Luận văn thạc sĩ Bồi dưỡng công chức tại UBND Thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương

Qua đó, giúp tác giả hiểu được tình hình thực tế công tác đào tạo, bồi dưỡng trong thời gian qua như kết quả đào tạo, bồi dưỡng giai đoạn 2011-2015 tăng khoảng 24%, ở các tỉnh tăng 42% s

B Ộ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

B Ộ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

Lời cam đoan

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự hướng dẫn của PGS TS Ngô Thành Can, trên cơ sở tham khảo tài liệu có liên quan đến đề tài cùng kinh nghiệm thực tế của bản thân Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được công bố trong bất cứ công trình khác Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về kết quả nghiên cứu của mình

Lê Hữu Chánh

Lời cảm ơn

Để hoàn thành luận văn này, ngoài sự nỗ lực cố gắng của bản thân, tôi

đã nhận được sự giúp đỡ nhiệt tình của các thầy, cô giáo, đồng nghiệp, bạn

bè, gia đình và người thân

Lời đầu tiên, tôi xin chân thành cảm ơn Ban Giám đốc Học viện Hành chính Quốc gia, Quý thầy, cô giáo giảng viên thuộc các ban, khoa, các tổ bộ môn của Học viện và Phân viện đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi về mọi mặt trong suốt thời gian học tập và nghiên cứu

Đặc biệt, tôi xin bày tỏ lời cảm ơn chân thành nhất đến thầy PGS TS Ngô Thành Can đã dành nhiều thời gian, công sức và sự tâm huyết hướng dẫn

và giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này

Cũng qua đây, tôi xin gửi lời cảm ơn đến lãnh đạo UBND thành phố

Thủ Dầu Một, phòng Nội vụ thành phố Thủ Dầu Một tỉnh Bình Dương đã cung cấp các tài liệu, số liệu cần thiết liên quan đến đề tài luận văn

Và cuối cùng, tôi cảm ơn gia đình, bạn bè những người đã luôn bên cạnh, tạo mọi điều kiện tốt nhất về tinh thần, vật chất, thời gian để tôi hoàn thành khóa học này

Mặc dù đã có nhiều cố gắng, nỗ lực để hoàn thiện luận văn, tuy nhiên vẫn không thể tránh khỏi những hạn chế, thiếu sót Vì vậy, tôi rất mong nhận được những đóng góp quý báu của các thầy, cô giáo và các bạn

Trân trọng cảm ơn!

Tp HCM ngày… tháng … năm 2018

Tác gi ả

Danh mục các từ viết tắt

HĐND và UBND : Hội đồng nhân dân và y ban nhân dân

UNESCO : Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn

hóa Liên Hiệp Quốc UBND : y ban nhân dân

Mục lục

Trang

Lời cam đoan i

Lời cảm ơn ii

Danh mục các từ viết tắt iii

Mục lục iv

Danh mục các hình viii

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BỒI DƯỠNG CÔNG CHỨC TẠI UBND C ẤP HUYỆN 8

1.1 Khái ni ệm 8

1.1.1 Khái niệm công chức 8

1.1.2 Khái niệm về công chức tại UBND cấp huyện 9

1.1.3 Khái niệm bồi dưỡng công chức tại UBND cấp huyện 9

1.2 Quy trình b ồi dưỡng công chức 13

1.3 Nh ững yếu tố ảnh hưởng đến bồi dưỡng công chức 23

1.3.1 Các nhân tố chủ quan 23

1.3.2 Các nhân tố khách quan 26

1.4 Kinh nghi ệm bồi dưỡng công chức của một số địa phương và các giá tr ị tham khảo 27

Ti ểu kết chương 1 34

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG BỒI DƯỠNG CÔNG CHỨC TẠI ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PH Ố THỦ DẦU MỘT, TỈNH BÌNH DƯƠNG 35

2.1 Khái quát chung v ề thành phố Thủ Dầu Một 35

2.2 Tình hình công ch ức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một 39

2.3 Th ực trạng bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một 49 2.3.1 Xác định nhu cầu 49

2.3.2 Xây dựng Kế hoạch và triển khai Kế hoạch bồi dưỡng công chức 51

2.3.3 Chuẩn bị giáo trình, tài liệu bồi dưỡng công chức, tăng cường kỹ năng làm việc cho công chức 53

2.3.4 Thuê, mướn giáo viên 56

2.3.5 Cơ sở vật chất cho bồi dưỡng công chức 58

2.3.6 Kiểm tra, đánh giá bồi dưỡng 60

2.4 Đánh giá chung bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một 62

2.4.1 Những ưu điểm 62

2.4.2 H ạn chế và nguyên nhân hạn chế 63

Ti ểu kết chương 2 66

Chương 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG BỒI DƯỠNG CÔNG CHỨC TẠI ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ THỦ D ẦU MỘT, TỈNH BÌNH DƯƠNG 67

3.1 Quan điểm tăng cường bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một 67

3.1.1 Quan điểm 67

3.1.2 Phương hướng 67

3.2 M ột số giải pháp tăng cường bồi dưỡng công chức tại UBND thành ph ố Thủ Dầu Một 68

3.2.1 Đổi mới tư duy, nhận thức và phương pháp quản lý nhà nước về bồi dưỡng công chức 68

3.2.2 Tăng cường xây dựng và hoàn thiện hệ thống văn bản, quy định, chính sách đối với hoạt động bồi dưỡng công chức 70

3.2.3 Kiện toàn bộ máy, tăng cường nhân lực quản lý nhà nước về bồi dưỡng công chức 71

3.2.4 Xây dựng kế hoạch phù hợp và tăng cường quản lý về nội dung,

chương trình và phương pháp bồi dưỡng công chức 73

3.2.5 Tăng cường chế độ, chính sách hỗ trợ và đầu tư kinh phí, cơ sở vật chất đối với bồi dưỡng cán bộ công chức 75

3.2.6 Tăng cường công tác đánh giá, kiểm tra, thanh tra hoạt động bồi dưỡng công chức 78

3.3 Đề xuất, kiến nghị 80

Tiểu kết chương 3 83

K ẾT LUẬN 84

DANH M ỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 86

Danh mục các ảng

Trang

Bảng 2.1 Bảng thống kê số lượng công chức qua các năm 39

Bảng 2.2 Thống kê trình độ chuyên môn, nghiệp vụ công chức qua các năm 41

Bảng 2.3 Thống kê trình độ tin học, ngoại ngữ công chức qua các năm 43

Bảng 2.4 Thống kê độ tuổi công chức tính đến cuối tháng 12/2017 47

Bảng 2.5 Thống kê ngạch công chức đến cuối tháng 12/2017 48

Bảng 2.6 Ý kiến của công chức về việc xác định nhu cầu bồi dưỡng 49

Bảng 2.7 Đánh giá của công chức về việc xây dựng kế hoạch và triển khai kế hoạch bồi dưỡng công chức 51

Bảng 2.8 Đánh giá của công chức về việc tăng cường kỹ năng làm việc 54

Bảng 2.9 Kết quả đánh giá đối tượng giảng dạy tại các lớp bồi dưỡng 56

Danh mục các hình

Trang Hình 2.1 Bản đồ hành chính Thủ Dầu Một 35

Hình 2.2 Tỷ lệ trình độ tin học của công chức tính đến tháng 12/2017 44

Hình 2.3 Tỷ lệ trình độ ngoại ngữ của công chức tính đến tháng 12/2017 45

Hình 2.4 Số lượng và tỷ lệ trình độ lý luận chính trị công chức tính đến cuối

tháng 12/2017 46

Hình 2.5 Tỷ lệ giới tính công chức tính đến cuối tháng 12/2017 48

Hình 2.6 Đánh giá của công chức về xây dựng giáo trình, tài liệu bồi dưỡng

1

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài luận văn

Để xây dựng nhà nước phát triển bền vững thì đòi hỏi phải có một đội ngũ cán bộ, công chức có đủ trình độ, năng lực quản lý, tổ chức và kỹ năng giao tiếp đối với nhân dân, tổ chức Tuy nhiên, những kiến thức của đội ngũ công chức của nước ta hiện nay phần lớn có được chủ yếu tại các trường, lớp, hầu hết những kiến thức này chỉ mang tính lý thuyết chưa có thể vận dụng trực tiếp vào trong thực tế, nhất là đối với công chức, viên chức vừa được tuyển dụng vào các cơ quan nhà nước Như vậy, để có đội ngũ công chức đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ được giao, công tác bồi dưỡng có vai trò hết sức quan trọng trong quá trình quản lý, sử dụng công chức, viên chức Ngoài ra, công tác bồi dưỡng sẽ hỗ trợ cho cán bộ, công chức hoàn thiện chuyên môn, nghiệp vụ, phát triển những kiến thức cơ bản sẳn có và nâng cao khả năng phục vụ nhân dân, đất nước

Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, "muôn việc thành công hay thất bại đều

do cán bộ tốt hoặc kém Đó là một chân lý, "cán bộ là cái gốc của mọi công việc", nên "huấn luyện cán bộ là công việc gốc của Đảng" (Sđd, t.5, tr.240 và 269) Người cho rằng, cán bộ là tiền vốn của Đảng, nên: "Có vốn mới làm ra lãi Bất cứ chính sách, công tác gì nếu có cán bộ tốt thì thành công, tức là có lãi Không có cán bộ tốt thì hỏng việc, tức là lỗ vốn" (Sđd, t.6, tr.46) Qua đó, cho thấy người cán bộ, công chức có vai trò hết sức quan trọng đến sự phát triển của đất nước và để người cán bộ, công chức có đầy đủ đức, tài phục vụ đất nước thì phải qua một quá trình đào tạo lại hoặc bồi dưỡng cán bộ, công chức để nâng cao chất lượng và khả năng phục vụ của đội ngũ cán bộ, công chức

Như vậy, công tác bồi dưỡng đóng góp vai trò quan trọng trong việc

2

nâng cao trình độ, năng lực thực thi công việc của đội ngũ cán bộ, công chức đáp ứng ngày càng cao yêu cầu của công tác lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện hoàn thành thắng lợi và phát triển đất nước

Ngày 06/12/2017, thành phố Thủ Dầu Một được Thủ tướng Chính phủ công nhận là đô thị loại I, qua đó cũng chứng minh thành phố đã nổ lực phát triển qua các năm gần đây vị thế của mình trong địa bàn tỉnh Bình Dương cũng như các huyện, thị xã, thành phố trực thuộc các tỉnh khác, vì vậy để xứng tầm với một đô thị loại I, thành phố Thủ Dầu Một cần phải đẩy mạnh phát triển kinh tế - chính trị - xã hội để có thể xứng tầm là một thành phố lớn trong tương lai Để đạt được những điều đó, công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một có vai trò hết sức quan trọng, vì số lượng công chức chiếm đến 80% so với tổng số cán bộ, công chức, viên chức các cơ quan chuyên một của UBND thành phố sẽ trực tiếp ảnh hưởng đến sự phát triển của Thành phố Vì

vậy, để không ngừng phát triển đối tượng này, tác giả chọn đề tài: “Bồi

dưỡng công chức tại Ủy ban nhân dân thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương” làm luận văn thạc sĩ Quản lý công để phát huy hết sức mạnh của đối

tượng này và xuất phát từ yêu cầu thực tế của bồi dưỡng công chức góp phần xây dựng thành phố Thủ Dầu Một thông minh, hiện đại

Vấn đề bồi dưỡng đội ngũ công chức ở Việt Nam đã có từ rất lâu đời và cho đến nay đã có rất nhiều những công trình, đề tài nghiên cứu liên quan đến lĩnh vực này

Qua tìm hiểu, nghiên cứu những đề tài khoa học và các tạp chí khoa học trong thời gian gần đây, tác giả nhận thấy có nhiều nội dung liên quan đến công tác bồi dưỡng như:

Đề tài Luận văn Thạc sỹ:

3

Luận văn Thạc sỹ Quản lý công của Nguyễn Thị Hồng Mơ (2015): “Xác định nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức phường tại quận Bình Thạnh” Luận văn này giúp cho tác giả nghiên cứu kỹ hơn từng bước của quy

trình bồi dưỡng cán bộ, công chức, nhất là việc xác định nhu cầu bồi dưỡng Tuy nhiên, luận văn này chủ yếu tập trung xác định nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng của cán bộ, công chức và chỉ là một trong các bước của quy trình bồi dưỡng cán bộ, công chức, chưa bao quát được bồi dưỡng công chức trong giai đoạn hiện nay

Luận văn Thạc sỹ Quản trị nhân lực của Đỗ Hoàng Đức (2015): “Hoàn thiện công tác đào tạo, bồi dưỡng công chức, viên chức Bệnh viện Mắt Trung Ương” Từ những nghiên cứu trên, tác giả đề xuất các giải pháp nhằm hoàn

thiện bồi dưỡng công chức theo hướng từ chú trọng lý thuyến gắn với thực hành thực thi công vụ để lựa chọn đối tượng được bồi dưỡng thích hợp Tuy

có những đóng góp đáng kể cả về mặt lý luận và thực tiễn song công trình nghiên cứu này chỉ tiếp cận ở phạm vi rộng là cả nước, còn về giác độ hẹp hơn là một địa phương cụ thể thì chưa đề cập đến Luận văn này có kết cấu phù hợp và có nhiều nội dung mới trong công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức hiện nay

Luận văn Thạc sĩ Quản lý công của Nguyễn Đức Hùng (2017): “Đào tạo, bồi dưỡng công chức văn phòng – thống kê cấp xã tại huyện Thuận Thành tỉnh Bắc Ninh” Trên cơ sở nghiên cứu cơ sở lý luận về công tác đào

tạo, bồi dưỡng công chức và thực trạng đào tạo, bồi dưỡng công chức văn phòng thống kê cấp xã tại huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh tác giả tiến hành đưa ra một số giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng công chức văn phòng – thống kê cấp xã tại huyện Thuận Thành, các giải pháp đưa

ra phù hợp với tình hình chung tại địa phương, tuy nhiên vẫn còn mang nhiều tính hình thức, nặng về lý thuyết

4

Trong các báo và tạp chí khoa học:

- Bài viết ngày 12/10/2015, Trang thông tin điện tử Báo Đảng cộng sản

Việt Nam: “Tư tưởng Hồ Chí Minh về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo”

Bài viết cho thấy công tác đào tạo, bồi dưỡng đã được Đảng, Nhà nước và Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm ngay từ ngày giải phóng đất nước

- Bài viết của TS Ngô Thành Can, ngày 17/04/2014, Trang thông tin

điện tử Báo Đảng cộng sản Việt Nam: “Cải cách quy trình đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức nhằm nâng cao năng lực thực thi công vụ” Bài viết nêu rất

rõ các nội dung của quy trình đào tạo, bồi dưỡng trong thời đại mới và giúp cho tác giả hoàn thiện đề tài

- Bài viết của Nguyễn Thị La, ngày 04/9/2015, Trang thông tin điện tử

Tạp chí Đảng cộng sản: “Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức trong quá trình cải cách hành chính” Bài viết cho thấy công tác đào tạo, bồi dưỡng có

ý nghĩa hết sức quan trọng trong công cuộc cải cách hành chính đất nước; nó giữ một vai trò then chốt trong thời đại hiện nay, nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả của hoạt động quản lý nhà nước

- Tài liệu “Tổng hợp kết quả đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức,

2015”, Bộ Nội vụ Qua đó, giúp tác giả hiểu được tình hình thực tế công tác đào tạo, bồi dưỡng trong thời gian qua như kết quả đào tạo, bồi dưỡng giai đoạn 2011-2015 tăng khoảng 24%, ở các tỉnh tăng 42% so với giai đoạn 2006-2010, cho thấy nhận thức của các cấp, các ngành ở địa phương về chức năng, vai trò của hoạt động đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức có nhiều thay đổi tích cực

- Tài liệu “Đào tạo bồi dưỡng phát triển nguồn nhân lực trong khu vực công”, Nxb Lao động, Hà Nội [8] Tác giả phân tích, đánh giá về những nội dung: học tập và phát triển nhân lực; đào tạo bồi dưỡng trong khu vực công;

5

xác định nhu cầu đào tạo; xây dựng kế hoạch đào tạo; thực hiện kế hoạch đào

tạo; đánh giá đào tạo; phương pháp đào tạo và trang thiết bị đào tạo

Qua công tác nghiên cứu những bài báo, công trình khoa học và đề tài Luận văn Thạc sỹ cho thấy không có đề tài nào trùng lắp với nội dung tác giả đang nghiên cứu Mà nó giúp tác giả có cái nhìn bao quát về việc thực hiện các bước trong quy trình đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức nói chung và bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một nói riêng

Các công trình nghiên cứu trên chỉ chú trọng đến một khía cạnh của đề tài hoặc chưa có thể áp dụng ngay đối tượng công chức đang làm việc tại UBND thành phố Thủ Dầu Một Do vậy, khi nghiên cứu, thực hiện đề tài, tác giả tập trung nghiên cứu thực trạng, khó khăn, vướng mắc, nguyên nhân và yếu tố đặc thù ảnh hưởng đến việc thực hiện bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương

Như vậy, những nghiên cứu trên đã đề cập đến vấn đề bồi dưỡng đội ngũ công chức và có những đóng góp nhất định trong việc đề ra các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác bồi dưỡng và là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích cho việc nghiên cứu đề tài này

Tuy nhiên, vấn đề bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một là vấn đề chưa được chú ý với tư cách là một đối tượng nghiên cứu

3.1 Mục đích nghiên cứu:

Trên cơ sở nghiên cứu và làm rõ về lý luận và thực trạng bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một để đưa ra các giải pháp tăng cường bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu:

- Nghiên cứu những vấn đề lý luận, những quy định hiện hành có liên quan đến bồi dưỡng công chức

6

- Nghiên cứu thực trạng bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương; qua đó chỉ ra những kết quả đạt được; những hạn chế, bất cập và nguyên nhân của thực trạng

- Đề xuất các giải pháp tăng cường bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn:

4.1 Đối tượng nghiên cứu:

Do đối tượng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình

Dương

4.2 Phạm vi nghiên cứu:

- Nghiên cứu trong phạm vi UBND thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương

- Tập trung nghiên cứu trong giai đoạn từ năm 2011 đến 2017

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn: 5.1 Về phương pháp luận: phương pháp duy vật biện chứng của chủ

nghĩa Mác - Lê Nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các quan điểm chủ trương, đường

lối của Đảng và chính sách của Nhà nước về bồi dưỡng công chức cấp huyện trong giai đoạn hiện nay

5.2 Về phương pháp nghiên cứu: Luận văn sử dụng kết hợp nhiều

7

+ Thời gian khảo sát vào tháng 12/2017

+ Địa điểm khảo sát tại UBND thành phố Thủ Dầu Một

+ Đối tượng khảo sát là công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một + Số phiếu phát ra là 75 phiếu số thu vào hợp lệ là 70 phiếu

- Luận văn nhằm làm rõ bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương

- Phân tích những ưu điểm, hạn chế, những việc có thể làm được so với tiềm lực sẳn có để thực hiện tốt bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố

Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương

- Những giải pháp và kiến nghị của luận văn được áp dụng sẽ làm tăng hiệu quả công tác quản lý bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương

Ngoài phần mở đầu, kết luận, phụ lục và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được kết cấu thành 3 chương:

- Chương 1: Cơ sở lý luận về bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương

- Chương 2: Thực trạng bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương

- Chương 3: Quan điểm và một số giải pháp tăng cường bồi dưỡng công chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương

8

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BỒI DƯỠNG CÔNG CHỨC

1.1.1 Khái ni ệm công chức

Theo từ điển tiếng việt, công chức là người được tuyển dụng và bổ giữ

một công vụ thường xuyên trong cơ quan nhà nước, hưởng lương do ngân sách nhà nước cấp [25, tr.207]

Khoản 2, Điều 4, Luật Cán bộ, Công chức năm 2008 quy định: “Công

chức là công dân Việt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ,

chức danh trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị – xã hội ở trung ương, cấp tỉnh, cấp huyện; trong cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân mà không phải là sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng; trong cơ quan, đơn vị thuộc Công an nhân dân mà không phải là sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên nghiệp và trong bộ máy lãnh đạo,

quản lý của đơn vị sự nghiệp công lập của Đảng Cộng sản VIệt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị – xã hội (sau đây gọi chung là đơn vị sự nghiệp công

lập), trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước; đối với công chức trong bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị sự nghiệp công lập thì lương được đảm bảo từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập theo quy định của pháp

luật” [20]

Ngoài ra, để quy định cụ thể về công chức ngày 25/01/2010, Chính phủ ban hành Nghị định số 06/2010/NĐ-CP, trong đó căn cứ để xác định công

chức là “Công chức là công dân Việt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào

ngạch, chức vụ, chức danh, trong biên chế hưởng lương từ ngân sách nhà nước hoặc được đảm bảo từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập theo quy định của pháp luật” [4]

9

1.1.2 Khái ni ệm về công chức tại UBND cấp huyện

Theo Nghị định số 06/2010/NĐ-CP ngày 25/01/2010 của Chính phủ thì công chức tại UBND cấp huyện bao gồm những đối tượng sau:

“- Chánh văn phòng, Phó Chánh văn phòng và người làm việc trong Văn phòng HĐND và UBND;

- Chủ tịch, Phó Chủ tịch UBND quận, huyện, Chánh văn phòng, Phó Chánh văn phòng và người làm việc trong văn phòng UBND quận, huyện nơi thí điểm không tổ chức HĐND;

- Người giữ chức vụ cấp trưởng, cấp phó và người làm việc trong cơ quan chuyên môn thuộc UBND.”

Tuy nhiên, việc thí điểm không tổ chức HĐND huyện, quận đã được

dừng lại tại Khoản 2 Điều 142, Luật tổ chức chính quyền địa phương đã quy định chấm dứt việc thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND ở huyện, quận, phường theo Nghị quyết số 26/2008/QH12 của Quốc hội và Nghị quyết số 724/2009/UBTVQH12 của y ban Thường vụ Quốc hội từ ngày 01/01/2016

Như vậy, công chức tại UBND các huyện, thị xã, thành phố trên cả nước bao gồm “Chánh văn phòng, Phó Chánh văn phòng và người làm việc trong Văn phòng HĐND và UBND và Người giữ chức vụ cấp trưởng, cấp phó và người làm việc trong cơ quan chuyên môn thuộc HĐND”

1.1.3 Khái ni ệm bồi dưỡng công chức tại UBND cấp huyện

Trước khi đi vào khái niệm bồi dưỡng công chức là gì? Trước tiên, chúng ta cần phải nhận định rõ giữa đào tạo và bồi dưỡng khác nhau như thế nào? Vì 2 cụm từ này luôn gắn liền với nhau trong công tác nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức địa phương

Theo Từ điển tiếng Việt do GS Hoàng Phê chủ biên (NXB Từ điển Bách khoa, Hà Nội, 2010) thì bồi dưỡng là làm cho tăng thêm sức của cơ thể

10

bằng chất bổ và tăng thêm năng lực hoặc phẩm chất

Theo Đại từ điển do GS Nguyễn Như Ý chủ biên (NXB Văn hóa – Thông tin, Hà Nội, 1998), thì bồi dưỡng đó là làm cho khỏe thêm, mạnh thêm

và tốt hơn, giỏi hơn

Theo Từ điển Tiếng Việt của Trung tâm Khoa học xã hội và Nhân văn

Quốc gia, 2005: “Đào tạo: làm cho trở thành người có năng lực theo những tiêu chuẩn nhất định”; “Bồi dưỡng: làm cho năng lực hoặc phẩm chất tăng thêm”

Xét về trình độ, năng lực chuyên môn: đào tạo là một quá trình giúp con người từ việc không biết cách xử lý công việc chuyên môn thành xử lý được chính nhiệm vụ đó; đối với bồi dưỡng giúp con người có thêm những năng lực hay phẩm chất tăng thêm từ nền tảng kết quả đào tạo Xét về thời gian, thì đào tạo có thời gian dài hơn bồi dưỡng Xét về không gian, thường thì đào tạo có trước và bồi dưỡng có sau Ngoài ra, giữa đào tạo và bồi dưỡng còn có một số nội dung khác nhau như hình thức, nội dung, chương trình và

chứng chỉ Tuy nhiên, trên thực tế việc phân biệt đào tạo và bồi dưỡng chỉ mang tính chất tương đối vì nó có mối quan hệ mật thiết với nhau trong việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức

Qua đó, tác giả muốn nhấn mạnh nội dung đề tài là Bồi dưỡng công

chức tại UBND thành phố Thủ Dầu Một, tức là nội dung chủ yếu hướng đến

những đối tượng đã được đào tạo bài bản, có năng lực giải quyết công việc theo những tiêu chuẩn nhất định

Về bồi dưỡng công chức cho đến nay vẫn chưa có khái niệm chung

nhất giữa các quốc gia trên thế giới, cũng như các nhà nghiên cứu khoa học

về bồi dưỡng đưa ra như:

Theo quan niệm của tổ chức UNESCO là: Bồi dưỡng với ý nghĩa nâng cao nghề nghiệp Quá trình này chỉ diễn ra khi cá nhân và tổ chức có nhu cầu

học, bậc học và thường xuyên được xác định bằng một chứng chỉ

Theo Nghị định số 101/2017/NĐ-CP ngày 01/9/2017 của Chính phủ về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức, thì không đưa ra khái niệm chung nhất về bồi dưỡng công chức vì vậy có thể áp dụng các khái niệm đã được ban hành về công tác bồi dưỡng trước đây đã ban hành như “Bồi dưỡng

là hoạt động trang bị, cập nhật, nâng cao kiến thức, kỹ năng làm việc”

Quản lý nhà nước về bồi dưỡng công chức: Quy định tại Điều 48 Luật Cán bộ, công chức năm 2008 về trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, đơn vị trong đào tạo, bồi dưỡng công chức:

- Cơ quan, tổ chức, đơn vị quản lý công chức có trách nhiệm xây dựng

và công khai quy hoạch, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng để tạo nguồn và nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của công chức

- Cơ quan, tổ chức, đơn vị sử dụng công chức có trách nhiệm tạo điều

kiện để công chức tham gia đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của công chức

- Kinh phí đào tạo, bồi dưỡng công chức do ngân sách nhà nước cấp và các nguồn thu khác theo quy định của pháp luật

- Xây dựng, ban hành chế độ khuyến khích công chức không ngừng học

tập nâng cao trình độ, năng lực công tác, bố trí kinh phí bảo đảm hoạt động đào tạo, bồi dưỡng

12

- Xây dựng, ban hành và tổ chức thực hiện quy hoạch, kế hoạch đào

tạo, bồi dưỡng thuộc phạm vi quản lý

- Tổ chức thực hiện chế độ đào tạo, bồi dưỡng theo quy định; báo cáo

kết quả hoạt động đào tạo, bồi dưỡng công chức hàng năm để Bộ Nội vụ theo dõi, tổng hợp

- Tổ chức quản lý và biên soạn chương trình, tài liệu đào tạo, bồi dưỡng trong phạm vi trách nhiệm được giao

- Quản lý cơ sở đào tạo, bồi dưỡng và đội ngũ giảng viên trong phạm vi

1.1.4 N ội dung bồi dưỡng công chức

Nội dung bồi dưỡng công chức được thực hiện theo Điều 16, Nghị định

số 101/2017/NĐ-CP ngày 01/9/2017 của Chính phủ về đào tạo, bồi dưỡng cán

bộ, công chức, viên chức, cụ thể như sau:

Tổ chức các lớp tập huấn, triển khai và hướng dẫn thực hiện các quy định của các ngành, cập nhật các văn bản quy phạm pháp luật mới và hướng

dẫn chuyên môn nghiệp vụ

Một là, Bồi dưỡng Lý luận chính trị theo tiêu chuẩn quy định cho công

chức lãnh đạo, quản lý, công chức tại UBND thành phố Cập nhật nội dung các văn kiện, Chỉ thị, Nghị quyết, đường lối của Đảng, cập nhật nâng cao trình độ lý luận chính trị theo quy định

13

Hai là, Bồi dưỡng kiến thức Quốc phòng - an ninh cho các đối tượng theo thẩm quyền, cập nhật các thông tin, kiến thức mới về quốc phòng - an ninh hàng năm cho công chức theo chương trình của cấp có thẩm quyền

Ba là, Bồi dưỡng kiến thức Quản lý nhà nước theo tiêu chuẩn chức danh công chức, tiêu chuẩn chức vụ lãnh đạo, quản lý, cập nhật kiến thức, kỹ năng, phương pháp quản lý chuyên ngành, kiến thức, phương pháp thực hiện công vụ, cập nhật kiến thức pháp luật, văn hóa công sở, nâng cao ý thức đạo đức công vụ, đạo đức nghề nghiệp

Bốn là, Bồi dưỡng Kiến thức quản lý chuyên ngành, chuyên môn, nghiệp vụ; đạo đức công vụ, đạo đức nghề nghiệp; kiến thức hội nhập quốc tế

Năm là, Bồi dưỡng kiến thức tiếng dân tộc, tin học, ngoại ngữ

1.2.1 Xác định nhu cầu

Để thực hiện bồi dưỡng công chức nhà nước đạt hiệu quả thì việc xác định nhu cầu là cần được thực hiện đầu tiên mà người làm công tác đào tạo,

bồi dưỡng trong tổ chức cần quan tâm

Xác định nhu cầu bồi dưỡng là xác định khi nào, ở bộ phận nào cần được bồi dưỡng và bồi dưỡng kỹ năng gì, cho loại hoạt động nào và xác định

số người cần bồi dưỡng Nhu cầu bồi dưỡng được xác định dựa trên những phân tích nhu cầu lao động của tổ chức, các yêu cầu về kiến thức, kỹ năng cần thiết cho việc thực hiện các công việc và phân tích trình độ, kiến thức, kỹ năng hiện có của công chức Do đó để xác định được nhu cầu bồi dưỡng thì người làm bồi dưỡng công chức phải dựa trên các cơ sở sau:

Phân tích mục tiêu tổ chức: Bao gồm các vấn đề như phân tích các mục tiêu như lợi nhuận, chi phí, quy mô lao động… Từ đó đưa ra các mục tiêu cho nguồn nhân lực nhằm thực hiện mục tiêu chung đề ra của tổ chức Ngoài ra

14

việc phân tích này còn để phân tích nội bộ cơ cấu tổ chức của tổ chức qua đó

thấy được điểm mạnh, điểm yếu nhằm xác định được kế hoạch cho đội ngũ công chức

Phân tích công việc: Là sự phân tích những yêu cầu để thực hiện công

việc trong tổ chức, cần chú trọng đến những công việc có tính chất quan trọng

và trọng tâm Công việc được phân tích phải chỉ ra được những kỹ năng và

kiến thức gì mà người lao động chưa biết, chưa làm được từ đó phải bồi dưỡng, trang bị bổ sung để công chức có thể làm được theo yêu cầu

Phân tích công chức: Sau khi phân tích công việc thì phải phân tích công chức về kiến thức, kỹ năng cần có để thực hiện công việc đang làm hoặc

sẽ có thể làm trong tương lai Từ đó xác định số công chức còn thiếu, cần chú

trọng những kỹ năng và kiến thức nào trong quá trình làm việc Bên cạnh đó,

tổ chức cũng cần tìm hiểu nhu cầu cá nhân của công chức bằng các xem xét

hồ sơ, cũng có thể lập phiếu điều tra để tìm hiểu

Khi các tiêu chuẩn cho nghề nghiệp (phân tích công việc) rất khác so

với kết quả thực hiện của công chức (phân tích cá nhân), thì điều đó có nghĩa

là đang tồn tại khoảng cách về kết quả thực hiện công việc Trong trường hợp này cần trả lời một số câu hỏi: có phải do công chức thiếu kiến thức, kỹ năng, thái độ hay do chế độ lương thưởng chưa hợp lý, không có ý kiến đóng góp phù hợp của người quản lý trực tiếp hay công chức có khó khăn, Khi trả lời được những câu hỏi đó, ta sẽ xác định được đối tượng thực sự cần bồi dưỡng

để từ đó xác định phương pháp, nội dung bồi dưỡng [27]

1.2.2 Xây d ựng, thực hiện kế hoạch

- Xây d ựng kế hoạch

Xây dựng kế hoạch bồi dưỡng là việc làm quan trọng đối với bồi dưỡng công chức, có ảnh hưởng rất lớn đến tiến trình thực hiện các chương trình bồi

15

dưỡng Xây dựng kế hoạch thực chất là xác định trước phải làm gì, làm như

thế nào, vào khi nào và ai sẽ làm Nếu kế hoạch được xây dựng phù hợp với hoàn cảnh thực tế sẽ là động lực thúc đẩy quá trình bồi dưỡng đạt được mục tiêu đã định Ngược lại, nếu kế hoạch không sát thực, thiếu khả thi sẽ ảnh hưởng xấu tới kết quả bồi dưỡng, gây ra sự mất cân đối giữa bồi dưỡng và sử

dụng

Xây dựng kế hoạch bồi dưỡng công chức phải dựa trên kết quả nghiên

cứu, xác định nhu cầu bồi dưỡng Căn cứ vào bảng tổng hợp nhu cầu bồi dưỡng, lên dự thảo kế hoạch bao gồm: lớp tổ chức, số lượng học viên, địa điểm, thời gian tổ chức, dự trù kinh phí, phân công giảng viên, cán bộ quản lý

lớp… Tuy nhiên, bản dự thảo kế hoạch còn chịu ảnh hưởng bởi nhiều nhân tố, trong đó quan trọng là kinh phí bồi dưỡng và yêu cầu cấp thiết từ thực tế công tác Sự tác động của các nhân tố này buộc cơ sở bồi dưỡng phải lựa chọn nội dung bồi dưỡng hợp lý, tránh lãng phí, đảm bảo tính khả thi và đáp ứng tốt yêu cầu thực tiễn

Bản dự thảo kế hoạch cuối cùng được họp thống nhất giữa các bên liên quan về nội dung và cách thức thực hiện Sau đó, cơ sở bồi dưỡng có trách nhiệm trình cấp có thẩm quyền phê duyệt Bản kế hoạch được phê duyệt là căn cứ để thực hiện các chương trình bồi dưỡng trong năm của cơ sở bồi dưỡng [27]

- Th ực hiện kế hoạch

Sau khi kế hoạch bồi dưỡng công chức được phê duyệt, đơn vị bồi dưỡng tiến hành xây dựng và thực hiện các chương trình bồi dưỡng theo kế

hoạch Cụ thể cần tiến hành các bước sau:

16

Với mỗi chương trình bồi dưỡng, cần xác định rõ mục tiêu của từng khóa bồi dưỡng Cụ thể là việc xác định các kết quả cần đạt được và các tiêu chuẩn để thực hiện

Mục tiêu bồi dưỡng công chức là nhằm trang bị kiến thức, kỹ năng, thái

độ thực hiện công việc, trong đó, cung cấp những kiến thức, lý luận cơ bản, trang bị kỹ năng, cách thức hoạt động thực thi công việc và thái độ thực hiện công việc thể hiện sự nhiệt tình, tinh thần trách nhiệm của công chức Qua đó, góp phần tích cực trong việc nâng cao trình độ chuyên môn, năng lực công tác, chất lượng và hiệu quả làm việc của công chức, hướng tới mục tiêu tạo được sự thay đổi về chất trong thực thi nhiệm vụ chuyên môn

Căn cứ vào mục đích, tính chất của từng khóa học, cơ sở bồi dưỡng lựa

chọn hoặc nhấn mạnh mục tiêu mà mình mong muốn đạt được

Là xác định đối tượng nào, số lượng bao nhiêu người cần được bồi dưỡng cho từng khóa bồi dưỡng Việc xác định đối tượng có ảnh hưởng rất

lớn đến kết quả của chương trình bồi dưỡng

Căn cứ vào kế hoạch bồi dưỡng công chức được phê duyệt, đơn vị làm công tác bồi dưỡng xác định cụ thể đối tượng cho từng khóa học, lớp học

Việc làm này phải dựa trên nghiên cứu xác định nhu cầu của công chức và căn

cứ vào nhu cầu của đơn vị sử dụng công chức Hiện nay, công chức trước khi được tuyển dụng, bổ nhiệm vào một vị trí hoặc chức danh nào đó, họ đã được đào tạo ở một trình độ nhất định Vì vậy cần nắm chắc trình độ đào tạo của họ

để lựa chọn đối tượng tham gia bồi dưỡng phù hợp Bên cạnh đó, xác định đối tượng bồi dưỡng phải căn cứ vào nhu cầu của đơn vị sử dụng công chức, đảm

bảo sau khi bồi dưỡng công chức được bố trí sử dụng hợp lý, phát huy hiệu

quả công tác

17

Khi công bố đối tượng bồi dưỡng, đơn vị làm công tác bồi dưỡng cần

mô tả chi tiết theo bản mô tả công việc, tránh nhầm lẫn cho đơn vị cử công

chức đi tham dự các khóa bồi dưỡng

- Xây dựng nội dung bồi dưỡng

Sau khi xác định được mục tiêu bồi dưỡng, đối tượng bồi dưỡng cần xây dựng nội dung cho từng khóa bồi dưỡng phù hợp với mỗi nhóm đối tượng

nhằm bổ sung kiến thức, nâng cao trình độ cho công chức, tránh trùng lặp

Xây dựng nội dung bồi dưỡng là việc xác định một cách hệ thống các môn học phù hợp với các chuyên môn cần được bồi dưỡng, các kỹ năng, kiến

thức cần được dạy và phân bổ thời gian hợp lý cho từng nội dung Tùy từng đối tượng bồi dưỡng để lựa chọn nội dung bồi dưỡng, sử dụng cho các nhóm đối tượng khác nhau thì thời lượng giảng dạy và mức độ kiến thức là khác nhau Trong bồi dưỡng công chức, nội dung các khóa bồi dưỡng và hệ thống giáo trình, bài giảng được xác định cũng như xây dựng dựa trên cơ sở yêu cầu tiêu chuẩn chức danh và ngạch công chức, yêu cầu của vị trí việc làm mà công

chức đảm nhiệm

- Phương pháp bồi dưỡng

Việc xây dựng phương pháp bồi dưỡng cần căn cứ vào nhu cầu bồi dưỡng, mục tiêu bồi dưỡng và đối tượng bồi dưỡng đã xác định ở trên để đưa

ra được phương pháp hợp lý Trên thực tế có nhiều phương pháp bồi dưỡng

mà một số tổ chức có thể lựa chọn nhưng nội dung và cách bồi dưỡng khá

giống nhau, có thể quy về thành 2 nhóm phương pháp chính là nhóm phương pháp bồi dưỡng trong công việc và nhóm phương pháp bồi dưỡng ngoài công

việc

+ Phương pháp bồi dưỡng trong công việc gồm:

18

Bồi dưỡng kiểu chỉ dẫn công việc: Đây là phương pháp bồi dưỡng đơn

giản và phù hợp với nhiều công chức khác nhau Với phương pháp này, quá trình bồi dưỡng được thực hiện bằng sự chỉ dẫn và giải thích của người dạy về

mục tiêu của công việc một cách tỉ mỉ, từng bước về cách quan sát, trao đổi,

học hỏi và làm thử cho đến khi thành thạo dưới sự hướng dẫn chặt chẽ của người giảng dạy Tuy nhiên, hạn chế là người học việc không được học lý thuyết có hệ thống, có thể học cả thao tác đúng và thao tác không cần thiết của người dạy họ, người dạy không có kỹ năng sư phạm Đồng thời phương pháp này không giảng dạy cho số lượng lớn học sinh

Bồi dưỡng theo kiểu học nghề: Với phương pháp này học viên đã được

học lý thuyết trên lớp, sau đó người học sẽ được đưa xuống cơ sở để làm việc trong một thời gian dưới sự hướng dẫn của người lao động lành nghề hơn cho đến khi người lao động thành thạo công việc

Ưu điểm của phương pháp bồi dưỡng kiểu học nghề là cung cấp cho người học một nghề hoàn chỉnh cả lý thuyết và thực hành, tuy nhiên phương pháp này đòi hỏi phải có một thời gian dài nên tốn kinh phí để bồi dưỡng

Phương pháp kèm cặp và chỉ bảo: Đây là phương pháp giúp cho công

chức học được những kiến thức kỹ năng cần thiết cho công việc thông qua sự

chỉ bảo của những người quản lý có trình độ chuyên môn cao hơn Phương pháp này thường được áp dụng để đào tạo cho cán bộ quản lý Có ba cách thường để thực hiện đó là, kèm cặp bởi người lãnh đạo trực tiếp, kèm cặp bởi người cố vấn, kèm cặp bởi người có kinh nghiệm hơn

Phương pháp kèm cặp ít tốn thời gian, tiết kiệm được chi phí bồi dưỡng, thông qua đó có thể học tập được những kinh nghiệm của người hướng dẫn Đồng thời phương pháp này có nhược điểm là không chú trọng vào lý thuyết

mà tập trung vào kinh nghiệm làm việc, do đó có thể làm cho người được bồi

19

dưỡng không được trang bị lý thuyết chắc chắn Đồng thời công chức dễ bị ảnh hưởng bởi tư tưởng tiêu cực của người hướng dẫn

Phương pháp luân chuyển và thuyên chuyển công việc: Phương pháp

bồi dưỡng này người được bồi dưỡng sẽ chuyển lần lượt làm các công việc khác nhau trong cùng một lĩnh vực hay các lĩnh vực khác nhau Với phương pháp này người được bồi dưỡng sẽ có thể tích lũy những kiến thức và kinh nghiệm khác nhau trong các lĩnh vực Những kiến thức đó sẽ giúp người được

bồi dưỡng có thể đảm nhiệm những công việc phức tạp hơn trong tương lai Phương pháp này thường dùng để đào tạo cán bộ quản lý Tuy nhiên phương pháp này cũng có những hạn chế đó là công chức nếu không có khả năng thì

rất khó thực hiện được phương pháp này vì áp lực và đòi hỏi khá cao, đồng

thời người được bồi dưỡng không được học tập một cách có hệ thống

+ Phương pháp bồi dưỡng ngoài công việc bao gồm:

Phương pháp tổ chức các lớp cạnh doanh nghiệp: Phương pháp này

nhằm bồi dưỡng cho những công việc và những nghề khá phức tạp, mang tính

chất đặc thù

Cử đi học tại các trường chính quy: Công chức được đào tạo, bồi dưỡng bài bản hơn, có sự kết hợp giữa lý thuyết và thực hành, tuy nhiên hạn chế là kinh phí cao, có thể mất nhiều thời gian, ngoài ra phương pháp này đòi hỏi

học viên phải có đủ năng lực để tiếp thu kiến thức trong quá trình học tập Do

đó, phương pháp này thường được áp dụng để bồi dưỡng những công chức trẻ

20

Phương pháp bồi dưỡng từ xa: Đây là phương pháp bồi dưỡng dưới sự

trợ giúp của các phương tiện trung gian như các tài liệu học tập, các loại băng hình, và đặc biệt là sự trợ giúp của internet Thông qua sự trợ giúp này mà người được bồi dưỡng có thể tiếp xúc với người giảng dạy từ khoảng cách xa Phương pháp này giúp người học chủ động lực chọn địa điểm và thời gian

học, rất thuận tiện và không cần tập trung nhiều người Tuy nhiên phương pháp này cần có phương tiện học tập, sự chuẩn bị mang tính chuyên nghiệp cao và đòi hỏi người học phải có tính tự giác cao

Bên cạnh đó còn có các phương pháp bồi dưỡng khác như: Bồi dưỡng

kiểu phòng thí nghiệm, mô hình hóa hành vi, đào tạo kỹ năng xử lý công văn

giấy tờ,…

Như vậy có rất nhiều phương pháp đào tạo, mỗi phương pháp đều có

những ưu điểm và nhược điểm riêng Tổ chức có thể lựa chọ một hoặc kết hợp nhiều phương pháp với nhau để đạt được kết quả cao nhất trong công tác bồi dưỡng

e Xác định thời gian và địa điểm bồi dưỡng

Đối với bồi dưỡng công chức, việc xác định thời gian và địa điểm là

yếu tố quan trọng nhằm đảm bảo yêu cầu bồi dưỡng Thời gian và địa điểm

học phù hợp giúp công chức giảm được gánh nặng công việc, tập trung, chuyên tâm cho học tập

Đơn vị bồi dưỡng công chức cần lựa chọn thời gian và địa điểm thích

hợp cho từng loại đối tượng công chức Với những nhóm đối tượng thực hiện công việc có tính chất thường xuyên dồn đọng vào cuối tháng, cuối quý cần

bố trí thời gian học vào đầu tháng, đầu quý và ngược lại Việc tổ chức bồi dưỡng tập trung cần xem xét đến yếu tố thuận lợi về địa điểm Nhóm những đối tượng có cùng địa điểm hoặc gần về mặt địa lý để tổ chức cùng một khóa

bồi dưỡng

21

f Tổ chức và quản lý lớp

Sau khi xác định được mục tiêu, đối tượng bồi dưỡng, xây dựng nội dung bồi dưỡng, lựa chọn giảng viên và bố trí thời gian, địa điểm bồi dưỡng

cần tiến hành tổ chức thực hiện và quản lý lớp Đây là bước công việc quan

trọng của các cơ sở bồi dưỡng Có thể nói đây là khâu cụ thể hóa tất cả các bước trước đó, là khâu tổ chức thực hiện các ý tưởng của mục tiêu bồi dưỡng

Nội dung tổ chức thực hiện và quản lý lớp là những công việc cụ thể

nhằm đạt được hiệu quả trong quá trình bồi dưỡng, đó là: tổ chức đón tiếp học viên, thuê địa điểm, tổ chức quản lý học viên, tổ chức giảng dạy, thi cử… Toàn bộ những nội dung trước đó đã xác định ra có được hiện thực hóa hay không là nhờ quá trình tổ chức thực hiện có được suôn sẻ, đạt yêu cầu hay không [27]

1.2.3 Chu ẩn bị giáo trình, tài liệu bồi dưỡng công chức, tăng cường

k ỹ năng làm việc

Việc xây dựng giáo trình, tài liệu bồi dưỡng công chức và tăng cường

kỹ năng làm việc là hết sức cần thiết, bởi tài liệu và giáo trình bồi dưỡng công

chức và kỹ năng làm việc của công chức nếu nội dung cũ, không cập nhật kịp

thời với xu thế hiện đại sẽ ảnh hưởng lớn đến kết quả, hiệu quả của khóa bồi dưỡng, không những vậy, việc giáo trình, tài liệu cũ không cập nhật kịp thời còn gây lãng phí về tiền của và công sức của công chức và nhà nước Do vậy, sau khi xác định được đối tượng, số lượng và nhu cầu bồi dưỡng của công

chức, đơn vị bồi dưỡng cần tiến hành nghiên cứu việc xây dựng giáo trình, tài

liệu và tăng cường kỹ năng làm việc công chức cho phù hợp với yêu cầu của công chức, kế hoạch được phê duyệt bồi dưỡng

22

1.2.4 Qu ản lý xây dựng đội ngũ giáo viên

Sau khi xây dựng nội dung các khóa bồi dưỡng, đơn vị làm công tác bồi dưỡng tiến hành lựa chọn giảng viên phù hợp với chuyên môn giảng dạy

Giảng viên được lựa chọn có trách nhiệm soạn giáo án, bài giảng căn cứ vào tài liệu chuẩn chung hoặc dựa trên nội dung được phân công Cần có đơn vị

chức năng làm công tác giám sát và đánh giá chất lượng giảng viên, trong đó bao gồm cả giám sát và đánh giá chất lượng bài giảng

Đối với những nội dung bồi dưỡng đơn vị không bố trí được giảng viên phù hợp cần liên hệ với giảng viên thỉnh giảng hoặc mời giảng viên từ các đơn

vị khác có đủ năng lực, trình độ đảm nhiệm Trường hợp này, đơn vị phải đặt

giảng viên viết bài theo nội dung yêu cầu

Việc lựa chọn giảng viên cần tiến hành ngay sau khi kế hoạch được phê duyệt để giảng viên của đơn vị có đủ thời gian chuẩn bị giáo án, giảng viên được mời có đủ thời gian viết bài, đảm bảo nội dung khóa học được chuẩn bị

kịp thời, chu đáo Khi lựa chọn giảng viên đơn vị cần chú ý đến nguyên tắc khuyến khích phát huy sở trường của người giảng viên

1.2.5 Xây d ựng cơ sở vật chất

Cơ sở vật chất cho bồi dưỡng công chức cũng là một yếu tố ảnh hưởng

lớn đến hiệu quả các khóa bồi dưỡng, bởi nếu cơ sở vật chất lạc hậu và thiếu

thốn sẽ gây khó khăn và giảm tính chất lượng của công tác bồi dưỡng, do vậy sau khi kế hoạch bồi dưỡng công chức được phê duyệt, đơn vị bồi dưỡng cần

tiến hành xây dựng cơ sở vật chất cho bồi dưỡng công chức đã được phê duyệt, cụ thể như sau:

+ Kiểm tra nội dung chương trình các khóa bồi dưỡng theo kế hoạch

cần các loại công cụ, dụng cụ hay cơ sở vật chất như thế nào, cần số lượng bao nhiêu…

23

+ Tiến hảnh rà soát, kiểm tra là các phương tiện, cơ sở vật chất đã có,

kiểm tra thời hạn sử dụng, tính năng sử dụng, công dụng, các chức năng …

+ Bổ sung các trang thiết bị, cơ sở vật chất đảm bảo yêu cầu cho bồi dưỡng công chức được tiến hành thuận lợi và hiệu quả

1.2.6 Ki ểm tra, đánh giá

Đây là bước cuối cùng của quá trình bồi dưỡng thường được thực hiện vào cuối khóa nhằm xác định mức độ đạt được các mục tiêu, giúp nhà quản lý đưa ra các quyết định phù hợp cho bồi dưỡng công chức Về bản chất, đánh giá chính là việc so sánh những kết quả đạt được với kế hoạch đặt ra trước đó

Với ý nghĩa phát triển, đánh giá được xem như là việc kiểm tra, xem xét độc

lập và có hệ thống của một chương trình để xác định kết quả, hiệu quả của khóa bồi dưỡng Bên cạnh đó, việc đánh giá lại bản thân công tác bồi dưỡng còn giúp cơ sở bồi dưỡng phát hiện ra những khiếm khuyết hay những điểm

bất hợp lý trong quy trình bồi dưỡng để từ đó có những bổ sung, điều chỉnh cho phù hợp

Đánh giá công tác bồi dưỡng bên cạnh ý nghĩa tổng kết, rút kinh nghiệm còn cần xem xét hiệu quả của chương trình bồi dưỡng, nhằm cung cấp thông tin về mức độ nâng cao năng lực thực hiện nhiệm vụ, công vụ của công

chức sau khi bồi dưỡng

1.3.1 Các nhân t ố chủ quan

a Quan điểm của đơn vị quản lý, sử dụng công chức

Quan điểm của đơn vị quản lý, sử dụng công chức có vai trò đặc biệt quan trọng trong công tác bồi dưỡng Vai trò này thể hiện ở những quan điểm

về chính sách, chế độ đãi ngộ, tính phối hợp trong thực hiện công tác bồi dưỡng,… của đơn vị, từ đó ảnh hưởng đến nguồn lực mà đơn vị dành cho bồi

24

dưỡng công chức của mình Đơn vị quan tâm đến công tác bồi dưỡng sẽ có

những chế độ, chính sách bồi dưỡng công chức phù hợp Các chính sách ưu tiên, động viên, khuyến khích giúp thúc đẩy các hoạt động bồi dưỡng, qua đó thúc đẩy công chức tích cực tham gia học tập để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, năng lực công tác và ngược lại

Chúng ta đều biết con người với tư cách là một sinh vật cao cấp có ý

thức, mọi hoạt động đều có mục đích và bao giờ cũng có một động lực tương ứng nhằm thúc đẩy hoạt động để thỏa mãn nhu cầu vật chất và tinh thần Vì

vậy, thường xuyên chăm lo tới lợi ích vật chất (hỗ trợ tiền ăn ở, tiền đi lại,

tiền học phí ) và lợi ích tinh thần (biểu dương, khen thưởng khi đạt được kết

quả cao trong quá trình học tập ), có chính sách đãi ngộ phù hợp là các công

cụ rất hữu ích trong việc thúc đẩy hiệu quả của hoạt động bồi dưỡng Đối với

những cơ quan hạn chế về tài chính, không đủ các quỹ cho việc khuyến khích

bằng vật chất thì hình thức khen thưởng, công nhận bằng tinh thần cũng phát huy giá trị rất lớn Sử dụng đồng bộ các biện pháp khuyến khích chính là tạo động lực để công chức tích cực học tập nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp

vụ, năng lực công tác Đó là một trong những nhân tố góp phần nâng cao chất lượng của các hoạt động bồi dưỡng

Bên cạnh đó, sự phối kết hợp của đơn vị quản lý, sử dụng công chức

với đơn vị đào tạo cũng đóng một vai trò quan trọng trong quá trình bồi dưỡng Nó ảnh hưởng đến đối tượng bồi dưỡng mà đơn vị cử đi có phù hợp

với chương trình bồi dưỡng hay không, qua đó ảnh hưởng đến chất lượng đào

tạo Sự phối hợp này còn thể hiện ở chỗ đơn vị quản lý, sử dụng công chức

tạo mọi điều kiện thuận lợi cho công chức được tham gia bồi dưỡng

25

Con người là nhân tố có tính chất quyết định trong mọi hoạt động Trong công tác bồi dưỡng, yếu tố con người bao gồm đội ngũ lãnh đạo, giảng viên và người làm công tác hỗ trợ, quản lý đào tạo, bồi dưỡng

Đội ngũ lãnh đạo với những chính sách cụ thể giúp cho công tác bồi dưỡng được hiện thực hóa Công tác này có mang lại hiệu quả hay không phụ thuộc rất nhiều vào quan điểm, chính sách của nhà lãnh đạo, quản lý

Giảng viên là yếu tố rất quan trọng trong quá trình bồi dưỡng công

chức Một đội ngũ giảng viên có trình độ cao, phẩm chất và năng lực tốt là

yếu tố tích cực tác động tốt tới bồi dưỡng công chức

Người làm công tác hỗ trợ, quản lý bồi dưỡng công chức là những người trực tiếp thực hiện từng phần việc, gắn kết các bước thành một quy trình đào tạo hoàn chỉnh Chất lượng đào tạo cũng phụ thuộc nhiều vào năng

lực và cách thức làm việc của đội ngũ này

c Cơ sở vật chất, nguồn kinh phí của cơ sở bồi dưỡng

Điều kiện cơ sở vật chất (trường, lớp, trang thiết bị, dụng cụ giảng dạy,

học tập…) là yếu tố cần thiết có tác động tích cực hoặc hạn chế tới công tác

bồi dưỡng Cơ sở vật chất tốt là điều kiện thuận lợi cho hoạt động bồi dưỡng

diễn ra và ngược lại nếu cơ sở vật chất không tốt, hoặc thiếu thốn sẽ hạn chế

rất lớn đến các hoạt động bồi dưỡng, thậm chí có thể không thực hiện được các hoạt động bồi dưỡng

Nguồn kinh phí đào tạo là yếu tố quyết định đến số lượng công chức được bồi dưỡng Kinh phí này thường do Nhà nước cấp (chỉ dành cho đào tạo công chức); kinh phí của đơn vị sự nghiệp (đối với đào tạo viên chức), nguồn đóng góp của học viên (nếu các cơ sở đào tạo là những đơn vị sự nghiệp công

tự chủ một phần tài chính), nguồn hỗ trợ của các chương trình, dự án…

26

Chương trình và nội dung bồi dưỡng có ảnh hưởng rất lớn tới kết quả

của công tác bồi dưỡng, đặc biệt là hình thức bồi dưỡng tập trung

Đặc trưng lớn nhất của nội dung bồi dưỡng hay giáo trình, tài liệu bồi dưỡng công chức là tính không ổn định và luôn đòi hỏi cập nhật Đây cũng là điểm khó khăn cho hoạt động bồi dưỡng vì đòi hỏi nội dung phải luôn được đổi mới, việc biên soạn lại tài liệu kéo theo là sự gia tăng chi phí bồi dưỡng Ngoài ra, các tài liệu chưa theo hệ thống thống nhất, chưa đồng bộ cũng gây khó khăn cho giảng viên và học viên khi tham gia các khóa bồi dưỡng

Ngược lại, một cơ sở bồi dưỡng giải quyết được vấn đề về nội dung và chương trình bồi dưỡng sẽ thúc đẩy quá trình bồi dưỡng diễn ra suôn sẻ hơn,

giảm thiểu được chi phí và góp phần nâng cao chất lượng bồi dưỡng

1.3.2 Các nhân t ố khách quan

a Đặc điểm của đội ngũ công chức

Đặc điểm của đội ngũ công chức về số lượng, trình độ chuyên môn,

kiến thức, kỹ năng, độ tuổi công tác… đều có ảnh hưởng đến công tác bồi dưỡng Những công chức chưa đạt chuẩn về trình độ chuyên môn đối với mỗi

chức danh thì họ cần phải tham gia học tập, bồi dưỡng để đạt chuẩn về trình

độ đối với chức danh đó Ngoài ra, tại một vị trí việc làm, công chức cũng cần thường xuyên cập nhật kiến thức, kỹ năng để hoàn thành nhiệm vụ

Độ tuổi công tác có ảnh hưởng trực tiếp tới công tác bồi dưỡng Công

chức có độ tuổi cao thường có nhu cầu bồi dưỡng ít hơn công chức trẻ do họ

sắp đến độ tuổi nghỉ hưu Công chức trẻ tuổi lại dễ dàng cập nhật kiến thức

mới, nhanh nhẹn trong nắm bắt kỹ năng, là điều kiện thuận lợi cho công tác

bồi dưỡng

dưỡng

27

Nhận thức của đội ngũ công chức đối với công tác bồi dưỡng là yếu tố

cơ bản, có tính chất quyết định tới các kết quả của hoạt động bồi dưỡng Nhận

thức đúng là tiền đề, là kim chỉ nam cho những hành động, việc làm đúng đắn, khoa học và ngược lại Nếu mỗi công chức đều nhận thức được vai trò,

tầm quan trọng của việc bồi dưỡng có tác dụng nâng cao trình độ, kiến thức,

kỹ năng, phương pháp làm việc của bản thân, nếu họ hiểu học tập là để phục

vụ chính họ trong việc nâng cao chất lượng hoạt động công vụ, họ sẽ có ý

thức trong việc tự rèn luyện, trau dồi kiến thức, học hỏi, tham gia các khóa đào tạo, bồi dưỡng một cách tích cực, ham mê và có hiệu quả

Nhận thức đúng đắn công chức sẽ có thái độ tích cực khi tham gia các khóa đào tạo, bồi dưỡng công tác bồi dưỡng qua đó đạt được kết quả tốt, hoạt động đào tạo và bồi dưỡng của tổ chức đạt được mục tiêu và kế hoạch đề ra Ngược lại, nhận thức sai lệch sẽ khiến công chức có thái độ thờ ơ khi tham gia các khóa bồi dưỡng, gây nên tình trạng lãng phí trong hoạt động bồi dưỡng Phải tốn nhiều thời gian, kinh phí để cử công chức tham gia bồi dưỡng nhưng kết quả là sau khóa học năng lực và thái độ làm việc của họ không được cải thiện Mục tiêu và kết quả của hoạt động bồi dưỡng sẽ không đạt được

1.4.1 Kinh nghi ệm bồi dưỡng công chức tại một số địa phương

- Kinh nghi ệm bồi dưỡng công chức tại huyện Bình Chánh, thành

ph ố Hồ Chí Minh

Nội dung đào tạo, bồi dưỡng công chức ở huyện Bình Chánh, thành

phố Hồ Chí Minh không chỉ nhằm bổ sung kiến thức chuyên môn đáp ứng yêu cầu công việc mà còn bổ sung những kiến thức mới về hành chính, kinh

28

tế, chính trị và về đạo đức công chức Đạo đức ở đây được hiểu là chí công vô

tư, sự thanh liêm và tinh thần trách nhiệm với các quy tắc ứng xử cụ thể như công chức phải làm việc công tâm, nhận thức rõ mình là đầy tớ của dân, công

chức không được lợi dụng công việc hay địa vị của mình để tư lợi, công chức không được hành xử làm mất uy tín và gây nghi ngờ trong dân, công chức cần

phải luôn nỗ lực hết mình nhằm mục tiêu gia tăng lợi ích cộng đồng; công

chức phải nhận thức được ứng xử của mình sẽ ảnh hưởng đến niềm tin về

dịch vụ công trong dân chúng, vì vậy, ngay cả ngoài giờ làm việc cũng phải ứng xử đúng mực

Ngoài ra, công chức tại huyện Bình Chánh còn được phái cử đến các cơ quan quốc tế và chính phủ nước ngoài làm việc trong thời hạn từ 6 tháng đến

01 năm với mục đích phát triển nguồn lực công có khả năng đáp ứng được quá trình toàn cầu hóa các vấn đề hành chính

Để phát triển đội ngũ công chức có đẳng cấp quốc tế, có khả năng học

hỏi những thành tựu, kinh nghiệm về giáo dục, đào tạo của mốt số địa phương trong và ngoài nước, lãnh đạo huyện Bình Chánh còn cử công chức đi đào tạo sau đại học ở nước ngoài Không chỉ chú ý đào tạo công chức với nội dung toàn diện, những kiến thức mới, hiện đại nhất ở trong nước và trên thế giới, huyện Bình Chánh còn tiến hành phương pháp đào tạo phù hợp với xu thế chung của giáo dục thế giới hiện nay cũng như với đối tượng công chức, đó là

nhấn mạnh vào thảo luận nhóm, trao đổi quan điểm và trải nghiệm thực tế Công chức là những người phải đạt trình độ năng lực nhất định thông qua việc vượt qua kỳ thi tuyển dụng, lại có kinh nghiệm thực tế nên phương pháp đào

tạo công chức ở huyện Bình Chánh không phải là sự áp đặt, thụ động, thuyết trình một chiều mà chú ý đến việc trau dồi khả năng suy nghĩ, tư duy độc lập, sáng tạo của công chức cũng như khả năng học hỏi lẫn nhau thông qua thảo

luận nhóm, trao đổi quan điểm

niệm người tài không đồng nghĩa là người thông minh nhất, người có nhiều

bằng cấp, học vị cao mà là người phù hợp với công việc và đạt hiệu quả tốt

nhất trong công việc được giao

Vấn đề đào tạo, bồi dưỡng công chức nhằm phát huy cao độ tiềm lực

của con người cho phát triển được lãnh đạo huyện đặc biệt quan tâm Điều đó được thể hiện trước hết ở việc đầu tư rất lớn cho đào tạo, bồi dưỡng (xây

dựng cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên; có chính sách ưu đãi như giáo dục phổ thông được miễn phí, bao gồm cả học phí, sách giáo khoa, máy tính, phí giao thông ) Việc đào tạo, bồi dưỡng công chức theo hướng mỗi người đều cần được phát triển tài năng riêng; tạo thói quen học tập suốt đời, liên tục học hỏi

để mỗi công chức đều có đầy đủ phẩm chất, năng lực, trình độ phục vụ tốt cho

nền công vụ Huyện Long Thành xây dựng chiến lược cán bộ thể hiện bằng kế

hoạch đào tạo ngắn hạn, dài hạn, đào tạo kế nhiệm, bài bản, từ xa Thời gian đào tạo tối thiểu bắt buộc là 100 giờ trong một năm đối với mỗi công chức Trong đó 60% nội dung đào tạo về chuyên môn, 40% nội dung đào tạo liên quan đến phát triển Có nhiều khóa học khác nhau dành cho các đối tượng Khóa học làm quen với công việc dành cho công chức mới được tuyển dụng

hoặc mới chuyển công tác từ nơi khác đến, khóa học cơ bản đào tạo để công

chức thích ứng với công tác của mình, tổ chức cho người mới tuyển dụng trong năm đầu tiên công tác, khóa học nâng cao đào tạo bổ sung, giúp công

chức đạt hiệu quả cao nhất trong công việc, khóa học mở rộng tạo điều kiện cho công chức vượt ra khỏi công việc của mình, có thể làm những công việc

30

liên quan khi cần thiết, khóa đào tạo tiếp tục không chỉ liên quan đến công

việc hiện tại của công chức, mà còn nâng cao khả năng làm việc của người đó trong tương lai Các khóa học này liên quan chặt chẽ tới cuộc đời chức nghiệp

của công chức và tới việc chỉ định vị trí công việc của công chức Mỗi năm, huyện Long Thành dành 4% ngân sách cho đào tạo, bồi dưỡng

Công chức được đi học sau đại học bằng kinh phí hỗ trợ của huyện với điều kiện sau khi học phải phục vụ tại huyện từ 3 đến 5 năm, nếu không thực

hiện cam kết như vậy thì phải trả lại tiền đào tạo Trước khi đi học, người học

ký cam kết và phải có hai người có đủ khả năng tài chính bảo lãnh để đảm

bảo kinh phí của huyện không bị thất thoát

- Kinh nghi ệm bồi dưỡng công chức tại huyện Đồng Phú, tỉnh Bình Phước

Huyện Bình Phú, tỉnh Bình Phước luôn đánh giá cao vai trò của đội ngũ công chức, coi đó là lực lượng có ý nghĩa quyết định trong xây dựng và quản

lý Nhà nước tại địa phương, hướng tới mục tiêu phục vụ cộng đồng dân cư và

xã hội với hiệu quả cao nhất, chất lượng tốt nhất Vì vậy, việc nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng công chức trở thành một trong những điều kiện có tính quyết định để nâng cao chất lượng và hiệu quả quản lý của nền hành chính tại huyện

Để tạo điều kiện và khuyến khích cho công chức tích cực học tập, nâng cao trình độ, năng lực, kỹ năng nghiệp vụ công tác, huyện Bình Phú có những quy định: trong 3 năm, nếu công chức không được đào tạo, bồi dưỡng thì có quyền đề nghị được đi đào tạo, bồi dưỡng hoặc đề nghị giải thích vì sao họ không được đi đào tạo, bồi dưỡng Công chức có thể xin nghỉ tạm thời để đi đào tạo, bồi dưỡng hoặc nghỉ không lương để nghiên cứu hay chuẩn bị thi nâng ngạch