Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường phổ thông dân tộc nội trú thcs các huyện miền núi tỉnhthanh hóa

CẦM THỊ HOÀN BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG DÂN TỘC NỘI TRÚ TRUNG HỌC CƠ SỞ CÁC HUYỆN MIỀN NÚI TỈNH THANH HÓA LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC NGHỆ AN - 201

CẦM THỊ HOÀN

BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG DÂN TỘC NỘI TRÚ TRUNG HỌC CƠ SỞ CÁC HUYỆN MIỀN NÚI

TỈNH THANH HÓA

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

NGHỆ AN - 2017

CẦM THỊ HOÀN

BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG DÂN TỘC NỘI TRÚ TRUNG HỌC CƠ SỞ CÁC HUYỆN MIỀN NÚI

TỈNH THANH HÓA

Chuyên ngành: Quản lí giáo dục

Mã số: 60 14 01 14

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học:

TS DƯƠNG THỊ THANH THANH

NGHỆ AN - 2017

Tôi xin trân trọng bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc cô giáo TS Dương Thị Thanh Thanh đã hướng dẫn giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu khoa

học và hoàn thành nội dung của đề tài này

Tôi xin chân thành cảm ơn lãnh đạo, chuyên viên phòng Giáo dục và Đào tạo các huyện Như Xuân, huyện Như Thanh, huyện Thường Xuân, Ban lãnh đạo, giáo viên các trường Phổ thông Dân tộc nội trú Trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa đã tạo điều kiện thuận lợi giúp đỡ tôi có các thông tin tài liệu cần thiết để viết đề tài nghiên cứu của mình

Mặc dù bản thân tôi đã cố gắng nhiều nhưng thời gian nghiên cứu có hạn nên đề tài không thể tránh khỏi những tồn tại và thiếu sót Kính mong quý thầy cô và các bạn đồng nghiệp giúp đỡ, góp ý và đưa ra những chỉ dẫn quý báu để luận văn được hoàn thiện hơn

Xin trân trọng cảm ơn

Nghệ An, tháng 7 năm 2017

Tác giả

MỤC LỤC

Trang

LỜI CẢM ƠN i

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT vi

DANH MỤC CÁC BẢNG vii

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 2

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu 2

4 Giả thuyết khoa học 3

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 3

6 Giới hạn đề tài nghiên cứu 3

7 Phương pháp nghiên cứu 3

8 Những đóng góp của đề tài 4

9 Cấu trúc của luận văn 4

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG DÂN TỘC NỘI TRÚ TRUNG HỌC CƠ SỞ 6

1.1 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 6

1.2 Một số vấn đề lý luận cơ bản của đề tài 8

1.2.1 Hoạt động và hoạt động dạy học 8

1.2.2 Quản lý hoạt động dạy học 10

1.2.3 Biện pháp quản lý hoạt động dạy học 15

1.3 Một số vấn đề về hoạt động dạy học ở Trường phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở 15

1.3.1 Nhà trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở trong hệ thống giáo dục quốc dân 15

1.3.2 Hoạt động dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở 16

1.4 Quản lý hoạt động dạy ở trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học

cơ sở 20

1.4.1 Mục tiêu quản lý hoạt động dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở 20

1.4.2 Nội dung quản lý hoạt động dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở 21

1.4.3 Một số yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở 32

Kết luận chương 1 36

Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ DẠY HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG DÂN TỘC NỘI TRÚ TRUNG HỌC CƠ SỞ CÁC HUYỆN MIỀN NÚI TỈNH THANH HÓA 37

2.1 Khái quát điều kiện kinh tế - xã hội, giáo dục các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa và của trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở 37

2.1.1 Tình hình kinh tế - xã hội các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa 37

2.1.2 Đặc điểm giáo dục ở trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa 40

2.2 Khái quát về điều tra thực trạng 43

2.2.1 Mục đích khảo sát 43

2.2.2 Nội dung khảo sát 43

2.2.3 Phương pháp khảo sát 43

2.2.4 Tổ chức khảo sát 44

2.3 Thực trạng hoạt động dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa 44

2.3.1 Thực trạng hoạt động dạy của giáo viên 44

2.3.3 Thực trạng cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ dạy học 48

2.4 Thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa 49

2.4.1 Thực trạng quản lý hoạt động dạy của giáo viên 50

2.4.2 Thực trạng quản lý hoạt động học của học sinh 66

2.4.3 Thực trạng về điều kiện cơ sở vật chất đảm bảo cho hoạt động dạy học tại các trường Phổ thông Dân tộc nội trú trung học cơ sở 70

2.5 Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường Phổ Thông Dân tộc nội trú trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa 72

2.5.1 Ưu điểm 72

2.5.2 Hạn chế 74

2.5.3 Nguyên nhân thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở các trường Phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở 75

Kết luận chương 2 78

Chương 3 MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG DÂN TỘC NỘI TRÚ TRUNG HỌC CƠ SỞ CÁC HUYỆN MIỀN NÚI TỈNH THANH HÓA 78

3.1 Một số nguyên tắc xây dựng biện pháp 78

3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo tính mục tiêu 78

3.1.2 Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn 79

3.1.3 Nguyên tắc đảm bảo tính toàn diện 79

3.1.4 Nguyên tắc đảm bảo tính hiệu quả 80

3.1.5 Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi 80

3.2 Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở Trường Phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa 80

3.2.1 Nâng cao năng lực quản lý, trình độ chuyên môn nghiệp vụ của cán bộ quản lý, giáo viên 80

3.2.2 Quản lý việc thực hiện chương trình và nội dung dạy học đáp ứng mục tiêu, nhiệm vụ của từng năm học 83

3.2.3 Tăng cường chỉ đạo công tác đổi mới phương pháp dạy học 86

3.2.4 Tăng cường quản lý hoạt lý hoạt động dạy của giáo viên và hoạt động học của học sinh 89

3.2.5 Tăng cường quản lý, sử dụng cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ dạy học 92

3.2.6 Chỉ đạo đổi mới công tác kiểm tra, đánh giá chất lượng giảng dạy của giáo viên và kết quả học tập của học sinh 95

3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp 99

3.4 Khảo sát tính khả thi của các biện pháp đề xuất 101

3.4.1 Đối tượng khảo nghiệm 101

3.4.2 Nội dung khảo nghiệm 101

Kết luận chương 3 103

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 104

1 Kết luận 104

2 Kiến nghị 105

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 108

PHỤ LỤC 111

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

4 GD và ĐT Giáo dục và đào tạo

7 PTDTNT Phổ thông dân tộc nội trú

DANH MỤC CÁC BẢNG

Trang Bảng 2.1 Quy mô lớp học, số lượng học sinh của 11 trường PTDTNT

THCS các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa 42Bảng 2.2 Tình hình đội ngũ cán bộ giáo viên, nhân viên của ba trường

năm học 2016-2017 45Bảng 2.3 Thống kê chất lượng hai mặt giáo dục của ba trường năm học

2015-2016 47Bảng 2.4 Kết quả thi chọn học sinh giỏi lớp cấp huyện, cấp tỉnh của

ba trường năm học 2015-2016 48Bảng 2.5 Tổng hợp ý kiến đánh giá về việc phân công giảng dạy 51Bảng 2.6 Đánh giá về mức độ cần thiết và mức độ thực hiện các

biện pháp, công tác bồi dưỡng giáo viên 54Bảng 2.7 Đánh giá việc quản lý lập kế hoạch, thực hiện chương trình

giảng dạy của giáo viên 57Bảng 2.8 Thực trạng quản lý việc soạn bài của giáo viên trước khi

lên lớp 59Bảng 2.9 Kết quả khảo sát nội dung quản lý, biện pháp quản lý giờ

lên lớp của giáo viên 63Bảng 2.10 Kết quả điều tra thực trạng công tác quản lý học sinh 67Bảng 2.11 Khảo sát thực trạng biện pháp quản lý hoạt động học tập

học sinh 68Bảng 2.12 Thống kê cơ sở vật chất các trường Phổ thông Dân tộc

nội trú THCS 71Bảng 3.1 Đối tượng khảo nghiệm 101Bảng 3.2 Kết quả đánh giá về tính cấp thiết và khả thi của các biện pháp 101

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Nghị Quyết Đại hội Đảng lần thứ XI đã khẳng định: “Phát triển giáo dục là quốc sách hàng đàu Đổi mới căn bản toàn diện nền giáo dục Việt Nam theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa, dân chủ hóa và hội nhập quốc

tế, trong đó đổi mới cơ chế quản lý giáo dục phát triển đội ngũ và các bộ quản

lý là khâu then chốt”

Trong bối cảnh toàn cầu hóa hện nay, ngành giáo dục nói chung và các trường Phổ thông Dân tộc nội trú nói riêng phải đối mặt với nhiều khó khăn và thách thức Một trong những thách thức lớn là đảm bảo nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện Trong đó hoạt động chủ đạo đóng vai trò quan trọng để nâng cao chất lượng ở các nhà trường là hoạt động dạy học Đây là hoạt động mang tính quyết định về chất lượng giáo dục trong nhà trường Chất lượng giáo dục cao hay thấp phụ thuộc vào chất lượng giảng dạy của giáo viên và chất lượng học của học sinh Để đánh giá được tầm quan trọng của hoạt động dạy học với việc đảm bảo nâng cao chất lượng dạy học thì công tác công tác quản lý hoạt động dạy học của Hiệu trưởng đóng vai trò quan trọng Trong nhiều năm qua Hiệu trưởng các trường phổ thông Dân tộc nội trú THCS các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa đã có nhiều biện pháp quản lý hoạt động dạy hoc và thu được nhiều kết quả nhất định Tuy vậy chất lượng giáo dục miền núi hiện nay vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu giáo dục, còn nhiều khó khăn bất cập, chất lượng giảng dạy chưa đồng đều, nhận thức của học sinh dân tộc miền núi còn chậm, thành phần dân tộc đa dạng, cơ sở vật chất chưa đáp ứng yêu cầu dạy học Điều quan tâm nhất là cán bộ quản lý ở trường phổ thông Dân tộc nội trú THCS các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa phải nghiên cứu thực trạng quản lý hoạt động dạy học,

tìm ra các biện pháp quản lý đồng bộ, có tính khả thi để chất lượng giáo dục học sinh dân tộc miền núi phát triển tương đồng với học sinh cùng bậc THCS trong hệ thống các trường phổ thông trong cả nước để các em phát triển tiến kịp theo thời đại, đáp ứng được yêu cầu mong mỏi của toàn xã hội miền núi tiến kịp miền xuôi

Trường phổ thông Dân tộc nội trú THCS các huyện miền núi là loại hình trường chuyên biệt nằm trong hệ thống giáo dục quốc dân Trường ở vị trí mũi nhọn trong sự nghiệp giáo dục ở miền núi, vùng dân tộc, tạo nguồn

cán bộ kế cận cho các dân tộc Đây có thể nói là “Vườn ươm hạt giống đỏ của đồng bào các dân tộc thiểu số”

Trong thực tế, đã có nhiều đề tài nghiên cứu về công tác quản lý hoạt động dạy học ở các trường phổ thông nói chung dưới nhiều gọc độ, quan điểm nhưng để nâng cao chất lượng giáo dục cần phải có biện pháp quản lý hoạt động dạy học mang tính đồng bộ, thể hiện rõ sự vận dụng sáng taọ khoa học phù hợp với miền núi, vùng dân tộc và trường chuyên biệt Xuất phát từ

lý do nêu trên, tôi chọn đề tài nghiên cứu: “Biện pháp quản lý hoạt động dạy

học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa”

2 Mục đích nghiên cứu

Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở các trường phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa, góp phần nâng cao chất lượng dạy học trong nhà trường

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú các huyện miền núi, tỉnh Thanh Hóa

4 Giả thuyết khoa học

Hoạt động dạy học ở các trường Phổ thông dân tộc nội trú cấp THCS các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa đạt hiệu quả cao nếu đề xuất được các biện pháp quản lý hoạt động dạy học hợp lý và khả thi

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học ở trường phổ thông dân tộc nội trú cấp trung học cơ sở

Nghiên cứu thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở các trường phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa

Đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học có hiệu quả ở trường phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa

6 Giới hạn đề tài nghiên cứu

Đề tài chỉ tập trung nghiên cứu thực trạng và đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học trường phổ thông dân tộc nội trú THCS các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa: Trường phổ thông dân tộc nội trú THCS huyện Như Thanh, trường phổ thông dân tộc nội trú THCS huyện Như Xuân, trường phổ thông dân tộc nội trú THCS huyện Thường Xuân

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận

- Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý giáo dục

- Nghiên cứu về chủ trương của Đảng về đổi mới quản lý giáo dục

7.2 Nhóm nghiên cứu thực tiễn

Nhóm phương pháp này nhằm thu thập các thông tin thực tiễn để xây dựng cơ sở thực tiễn của đề tài, gồm các phương pháp:

+ Phương pháp điều tra hoạt động dạy học ở các trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS huyện Như Thanh, trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS huyện THCS huyện Như Xuân, trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS huyện THCS huyện Thường Xuân

+ Phương pháp quan sát;

Thu thập thông tin qua việc quan sát các hoạt động giảng dạy của đội ngũ giáo viên bằng việc: Dự giờ giáo viên, cùng Hiệu trưởng, tổ trưởng chuyên môn và giáo viên có kinh nghiệm phân tích giờ dạy, quan sát các hoạt động quản lý, đặc biệt công tác quản lý hoạt động dạy học của cán bộ quản lý nhà trường

+ Phương pháp phỏng vấn;

Sử dụng phương pháp này, chúng tôi tiến hành trao đổi trực tiếp với cán bộ quản lý và giáo viên nhà trường nhằm tìm hiểu kỹ hơn về thực trạng hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học trong nhà trường, lý giải nguyên nhân của vấn đề

+ Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia;

9 Cấu trúc của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận và tài liệu tham khảo nội dung của luận văn gồm 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học ở trường Phổ thông

dân tộc nội trú trung học cơ sở Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường Phổ thông

dân tộc nội trú trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa

Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường Phổ thông

dân tộc nội trú trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG DÂN TỘC NỘI TRÚ TRUNG HỌC CƠ SỞ

1.1 Lịch sử nghiên cứu vấn đề

Ngay từ khi con người bắt đầu hình thành nhóm, đã biết phối hợp các

nỗ lực cá nhân để thực hiện mục tiêu duy trì sự sống Từ khi xuất hiện nền sản xuất xã hội, nhu cầu phối hợp các hoạt động riêng lẻ càng tăng lên Bất cứ một tổ chức, một lĩnh vực nào, từ sự hoạt động của nền kinh tế quốc dân, của một doanh nghiệp, một đơn vị hành chính sự nghiệp… đến một tập thể nhỏ như tổ chuyên môn, tổ sản xuất, bao giờ cũng có hai phân hệ: Người quản lý

và đối tượng quản lý

Quản lý là một hoạt động chỉ có trong xã hội loài người Ở đâu con người tập hợp lại, cùng hoạt động vì mục đích chung, ở đó có quản lý Nói đến quản lý là nói đến người quản lý và người bị quản lý trong một tổ chức xã hội Vì vậy quản lý là một hoạt động đặc trưng bao trùm lên mọi mặt đời sống

xã hội, trong đó có giáo dục

Tri thức về quản lý giáo dục đã được công bố trong nhiều công trình nghiên cứu của nhiều tác giả Trong đó đã nghiên cứu về quản lý cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân, nghiên cứu về bản chất, mục tiêu, chức năng, các nguyên lý, các nguyên tắc quản lý nói chung và cho các ngành học, cấp học nói riêng

Sự cần thiết của quản lý trong một tập thể lao động được C.Mác viết:

“Tất cả mọi lao động trực tiếp hay lao động chung nào tiến hành trên quy mô tương đối lớn, thì ít nhiều cũng cần đến một sự chỉ đạo để điều hòa những hoạt động cá nhân và thực hiện những chức năng chung, phát sinh từ vận động của toàn bộ cơ sở sản xuất khác với sự vận động của những cơ quan độc lập của nó Một người độc tấu vĩ cầm riêng lẻ tự mình điều khiển lấy mình,

còn một dàn nhạc thì cần có nhạc trưởng” [20, tr.480]

Quản lý là một quá trình tác động có thể định hướng có chủ đích, có tổ chức, lựa chọn trong các tác động có thể có, dựa trên các thông tin về tình trạng của đối tượng và môi trường, nằm giữ cho sự vận hành của đối tượng được ổn định và làm cho nó phát triển tới mục đích đã định

Theo GS TS Nguyễn Ngọc Quang: “Quản lý là tác động có mục đích

có kế hoạch của chủ thể quản lý đến tập thể những người lao động (nói chung khách thể quản lý nhằm thực hiện được những mục tiêu dự kiến” [24, tr.35]

Theo PGS TS Đặng Quốc Bảo: “Quản lý là quá trình gây tác động của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lý nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức” [2, tr.16]

Các công trình trên chủ yếu nghiên cứu về mặt lý luận quản lý, các khái niệm, các chức năng, nguyên tắc, quy trình quản lý theo các quan điểm khác nhau Đó là các tài liệu bồi dưỡng và tham khảo tốt cho các nhà quản lý giáo dục

Như vậy, quản lý là một hoạt động mang tính tất yếu xã hội, quản lý là những tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức hoạt động hiệu quản mong muốn Người quản lý có nhiệm vụ phân bố nhân lục và nguồn lực để tổ chức hoạt động có hiệu quả và đạt được mục đích

Gần đây, vấn đề quản lý hoạt động dạy học của Hiệu trưởng các ường phổ thông đã được một số tác giả quan tâm nghiên cứu trong một số luận văn thạc sỹ khoa học, chuyên ngành quản lý giáo dục như: “Thực trạng và biện pháp quản lý hoạt động dạy học của hiệu trưởng trường THPT miền núi Thanh Hoá nhằm nâng cao kết quả dạy học” của Lương Hữu Hồng (1999); “Một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học của Hiệu trưởng trường THPT Thành phố Thái Nguyên” của Trần Thị Minh Nguyệt

tr-(2002); “Các biện pháp quản lý hoạt động dạy học của hiệu trưởng đối với giáo viên mới vào nghề của một số trường THPT ở Thành phố Hải Phòng” của Phạm Khánh Tường (2003); “Các biện pháp quản lý của Hiệu trưởng nhằm nâng cao chất lượng dạy học ở trờng THPT tỉnh Thanh Hóa” của Lê Thị Hoan (2004)

Những đề tài này chủ yếu đề cập đến các biện pháp quản lý hoạt động dạy học của Hiệu trưởng trường phổ thông ở các vùng miền khác nhau: Thành phố, Miền núi, trên địa bàn tỉnh Các đề tài đã nghiên cứu lý luận về quản lý, quản lý giáo dục, quản lý trường học, đã khảo sát thực trạng quản lý hoạt động dạy học và đề xuất một số biện pháp quản lý của người hiệu trưởng

Do đặc điểm các trường phổ thông dân tộc nội trú THCS là loại hình trường chuyên biệt cần thiết phải có biện pháp quản lý hoạt động dạy học phù hợp với đối tượng học sinh dân tộc thiếu số và miền núi Vì vậy tôi

nghiên cứu đề tài “Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa” để tìm

hiểu thực trạng quản lý hoạt động dạy học Trên cơ sở đó đề ra biện pháp quản lý hoạt động dạy học để nâng cao chất lượng dạy học ở các trường THCS nói chung trên địa bàn các huyện miền núi

1.2 Một số vấn đề lý luận cơ bản của đề tài

1.2.1 Hoạt động và hoạt động dạy học

1.2.1.1 Hoạt động

Theo quan điểm của Triết học Mác - Lênin: “ Hoạt động của con người

là quá trình diễn ra giữa con người với tự nhiên Một quá trình, trong đó bằng hoạt động của chính mình, con người làm trung gian, điều tiết và kiểm tra sự trao đổi chất giữa họ và tự nhiên” [28, tr.446]

Khi hoạt động là đối tượng của tâm lý học, A Leonchiev đã định nghĩa

như sau: “Hoạt động là một quá trình thực hiện sự chuyển hoá lẫn nhau giữa chủ thể và khách thể Theo nghĩa rộng nó là đơn vị phân tử chứ không phải là đơn vị cộng thành của đời sống chủ thể Đời sống của con người là một quan

hệ thống nhất các hoạt động thay thế nhau Hoạt động, theo nghĩa hẹp hơn tức

là ở cấp độ tâm lý học là đơn vị của đời sống mà khâu trung gian là phản ánh tâm lý, có chức năng hướng dẫn chủ thể trong thế giới đối tượng”

1.2.1.2 Hoạt động dạy học

Dạy học là một quá trình sư phạm, với nội dung khoa học, được thực hiện theo một phương pháp sư phạm đặc biệt do nhà trường tổ chức, giáo viên thực hiện nhằm giúp học sinh nắm vững hệ thống kiến thức khoa học và hình thành hệ thống kiến thức khoa học và hình thành hệ thống kỹ năng hoạt động, nâng cao trình độ học vấn, phát triển trí tuệ và hoàn thiện nhân cách Dạy học

là con đường cơ bản để thực hiện mục đích giáo dục xã hội Học tập là cơ hội quan trọng nhất giúp mỗi cá nhân phát triển và thành đạt trong xã hội

Hoạt động dạy học là một hệ thống toàn vẹn bao gồm các thành tố cơ bản: Mục đích, nội dung, phương pháp, phương tiện, hình thức tổ chức, người dạy, người học Các thành tố này tương tác với nhau, thâm nhập vào nhau để thực hiện nhiệm vụ dạy học nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả dạy học

Hoạt động dạy học gắn liền với hoạt động giáo dục Cả hai hoạt động này đều hướng tới một mục tiêu chung là phát triển toàn diện nhân cách người học

Nói tóm lại, hoạt động dạy học là quá trình mà trong đó dưới sự tổ chức, điều khiển, lãnh đạo của người giáo viên làm cho người học tự giác, tích cực, chủ động tự tổ chức, tự điều khiển hoạt động nhận thức - học tập của mình nhằm thực hiện những nhiệm vụ dạy học [24, tr.58]

Bản chất của hoạt động dạy học thể hiện tính thống nhất của hoạt động dạy và hoạt động học, sự thống nhất biện chứng giữa các thành tố của hoạt

động dạy học trong quá trình triển khai hoạt động dạy học V I Lênin đã khái quát quá trình nhận thức của loài người: “Từ trực quan sinh động đến tư duy trừu trượng, từ tư duy trừu tượng đến thực tiễn, đó là con đường biện chứng của sự nhận thức chân lý, nhận thức hiện thực khách quan”

Hoạt động dạy học là một hệ thống toàn vẹn mà các thành tố của nó luôn luôn tương tác với nhau theo những quy định riêng, thâm nhập vào nhau, quy định lẫn nhau để tạo nên sự thống nhất biện chứng: giữa dạy và học, giữa truyền đạt và lĩnh hội, giữa điều khiển và tự điều khiển trong quá trình dạy học Dạy và học là hệ thống hoạt động thống nhất biện chứng còn bởi quy định lẫn nhau của các hoạt động này cả về nội dung lẫn hình thức

1.2.2 Quản lý hoạt động dạy học

1.2.2.1 Quản lý

Quản lý là một hoạt động lao động để điều khiển lao động, một hoạt động tất yếu vô cùng quan trọng trong quá trình phát triển loài người Quản lý trở thành một hoạt động phổ biến, diễn ra ở mọi nơi, mọi lúc, mọi lĩnh vực, mọi cấp độ và có liên quan đến mọi người Đó là một hoạt động xã hội bắt nguồn từ tính chất cộng đồng dựa trên sự phân công hợp tác để làm một công việc nhằm đạt một mục tiêu chung

Quản lý là một khái niệm rộng và có nhiều định nghĩa khác nhau về khoa học quản lý, tùy thuộc theo quan điểm tiếp cận khác nhau mà các tác giả đưa ra các định nghĩa khác nhau

Theo GS Bùi Minh Hiền: Quản lý là một quản trình tác động có định hướng, có chủ đích, tổ chức, lựa chọn trong số các tác động có thể có dựa trên các thông tin về tình trạng của đối tượng và môi trường, nhằm giữ cho sự vận hành của đối tượng được ổn định và làm cho nó phát triển tới mục tiêu đã định [13, tr.26]

Theo tác giả Phạm Minh Hạc: Quản lý là tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý đến tập thể của người lao động nói chung (khách

thể quản lý) nhằm thực hiện mục tiêu dự kiến [12, tr.32].

Theo GS Hà Thế Ngữ và Đặng Vũ Hoạt: “ Quản lý là một quá trình định hướng, quá trình có mục tiêu; quản lý là một hệ thống là quá trình tác động đến hệ thống nhằm đạt được mục tiêu nhất định Những mục tiêu này đặc trưng cho trạng thái mới của hệ thống mà người quản lý mong muốn” [22, tr.44]

Theo TS Nguyễn Quốc Chí và PGS TS Nguyễn Thị Mỹ Lộc thì:

“Quản lí là hoạt động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lí (người quản lí) đến khách thể quản lí (người bị quản lí) trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức” [5, tr.28]

1.2.2.2 Quản lý giáo dục

Quản lý giáo dục là sự tác động có thức của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý nhằm đưa hoạt động sư phạm của hệ thống giáo dục đạt tới kết quả mong muốn Quản lý giáo dục theo nghĩa tổng quát là hoạt động điều hành, phối hợp các lực lượng xã hội nhằm đẩy mạnh công tác đào tạo thế hệ trẻ theo yêu cầu phát triển xã hội

Theo GS Phạm Minh Hạc: Quản lý giáo dục là tổ chức các hoạt động dạy học Có tổ chức được các hoạt động dạy học, thực hiện được tính chất của nhà trường phổ thông Việt Nam xã hội chủ nghĩa, mới quản lý được giáo dục, tức là cụ thể hóa được đường lối giáo dục của Đảng và biến đường lối đó thành hiện thực, đáp ứng được nhu cầu học tập của nhân dân, của dân tộc [12, tr.82]

Theo GS Nguyễn Ngọc Quang: “Quản lý giáo dục là hệ thống các tác động có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý nhằm làm cho hệ vận hành theo đường lối và nguyên lý giáo dục của Đảng, thực hiện được các tính chất của nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam, và tiêu điểm hội tụ là quá trình dạy học - giáo dục tới mục tiêu dự kiến, tiến lên trạng thái

mới về chất” [25, tr.42]

Khái quát lại, nội hàm của khái niệm quản lý giáo dục chứa đựng những nhân tố đặc trưng bản chất sau: Phải có chủ thể quản lý giáo dục Ở tầm vĩ mô là quản lý nhà nước mà cơ quan trực tiếp quản lý là Bộ GD&ĐT,

Sở GD&ĐT, Phòng GD&ĐT; Ở tầm vi mô là quản lý của hiệu trưởng, phó hiệu trưởng của các trường phổ thông Phải có hệ thống tác động quản lý theo nội dung, chương trình kế hoạch thống nhất từ trung ương đến địa phương nhằm thực hiện mục đích giáo dục trong mỗi giai đoạn lịch sử cụ thể Phải có một lực lượng đông đảo những người làm công tác giáo dục cùng với hệ thống cơ sở vật chất, khoa học kỹ thuật tương ứng Quản lý giáo dục có tính

xã hội cao, bởi vậy cần tập trung giải quyết tốt các vấn đề kinh tế, xã hội, chính trị, văn hóa, an ninh quốc phòng phục vụ tốt công tác giáo dục

Nhà trường là đối tượng cuối cùng và cơ bản nhất của quản lý giáo dục, trong đó đội ngũ giáo viên và học sinh là đối tượng quản lý quan trọng nhất, đồng thời là chủ thể trực tiếp quản lý quá trình giáo dục

Tóm lại: Quản lý giáo dục là quá trình tác động có định hướng của nhà quản lý giáo dục trong việc vận hành nguyên lý, phương pháp chung nhất của

kế hoạch nhằm đạt được những mục tiêu đề ra

1.2.2.3 Quản lý nhà trường

Trường học là một tổ chức, ở đó tiến hành quá trình dạy học Hoạt động đặc trưng của trường học là hoạt động dạy học, đó là hoạt động có tổ chức, có nội dung, có phương pháp và phương tiện, có mục đích, có sự lãnh đạo của nhà giáo dục, có sự hoạt động tích cực, tự giác của người học

Quản lý nhà trường là tập hợp những tác động tối ưu của chủ thể quản

lý đến tập thể giáo viên, học sinh và cán bộ khác, nhằm tận dụng những nguồn dự trữ do nhà nước đầu tư, lực lượng xã hội đóng góp và do lao động

xã hội xây dựng vốn tự có hướng vào việc đẩy mạnh mọi hoạt động của nhà

trường nhằm đào tạo thành công thế hệ trẻ Thực hiện có chất lượng mục tiêu

và kế hoạch đào tạo, đưa nhà trường tiến lên trạng thái mới Như vậy quản lý nhà trường chính là quản lý giáo dục trong một phạm vi xác định, đó là đơn vị giáo dục, là nhà trường Do đó, Quản lý nhà trường là vận dụng tất cả các nguyên lý chung của quản lý giáo dục để đẩy mạnh nhà trường hoạt động theo mục tiêu đào tạo

Quản lý nhà trường là tổ chức hoạt động dạy học, thực hiện các tính chất của nhà trường phổ thông, mới quản lý được giáo dục, tức là cụ thể hóa đường lối đó thành hiện thực, đáp ứng yêu cầu của đất nước trong từng giai đoạn mới

Theo GS Phạm Minh Hạc: “Quản lý nhà trường là thực hiện đường lối của Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình, tức là đưa nhà trường vận hành theo nguyên lý giáo dục để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đào tạo đối với ngành giáo dục, với thế hệ trẻ và từng học sinh” [12, tr.68]

Như vậy, quản lý nhà trường chính là quản lý giáo dục nhưng trong một phạm vi xác đinh của một đơn vị giáo dục nền tảng, đó là nhà trường Quản lý nhà trường về cơ bản khác với quản lý các lĩnh vực khác Ở đây những tác động của chủ thể quản lý là những tác động của công tác tổ chức sư phạm đến đối tượng quản lý nhằm giải quyết nhiệm vụ giáo dục của nhà trường Đó là hệ thống tác động có phương hướng, có mục đích, có mối quan

hệ qua lại lẫn nhau

Quản lý nhà trường là một hoạt động được thực hiện trên cơ sở những quy luật chung của quản lý nói chung, đồng thời nó có những nét đặc thù riêng Quản lý nhà trường khác với các quản lý xã hội khác, được quy định bởi bản chất lao động sư phạm của người giáo viên, bản chất của quá trình dạy học, giáo dục Trong đó mọi thành viên của nhà trường vừa là đối tượng

quản lý, vừa là chủ thể tự hoạt động của bản thân mình Sản phẩm tạo nên của

nhà trường là nhân cách của người học sinh được hình thành trong quá trình học tập, tu dưỡng rèn luyện và phát triển theo yêu cầu của xã hội và được xã hội thừa nhận

Tóm lại, Quản lý nhà trường là một bộ phận của quản lý giáo dục Quản lý nhà trường là một hệ thống những tác động sư phạm khoa học và có tính định hướng của chủ thể quản lý đến tập thể giáo viên, học sinh và các lực lượng xã hội trong và ngoài nhà trường nhằm làm cho nhà trường vận hành theo đúng đường lối và nguyên lý giáo dục của Đảng Người quản lý nhà trường phải làm sao cho hệ thống các thành tố vận hành chặt chẽ với nhau, đưa đến kết quả mong muốn

1.2.2.4 Quản lý hoạt động dạy học

Quản lý hoạt động dạy học là một hệ thống những tác động có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý tới khách thể quản lý trong quá trình dạy học nhằm đạt được mục tiêu đề ra

Là quá trình người hiệu trưởng hoạch định, tổ chức, điều khiển, kiểm tra hoạt động dạy học của giáo viên nhằm đạt được mục tiêu đã đề ra Trong toàn bộ quá trình quản lý nhà trường thì quản lý hoạt động dạy học của Hiệu trưởng là hoạt động cơ bản nhất, quan trọng nhất

* Mục tiêu của quản lý hoạt động dạy học

Đó là chất lượng, hiệu quả của hoạt động dạy và kết quả đạt được ở học sinh với sự phát triển toàn diện các mặt: Đức, trí, thể, mỹ đã được quy định trong mục tiêu dạy học Nói cách khác, mục tiêu của quản lý họat động dạy học là:

- Đảm bảo thực hiện đầy đủ các mục tiêu, kế hoạch đào tạo, nội dung chương trình giảng dạy theo đúng tiến độ và thời gian quy định(Quản lý mục tiêu, nội dung)

- Đảm bảo hoạt động dạy học đạt kết quả cao (Quản lý chất lượng)

1.2.3 Biện pháp quản lý hoạt động dạy học

Theo từ điển Tiếng Việt của Viện Ngôn ngữ học năm 2006 thì biện pháp là cách làm, cách giải quyết một vấn đề cụ thể [29, tr.126]

Biện pháp có nghĩa là chỉ, vạch ra con đường để đi tới được cái "đích" mình cần đến hay mục tiêu mong đợi, biện pháp đúng thì đến đích nhanh, an toàn, biện pháp không đúng, không phù hợp có thể không đến được đích mà

ta mong muốn

Biện pháp quản lý là tổng thể các cách thức tác động có thể có và có chủ đích của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý (cấp dưới và tiềm năng có được của hệ thống) và khách thể quản lý (các ràng buộc của môi trường, các

hệ thống khác…) để đạt được các mục tiêu quản lý đề ra

Biện pháp quản lý hoạt động dạy học là nội dung, cách thức, giải quyết một vấn đề cụ thể nào đó của chủ thể quản lý Trong quản lý giáo dục, biện pháp quản lý là tổ hợp nhiều cách thức tiến hành của chủ thể quản lý nhằm tác động đến đối tượng quản lý để giải quyết những vấn đề trong công tác quản

lý, làm cho hệ quản lý vận hành đạt mục tiêu mà chủ thể quản lý đã đề ra và phù hợp với quy luật khách quan Trong nhà trường, biện pháp quản lý hoạt động dạy học là những cách thức tổ chức, điều hành kiểm tra, đánh giá hoạt động dạy học của cán bộ, giáo viên và học sinh nhằm đạt được kết quả cao nhất đề ra

Biện pháp quản lý hoạt động dạy học chính là tác động lên đội ngũ giáo viên, học sinh qua việc thực thi các chức năng quản lý kế hoạch, tổ chức chỉ đạo, kiểm tra, điều chỉnh nhằm thực hiện tốt nhất mục tiêu giáo dục

1.3 Một số vấn đề về hoạt động dạy học ở trường phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở

1.3.1 Nhà trường phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở trong hệ thống giáo dục quốc dân

Trường phổ thông dân tộc nội trú THCS các huyện miền núi thuộc loại

hình trường chuyên biệt nằm trong hệ thống giáo dục quốc dân Nhà trường là nơi đào tạo những học sinh dân tộc thiểu số từ vùng sâu, vùng xa có điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn của các huyện miền núi đã hoàn thành chương trình Tiểu học Học sinh được hưởng học bổng với mức 80% lương cơ bản và các chế độ theo quy định của Nhà nước hiện hành 100 học sinh được nuôi và chăm sóc sức khỏe trong khu nội trú Nhà trường có nhiệm vụ thực hiện đầy

đủ các quy định trong Điều lệ trường học đối với trường phổ thông cấp trung học cơ sở Tại Điều 2, Điều lệ trường trung học quy định: “Trường trung học

cơ sở là cơ sở giáo dục của bậc trung học, bậc học nối tiếp bậc tiểu học của hệ thống giáo dục quốc dân nhằm hoàn chỉnh học vấn phổ thông Trường trung học cơ sở có tư cách pháp nhân và có con dấu riêng”

Trường THCS là bậc học trung gian giữa TH và THPT, là giai đoạn quan trọng mà học sinh cần phải bổ sung đầy đủ kiến thức cơ bản của bậc học

TH và tích lũy đầy đủ, toàn diện kiến thức của bậc THCS để chuẩn bị học lên THPT hoặc học tiếp vào các trường nghề hoặc trung học chuyên nghiệp Giáo dục THCS được thực hiện trong bốn năm học, từ lớp 6 đến lớp 9, học sinh vào học lớp 6 phải hoàn thành chương trình TH, có độ tuổi là mười một tuổi Chất lượng học tập của học sinh ở bậc này quyết định năng lực làm việc, tư duy sáng tạo, kỹ năng sống của mỗi con người

1.3.2 Hoạt động dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở

1.3.2.1 Đặc điểm học sinh trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học

cơ sở

Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS thực hiện các nhiệm vụ của trường trung học được quy định tại Điều lệ trường trung học Thực hiện tuyển sinh đúng đối tượng là thanh niên, thiếu niên người dân tộc thiểu có

độ tuổi quy định từ 11 đến 14 tuổi và đã hoàn thành chương trình tiểu học,

có hộ khẩu thường trú và định cư từ 03 năm trở lên (tính đến ngày tuyển sinh) ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn theo quy định hiện hành Nếu thanh niên, thiếu niên là người dân tộc thiểu số không thuộc đối tượng quy định mà được Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định là vùng tạo nguồn cán bộ cho các dân tộc thì cũng thuộc diện tuyển sinh vào trường Phổ thông Dân tộc nội trú và được phép tuyển sinh không quá 5% trong tổng số chỉ tiêu được tuyển mới hằng năm là con em người dân tộc Kinh có hộ khẩu thường trú và định cư từ 03 năm trở lên (tính đến ngày tuyển sinh) ở vùng quy định

Đặc điểm nổi bật của học sinh dân tộc cáo em thường có cuộc sống nội tâm với dáng vẻ bề ngoài trầm lặng, rụt rè, ít nói, kín đáo, hồn nhiên, giản dị,

dễ tin, tình cảm chân thành nhưng hay mặc cảm, tự ti Trong các hoạt động bề nổi như thể thao, văn nghệ các em thường hăng hái, nhiệt tình Bằng những hoạt động này rất dễ dàng lôi cuốn các em hội nhập vào tập thể, tính cách chân thực mộc mạc, yêu ghét rõ ràng có thể coi là đặc điểm nổi bật trong đời sống tình cảm học sinh dân tộc

Tuy vậy trình độ hiểu biết và khả năng tư duy khoa học của học sinh dân tộc thiểu số kém linh hoạt, khả năng lĩnh hội kiến thức mới, hiểu thuộc

kỹ năng hoạt động, nâng cao trình độ học vấn, phát triển trí tuệ và hoàn thiện nhân cách Dạy học là con đường cơ bản để thực hiện mục đích giáo dục xã hội Học tập là cơ hội quan trọng nhất giúp mỗi cá nhân phát triển và thành

đạt trong xã hội

Đặc điểm hoạt động dạy học của giáo viên ở trường Phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở thực hiện chương trình giáo dục và các hoạt động giáo dục phổ thông tương ứng được quy định tại Điều lệ trường học hiện hành, ngoài ra còn thực hiện và các hoạt động giáo dục đặc thù bao gồm: Bồi dưỡng học giỏi, phụ đạo học sinh yếu, tham gia quản lý học sinh ngoài giờ, hướng dẫn học sinh tự học, tổ chức lao động và trải nghiệm sáng tạo Trường tổ chức dạy học 2 buổi /ngày theo Thông tư số 01/2016/TT-BGDĐT ngày 15 tháng 01 năm 2016 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của trường Phổ thông dân tộc nội trú

1.3.2.3 Xu thế đổi mới dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở

Trong bối cảnh thế giới và nước ta hiện nay đặt ra cho giáo dục trung học những yêu cầu mới, cách nhìn nhận mới về vấn đề đổi mới giáo dục nói chung và đổi mới giáo dục ở các trường Phổ thông dân tộc nội trú THCS nói riêng nhằm nâng cao chất lượng giáo dục đáp ứng yêu cầu về nhân lực trong giai đoạn hiện nay

Cùng với sự đổi mới trên nhiều lĩnh vực đã có ảnh hưởng lớn đến nhiều mặt của đời sống kinh tế xã hội Thực tiễn đòi hỏi ngành giáo dục và đào tạo nói chung và giáo dục ở các trường Phổ thông dân tộc nội trú THCS nói riêng phải kịp thời đổi mới mục tiêu, nội dung, phương thức đào tạo Tất cả những vấn đề trên đòi hỏi phải nhìn nhận lại những vấn đề cơ bản của giáo dụcnước ta: Cần khắc phục và giải quyết những tồn tại, hạn chế về chất lượng, sự thiếu trung thực trong thi cử, nạn dạy thêm, học thêm tràn lan, không phù hợp với

sự phát triển của đất nước hiện nay Những vấn đề còn tồn tại:

- Chất lượng học tập của học sinh nhìn chung còn thấp, không đồng

đều giữa các vùng miền trong cả nước

- Những điều kiện phục vụ cho dạy và học còn thấp kém và thiếu đã ảnh hưởng không tốt đến kết quả học tập

- Việc đổi mới phương pháp dạy học còn diễn ra chậm và thiếu đồng

bộ, việc chênh lệch về trình độ dân trí rất khác nhau ở các vùng miền khiến cho việc áp dụng chương trình THCS trong cả nước càng gặp nhiều khó khăn

Giáo dục phổ thông trong những năm qua đã đóng góp xứng đáng cho

sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Tuy nhiên, sự nghiệp cách mạng của nhân dân ta đã bước sang một giai đoạn mới Những yêu cầu mới của công cuộc xây dựng đất nước đòi hỏi giáo dục cần phải thay đổi cơ cấu, nội dung

Góp phần vào thực hiện các mục tiêu kinh tế - xã hội, thực hiện mục tiêu CNH - HĐH đất nước, xây dựng một nước Việt Nam giàu mạnh, bình đẳng, hạnh phúc, thông qua việc nâng cao hiệu quả và chất lượng giáo dục Bên cạnh mục tiêu giáo dục cho mọi người, phổ cập giáo dục THCS, tăng cường mở rộng quy mô đào tạo để đáp ứng những yêu cầu phát triển sản xuất, góp phần thực hiện bình đẳng trong cơ hội hưởng thụ giáo dục, đồng thời phải góp phần hình thành và phát triển nhân cách học sinh, nhằm tạo ra những con người năng động, sáng tạo, có năng lực giải quyết những vấn đề cuộc sống đặt ra cho cá nhân, gia đình, cộng đồng và xã hội

Hòa nhập giáo dục trong nước với các nước trên thế giới, tích cực đổi mới phương pháp dạy học theo hướng hiện đại hóa, học tập các nước có nền

giáo dục phát triển trên cơ sở phù hợp với hoàn cảnh và quy luật phát triển của Việt Nam

Để thực hiện sứ mệnh trọng đại này, trong quá trình đổi mới giáo dục cần giải quyết các nhiệm vụ cơ bản sau:

Tăng cường mở rộng quy mô đào tạo góp phần thực hiện bình đẳng trong cơ hội học tập Đồng thời bảo đảm chất lượng và hiệu quả giáo dục THCS, đặc biệt trong tình hình đất nước còn nghèo, khả năng tài chính của đất nước đầu tư cho giáo dục còn hạn hẹp

Đa dạng hóa các loại hình tổ chức giáo dục THCS để vừa đảm bảo cơ hội học tập cho mọi người, vừa đáp ứng yêu cầu của một nền kinh tế đang phát triển, tạo ra một xã hội học tập

Phân hóa nội dung đào tạo vừa đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế xã hội vừa đáp ứng mong muốn của gia đình học sinh

Ngành giáo dục nước ta đã và đang thực hiện ba mục tiêu lớn: Nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, phục vụ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ tổ quốc Để đạt được mục tiêu trên, vấn đề xây dựng đội ngũ giáo viên đặc biệt là xây dựng đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục là hết sức quan trọng và có ý nghĩa chiến lược Đội ngũ này có vai trò quyết định cho sự phát triển hệ thống giáo dục quốc dân trong tương lai

1.4 Quản lý hoạt động dạy ở trường phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở

1.4.1 Mục tiêu quản lý hoạt động dạy học ở trường phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở

Mục tiêu hoạt động dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú Trung học cơ sở là thực hiện mục tiêu chung của giáo dục nước ta, định hướng và phát triển giáo dục trong giai đoạn mới “nhằm phát huy nguồn lực con người,

yếu tố cơ bản của sự phát triển nhanh và bền vững”

Đảng và Nhà nước ta đã xác định: “Mục tiêu chủ yếu là thực hiện giáo dục toàn diện; đức dục; trí dục; thể dục; mỹ dục ở tất cả các bậc học” Ngoài

ra các mục tiêu cụ thể nhằm xác định nhằm thực hiện phổ cập giáo dục tiểu học trong cả nước năm 2000, phổ cập THCS năm 2010, phổ cập THPT năm

2020 Bảo đảm phần lớn thanh, thiếu niên trong độ tuổi ở thành thị và vùng nông thôn học hết THPT, trung học chuyên nghiệp hoặc đào tạo nghề.Tạo

điều kiện cho mọi người, ở mọi lứa tuổi được học tập thường xuyên, suốt đời

Quản lý hoạt động dạy học là giám sát, chỉ đạo việc thực hiện chương trình, kế hoạch dạy học dạy học trong nhà trường Đồng thời quản lý giáo viên dạy đúng và dạy đủ chương trình dạy học nắm bắt toàn bộ chương trình hoạt động dạy của giáo viên: Soạn bài, lên lớp, ôn tập, kiểm tra, tổ chức các hình thức học tập ngoài lớp học

Thực hiện mục tiêu quản lý hoạt động dạy học là nhiệm vụ quan trọng của các nhà trường Trước hết người giáo viên phải đảm bảo có phẩm chất đạo đức, tư tưởng chính trị tốt Đạt trình độ chuẩn được đào tạo về chuyên môn, nghiệp vụ, đủ sức khỏe theo yêu cầu nghề nghiệp, lý lịch bản thân rõ ràng

Vậy mục tiêu quản lý hoạt động dạy học ở trường Phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở là tạo ra những chuyển biến mạnh mẽ, tạo động lực thúc đẩy chất lượng giáo dục ở vùng dân tộc, miền núi; thực hiện tốt nhiệm vụ tạo nguồn đào tạo cán bộ cho các dân tộc thiểu số, đồng thời đáp ứng tốt nhu cầu đào tạo nguồn nhân lực có chất lượng cao người dân tộc thiểu số, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa

và hội nhập quốc tế

1.4.2 Nội dung quản lý hoạt động dạy học ở trường phổ thông dân tộc nội trú trung học cơ sở

1.4.2.1 Quản lý hoạt động dạy học của giáo viên

* Quản lý phân công giảng dạy cho giáo viên

Phân công giảng dạy cho giáo viên thực chất là công tác tổ chức, cán

bộ cần quán triệt quan điểm phân công giảng dạy theo chuyên môn đã được đào tạo theo yêu cầu đảm bảo chất lượng và đảm bảo quyền lợi học tập của học sinh Trong điều kiện tình hình của đội ngũ giáo viên hiện nay, do chất lượng chuyên môn không đồng đều nên việc phân công giảng dạy cho GV phù hợp với các yêu cầu của công việc và nguyện vọng cá nhân không phải là điều dễ dàng Điều đó đòi hỏi sự phân công phải đảm bảo hài hòa giữa việc cân đối số giờ thực dạy và số giờ làm công tác kiêm nhiệm, đảm bảo tương đối công bằng về khối lượng công việc của từng giáo viên

* Quản lý việc thực hiện mục tiêu chương trình

Thực hiện chương trình dạy học là thực hiện kế hoạch đào tạo theo mục tiêu của nhà trường phổ thông Chương trình dạy học là văn bản pháp lệnh của nhà nước do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Yêu cầu đối với cán bộ quản lý là phải nắm vững chương trình, tổ chức cho giáo viên tuân thủ một cách nghiêm túc, không được tùy tiện thay đổi, thêm bớt làm sai lệch chương trình dạy học (nếu có thay đổi, bổ sung phải theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục

và Đào tạo, Sở Giáo dục và Đào tạo, Phòng Giáo dục và Đào tạo Nắm vững chương trình dạy học là việc đảm bảo để hiệu trưởng quản lý thực hiện tốt chương trình dạy học Bao gồm:

- Nắm vững nguyên tắc cấu tạo chương trình, nội dung và phạm vi kiến thức của từng môn học, cấp học

- Nắm vững phương pháp dạy học đặc trưng của môn học và các hình thức dạy học của từng môn học

- Nắm vững kế hoạch dạy học của từng môn học, từng khối lớp trong cấp học

- Không được giảm nhẹ, nâng cao hoặc mở rộng so với yêu cầu nội dung, phạm vi kiến thức quy định của từng chương trình môn học

- Phương pháp dạy đặc trưng của môn học, của bài học phải phù hợp với từng loại lớp học, từng loại bài của lớp học

- Vận dụng các hình thức tổ chức dạy học khác nhau, kết hợp giữa các hình thức dạy học trên lớp, ngoài lớp, thực hành, tham quan… một cách hợp lý

Để việc quản lý thực hiện chương trình dạy học đạt kết quả, bảo đảm thời gian cho việc thực hiện chương trình dạy học, Hiệu trưởng phải chủ ý sử dụng thời khóa biểu như là công cụ để theo dõi, điều khiển và kiểm soát tiến

độ thực hiện chương trình dạy học, để thường xuyên, kịp thời điều chỉnh những lệch lạc trong quá trình thực hiện chương trình dạy học

*Quản lý giờ lên lớp của giáo viên

Hoạt động dạy học trong nhà trường phổ thông hiện nay được thực hiện chủ yếu bằng hình thức dạy và học trên lớp, với những giờ lên lớp và hệ thống bài học cụ thể Nói cách khác, giờ lên lớp là hình thức tổ chức cơ bản

và chủ yếu nhất của quá trình dạy học trong nhà trường để thực hiện mục tiêu cấp học

Quản lý giờ lên lớp của giáo viên phải đảm bảo các yêu cầu:

- Xây dựng được “chuẩn” giờ lên lớp để quản lý tốt giờ lên lớp của giáo viên Ngoài những quy định chung của ngành cần thường xuyên được

bổ sung, điều chỉnh để thực hiện được tiến độ chung của trường và của GV trong trường

- Phải xây dựng nề nếp giờ lên lớp cho thầy và trò nhằm bảo đảm tính nghiêm túc trong mọi hoạt động hết sức nhịp nhàng của nhà trường, góp phần nâng cao chất lượng dạy học

- Phải tác động đến giờ lên lớp một cách tích cực và càng trực tiếp càng

tốt để mọi giờ lên lớp đều góp phần thực hiện mục tiêu

- Phải yêu cầu cụ thể từng đối tượng thực hiện đầy đủ, nghiệm túc những quy định của nhà trường, quy chế có liên quan đến giờ lên lớp

Để đảm bảo được những yêu cầu quản lý giờ lên lớp, hiệu trưởng cần xây dựng và quy định rõ chế độ thực hiện và kiểm tra sử dụng thời khóa biểu nhằm kiểm soát các giờ lên lớp, duy trì nề nếp dạy học, điều khiển nhịp điệu dạy học và tạo nên bầu không khí sư phạm trong nhà trường

- Quản lý việc dự giờ và phân tích sư phạm bài học

Nét đặc thù cơ bản làm cho quản lý trường học khác với các dạng quản

lý khác là trong quản lý nhà trường có hoạt động dự giờ và phân tích sư phạm bài học, đây là một chức năng quan trọng của hiệu trưởng để chỉ đạo hoạt động dạy và học và biện pháp quan trọng hàng đầu để quan lý giờ lên lớp

Để công việc dự giờ và phân tích sư phạm sau mỗi tiết dạy thực sự trở thành có hiệu quả hiệu trưởng cần phải quán triệt đầy đủ những yêu cầu cơ bản sau:

+ Nắm vững được lý luận dạy học và lý thuyết về bài học, nắm vững những quan điểm trong phân tích sư phạm bài học

+ Nắm vững các bước trong dự giờ và phân tích sư phạm bài học để chỉ đạo tất cả GV trong nhà trường thực hiện

+ Tổ chức tốt việc dự giờ thăm lớp trong trường, có chế độ dự giờ thích hợp, có đầy đủ hồ sơ kế hoạch cụ thể, đặc biệt phải có chuẩn đánh giá phù hợp, có đầy đủ hồ sơ dự giờ và có thái độ cầu thị khách quan để đánh giá đúng tình hình, chất lượng giờ lên lớp Trên cơ sở đó, tìm ra những biện pháp thích hợp cho công tác quản lý giờ dạy lên lớp của mình

+ Để nâng cao chất lượng dự giờ, phân tích sư phạm bài học, cần thường xuyên tổ chức các chuyên đề về dự giờ lên lớp, trao đổi nội dung và phương pháp giảng dạy, xây dựng dạy mẫu, tổ chức dạy thử, tổ chức học tập, thao giảng v.v nhằm giúp giáo viên nắm vững lý thuyết, rút kinh nghiệm về

phương pháp giảng dạy, về các bước dự giờ và phân tích bài dạy… Trên cơ

sở đó khuyến khích sự sáng tạo của giáo viên và đây cũng chính là hoạt động đặc trưng cho nghề nghiệp của giáo viên HT nhà trường luôn luôn tạo điều kiện và kích thích khả năng của giáo viên để phát huy hết tiềm năng trong mỗi giáo viên

* Quản lý hồ sơ chuyên môn của giáo viên

Việc quản lý hồ sơ chuyên môn của giáo viên là một công việc hết sức quan trọng của người quản lý, Hồ sơ chuyên môn của giáo viên là phương tiện phản ánh quá trình quản lý có tính khách quan và cụ thể, giúp người Hiệu trưởng nắm chắc hơn, cụ thể hơn tình hình thực hiện nhiệm vụ chuyên môn của giáo viên Có thể nói hồ sơ chuyên môn của giáo viên là cơ sở pháp lý để nói lên nội dung công việc mà giáo viên đó được phân công, là cơ sở để đánh giá sự chuẩn bị, đầu tư cho chuyên môn của giáo viên đó Tuy nhiên không người quản lý không nên đồng nhất khái niệm hồ sơ chuyên môn của giáo viên đó với năng lực giảng dạy của giáo viên đó trên lớp

Theo điều 25.2 của Điều lệ trường phổ thông, quy định hồ sơ chuyên môn của giáo viên bao gồm các loại hồ sơ sau:

* Quản lý hồ sơ chuyên môn của giáo viên

Soạn bài là khâu quan trọng nhất trong việc chuẩn bị của giáo viên cho

giờ lên lớp Tuy nó chưa dự kiến hết các tình huống sư phạm trong quá trình lên lớp, nhưng soạn bài thực sự là lao động sáng tạo của từng giáo viên Nó thể hiện sự suy nghĩ, lựa chọn, quyết định của giáo viên về nội dung, phương pháp giảng dạy, hình thức lên lớp phù hợp với đối tượng học sinh và đúng với yêu cầu của chương trình

Quản lý việc soạn bài và chuẩn bị lên lớp phải đảm bảo những yêu cầu cần thiết đó là:

- Bảo đảm tính tư tưởng, tính giáo dục thông qua bài giảng

- Thực hiện soạn bài phải đúng quy chế, soạn bài chu đáo trước khi lên lớp, chống việc soạn bài để đối phó với việc kiểm tra

- Bảo đảm nội dung, kiến thức khoa học, chính xác, mang tính giáo dưỡng

- Đưa việc soạn bài, chuẩn bị lên lớp vòa nền nếp, nghiêm túc và đảm bảo chất lượng

- Chỉ đạo không dập khuôn, máy móc, bảo đảm và khuyến khích tính tích cực, tự giác và sáng tạo của giáo viên

* Quản lý hoạt động kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh Kiểm tra đánh giá là một bộ phận hợp thành, không thể thiếu được trong quá trình giáo dục ở tất cả các môn học, ở giáo viên chủ nhiệm lớp Kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh được tồn tại đồng thời với quy trình dạy học, đó là quy trình thu nhận và xử lý thông tin về trình độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh Trên cơ sở đó đề ra những biện pháp phù hợp, giúp học sinh học tập tiến bộ

Qua việc quản lý hoạt động kiểm tra đánh giá học sinh của giáo viên, người quản lý sẽ nắm được chất lượng dạy và học ở từng giáo viên một Nó là

cơ sở để đánh giá quá trình và hiệu quả của người dạy lẫn người học Nhất là trong giai đoan hiện nay khi tình trạng dạy thêm học thêm đang lan tràn, khi trình độ của một bộ phận giáo viên còn hạn chế thì việc quản lý hoạt động

kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh là điều quan trọng Việc kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh là việc làm hết sức cần thiết của Hiệu trưởng nhằm tác động trực tiếp đến giáo viên thực hiện đầy đủ và chính xác quá trình kiểm tra, đánh giá, thúc đẩy quá trình nâng cao hiệu quả dạy học theo mục tiêu Quản lý hoạt động kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh phải đạt được những yêu cầu cơ bản sau:

- Phải thực hiện nghiêm chỉnh quy chế chuyên môn trong nhà trường thông qua điểm số, đánh giá được chất lượng học tập của học sinh và giảng dạy của giáo viên Từ đó rút ra được những vấn đề cần phải điều chỉnh, uốn nắn và bổ sung giúp cho ngườiquản lý chỉ đạo hoạt động này một cách đầy

ra, từng bước nâng cao được hiệu quả của công tác kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh

* Quản lý bồi dưỡng giáo viên

Đây là một trong những nội dung quan trọng không thể thiếu trong quá trình quản lý nhà trường của người Hiệu trưởng, việc quản lý sử dụng và bồi dưỡng giáo viên được thể hiện chủ yếu ở hai nội dung sau:

- Sử dụng đội ngũ giáo viên: Phân công hợp lý trong chuyên môn, điều

này được thể hiện bằng sự phân công hợp lý, đúng khả năng, trình độ của từng GV với các vị trí công việc tương ứng, bên cạnh đó cần chú ý đến điều kiện của từng giáo viên trong nhà trường

- Bồi dưỡng đội ngũ: Việc sử dụng tiềm năng trong mỗi giáo viên phải đi đôi với công tác bồi dưỡng thường xuyên chất lượng chung của đội ngũ trong nhà trường Bao gồm việc bồi dưỡng thường xuyên theo chương trình của Bộ GD-ĐT, bồi dưỡng thường xuyên trong hè, tham gia các lớp bồi dưỡng nâng cao trình độ nhằm chuẩn hóa đội ngũ giáo viên, bồi dưỡng trên chuẩn…

Như vậy, quản lý hoạt động dạy là quá trình quản lý một quá trình chủ đạo của người thầy trong quá trình dạy học, đòi hỏi người quản lý phải hiểu hết nội dung, yêu cầu quản lý để đưa ra những quyết định đúng đắn, chính xác đồng thời cũng đảm bảo mềm dẻo, linh hoạt để đưa hoạt động dạy của nhà giáo vào kỷ cương, nề nếp, nhưng vẫn phát huy được khả năng sáng tạo của giáo viên trong việc thực hiện được nhiệm vụ của mình

Hoạt động dạy của người thầy sẽ hoàn thành trọn vẹn hơn khi mà người thầy biết tổ chức tốt hoạt động của trò Đó cũng chính là sự liên tục của hoạt động dạy học, là trách nhiệm và lương tâm của người thầy đối với “sản phẩm đào tạo” của mình

1.4.2.2 Quản lý hoạt động học tập của học sinh

Hoạt động học tập của học sinh là một hoạt động tồn tại song song với hoạt động dạy của người thầy Do vậy quản lý hoạt động học của học sinh có vai trò hết sức quan trọng trong quy trình quản lý chất lượng dạy học Các nội dung quản lý hoạt động học của học sinh bao gồm:

- Quản lý nề nếp, động cơ, thái độ học tập của học sinh

Nề nếp học tập, kỷ luật học tập của học sinh là những quy định cụ thể

về thái độ, hành vi ứng xử của người học sinh nhằm làm cho hoạt động học

tập diễn ra có hiệu quả Nề nếp, thái độ học tập của học sinh sẽ quyết định

nhiều đến hiệu quả học tập, vì vậy người quản lý và giáo viên cần xây dựng được những nề nếp học tập sao cho hiệu quả

Phải xây dượng cho học sinh có động cơ, thái độ học tập đúng đắn, chuyên cần, chăm chỉ, có nề nếp học bài và làm bài đầy đủ Người GV phải là người giúp các hướng tới những ước mơ, hoài bão, sống có lý tưởng, từ đó các em sẽ xác định cho mình động cơ, thái độ học tập đúng mực

Giúp học sinh có những thói quen, nề nếp trong những hoạt động ở nhà trường cũng như: Có ý thức sử dụng, bảo quản và chuẩn bị đồ dùng học tập,

có ý thức tự phấn đấu rèn luyện, tu dưỡng đạo đức, tự hoàn thiện mình Xây dựng được nề nếp về khen thưởng, kỷ luật, chấp hành kỷ cương, nề nếp, nội quy học tập cho học sinh

- Quản lý việc giáo dục phương pháp học tập cho học sinh

Phương pháp học tập là yếu tố quyết định chất lượng học tập của người học, vì vậy việc quản lý, giáo dục phương pháp học tập cho học sinh cần phải làm cho học sinh nắm được phương pháp, kỹ năng chung của hoạt động học tập, kỹ năng học tập phù hợp với từng bộ môn Giúp HS có phương pháp học tập ở lớp, tự học ở nhà

- Quản lý các hoạt động học tập, vui chơi giải trí

Đây là yêu cầu quan trọng đối với người Hiệu trưởng trong việc quản

lý các hoạt động học tập của học sinh Các hoạt động học tập, vui chơi giải trí phải được tổ chức một cách hợp lý, phù hợp với sự phát triển tâm lý, sức khỏe của học sinh Điều này đòi hỏi Hiệu trưởng phải có sự cân nhắc, tính toán, điều khiển cân đối giữa các hoạt động trong từng tháng, từng học kỳ, năm học đảm bảo học sinh hứng thú để học tập nhưng tránh tình trạng lôi kéo học tập vào những hoạt động, những phong trào đề ra một cách tùy tiện, không mang tính chất giáo dục gây ảnh hưởng đến việc học tập, rèn luyện của các em, gây xáo trộn chương trình và kế hoạch hoạt động của nhà trường

- Quản lý việc phân tích đánh giá kết quả học tập của học sinh

Phân tích, đánh giá kết quả học tập của học sinh là yêu cầu cần thiết trong quản lý của quản lý Điểm số của học sinh phải được cập nhật, các bài kiểm tra viết phải được trả cho học sinh đúng thời gian quy định của ngành giáo dục, mỗi bài kiểm tra trước khi công bố điểm giáo viên phải xem xét kỹ lưỡng, có lời nhận xét, phát hiện các lỗi khi học sinh mắc phải, chữa tại lớp để rút kinh nghiệm Phát hiện những bài làm có ý tưởng hay, mới, biểu dương những bài làm có kết quả tốt

Căn cứ vào sổ điểm của lớp, công tác dự giờ thăm lớp, HT, PHT, tổ trưởng chuyên môn phân tích đánh giá kết quả học tập của học sinh thường xuyên hàng tuần, hàng tháng từ đó có sự so sánh để thấy được sự chuyển biến của chất lượng giáo dục trong nhà trường Nội dung cần tập trung chủ yếu vào những vấn đề sau:

+ Tình hình thực hiện nề nếp học tập, tinh thần thái độ học tập, sự chuyên cần và tính kỷ luật trong học tập

+ Kết quả học tập các môn học, điểm số, tiến độ kiểm tra của giáo viên theo phân phối chương trình, số lần điểm/môn, nhận xét đánh giá của giáo viên bộ môn phụ trách về mức độ tiến triển kết quả học tập của HS

+ Chất lượng học tập của học sinh ở các môn học, các yêu cầu, kỹ năng đạt được của học sinh ở các môn học

+ Những kết quả sau khi phân tích sẽ giúp cho Hiệu trưởng thấy rõ thêm hoạt động dạy học, trên cơ sở đó có những quyết định quản lý kịp thời chính xác

- Phối hợp các lực lượng giáo dục khác, trong và ngoài nhà trường quản

lý hoạt động học tập của học sinh

Hoạt động học tập của học sinh diễn ra trong không gian và thời gian tương đối rộng, bao gồm chủ yếu là học tập trên lớp và ở nhà Vì vậy HT cần phải tổ chức phối hợp giữa giáo viên chủ nhiệm lớp, tổng phụ trách Đội, bí

thư Đoàn thanh niên, gia đình học sinh, nhằm đưa hoạt động học tập của học sinh vào nề nếp chặt chẽ ngay từ trong nhà trường, lớp rồi đến gia đình Thông qua hoạt động tập thể của nhà trường, giúp các em phát huy vai trò tự giác tích cực, tự quản các hoạt động của mình Đồng thời thông qua hoạt động cần động viên, khích lệ kịp thời tinh thần học tập tiến bộ của các em một cách thường xuyên nhằm thúc đẩy sự cố gắng vươn lên của các em, nâng cao chất lượng học tập theo yêu cầu, mục tiêu

Sự phối hợp giữa gia đình - nhà trường - xã hội là một hoạt động rất cần thiết Điều này giúp chúng ta thống nhất được phương pháp giáo dục, có được thông tin phản hồi, về tình hình học tập của các em

Quản lý hoạt động học tập của học sinh là một yêu cầu không thể thiếu

và có vai trò quan trọng trong hoạt động quản lý giáo dục Nếu quản lý tốt đối tượng này sẽ tạo được ý thức tự giác trong học tập, rèn luyện tu dưỡng, các

em sẽ có thái độ học tập, xác định được động cơ học tập đúng đắn, từ đó góp phần vào nâng cao hiệu quả hoạt động dạy học trong nhà trường nói riêng và

thực hiện mục tiêu giáo dục đề ra nói chung

1.4.2.3 Quản lý cơ sở vật chất trang thiết bị - kỹ thuật phục vụ dạy học

Cơ sở vật chất là điều kiện không thể thiếu được trong quá trình nâng cao chất lượng giáo dục các nhà trường Cơ sở vật chất- kỹ thuật phục vụ dạy

và học của nhà trường là hệ thống các phương tiện vật chất, trang thiết bị kỹ thuật được sử dụng để phục vụ cho việc dạy học của nhà trường (trường sở, phòng học, bàn ghế, phòng học bộ môn, thư viện, phòng thí nghiệm,…)

Việc quản lý cơ sở vật chất trong nhà trường phải đảm bảo đầy đủ cơ

sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật phục vụ dạy và học và sử dụng có hiệu quả bảo quản, đầu tư mới cơ sở vật chất đảm bảo nâng cao chất lượng như: Đồ dùng dạy học, tài liệu, sách giáo khoa…

1.4.2.4 Quản lý nguồn kinh phí để duy trì hoạt động dạy học