với Thành phố 88
Kết luận chương 3 89
KẾT LUẬN 90
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 92
CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ 95 PHỤ LỤC
Trang 8CNH, HĐH : Công nghiệp hóa, hiện đại hóa
Trang 9DANH MỤC BẢNG
Trang Bảng 2.1 Tổng hợp công chức kế toán cấp phường theo giới tính trên địa
bàn thành phố Thanh hóa qua các năm 2013-2015 39Bảng 2.2 Tổng hợp trình độ chuyên môn, trình độ đào QLNN của công
chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa năm 2013 - 2015 40Bảng 2.3 Tổng hợp công chức kế toán cấp phường về Đảng viên, trình
độ chính trị trên địa bàn thành phố Thanh hóa qua các năm 2013-2015 42Bảng 2.4 Độ tuổi của công chức kế toán cấp phường năm 2016 43Bảng 2.5 Trình độ chuyên môn của công chức kế toán cấp phường năm
2016 qua đánh giá của lãnh đạo địa phương và cán bộ quản lý cấp thành phố 44Bảng 2.6 Kỹ năng nghề nghiệp của công chức kế toán cấp phường năm
2016 qua đánh giá của lãnh đạo địa phương và cán bộ quản lý cấp thành phố 45Bảng 2.7 Phẩm chất chính trị và đạo đức nghề nghiệp của công chức kế
toán cấp phường năm 2016 qua đánh giá của lãnh đạo địa phương và cán bộ quản lý cấp thành phố 48Bảng 2.8 Khả năng sức khỏe của công chức kế toán cấp phường năm
2016 qua đánh giá của lãnh đạo địa phương và cán bộ quản lý cấp thành phố 50Bảng 2.9 Môi trường luật pháp và chính sách của nhà nước qua đánh giá
của lãnh đạo địa phương, công chức kế toán và cán bộ quản lý cấp thành phố năm 2016 55Bảng 2.10 Số lượng công chức kế toán cấp phường tham gia lớp đào tạo,
bồi dưỡng, tập huấn kiến thức trong giai đoạn 2011 - 2015 60
Trang 10Bảng 2.11 Công tác đào tạo, bồi dưỡng, tập huấn kiến thức ảnh hưởng
đến công việc hiện tại qua đánh giá của công chức kế toán năm
2016 61Bảng 2.12 Mức độ ảnh hưởng của công tác đào tạo, bồi dưỡng, đánh giá
công chức của phường đến chất lượng công chức kế toán cấp phường năm 2016 62Bảng 2.13 Ý thức tự phấn đấu, rèn luyện ảnh hưởng đến chất lượng công
chức kế toán cấp phường qua đánh giá của lãnh đạo địa phương, công chức kế toán và cán bộ quản lý cấp thành phố năm 2016 65Bảng 3.1 Lĩnh vực mong muốn được đào tạo của công chức kế toán cấp
phường 77
Trang 11MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Chất lượng của đội ngũ cán bộ, công chức cấp phường, xã, thị trấn (sau đây gọi chung là cấp phường) có vai trò quan trọng, quyết định sự phát triển kinh tế, xã hội, văn hóa ở các địa phương Bộ máy hành chính hay chính quyền địa phương ở cơ sở là cầu nối trực tiếp giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân, là nơi chuyển tải các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước vào thực tiễn cuộc sống Vì vậy, cán bộ cơ sở có vai trò rất quan trọng trong việc tuyên truyền, vận động, tổ chức cho nhân dân thực hiện đạt được các chỉ tiêu, mục tiêu đề ra
Một trong 5 mục tiêu quan trọng của Chương trình tổng thể cải cách hành
chính nhà nước giai đoạn 2011-2020 là: “Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức,
viên chức có đủ phẩm chất, năng lực và trình độ, đáp ứng yêu cầu phục vụ nhân dân và sự phát triển của đất nước” [8] Đề án đẩy mạnh cải cách chế độ công
vụ, công chức cũng xác định mục tiêu: xây dựng một nền công vụ “chuyên nghiệp, trách nhiệm, năng động, minh bạch, hiệu quả” Chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước trong bối cảnh đất nước đang đứng trước những thời cơ và thách thức, đòi hỏi phải có các giải pháp quyết liệt và đồng bộ để thực hiện thành công mục tiêu của Chương trình, đặc biệt là những giải pháp về đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, đây là chìa khóa để giải quyết các vấn đề do thực tiễn cuộc sống đặt ra
Đảng, Nhà nước luôn quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức cấp phường, thông qua việc ban hành nhiều chủ trương, các văn bản quy phạm pháp luật nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã Nghị quyết
Hội nghị Trung ương 5 khóa IX, ngày 18-3-2002, “Về đổi mới và nâng cao chất
lượng hệ thống chính trị ở cơ sở xã, phường, thị trấn” [13]; Nghị định số
112/2011/NĐ-CP, ngày 05-12-2011 của Chính phủ, về công chức xã, phường,
Trang 12thị trấn [9]; Thông tư số 06/2012/TT-BNV của Bộ Nội vụ, về chức trách, tiêu chuẩn cụ thể, nhiệm vụ và tuyển dụng công chức xã, phường, thị trấn Những văn bản trên là cơ sở pháp lý quan trọng để làm tốt công tác xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã [3]
Đặc biệt, Luật Cán bộ công chức (năm 2008) [26], lần đầu tiên đã dành riêng một chương quy định về cán bộ, công chức cấp xã Điều này góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã theo đúng tinh thần Nghị quyết Hội nghị Trung ương 5 khóa IX Song song với đó, tại các địa phương như Hà Nội, Đà Nẵng, Bình Dương, Lào Cai, Bắc Giang, Hải Dương cũng đã ban hành nhiều văn bản nhằm thu hút nhân lực, nâng cao chất lượng cán bộ, công chức cấp phường
Tại thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa, trong thời gian qua cùng với
sự quan tâm lãnh đạo của Đảng, sự ủng hộ của các cấp ủy đảng, chính quyền, từ thành phố đến phường, đội ngũ cán bộ, công chức cấp phường đã có bước phát triển cả về số lượng, chất lượng Công tác tuyển dụng, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng, khen thưởng, kỷ luật, phân cấp quản lý cán bộ, công chức và chính sách thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao về công tác tại địa bàn phường đã được thực hiện một cách công khai, minh bạch, theo đúng quy định
Tuy nhiên, tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa trên địa bàn thành phố Thanh Hóa hiện nay đặt ra yêu cầu ngày càng cao về quản lý, điều hành phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn phường Vì vậy, đòi hỏi cán bộ, công chức cấp phường phải có trình độ, phẩm chất, năng lực, khả năng nghiên cứu, ứng dụng khoa học, công nghệ vào thực tiễn hoạt động, đội ngũ này tại một số địa bàn phường vẫn còn nhiều hạn chế nhất định
Nhận thức được ý nghĩa, tầm quan trọng của vấn đề trên tôi chọn đề tài
nghiên cứu: “Nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa” làm nội dung nghiên cứu cho
luận văn thạc sĩ
Trang 132 Tổng quan tình hình nghiên cứu
Trong quá trình tìm hiểu thực tế và tra cứu tại các thư viện, tạp chí, các trang website cho thấy đã có nhiều đề tài, công trình và bài viết nghiên cứu liên quan đến đội ngũ cán bộ, công chức nhà nước nói chung và cán bộ cấp xã, phường, thị trấn nói riêng dưới nhiều góc độ khác nhau Có thể nêu lên một số bài viết, công trình chủ yếu sau đây:
Trần Thị Hạnh (2015) Chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã từ
sau Hội nghị Trung ương 5 khóa IX và một số kiến nghị [21] Bài viết đã chỉ ra
cho chúng ta cho thấy, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã nhìn chung thấp hơn so với mặt bằng chung của đội ngũ cán bộ, công chức các cấp Với trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và lý luận chính trị như vậy, đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã đang gặp phải những thách thức lớn trước đòi hỏi phát triển kinh tế - xã hội ở nông thôn hiện nay Cán bộ, công chức cấp
xã có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ tốt nghiệp trung cấp chiếm đại đa số Từ
đó, tác giả đề xuất một số giải pháp cơ bản để nâng cao chất lượng đội ngũ cán
bộ, công chức cấp xã, nhằm đạt được mục tiêu như Nghị quyết Hội nghị Trung ương 5 khóa IX đã đề ra
Nguyễn Kim Diện (2006) “Nâng cao chất lượng đội ngũ công chức hành
chính tỉnh Hải Dương” [11], tác giả đã hệ thống được những lý luận cơ bản về
nâng cao chất lượng đội ngũ công chức hành chính nhà nước nói chung và nâng cao chất lượng đội ngũ công chức hành chính nhà nước của tỉnh Hải Dương nói riêng Từ đó phân tích và rút ra những đánh giá thực trạng đó một cách khách quan
về một số ưu điểm và hạn chế về chất lượng đội ngũ công chức hành chính sự nghiệp nhà nước tỉnh Hải Dương trong thời kỳ mới Luận án cũng đã đưa ra những quan điểm, mục tiêu và một số giải pháp quan trọng, phù hợp, nêu lên những kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ công chức hành chính nhà nước tỉnh Hải Dương trong thời kỳ đổi mới Song tác giả luận án mới chỉ dừng lại ở độ ngũ công chức hành chính chứ chưa chuyên sâu về đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã, phường, thị trấn vốn mang nhiều đặc thù nhất định của từng đơn vị địa bàn hành chính
Trang 14Tống Tuấn Long (2012) “Giải pháp nâng cao trình độ chuyên môn cho
cán bộ Tài chính cấp xã tại tỉnh Hà Tĩnh” [22], tác giả đề cập và xây dựng
khung lý thuyết về nâng cao trình độ chuyên môn cán bộ Tài chính cấp xã về chất lượng đội ngũ, những nhân tố ảnh hưởng, kinh nghiệm một số địa phương Nêu sơ bộ về tình hình kinh tế, văn hóa, xã hội của tỉnh Hà Tĩnh Phân tích thực trạng chất lượng, những hạn chế, khó khăn về năng lực cán bộ tài chính cấp xã
từ đó tác giả đưa ra các phương hướng, giải pháp để hoàn thiện và nâng cao trình độ chuyên môn cho cán bộ tài chính cấp xã tại tỉnh Hà Tĩnh để đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương trong thời kỳ đổi mới
Nguyễn Thị Ban Mai (2015) “ Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công
chức cấp xã của Thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh” [23], tác giả cũng đã xây dựng
được mô hình khung lý thuyết về nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã, gồm các nội dung chủ yếu: các khái niệm, đặc điểm, tiêu chí đánh giá, nội dung chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã Từ đó rút ra các nhân tố ảnh hưởng đến nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã Nêu sơ bộ về tình hình kinh tế, văn hóa, xã hội của thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh Phân tích thực trạng chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã của thị
xã Từ Sơn theo các nội dung: Về số lượng và cơ cấu, trình độ văn hóa, trình độ chuyên môn, trình độ lý luận chính trị, trình độ quản lý nhà nước, tin học, ngoại ngữ, khả năng đáp ứng nhiệm vụ, thực thi công vụ Từ thực trạng chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã của thị xã Từ Sơn, tác giả đưa ra một số giải pháp, kiến nghị để hoàn thiện và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp
xã của thị xã Từ Sơn trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa hiện nay
Trong thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước đang từng ngày phát triển, song hành với đó là các thủ tục cải cách hành chính nhà nước cũng đang diễn ra mạnh mẽ để phù hợp với sự phát triển, để xứng tầm với các nước trong khu vực và thế giới Do đó, mà vấn đề nâng cao chất lượng đội ngũ cán
bộ, công chức cấp phường nói chung và công chức kế toán cấp phường nói riêng được quan tâm, chú trọng
Trang 15Dưới góc độ khoa học, các tác giả đều đã phân tích một cách hệ thống và tương đối toàn diện về vấn đề chất lượng công chức nói chung dưới góc độ lý luận cũng như sự vận dụng lý luận đó vào tình hình thực tiễn, đó đều là những công trình, sản phẩm của trí tuệ có giá trị và ý nghĩa về mặt lý luận và thực tiễn,
là cơ sở kết thừa cho việc nghiên cứu tiếp theo
Đứng trước xu hướng hội nhập và toàn cầu hóa thì vấn đề nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường vẫn hết sức cấp thiết Việc nghiên cứu trực tiếp về vấn đề nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa vẫn chưa có công trình nghiên cứu nào
Vì vậy, việc chọn nghiên cứu đề tài này mang ý nghĩa lý luận và thực tiễn, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của cán bộ chuyên môn ở cơ sở thành phố Thanh Hóa hiện nay
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1 Mục đích nghiên cứu
Từ thực trạng chất lượng đội ngũ công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa hiện nay, luận văn đề xuất một số phương hướng, giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa trong thời gian tới
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Hệ thống hoá lý luận và thực tiễn về chất lượng công chức kế toán cấp phường
- Đánh giá thực trạng chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa hiện nay, chỉ ra những kết quả, tồn tại và hạn chế
- Đề xuất phương hướng và một số giải pháp để nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hoá trong những năm tới
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1 Đối tượng nghiên cứu của đề tài
Chất lượng công chức kế toán cấp phường
Trang 164.2 Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi về không gian: Thành phố Thanh Hóa
- Phạm vi về thời gian: Nghiên cứu giai đoạn từ năm 2013 - 2015, đề xuất giải pháp đến năm 2020
- Phạm vi về nội dung: Nghiên cứu của đề tài là chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa trên khía cạnh tiêu chí về phẩm chất đạo đức và chính trị, trình độ chuyên môn, sức khỏe; dưới tác động của công tác đào tạo, bồi dưỡng, tuyển dụng, phân công nhiệm vụ, chế độ chính sách và công tác quản lý, giám sát, xếp loại
4.3 Câu hỏi nghiên cứu
- Thực trạng chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa hiện nay như thế nào? Những thành tựu và hạn chế chủ yếu là gì? Nguyên nhân nào dẫn đến những tồn tại và hạn chế đó?
- Định hướng và các giải pháp nào để nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hoá trong những năm tới?
4.4 Khung phân tích của luận văn
Sơ đồ khung phân tích của luận văn
Giải pháp nâng cao chất lượng công chức kế toán
- Trình độ năng lực chuyên môn; Kỹ năng nghề nghiệp
- Phẩm chất chính trị
và đạo đức nghề nghiệp
- Sức khỏe
Tác động nghiên cứu
- Đối với nhà nước
- Đối với thành phố, phường
- Đối với bản thân công chức
Trang 17Theo sơ đồ trên các yếu tố nhân tố ảnh hưởng đến nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường bao gồm các văn bản pháp quy của nhà nước về cán bộ, công chức nhà nước, công tác tổ chức, quản lý, tuyển dụng và các chế độ đãi ngộ của cấp thành phố, phường Các nhân tố về kỹ năng thực thi nhiệm vụ khi được giao
Nội dung chất lượng công chức kế toán cấp phường bao gồm các yếu tố như trình độ chuyên môn nghiệp vụ được đào tạo, kỹ năng nghề nghiệp, phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp, vấn đề về sức khỏe trong quá trình công tác
Tác động vấn đề nghiên cứu phản ánh mức độ, sự phù hợp chế độ chính sách, các quy định của pháp luật làm nền tảng để nhà nước có điều chỉnh, bổ sung cho hợp lý trong quá trình phát triển, làm nền tảng cho các địa phương, đơn
vị điều hành, quản lý Đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức phường nói chung và công chức kế toán nói riêng trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
5 Phương pháp nghiên cứu
5.1 Phương pháp luận:
Dựa trên cơ sở duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, sử dụng phương pháp trừu tượng hóa khoa học, kết hợp phân tích lý luận và thực tiễn, logic và lịch sử, phân tích và tổng hợp để làm sáng tổ chủ đề nghiên cứu
5.2 Phương pháp nghiên cứu cụ thể
5.2.1 Phương pháp thu thập số liệu
- Thu thập số liệu thứ cấp:
Số liệu thứ cấp thu thập từ các công trình, đề tài nghiên cứu có liên quan đến nâng cao chất lượng cán bộ, công chức cấp phường đã được công bố trên các website chính thức, các tạp chí, sách báo Từ các báo cáo tổng kết về đánh giá chất lượng cán bộ, công chức cấp tỉnh, thành phố và các phường có liên quan đến chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp phường, trong đó bao gồm cả công chức kế toán phường
Ngoài ra các số liệu thứ cấp gồm các thông tin chung về đặc điểm tự nhiên, kinh tế, văn hóa, xã hội của thành phố Thanh Hóa Tình hình dân số, lao
Trang 18động, việc làm, số lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa Các văn bản, chính sách có liên quan đến việc đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ, kỹ năng, quy hoạch cán bộ Những tài liệu này được thu thập tại phòng Thống kê, Nội vụ, Văn phòng Uỷ ban nhân dân thành phố Thanh Hóa, Thành ủy thành phố Thanh Hóa
- Thu thập số liệu sơ cấp:
Thu thập số liệu sơ cấp phục vụ cho việc nghiêm cứu được thu thập thông qua phiếu điều tra khảo sát, phỏng vấn các công chức kế toán cấp phường Trao đổi trực tiếp để thu thập ý kiến của các cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp phường, các đồng chí là Trưởng phòng, phó phòng, chuyên viên phụ trách của phòng Tài chính - Kế hoạch thành phố Thanh Hóa nhằm tìm hiểu những vấn đề chưa thể hiện rõ trong bảng câu hỏi, đặc biệt là nguyên nhân của các hiện tượng
Phiếu điều tra khảo sát là 80 phiếu, trong đó: 10 phiếu cho cán bộ quản lý cấp thành phố; 30 phiếu cán bộ lãnh đạo cấp phường và 40 phiếu công chức kế toán cấp phường
Địa bàn thu thập phiếu khảo sát 20 phường là: An Hoạch, Ba Đình, Điện Biên, Đông Thọ, Đông Cương, Đông Hải, Đông Hương, Đông Sơn, Đông Vệ, Hàm Rồng, Lam Sơn, Nam Ngạn, Ngọc Trạo, Phú Sơn, Quảng Thành, Quảng Thắng, Tân Sơn, Hoằng Anh, Hoàng Long, Quảng Thịnh
5.2.2 Phương pháp xử lý số liệu
Tổng hợp bằng phương pháp phân tổ thống kê theo giới tính, chức danh, trình độ chuyên môn, lý luận chính trị, quản lý, độ tuổi Sử dụng các công cụ tính toán trên phần mềm EXCEL
Sau khi chỉnh lý phiếu điều tra sẽ được xử lý bằng Exel rút ra những kết luận để phân tích, đánh giá phục vụ mục tiêu nghiên cứu của đề tài
5.2.3 Phương pháp phân tích số liệu
Trong đề tài nghiên cứu này, tôi sử dụng các phương pháp phân tích sau:
- Phương pháp thống kê mô tả: Phương pháp này được dùng để thống kê
số tuyệt đối, tương đối, bình quân các chỉ tiêu thống kê sẽ được tính toán để mô
tả thực trạng, đặc điểm của công chức kế toán cấp phường, những thuận lợi và
Trang 19khó khăn trong quá trình công tác Một số chỉ tiêu so sánh sẽ được thể hiện trong quá trình làm đề tài
- Phương pháp thống kê so sánh: Phương pháp này được sử dụng để phân
tích, đánh giá thực trạng chất lượng công chức kế toán cấp phường, phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến nhu cầu của địa phương, các chỉ tiêu liên quan đến hiệu quả sử dụng trong bộ máy chính quyền địa phương
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài
- Luận văn góp phần làm sáng tỏ, bổ sung lý luận về chất lượng đội ngũ công chức cấp phường góp phần đẩy mạnh cải cách hành chính nhà nước, xây
dựng nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam
- Qua kết quả nghiên cứu, luận văn đã góp phần lý giải khái quát lý luận
và thực tiễn lên quan đến chất lượng công chức cấp phường nói riêng và thực trạng, những bất cập, hạn chế về chất lượng công chức kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa hiện nay Từ đó đề xuất phương hướng và các giải pháp nâng cao chất lượng của đội ngũ công chức kế toán cấp phường ở thành
phố Thanh Hóa trong tình hình mới hiện nay
Kết quả nghiên cứu của Luận văn là tài liệu tham khảo có giá trị trong
tổng kết thực tiễn về chất lượng đội ngũ công chức kế toán cấp phường
7 Kết cấu của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được
bố cục thành 3 chương:
Chương 1: Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về nâng cao chất lượng
công chức kế toán cấp phường
Chương 2: Thực trạng chất lượng công chức kế toán cấp phường trên
địa bàn thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa
Chương 3: Phương hướng và giải pháp nâng cao chất lượng công chức
kế toán cấp phường trên địa bàn thành phố Thanh Hóa, tỉnh
Thanh Hóa đến năm 2020
Trang 20Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ NÂNG CAO
CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC KẾ TOÁN CẤP PHƯỜNG
1.1 Chất lượng công chức kế toán cấp phường: Khái niệm và tầm quan trọng
1.1.1 Chính quyền cấp phường
1.1.1.1 Khái niệm chính quyền cấp phường
Theo quy định của Luật Tổ chức Chính quyền địa phương đã được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ngày 19/6/2015 và có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2016 thì chính quyền địa phương ở phường, xã, thị trấn (sau đây gọi chung là cấp phường): “Chính quyền địa phương ở phường
là cấp chính quyền địa phương gồm có Hội đồng nhân dân phường và Uỷ ban
nhân dân phường ” [27 tr.30]
1.1.1.2 Đặc điểm của chính quyền địa phương cấp phường
Thứ nhất, Chính quyền địa phương cấp phường là cấp cơ sở trực tiếp tiếp
xúc với nhân dân
Thứ hai, Đơn vị hành chính cấp phường gồm HĐND và UBND thực hiện
trực tiếp việc quản lý ở địa phương
Thứ ba, Chính quyền địa phương cấp phường là cấp thấp nhất, trực tiếp
thực hiện các nhiệm vụ cụ thể, là cấp đưa chủ trương của Đảng, chính sách,
pháp luật của Nhà nước vào thực tế cuộc sống
Thứ tư, Chính quyền cấp phường được coi là một cấp chính quyền hoàn
chỉnh, bao quát toàn diện mọi mặt về đời sống kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng ở trên địa bàn
1.1.2 Chất lượng công chức kế toán cấp phường
1.1.2.1 Công chức kế toán cấp phường
Thứ nhất, khái niệm công chức cấp phường: Công chức cấp phường là
Trang 21công dân Việt Nam được tuyển dụng giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc Uỷ ban nhân dân cấp phường, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách
nhà nước (Mục 3, Điều 4, Luật Cán bộ, công chức số 22/2008/QH12 của Quốc
hội, ngày 13/11/2008)
Thứ hai, khái niệm công chức kế toán cấp phường: Công chức kế toán cấp
phường là công dân Việt Nam, được tuyển dụng giữ chức danh công chức Tài chính - Kế toán thuộc Uỷ ban nhân dân cấp phường, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước
Thứ ba, nhiệm vụ của công chức kế toán cấp phường
i) Tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân cấp phường tổ chức thực hiện nhiệm
vụ, quyền hạn trong lĩnh vực tài chính, kế toán trên địa bàn theo quy định của pháp luật
ii) Trực tiếp thực hiện các nhiệm vụ sau
a) Xây dựng dự toán thu, chi ngân sách cấp phường trình cấp có thẩm quyền phê duyệt; tổ chức thực hiện dự toán thu, chi ngân sách và các biện pháp khai thác nguồn thu trên địa bàn cấp phường
b) Kiểm tra và tổ chức thực hiện các hoạt động tài chính, ngân sách theo hướng dẫn của cơ quan tài chính cấp trên; quyết toán ngân sách cấp phường và
thực hiện báo cáo tài chính, ngân sách theo đúng quy định của pháp luật
c) Thực hiện công tác kế toán ngân sách (kế toán thu, chi ngân sách cấp phường, kế toán các quỹ công chuyên dùng và các hoạt động tài chính khác, kế toán tiền mặt, tiền gửi, kế toán thanh toán, kế toán vật tư, tài sản, ) theo quy
định của pháp luật
d) Chủ trì, phối hợp với các công chức khác quản lý tài sản công; kiểm tra, quyết toán các dự án đầu tư xây dựng thuộc thẩm quyền quản lý của Ủy ban
nhân dân cấp phường theo quy định của pháp luật
iii) Thực hiện các nhiệm vụ khác theo quy định của pháp luật chuyên
ngành và do Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp phường giao
Trang 22Thứ tư, yêu cầu về chức trách, tiêu chuẩn của công chức kế toán cấp phường
Theo Thông tư số 09/2010/TT-BNV, ngày 11/9/2010 của Bộ Nội vụ về
việc “ Ban hành tiêu chuẩn nghiệp vụ các ngạch công chức chuyên ngành kế
toán, thuế, hải quan ” và Thông tư số 06/2012/TT/BNV, ngày 30/10/2012 của
Bộ Nội vụ về việc “ Hướng dẫn về chức trách, tiêu chuẩn cụ thể, nhiệm vụ và
tuyển dụng công chức xã, phường, thị trấn ”, cụ thể như sau:
i) Chức trách của công chức kế toán cấp phường
- Chức trách chung: Công chức kế toán cấp phường làm công tác chuyên môn thuộc biên chế của Ủy ban nhân dân cấp phường, có trách nhiệm tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân cấp phường thực hiện chức năng quản lý nhà nước
về lĩnh vực tài chính - kế toán được phân công và thực hiện các nhiệm vụ khác
do Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp phường giao
- Chức trách cụ thể của kế toán viên, kế toán viên cao đẳng, kế toán viên
trung cấp, như sau:
+ Kế toán viên: Kế toán viên là công chức chuyên môn nghiệp vụ làm việc tại các đơn vị kế toán trong bộ máy hành chính nhà nước, thực hiện các công việc của một hoặc nhiều phần hành hoặc tổ chức thực hiện công tác kế
toán ở đơn vị
+ Kế toán viên cao đẳng: Kế toán viên cao đẳng là công chức chuyên môn nghiệp vụ làm việc tại các đơn vị kế toán cấp cơ sở trong bộ máy hành chính nhà nước, thực hiện các công việc kế toán, hoặc tổ chức thực hiện công tác kế toán ở đơn vị có khối lượng kế toán không lớn; thực hiện một hoặc nhiều phần
hành kế toán ở đơn vị
+ Kế toán viên trung cấp: Kế toán viên trung cấp là công chức chuyên môn nghiệp vụ làm việc tại các đơn vị kế toán cấp cơ sở trong bộ máy hành chính nhà nước, thực hiện các công việc kế toán ở đơn vị có khối lượng kế toán
không lớn hoặc một phần hành kế toán ở đơn vị kế toán
Trang 23ii) Tiêu chuẩn của công chức kế toán cấp phường
Công chức kế toán cấp phường phải có đủ các tiêu chuẩn chung quy định tại Điều 3 Nghị định số 112/2011/NĐ-CP, ngày 05 tháng 12 năm 2011 của
Chính phủ về công chức xã, phường, thị trấn, với các tiêu chuẩn cụ thể sau:
a) Độ tuổi: Đủ 18 tuổi trở lên
b) Trình độ văn hóa: Tốt nghiệp trung học phổ thông
c) Trình độ chuyên môn: Tốt nghiệp trung cấp chuyên nghiệp trở lên của
chuyên ngành đào tạo tài chính kế toán
d) Trình độ tin học: Có chứng chỉ tin học văn phòng trình độ A trở lên
đ) Sau khi được tuyển dụng phải hoàn thành lớp đào tạo, bồi dưỡng quản
lý hành chính nhà nước và lớp đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị theo chương
trình đối với chức danh công chức kế toán cấp phường đảm nhiệm
Căn cứ vào tiêu chuẩn của công chức kế toán cấp phường quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều 2 của Thông tư 06/2012/TT-BNV, ngày 30/10/2012
của Bộ Nội vụ về việc “Hướng dẫn về chức trách, tiêu chuẩn cụ thể, nhiệm vụ
và tuyển dụng công chức xã, phường, thị trấn” và căn cứ vào điều kiện thực tế
của địa phương, Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương gọi chung là cấp tỉnh) được xem xét, quyết định và làm căn cứ để các địa phương thực hiện công tác quy hoạch, tạo nguồn, tuyển dụng, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng, đánh giá, xếp lương, nâng bậc lương
và thực hiện các chế độ, chính sách khác đối với công chức kế toán cấp phường
1.1.2.2 Chất lượng công chức kế toán cấp phường
“Chất lượng” là một phạm trù phức tạp và có nhiều định nghĩa khác
nhau Có rất nhiều quan điểm khác nhau về chất lượng Hiện nay có một số định
nghĩa về chất lượng đã được đưa ra như sau:
- Theo Từ điển Tiếng Việt do Hoàng Phê chủ biên của Viện Ngôn ngữ học đã định nghĩa: “ Chất lượng cái tạo nên phẩm chất, giá trị của một con
người, một sự vật, sự việc ” [24 tr.144]
Trang 24- Theo Giáo sư Crosby: “ Chất lượng là sự phù hợp với các yêu cầu hay
đặc tính nhất định ”(Theo Diễn đàn Kinh tế Việt Nam - website:
http://vnecon.vn/threads/chat-luong-san-pham-la-gi.32773/)
- Theo Giáo sư người Nhật - Ishikawa: “Chất lượng là sự sự thoả mãn nhu
cầu thị trường với chi phí thấp nhất ” (Theo Diễn đàn Kinh tế Việt Nam -
website: http://vnecon.vn/threads/chat-luong-san-pham-la-gi.32773/)
- Hiệp hội về chất lượng của Mỹ (ASQ) đã định nghĩa: Chất lượng là tổng hợp những đặc tính và đặc điểm của một sản phẩm hay dịch vụ có khả năng thỏa
mãn nhu cầu của khách hàng [1, tr.11]
Thông thường, người ta cho rằng, chất lượng là sự phù hợp với mục đích
sử dụng, là đáp ứng nhu cầu của khách hàng Trong mỗi lĩnh vực khác nhau, với mục đích khác nhau nên có nhiều quan điểm về chất lượng khác nhau Tuy nhiên, có một định nghĩa về chất lượng được thừa nhận ở phạm vi quốc tế, đó
là định nghĩa của Tổ chức Tiêu chuẩn hoá Quốc tế (gọi tắt là ISO) được ghi nhận tại tiêu chuẩn ISO 9000:2005 và hoàn toàn tương ứng với Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN ISO 9000:2007 do Bộ Khoa học và Công nghệ công bố và
định nghĩa: Chất lượng là mức độ của một tập hợp các đặc tính vốn có đáp
ứng các yêu cầu [4, tr 21]
Trong công tác quản lý tổ chức hành chính nhà nước, chất lượng được
xác định dựa trên các nhân tố là tính kinh tế, tính hiệu quả và hiệu lực
Chất lượng đội ngũ công chức chuyên môn cấp phường trước hết cần được hiểu đó chính là chất lượng lao động của công chức nhà nước Đây là
lao động có tính chất đặc thù riêng xuất phát từ vị trí, vai trò của đội ngũ
công chức
Xuất phát từ nhiệm vụ và yêu cầu tiêu chuẩn công chức kế toán cấp
phường có thể nói, chất lượng công chức kế toán cấp phường là tổng hợp các
đặc tính về phẩm chất đạo đức, trình độ năng lực và khả năng hoàn thành nhiệm
vụ kế toán tài chính phục vụ cho hoạt động quản lý nhà nước cấp phường
Trang 25Đối với công chức kế toán cấp phường muốn xác định chất lượng cao hay thấp ngoài việc đánh giá phẩm chất đạo đức phải có các chỉ tiêu đánh giá trình
độ năng lực và sự tín nhiệm của nhân dân địa phương Chẳng hạn, các lớp đào tạo, bồi dưỡng đã qua; bằng cấp (kể cả ngoại ngữ, tin học) về chuyên môn; kỷ
thuật, quản lý nhà nước, pháp luật, độ tuổi, thâm niên công tác…
Ngoài ra, chất lượng đội ngũ công chức kế toán cấp phường còn được đánh giá dưới góc độ khả năng thích ứng, xử lý các tình huống phát sinh đối với
công vụ được giao
Hiện nay ở trong và ngoài nước vẫn có cách hiểu khác nhau về công vụ, song cách hiểu tương đối thống nhất công vụ là một hoạt động do công chức nhân danh nhà nước thực hiện theo quy định của pháp luật và được pháp luật
bảo vệ nhằm phục vụ lợi ích của nhân dân và xã hội
Như vậy, các yếu tố cấu thành chất lượng đội ngũ đội ngũ công chức kế toán phường không chỉ bao gồm một mặt, một khía cạnh nào đó, mà nó bao gồm
cả một hệ thống, được kết cấu như một chỉnh thể toàn diện từ cơ cấu, số lượng nam nữ, độ tuổi, sức khỏe đến chính sách tuyển dụng, quy hoạch, bố trí, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng, đãi ngộ, đánh giá, xếp loại, kiểm tra, giám sát, phẩm chất đạo đức, chính trị… của đội ngũ công chức kế toán cấp phường Sự phối hợp, mối quan hệ giữa cán bộ, công chức với nhau trong thực thi nhiệm vụ nhằm đáp ứng yêu cầu, mục tiêu chung nhất định của từng địa phương, địa bàn cụ thể
để hoàn thành nhiệm vụ được giao
1.1.3 Tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường
1.1.3.1 Đối với công tác quản lý tài chính
Tài chính trong chính quyền địa phương cấp phường được hiểu là các hoạt động thu và chi bằng tiền của cơ quan nhà nước để đảm bảo hoạt động thường xuyên của chính quyền địa phương cấp phường, đồng thời thực hiện các
nhiệm vụ chính trị - xã hội mà Đảng, Nhà nước và cấp trên giao phó
Trang 26Quản lý tài chính là một bộ phận, một khâu của quản lý kinh tế xã hội và
là khâu quản lý mang tính tổng hợp Quản lý tài chính được coi là hợp lý, có hiệu quả nếu có sự tham gia đầy đủ của công chức kế toán cấp phường, đặc biệt
là đội ngũ chất lượng cao của công chức kế toán cấp phường đồng thời một cơ chế quản lý thích hợp sẽ tạo nên tác động tích cực tới các quá trình phát triển kinh tế, xã hội của từng địa phương theo phương hướng phát triển đã được
hoạch định
Việc quản lý, sử dụng nguồn tài chính ở các chính quyền địa phương cấp phường của công chức kế toán với sự quản lý, giám sát, kiểm tra của HĐND phường, đơn vị tài chính cấp trên sẽ nhằm hạn chế, ngăn ngừa các hiện tượng tiêu cực, tham nhũng trong khai thác và sử dụng nguồn lực tài chính đồng thời
nâng cao hiệu quả việc sử dụng các nguồn tài chính tại đơn vị
Công chức kế toán cấp phường trong công tác quản lý tài chính ở các đơn
vị chính quyền địa phương cấp phường có 03 khâu công việc chủ yếu như sau:
Thứ nhất, Phối hợp với Chi cục thuế, phòng Tài chính - kế hoạch lập và
xây dựng dự toán thu ngân sách nhà nước, chi ngân sách địa phương trong phạm
vi được cấp có thẩm quyền giao hàng năm
Thứ hai, Phối hợp với các tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội trên địa bàn,
các bộ phận chuyên môn có liên quan tổ chức thực hiện dự toán thu ngân sách nhà nước, chi ngân sách địa phương hàng năm theo chế độ, chính sách của Nhà
nước theo quy định hiện hành
Thứ ba, Hàng năm thực hiện chế độ quyết toán thu ngân sách nhà nước,
chi ngân sách địa phương theo hướng dẫn, quy định hiện hành của pháp luật và
của cơ quan tài chính cấp trên
1.1.3.2 Đối với quản lý của chính quyền phường
Một yêu cầu căn bản đối với quản lý chi trong các đơn vị chính quyền địa phương cấp phường là phải có hiệu quả và tiết kiệm Nguồn lực luôn có giới hạn nhưng nhu cầu sử dụng không có giới hạn Hoạt động sự nghiệp diễn ra trên
Trang 27phạm vi rộng, đa dạng và phức tạp dẫn đến nhu cầu chi luôn gia tăng với tốc độ nhanh chóng trong khi khả năng huy động nguồn thu có hạn nên tiết kiệm để đạt hiệu quả trong quản lý tài chính là vấn đề vô cùng quan trọng
Do đó, việc đòi hỏi công chức kế toán cấp phường có trình độ, chuyên môn vững vàng để tham mưu cho cán bộ quản lý cấp phường tính toán sao cho với chi phí thấp nhất nhưng vẫn đạt hiệu quả cao nhất là vấn đề quan tâm hàng đầu của quản lý tài chính Muốn được như vậy, công chức kế toán cấp phường phải sử dụng đồng thời nhiều biện pháp khác nhau, trong đó có tổ chức hệ thống thông tin bằng số liệu để phản ánh, ghi nhận kịp thời các khoản chi theo từng nội dung chi, từng nhóm chi, mục chi của từng tổ chức chính trị - xã hội, các đoàn thể và các bộ phận chuyên môn thường xuyên để phân tích, đánh giá, so sánh, rút kinh nghiệm Từ cơ sở đó đề ra biện pháp, phương án chi cụ thể để các nhà quản lý ở chính quyền địa phương cấp phường lựa chọn phù hợp với điều kiện
của địa phương mình
Tại mỗi đơn vị chính quyền địa phương cấp phường, các khoản chi được chia thành hai loại: Các khoản chi hoạt động thường xuyên và các khoản chi hoạt động không thường xuyên Các khoản chi này đều được đội ngũ công chức
kế toán cấp phường lập và xây dựng căn cứ trên cơ sở dự toán giao để nhà quản
lý nắm bắt kịp thời và điều hành sao cho phù hợp với tình hình thực tế và nhiệm
vụ chính trị của địa phương Chất lượng đội ngũ công chức kế toán cấp phường càng cao thì việc xây dựng và thực hiện dự toán tại chính quyền địa phương cấp phường đối với nhà quản lý càng có nhiều sự lựa chọn để đưa địa phương mình
hoàn thành tốt các mục tiêu kinh tế, xã hội, an ninh quốc phòng đề ra
1.1.3.3 Đối với bản thân người công chức kế toán
Trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ngày càng phát triển, cùng với quá trình hội nhập của nền kinh tế, các hoạt động của chính quyền địa phương cấp phường ngày càng phong phú và đa dạng, góp phần quan trọng vào sự phát triển kinh tế - xã hội Tuy nhiên, để các hoạt động của chính
Trang 28quyền địa phương thực sự vận hành theo cơ chế thị trường thì phải có phương hướng và giải pháp phát triển phù hợp Một trong những biện pháp được quan tâm đó là hoàn thiện tổ chức và nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp
phường tại các đơn vị
Với vai trò đó, công chức kế toán cấp phường trong các đơn vị chính quyền địa phương cấp phường phải có kế hoạch tổ chức hệ thống thông tin bằng
số liệu để quản lý và để kiểm soát nguồn kinh phí; Tình hình sử dụng quyết toán kinh phí; Tình hình quản lý và sử dụng các loại vật tư tài sản công; Tình hình chấp hành dự toán thu, chi và thực hiện các tiêu chuẩn định mức của Nhà nước ở địa phương Đồng thời, công chức kế toán cấp phường với chức năng cung cấp thông tin mọi hoạt động kinh tế phát sinh trong quá trình chấp hành NSNN được Nhà nước sử dụng như một công cụ sắc bén trong việc quản lý NSNN, góp phần
đắc lực vào việc sử dụng vốn một cách tiết kiệm và hiệu quả cao
Công việc chính của công chức kế toán cấp phường là cung cấp hệ thống báo cáo tài chính và báo cáo quyết toán ngân sách nhà nước tại địa phương Kế toán cấp phường trình bày một cách tổng quát, toàn diện về tình hình thu, chi và cân đối ngân sách; tình hình tiếp nhận, huy động, sử dụng các nguồn tài chính và sự vận động của các tài sản sau một kỳ kế toán Toàn bộ những thông tin trình bày trên hệ thống báo cáo này được xây dựng trên cơ sở thông tin do kế toán cung cấp
Do đó, hệ thống báo cáo có trung thực, hợp lý hay không phụ thuộc phần lớn vào việc tổ chức hạch toán kế toán và chất lượng công chức kế toán cấp phường của đơn vị như thế nào để cung cấp thông tin chính xác, kịp thời cho việc lập báo cáo Năng lực công chức kế toán cấp phường được thể hiện thông qua việc sử dụng công cụ kế toán; tổ chức hạch toán kế toán và quyết toán toàn
bộ số thực thu và thực chi trong năm; tổ chức thực hiện thống nhất từ khâu chứng từ, tài khoản, biểu mẫu sổ sách, báo cáo… Sử dụng nhuần nhuyễn công
cụ kế toán sẽ góp phần vào quá trình thu thập, xử lý thông tin phục vụ ra quyết định đúng đắn, kịp thời của lãnh đạo địa phương
Trang 291.2 Nội dung và nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng công chức kế
toán cấp phường
1.2.1 Nội dung chất lượng công chức kế toán cấp phường
1.2.1.1 Trình độ năng lực chuyên môn và kỹ năng nghề nghiệp
Thứ nhất, trình độ năng lực chuyên môn:
Trình độ chuyên môn trước hết là trình độ được đào tạo về chuyên môn kế toán cấp độ: Sơ cấp, trung cấp, cao đẳng, đại học Đó là những kiến thức mà nhà trường trang bị cho người học theo các chuyên ngành kế toán được thể hiện qua
vụ chuyên môn
Thứ hai, kỹ năng nghề nghiệp Kỹ năng nghề nghiệp (professional skills
hoặc vocational skills) là thuật ngữ có nguồn gốc từ thuật ngữ kỹ năng (skill), nhưng nội hàm được mở rộng theo hướng khả năng và năng lực thực hiện của con người “Năng lực thực hiện” là thuật ngữ được dịch từ tiếng Anh
(Competency hay Competence) dùng trong các tài liệu của nhiều tác giả trình
bày về quan điểm giáo dục, đào tạo theo tiếp cận năng lực thực hiện [32, tr.1]
Theo từ điển Oxfort: “kỹ năng” là khả năng để làm tốt một công việc nào
đó thường có được qua đào tạo hoặc kinh nghiệm (the ability to do something
well, usually gained through training or experience) [32, tr.1] Theo đó, kỹ năng
được hiểu là sự thành thạo, tinh thông về các thao tác, động tác trong quá trình
hoàn thành một công việc cụ thể nào đó
Trang 30Như vậy, kỹ năng nghề nghiệp là khả năng của con người thực hiện công việc nghề nghiệp một cách có hiệu quả trong một thời gian thích hợp, với các điều kiện nhất định, dựa vào sự tích hợp nhuần nhuyễn các kiến thức, kỹ năng, thái độ
Trong điều kiện hiện nay, kỹ năng nghề nghiệp của công chức kế toán bao gồm khả năng về tin học, khả năng về ngoại ngữ, khả năng về soạn thảo văn bản, báo cáo, tổng hợp; tính trung thực, cẩn thận của nghề kế toán; tính năng động và sáng tạo trong công việc; Khả năng về giao tiếp, ứng xử; Khả năng chịu đựng áp lực công việc; Khả năng tổ chức, sắp xếp công việc khoa học, hợp lý; Khả năng thuyết trình tại các hội nghị, diễn đàn; Khả năng vận động, tuyên truyền cung cấp thông tin cho người dân về các đường lối, chính sách của Đảng
- Thứ hai, đạo đức nghề nghiệp Đạo đức nghề nghiệp là những quan
điểm, quy tắc và chuẩn mực hành vi đạo đức xã hội đòi hỏi phải tuân theo trong hoạt động nghề nghiệp, có tính đặc trưng của nghề nghiệp Trong xã hội có bao nhiêu nghề thì có bấy nhiêu đạo đức nghề nghiệp Đạo đức nghề nghiệp là đạo đức xã hội được thể hiện một cách đặc thù, cụ thể trong các hoạt động nghề kế toán cũng không phải là ngoại lệ đó
Phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp của người công chức quan hệ mật thiết với nhau, tạo lên chất lượng chính trị của công chức nói chung, công chức kế toán nói riêng
Thứ ba, phẩm chất chính trị và đạo đức nghề nghiệp của công chức kế toán được thể hiện trên những khái cạnh như: Trung thành với đường lối đổi
Trang 31mới của Đảng cộng sản, Tư tưởng Hồ Chí Minh; Giữ gìn phẩm chất đạo đức của người cán bộ, đảng viên; Độc lập trong hoạt động nghiệp vụ kế toán; Chính trực
và khách quan trong hoạt động kế toán; Có năng lực chuyên môn và có tính thận trọng trong công việc; Có ý thức và bảo mật trong khi làm kế toán; Đảm bảo tư cách nghề nghiệp; Tuân thủ luật pháp, chuẩn mực và chế độ kế toán; Khả năng nhận biết, đề phòng và ngăn chặn các nguy cơ gây tác hại đến nghề nghiệp; Tiết kiệm, chống tham nhũng, lãng phí
Quy định tuổi và sức khỏe tốt của người công chức là để tạo mặt bằng chung, bảo đảm khả năng làm việc tốt, bảo đảm sự kế thừa và đổi mới Sức khỏe hay độ tuổi không phải là một yếu tố quyết định phẩm chất, năng lực, trình độ, hiệu quả công việc của công chức kế toán mà là một tiêu chí trong tuyển dụng
để lãnh đạo địa phương sắp xếp nhiệm vụ đảm nhận bảo đảm khả năng phát huy lâu dài chuyên môn được giao đồng thời phát triển và quy hoạch nguồn cán bộ cho tương lai
- Trong cuộc sống có rất nhiều yếu tố thể hiện sức khỏe và sức khỏe của mỗi con người cũng như công chức kế toán được đánh giá qua nhiều tiêu chí, song tiêu chí cơ bản nhất vẫn là thể lực Nếu chỉ có trình độ năng lực chuyên môn mà không có một sức khỏe dẻo dai, bền bỉ thì không thể biến năng lực chuyên môn kế toán thành hoạt động thực tiễn theo yêu cầu lãnh đạo của đơn vị
Sự phát triển bình thường về thể chất và tâm lý trong một cơ thể khỏe mạnh
Trang 32cũng là một tiêu chí quan trọng của nâng cao chất lượng đội ngũ công chức kế toán cấp phường
1.2.2 Nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng công chức kế toán cấp phường
1.2.2.1 Môi trường luật pháp và chính sách về công tác công chức kế toán của nhà nước
Hoạt động của công chức nói chung, công chức kế toán nói riêng chịu sự điều chỉnh của môi trường luật pháp và cơ chế chính sách của nhà nước Căn cứ vào các văn bản pháp quy về công tác kế toán tài chính của nhà nước, công chức
kế toán thực hiện nhiệm vụ chuyên môn của mình sao cho hoạt động chuyên môn đạt dược hiệu quả cao nhất
Môi trường luật pháp và các chính sách thể hiện ở Luật Kế toán và hệ thống các văn bản pháp luật quy định đối với hoạt động kế toán và công chức kế toán, chẳng hạn các nghị định, thông tư, quyết định cụ thể hóa và hướng dẫn
thực thi các chính sách đối với tuyển dụng công chức, thu hút, sử dụng công chức, đãi ngộ về vật chất đối với công chức
1.2.2.2 Công tác tổ chức, quản lý công chức kế toán của phường
Đội ngũ công chức chuyên môn cấp phường có vị trí rường cột trong tổ chức, hoạt động của các cơ quan hành chính, có vai trò quyết định đến sự phát triển của đất nước, là người trực tiếp tham gia vào quá trình xây dựng và thực thi luật pháp, quản lý mọi mặt của đời sống kinh tế - xã hội; tham mưu, hoạch định,
tổ chức thực hiện và thanh tra, kiểm tra việc thực thi các đường lối, chính sách
của Đảng và Nhà nước tại địa phương
Công tác quản lý đội ngũ công chức cấp phường bao gồm nhiều nội dung, công việc với các khâu: tuyển dụng, sử dụng, bố trí, giám sát, đánh giá; quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, luân chuyển, sử dụng; thực hiện chính sách chế độ tiền lương, đãi ngộ; quản lý đánh giá, xếp loại giám sát, kiểm tra việc thực hiện chức năng nhiệm vụ; tạo các điều kiện làm việc của công chức kế toán Trong các nội dung này, có những khâu theo làm theo trình tự, nhưng cũng có những
Trang 33khâu tiến hành song song, đan xen nhau và có quan hệ tương hỗ với nhau Một
số nơi cơ cấu, chất lượng của đội ngũ công chức vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu quản lý nhà nước làm ảnh hưởng đến chất lượng công chức chuyên môn trong
đó có cả công chức tài chính - kế toán cấp phường Một trong các nguyên nhân sâu xa dẫn đến những hạn chế trên là do công tác quản lý công chức còn nhiều bất cập, hạn chế chưa đáp ứng được yêu cầu phục vụ nhân dân và sự phát triển
của đất nước trong thời kỳ mới
1.2.2.3 Ý thức tự phấn đấu rèn luyện vươn lên của công chức kế toán
Ý thức tự phấn đấu, rèn luyện là một dạng hoạt động thực tiễn mang tính độc lập, tự chủ và có tính tự giác cao Đối với công chức kế toán cấp phường, tự rèn luyện được xác định như sự gắn kết giữa lý luận và thực tiễn, giúp họ không ngừng nâng cao bản lĩnh, thể lực, khơi dậy tiềm năng trí tuệ và sự sáng tạo đáp ứng yêu cầu hoạt động không những trong lĩnh vực tài chính, kế toán mà còn các lĩnh vực khác như công tác Đảng, đoàn và một số các nhiệm vụ khác được
lãnh đạo giao thêm tại các cơ quan, đơn vị
Hơn nữa, công chức kế toán cấp phường muốn trở thành người lãnh đạo, quản lý giỏi, có khả năng đáp ứng yêu cầu của thực tiễn cách mạng trong thời kỳ mới thì không thể thiếu vai trò nỗ lực, tích cực trong tự rèn luyện Thông qua tự rèn luyện sẽ tạo ra được cầu nối giúp cho sự chuyển hoá giữa hệ thống tri thức
khoa học đã được tích lũy trong học tập và công tác với thực tiễn cuộc sống
Trong mối quan hệ với cơ quan, đơn vị, ý thức tự phấn đấu rèn luyện vươn lên của công chức kế toán cấp phường được thể hiện thông qua: Việc tuân thủ nội quy, quy chế và các quy định của tổ chức; Làm việc một cách tự giác, không cần phải chờ qua giám sát, nhắc nhở, đôn đốc, thúc giục; Làm việc một cách chủ động, linh hoạt và sáng tạo; Luôn nỗ lực hết sức mình để hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ trong thẩm quyền được giao; Có tinh thần hợp tác cao trong công việc với các bộ phận khác trong đơn vị để bảo đảm sao cho mọi quyền lợi của người dân tới được những người ra quyết định chính trị và ban
Trang 34hành chính sách trong các cơ quan nhà nước, đồng thời cũng cần thông tin về những quyết định đã được thông qua và việc thực thi các quyết định đó phải
được kiểm soát
Ý thức tự phấn đấu rèn luyện vươn lên của công chức kế toán phụ thuộc vào tự rèn luyện vươn lên của bản thân và môi trường công tác Tự phấn đấu rèn luyện vươn lên của công chức kế toán cấp phường vừa khẳng định tính tự giác
và sức mạnh nội sinh, vừa là yêu cầu đòi hỏi sức phấn đấu để có thể thích ứng được với cương vị, chức trách, nhiệm vụ được phân công Tuy nhiên, việc nâng cao khả năng tự rèn luyện của công chức kế toán cấp phường trong hoạt động thực tiễn phải thông qua nhiều lực lượng, đồng thời phải giải quyết mối liên hệ
biện chứng giữa điều kiện khách quan và nhân tố chủ quan
Vì thế để cho công chức kế toán phấn đấu vươn lên, bản thân công chức cần phát huy nỗ lực, tự rèn luyện qua hoạt động thực tiễn công tác; Bên cạnh đó
việc thường xuyên giáo dục động cơ, thái độ trách nhiệm và phương pháp trong
ý thức tự phấn đấu rèn luyện; Thực hiện đồng bộ, chuyên sâu với nhiều phương pháp, trong đó chú trọng phương pháp tự phê bình và phê bình; Tăng cường lãnh đạo, quản lý đối với tự phấn đấu rèn luyện vươn lên trong các hoạt động, công tác; Bảo đảm đầy đủ, kịp thời cơ sở vật chất, phương tiện, thiết bị cho việc tự
phấn đấu rèn luyện vươn lên của công chức kế toán cấp phường
1.3 Kinh nghiệm nâng cao chất lượng công chức kế toán cấp phường tại một số địa phương và bài học kinh nghiệm cho thành phố Thanh Hóa
1.3.1 Kinh nghiệm nâng cao chất lượng công chức kế toán tại một số địa phương
1.3.1.1 Kinh nghiệm của thành phố Hà Nội
Thời gian qua nhằm cụ thể hoá Luật Cán bộ, công chức, trong đó có những quy định về trình tự thủ tục đánh giá công chức Thành phố Hà Nội đã chủ động cụ thể hóa các quy định của Trung ương để triển khai phù hợp tại
địa bàn
Trang 35Hàng năm, thành phố Hà Nội có văn bản chỉ đạo, hướng dẫn đến toàn bộ các đơn vị hành chính, sự nghiệp khối sở, ban, ngành, UBND quận, huyện, thị
xã thuộc thành phố thực hiện đánh giá, phân loại cán bộ, công chức, viên chức, nhân viên, gắn với nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, đơn vị trong việc đánh giá cán bộ, công chức nói chung và công chức kế toán cấp phường nói riêng Kết quả đánh giá là căn cứ để bố trí, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng, khen thưởng, kỷ luật và thực hiện chính sách đối với cán bộ, công chức Việc đánh giá, phân loại cán bộ, công chức được gắn với các tiêu chí cụ thể cho từng đối tượng trong các loại hình tổ chức, cơ quan, đơn vị; gắn với chất lượng,
hiệu quả công việc; được định lượng qua điểm trên phiếu đánh giá
Đánh giá công chức trong đó có công chức kế toán cấp phường được dựa trên các quy định về nghĩa vụ và trách nhiệm của cán bộ, công chức tại Luật Cán
bộ, công chức Cụ thể căn cứ vào: Vị trí công việc, yêu cầu và trách nhiệm cơ quan, đơn vị phân công rõ ràng, cụ thể cho người công chức; sản phẩm công tác
cụ thể của mỗi một chức danh, một người công chức trong thời gian đánh giá
(tháng, quý, năm), cụ thể:
Tổng thang điểm: 100 điểm, trong đó:
+ Mức độ thực hiện nhiệm vụ được giao trong năm: thể hiện ở khối lượng, chất lượng, tiến độ, hiệu quả của công việc ở từng vị trí, từng thời gian, bao gồm cả những nhiệm vụ thường xuyên và đột xuất: Tối đa 30 điểm
+ Tinh thần trách nhiệm trong công tác; cải tiến phương pháp làm việc nâng cao hiệu quả, chất lượng công tác; có sáng kiến và kinh nghiệm công tác được áp dụng trong thực tiễn: Tối đa 20 điểm
+ Tinh thần tự nghiên cứu, học tập để nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ đáp ứng với yêu cầu vị trí việc làm, nhiệm vụ được giao: Tối đa
10 điểm
+ Cho tối đa 10 điểm: về nội dung đánh giá phẩm chất chính trị, chấp hành đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước
Trang 36+ Cho tối đa 20 điểm: về nội dung đánh giá phẩm chất đạo đức, lối sống, tác phong, lề lối làm việc Trong đó, dành 10 điểm là cho tinh thần và thái độ phục vụ nhân dân (tận tụy với công việc, không hách dịch, cửa quyền, gây phiền
hà, khó khăn cho tổ chức, công dân trong thực hiện nhiệm vụ)
+ Cho tối đa 10 điểm: về nội dung đánh giá ý thức tổ chức kỷ luật
Qua triển khai, cơ bản các đơn vị đã thực hiện tốt công tác đánh giá, phân loại, khen thưởng, kỷ luật đối với cán bộ, công chức theo quy định; đảm bảo nguyên tắc tập trung dân chủ, công khai, khách quan, toàn diện, lấy chất lượng, hiệu quả hoàn thành nhiệm vụ làm thước đo chính
Bài học kinh nghiệm trong nâng cao chất lượng và hiệu quả việc đánh giá công chức của thành phố Hà Nội
- Việc triển khai đánh giá đảm bảo đạt được đầy đủ các mục đích, yêu cầu khi đánh giá: Xác định rõ trách nhiệm của người đứng đầu trong quản lý sử dụng, đánh giá công chức trong đó có cả công chức kế toán cấp phường, làm rõ phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao Thực hiện theo nguyên tắc tập trung dân chủ, khách quan, chính xác, công bằng Bản thân công chức được trình bày ý kiến của mình về kết luận đánh giá
- Hiệu quả thực hiện nhiệm vụ chính trị làm thước đo phẩm chất và năng lực của công chức, lấy nhu cầu nhiệm vụ làm căn cứ để bố trí tạo nguồn cán bộ trong thời kỳ mới
- Hoàn thiện hệ thống các tiêu chí đánh giá công chức phù hợp với yêu cầu của thực tiễn Các tiêu chí khi xây dựng càng cụ thể càng giúp cho việc đánh giá công chức đạt hiệu quả
- Đẩy mạnh việc tuyên truyền, phổ biến, đặc biệt là việc đào tạo, bồi dưỡng về phương pháp đánh giá mới Mục đích làm cho công chức nhận thức được trách nhiệm của cá nhân và các thành viên để tham gia một cách tích cực, dân chủ vào quá trình đánh giá công chức trong cơ quan, đơn vị
Trang 371.3.1.2 Kinh nghiệm của thành phố Đà Nẵng
Thành công của thành phố Đà Nẵng là thực hiện công tác cải cách hành chính, cải cách công vụ, công chức với mô hình đánh giá công chức dựa trên kết quả làm việc gắn với vị trí công tác Mô hình này có ưu điểm là lấy kết quả công việc làm thước đo chính, các tiêu chí và thang điểm được xây dựng dựa trên cơ
sở cụ thể hóa 6 nội dung theo quy định của Luật Cán bộ, công chức; quy trình đánh giá theo đúng quy định về tính công khai, dân chủ và khách quan, đồng thời đảm bảo nguyên tắc thủ trưởng cơ quan, đơn vị quyết định phân loại kết quả đánh giá công chức thuộc quyền
Đồng thời thành phố Đà Nẵng cũng ứng dụng công nghệ thông tin để kê khai, thống kê và quản lý dữ liệu công việc của công chức, hỗ trợ quy trình đánh giá trực tuyến Kết quả đánh giá được sử dụng để làm rõ năng lực, hiệu quả làm việc công chức, đồng thời sử dụng để bình xét thi đua hằng tháng, quý, năm Với việc ứng dụng phần mềm quản lý hồ sơ cán bộ công chức, viên chức từ cuối năm 2010, được nâng cấp năm 2014, đến nay đã có 26.000 hồ sơ điện tử của công chức, viên chức các cấp từ phường, xã, quận, huyện, sở, ngành được lưu trữ, xác thực trên hệ thống, đáp ứng yêu cầu báo cáo thường xuyên, đột xuất cho
Bộ Nội vụ và lãnh đạo thành phố
Bên cạnh đó, Đà nẵng cũng đã đổi mới phương thức tuyển dụng, cơ chế quản lý và chế độ, chính sách đối với đội ngũ công chức ở phường, xã và những người hoạt động không chuyên trách ở phường, xã Để xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức phường, xã được đào tạo một cách cơ bản, đáp ứng với yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, trên cơ sở được sự thống nhất của Ban Thường vụ Thành ủy, Ban Tổ chức Thành ủy chủ trì, phối hợp cùng một số đơn vị liên quan triển khai “Đề án tạo nguồn cán bộ cho chức danh Bí thư Đảng ủy và Chủ tịch
Ủy ban nhân dân phường xã (gọi tắt là Đề án 89)
Với chương trình sát với thực tiễn nên kết thúc khóa học hầu hết học viên
đã trưởng thành hơn so với khi mới vào lớp học Và với cách thức chọn đơn vị công tác theo kết quả học tập một cách công bằng, khách quan, nên học viên có
Trang 38thể chọn nơi công tác phù hợp với mình nhất Những học viên khi về nhận công tác tại các phường, xã bước đầu đã phát huy những kiến thức, kỹ năng được đào tạo, phát huy sự năng động và sức trẻ, dần tạo được sự tín nhiệm đối với cơ quan nơi đang công tác và nhân dân Đến nay, một số cán bộ, công chức được tín nhiệm bầu, bổ nhiệm giữ các chức danh chủ chốt ở phường, xã
1.3.1.3 Kinh nghiệm của thành phố Hồ Chí Minh
Trong quá trình đổi mới, Thành phố Hồ Chí Minh đã và đang triển khai mạnh mẽ việc thu hút các chương trình, dự án đầu tư lớn từ nguồn vốn trong nước
và nước ngoài, khai thác và phát huy mạnh mẽ mọi nguồn lực nhằm xây dựng, phát triển Thành phố Trong quá trình đó, đòi hỏi các cấp uỷ, chính quyền ở Thành phố phải giải quyết nhiều vấn đề, trong đó, việc nâng cao chất lượng cán bộ, công chức
để đẩy mạnh cải cách hành chính nhà nước là một vấn đề quan trọng
Nhằm đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức trong đó
có công chức kế toán cấp phường, các quận đã ban hành quyết định thực hiện kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức của quận qua các năm; các quyết định về triển khai thực hiện Đề án “Tăng cường bồi dưỡng nghiệp vụ đội ngũ cán bộ, công chức pháp chế và các bộ công chức kiểm soát thủ tục hành chính tại Thành phố Hồ Chí Minh, giai đoạn 2012-2015” Ngoài ra, các UBND quận cũng chú trọng đào tạo, bồi dưỡng cho cán bộ, công chức các kỹ năng như giao tiếp, ứng xử nơi công sở, xây dựng hình ảnh người cán bộ, công chức thân thiện với nhân dân; tiếp tục đổi mới nội dung và chương trình đào tạo, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn nghiệp vụ theo yêu cầu vị trí công tác (về kiến thức, kỹ năng
và thái độ hành vi ứng xử), sát với thực tế, hướng vào các vấn đề thiết thực đặt
ra từ quá trình thực thi công vụ
Thông qua đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ và kỹ năng hành chính bảo đảm tính thống nhất trong hoạt động của cơ quan hành chính, nhất là trong giải quyết các yêu cầu của nhân dân, doanh nghiệp; xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ công chức của Thành phố với số lượng phù hợp, chất lượng ngày càng nâng cao, cơ cấu hợp lý, có trình độ chuyên môn, có phẩm chất
Trang 39đạo đức tốt, có tinh thần trách nhiệm, không ngừng đổi mới, sáng tạo, đáp ứng yêu cầu và nhiệm vụ của thời kỳ CNH, HĐH và hội nhập kinh tế quốc tế
Phần lớn các UBND quận đều thực hiện đúng các quy định về quản lý cán
bộ, công chức, viên chức Từ năm 2011 đến nay, công tác tuyển dụng được các UBND quận thực hiện tốt, bảo đảm 100% công chức được tuyển dụng mới ở các
cơ quan quận có trình độ đại học chuyên ngành phù hợp, 100% công chức chuyên môn cấp phường có trình độ trung cấp (trong đó hơn 90% đại học) và có trình độ chính trị, tin học, ngoại ngữ theo quy định Đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức cơ sở đạt chuẩn theo quy định, đáp ứng ngày càng tốt hơn yêu cầu
nhiệm vụ chính trị của địa phương, tạo nguồn tốt để bổ sung cho các quận
Từ thực trạng thực hiện nâng cao chất lượng cán bộ công chức của các
quận ở Thành phố Hồ Chí Minh có thể rút ra một số kinh nghiệm, đó là:
- Phát huy tốt vai trò của người đứng đầu đơn vị, thực sự cầu thị và quyết tâm trong công tác cải cách, chủ động lắng nghe ý kiến góp ý của người dân, của cấp trên và đồng nghiệp, tạo được sự đồng thuận của xã hội và ý thức tự rèn
luyện, nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân của đội ngũ cán bộ, công chức
- Cần nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cơ quan hành chính các cấp, có phẩm chất đạo đức, vững về chính trị, giỏi về chuyên môn, có tính
chuyên nghiệp, tận tụy phục vụ nhân dân
- Nâng cao chất lượng công chức ở cấp phường cần được thực hiện bằng nhiều giải pháp đồng bộ, theo lộ trình, và thường xuyên nâng cấp, cải tiến Việc các định nhiệm vụ trọng tâm, then chốt phải xuất phát trên cơ sở phân tích nguyên nhân sâu xa về bản chất của các tồn tại, yếu kém của nền hành chính, từ
thực tiễn, coi trọng căn cứ khoa học
- Muốn nâng cao chất lượng công chức đòi hỏi phải có nguồn lực để đầu
tư, trước hết là đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, nhất là đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin nhằm nâng cao hiệu quả làm việc của cán bộ, công chức, công khai minh bạch các quy trình, thủ tục hành chính và chính sách có liên
quan người dân, tổ chức trên các lĩnh vực quản lý
Trang 401.3.2 Bài học kinh nghiệm cho thành phố Thanh Hóa
Từ kinh nghiệm xây dựng và nâng cao chất lượng công chức nói chung và công chức kế toán cấp phường nói riêng của một số thành phố trong nước,
chúng ta có thể rút ra một số bài học như sau:
Thứ nhất, Nhà nước phải ban hành đầy đủ các văn bản pháp quy để thống
nhất việc xây dựng, quản lý và sử dụng đội ngũ công chức nhà nước Những văn bản này là cơ sở cho tuyển chọn, sử dụng, đào tạo và bồi dưỡng công chức
Thứ hai, công chức phải là những người được đào tạo cơ bản trong nhà
trường và được đào tạo, bồi dưỡng sau khi tuyển dụng; được rèn luyện qua các cương vị cần thiết trong thực tế, ưu tú về năng lực và hội tụ tương đối đầy đủ những tố chất đạo đức cần thiết của một công chức nhà nước
Thứ ba, tỉnh Thanh Hóa là tỉnh nghèo, ngân sách dành cho đào tạo và phát
triển đội ngũ công chức rất hạn chế, vì vậy, cần phải huy động nhiều nguồn lực của xã hội cho công tác đào tạo, gắn nội dung đào tạo nâng cao năng lực chất lượng với các nội dung khác nhau đồng thời liên kết với các trường đại học để đào tạo trình độ đại học và trên đại học cho đội ngũ công chức chuyên môn để tiết kiệm kinh phí, đồng thời tăng được số lượng công chức chuyên môn có trình
độ cao để phục vụ địa phương trong tình hình mới
Thứ tư, Thực hiện thi tuyển công chức công khai, công bằng là một trong
những biện pháp lựa chọn tốt nhất đội ngũ công chức có chất lượng và có chế
độ, chính sách đãi ngộ xứng đáng, đặc biệt quan tâm tới chế độ tiền lương, hưu trí và các bảo hiểm xã hội khác
Thứ năm, Phải xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, nhiệm vụ chính trị của từng
cơ quan, đơn vị để đào tạo, bồi dưỡng, quy hoạch công chức tạo nguồn cán bộ cho tương lai đồng thời nâng cao chất lượng, tính chuyên nghiệp, kỹ năng nghề nghiệp, ý thức tự phấn đấu, rèn luyện của đội ngũ công chức trong đó có công chức kế toán cấp phường ở cơ sở