Toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế ngày càng sâu rộng đã tạo ra các thách thức to lớn cho các quốc gia. Trước sự cạnh tranh ngày càng gay gắt trên thị trường thế giới và ngay chính trên thị trường nội địa, các quốc gia đã tăng cường sử dụng các công cụ bảo hộ ngày càng tinh vi thông qua các biện pháp bảo đảm thương mại công bằng của WTO, trong đó phải kể đến chống bán phá giá. Vì vậy em xin chọn đề bài số 7: “So sánh bán phá giá và trợ cấp trong thương mại quốc tế. Trình bày về các biện pháp chống bán phá giá theo quy định của WTO. Liên hệ thực tiễn sử dụng các biện pháp chống bán phá giá đối với hàng nhập khẩu của Việt Nam”.
Trang 1MỤC LỤC
MỤC LỤC 1
MỞ ĐẦU 2
NỘI DUNG 2
I SO SÁNH BÁN PHÁ GIÁ VÀ TRỢ CẤP 2
II CÁC BIỆN PHÁP CHỐNG BÁN PHÁ GIÁ THEO QUY ĐỊNH CỦA WTO 3
1 Các biện pháp tạm thời 3
2 Cam kết về giá 3
3 Thuế chống bán phá giá 4
III THỰC TIỄN SỬ DỤNG CÁC BIỆN PHÁP CHỐNG BÁN PHÁ GIÁ ĐỐI VỚI HÀNG NHẬP KHẨU CỦA VIỆT NAM 4
KẾT LUẬN 6
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 7
Trang 2MỞ ĐẦU
Toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế ngày càng sâu rộng đã tạo ra các thách thức to lớn cho các quốc gia Trước sự cạnh tranh ngày càng gay gắt trên thị trường thế giới và ngay chính trên thị trường nội địa, các quốc gia đã tăng cường sử dụng các công cụ bảo hộ ngày càng tinh vi thông qua các biện pháp bảo đảm thương mại công bằng của WTO, trong đó phải kể đến chống bán phá giá Vì vậy em xin
chọn đề bài số 7: “So sánh bán phá giá và trợ cấp trong thương mại quốc tế.
Trình bày về các biện pháp chống bán phá giá theo quy định của WTO Liên hệ thực tiễn sử dụng các biện pháp chống bán phá giá đối với hàng nhập khẩu của Việt Nam”.
NỘI DUNG
I SO SÁNH BÁN PHÁ GIÁ VÀ TRỢ CẤP
Khái niệm Một sản phẩm bị coi là bán phá
giá nếu như giá xuất khẩu của sản phẩm được xuất khẩu từ một nước này sang một nước khác thấp hơn mức giá có thể so sánh được của sản phẩm tương tự được tiêu dùng tại nước xuất khẩu theo các điều kiện thương mại thông thường1
Trợ cấp được coi là tồn tại nếu có sự đóng góp tài chính của Chính phủ hoặc một cơ quan công cộng trên lãnh thổ của một Thành viên và đem lại lợi ích cho đối tượng được nhận trợ cấp2
1 Điều 2 Hiệp định ADA.
2 Điều 1 Hiệp định SCM.
Trang 3Thuế áp dụng Thuế chống bán phá giá Thuế đối kháng
Phương pháp
xác định
Bình quân giá (averaging) và Quy
về không (zeroing)
Trợ cấp đèn đỏ, đèn vàng, đèn xanh
Điều kiện áp
dụng
Mức thuế không được cao hơn biên độ phá giá
Mức thuế không vượt quá tổng số tiền trợ cấp
II CÁC BIỆN PHÁP CHỐNG BÁN PHÁ GIÁ THEO WTO
Theo quy định của WTO, ba dạng biện pháp chống bán phá giá cơ bản gồm: các biện pháp tạm thời, cam kết về giá và thuế chống bán phá giá
1 Các biện pháp tạm thời
Biện pháp tạm thời là biện pháp do cơ quan có thẩm quyền áp dụng đối với hàng hóa bị điều tra nhập khẩu và nước nhập khẩu trước khi có quyết định cuối cùng
về biện pháp chống bán phá giá với mục đích chính là ngăn chặn, khắc phục kịp thời thiệt hại đối với ngành sản xuất nội địa do hàng hóa bán phá giá gây ra Theo quy định của ADA, các dạng biện pháp tạm thời mà cơ quan có thẩm quyền có thể áp dụng đó là: (i) Thuế chống bán phá giá tạm thời; (ii) Bảo đảm bằng tiền bảo đảm hoặc đặt cọc; (iii) Đình chỉ định giá tính thuế
2 Cam kết về giá
Cơ quan có thẩm quyền có thể cân nhắc chấp nhận việc cam kết về giá của các doanh nghiệp xuất khẩu như một biện pháp chống bán phá giá khi việc điều chỉnh giá xuất khẩu trong nội dung cam kết đó ở mức thỏa đáng để có thể loại bỏ được những thiệt hại do hành vi bán phá giá gây ra
Có hai hình thức cam kết về giá có thể được áp dụng là: (i) Cam kết sửa đổi giá theo hướng tăng giá xuất khẩu hàng hóa ở mức có thể loại bỏ thiệt hại; (ii) Cam kết điều chỉnh giá xuất khẩu hàng hóa ở mức loại bỏ việc bán phá giá
Trang 43 Thuế chống bán phá giá
Thuế chống bán phá giá là mức thuế đánh trên hàng hóa nhập khẩu bị bán phá giá sau khi các cơ quan có thẩm quyền xác định một cách rõ ràng, chính thức rằng có hành vi bán phá giá hàng hóa nhập khẩu ở mức độ đáng kể và gây thiệt hại cho ngành sản xuất nội địa
Phương pháp xác định thuế chống bán phá giá: Mức thuế chống bán phá giá được xác định theo một trong hai phương thức sau: (i) Tính thuế chống bán phá giá cho giai đoạn tương lai hoặc (ii) Tính thuế cho khoảng thời gian đã qua (hồi tố)
Thông thường, thuế chống bán phá giá chỉ được áp dụng khi có các điều kiện: (i)
Có bán phá giá; (ii) Có tổn hại do bán phá giá gây ra; (iii) Có mối quan hệ nhân quả giữa hành động bán phá giá và tổn hại thực tế
III THỰC TIỄN SỬ DỤNG CÁC BIỆN PHÁP CHỐNG BÁN PHÁ GIÁ ĐỐI VỚI HÀNG NHẬP KHẨU CỦA VIỆT NAM
Hiện nay, chúng ta đã có Pháp lệnh chống bán phá giá hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam, quy định khá đầy đủ các vấn đề pháp lý về việc áp dụng các biện pháp chống bán phá giá và các vấn đề liên quan đến các biện pháp chống bán phá giá hàng hóa nhập khẩu vào Việt Nam, đặc biệt là Pháp lệnh chống bán phá giá hàng hóa nhập khẩu tương đối phù hợp với các quy định về chống bán phá giá của WTO Theo đó, các biện pháp chống bán phá giá được áp dụng bao gồm: thuế chống bán phá giá tạm thời, biện pháp cam kết và thuế chống bán phá giá
Sự ra đời của pháp lệnh này là một kết quả đáng mừng, một nỗ lực của Nhà nước
ta nhằm điều chỉnh hệ thống pháp luật, chính sách thương mại cho phù hợp với tập quán, các quy tắc và chuẩn mực của WTO, đồng thời là một quyết tâm của Nhà nước ta kiên quyết chống lại các hành động bán phá giá nhằm chiếm đoạt thị trường, gây thiệt hại cho ngành sản xuất nội địa, quyền và lợi ích chính đáng
Trang 5của người tiêu dùng, tạo lập một môi trường kinh doanh thuận lợi, bình đẳng, khuyến khích tự do kinh doanh thuận lợi, bình đẳng, khuyến khích tự do kinh doanh, cạnh tranh lành mạnh
Cho đến nay, Cục quản lý cạnh tranh mới chỉ tiếp tiến hành 03 vụ điều tra chống bán phá giá do Việt Nam tiến hành với hàng hóa nước ngoài nhập khẩu Đó là vụ kiện đối với mặt hàng thép không gỉ cán nguội nhập khẩu từ Trung Quốc, Malaysia, Indonesia và lãnh thổ Đài Loan (02/07/2013); tháp mạ nhập khẩu từ Trung Quốc và Hàn Quốc (03/03/2016); và thép hình chữ H nhập khẩu từ Trung Quốc (05/10/2016)
Cụ thể, với vụ kiện mặt hành thép không gỉ cán nguội, ngày 5/9/2014,Bộ Công Thương đã có Quyết định số 7896/QĐ-BC áp dụng biện pháp chống bán phá giá với mức thuế từ 3,07% - 37,29% đối với một số sản phẩm này nhập khẩu từ Trung Quốc, Indonesia, Malaysia, Đài Loan Theo đó, thép không gỉ cán nguội nhập khẩu từ Trung Quốc sẽ chịu mức thuế chống bán phá giá từ 4,64 đến 6,87%; từ Malaysia là 10,71%; nhập từ Đài Loan từ 13,79 đến 37,29%, từ Indonesia là 3,07% Đây là lần đầu tiên Việt Nam tiến hành điều tra và áp thuế chống bán phá giá kể từ năm 2004, khi pháp luật củaViệt Nam có các quy định
về chống bán phá giá Quá trình điều tra bán phá giá mặt hàng thép không gỉ gặp rất nhiều khó khăn bởi thép không gỉ vốn là sản phẩm phức tạp có nhiều tiêu chuẩn khác, chủng loại và mã hàng khá lớn, nhiều tiêu chí sắp xếp; có giá trị nhập khẩu cao, lên tới 250 triệu USD/năm; việc điều tra cùng một lúc lại ở nhiều nước, có những doanh nghiệp sản xuất nhưng không trực tiếp xuất khẩu mà bán qua vài trung gian, sau đó mới xuất vào Việt Nam Vì vậy, để tìm ra các doanh nghiệp này không hề dễ dàng Bên cạnh đó, hệ thống kế toán giữa Việt Nam và các nước khác nhau, doanh nghiệp Trung Quốc chỉ sử dụng tiếng Trung là những rào cản mà cơ quan điều tra phải vượt qua Tuy nhiên, vượt qua các khó khăn, chúng ta đã đạt được thành công bước đầu trong việc sử dụng các quy định
Trang 6chống bán phá giá phù hợp với quy định của điều ước quốc tế để bảo vệ doanh nghiệp trong nước, bảo đảm môi trường cạnh tranh lành mạnh Đây là nền tảng tốt, để hỗ trợ các doanh nghiệp trong lĩnh vực sản xuất kinh doanh khác về điều tra chống bán phá giá, trong tương lai Các doanh nghiệp Việt Nam vẫn rất ngại
va chạm về pháp lý trong thương mại quốc tế Vụ việc trên là bài học thực tiễn hữu ích cho doanh nghiệ sản xuất trong nước sử dụng công cụ phòng vệ thương mại để tự bảo vệ chính mình Với thành công của vụ điều tra chống bán phá giá thép không gỉ, các doanh nghiệp sản xuất sản phẩm này trong nước sẽ tránh được những thiệt hại kép, tạo môi trường cạnh tranh công bằng, để sản xuất trong nước có cơ hội phát triển, hạn chế cạnh tranh về giá, về khả năng chiếm lĩnh thị trường của hàng nhập khẩu
Nhưng từ vụ điều tra này, vẫn còn một số điểm nuối tiếc Với mức thuế chống phá giá giá cho doanh nghiệp Trung Quốc từ 4,64 đến 6,87% và Indonesia 3,07% là khá thấp, trong khi các vụ kiện chống bán phá giá với nhiều sản phẩm của Việt Nam trước đây thường bị đưa lên đến trên 100% Theo nội dung đơn kiện của Công ty TNHH Posco VST và Công ty Cổ phần Inox Hòa Bình, giá thép không gỉ nhập khẩu từ các nước trên thấp hơn 25% so với sản phẩm trong nước, thậm chí thấp hơn giá thành tại chính thị trường của họ Posco VST và Inox Hòa Bình yêu cầu áp thuế chống bán phá giá bình quân 20% đối với sản phẩm thép không gỉ nhập từ Trung Quốc, Malaysia, Indonesia và Đài Loan Từ
đó cho thấy để có thể thực thi pháp luật chống bán phá giá ở Việt Nam một cách hiệu quả còn rất nhiều vấn đề cần phải khắc phục
KẾT LUẬN
Những năm trước đây nếu hàng nhập khẩu vào Việt Nam bị bán phá giá gây ra thiệt hại cho các nhà sản xuất các mặt hàng cùng loại trong nước thì trong những
Trang 7năm tới lại còn gây ra những tổn thất lớn hơn do khi hàng rào bảo hộ biến mất, đồng thời thuế suất thuế nhập khẩu giảm xuống Vì vậy, nghiên cứu và áp dụng các công cụ bảo hộ mới phùh ợp với quy định của WTO, trong đó có thuế chống bán phá giá là một vấn đề quan trọng và cần thiết
Trang 8DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Hiệp định thực thi điều VI của Hiệp định chung về thuế quan và thương mại – GATT (1994)
2 Hiệp định về Trợ cấp và các Biện pháp đối kháng
3 http://chongbanphagia.vn
4 Nguyễn Thị Thu Uyên, Pháp luật về chống bán phá giá - Một số vấn đề lý
luận và thực tiễn: Luận văn thạc sĩ luật học, 2015.
5 Phạm Thị Phượng, Pháp luật về chống bán phá giá trong khuôn khổ WTO
và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam: Luận văn thạc sĩ luật học, 2016.
6 Pháp lệnh về chống bán phá giá hàng hoá nhập khẩu vào Việt Nam ban hành ngày 29/4/2004
7 Trường Đại học Luật Hà Nội, Giáo trình luật thương mại quốc tế, Nxb.
CAND, Hà Nội, 2016;
8 Vũ Phương Linh, Những vấn đề pháp lý về chống bán phá giá hàng hóa
nhập khẩu vào Việt Nam: Luận văn thạc sĩ luật học, 2014.