• Nội dung gồm: yêu cầu về NL ngôn ngữ, NL văn học và phẩm chất được thể hiện trong các VB đọc hiểu của mỗi bài SGV có hướng dẫn.. ĐIỂM MẠNH CỦA NGỮ VĂN 6 CÁNH DIỀUĐội ngũ tác giả mạnh v
Trang 3 NHỮNG ĐIỂM MẠNH CỦA NGỮ VĂN 6 CÁNH DIỀU
II HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG SÁCH NGỮ VĂN 6 (CÁNH DIỀU)
3
Trang 4PHẦN 1
GIỚI THIỆU SÁCH NGỮ VĂN 6
(CÁNH DIỀU)
4
Trang 5Ngữ văn 6 trong bộ SGK Cánh Diều do NXB ĐHSP, NXB ĐHSP TP Hồ Chí Minh
phối hợp với Công ty Đầu tư Xuất bản – Thiết bị giáo dục Việt Nam (VEPIC) thực hiện
In đen trắng
NV6 Tập 2: 178 trang
In đen trắng
Trang 7CẤU TRÚC CHUNG CỦA SÁCH NGỮ VĂN 6
Bài Mở đầu
10 bài học chính: Truyện: 3 bài, Thơ: 2 bài; Kí: 1 bài; VB nghị luận: 2 bài; VB thông tin: 2 bài
2 bài Ôn tập và tự đánh giá cuối kì 1 và cuối kì 2
Phần cuối sách: Sổ tay hướng dẫn đọc, viết, nói và nghe; Bảng tra cứu từ ngữ, Bảng tra cứu tên riêng nước ngoài và Bảng tra cứu yếu tố Hán Việt thông dụng
Thời lượng: mỗi bài học chính 12 tiết
Trang 8NGỮ VĂN 6 – TẬP MỘT
1 Truyện Truyền thuyết, cổ tích Anh hùng và người tài năng
nghị luận Nghị luận văn học Vẻ đẹp của tác phẩm văn học
thông tin Thuyết minh Sự kiện lịch sử
Sổ tay hướng dẫn đọc, viết, nói và nghe; Bảng tra cứu từ ngữ;
Bảng tra cứu tên riêng nước ngoài
Trang 9I
7 Thơ Thơ có yếu tố tự sự, miêu tả Bác Hồ và thiếu nhi
nghị luận Nghị luận xã hội
Môi trường: Vật nuôi, nước sạch và cây xanh
10 Văn bản
Sự kiện văn hóa, thể thao, khoa học,…
Bảng tra cứu từ ngữ; Bảng tra cứu tên riêng nước ngoài;
Bảng tra cứu yếu tố Hán-Việt
NGỮ VĂN 6 – TẬP HAI
Trang 1010
Trang 1111
Trang 1212
Trang 1313
Trang 1414
Trang 1515
Trang 1616
Trang 1717
SỔ TAY HƯỚNG DẪN ĐỌC, VIẾT, NÓI-NGHE
Trang 1818
SỔ TAY HƯỚNG DẪN ĐỌC, VIẾT, NÓI-NGHE
Trang 1919
Trang 2020
Trang 24CẤU TRÚC MỖI BÀI HỌC
CHƯƠNG TRÌNH GDPT MÔN NGỮ VĂN 2018
Trang 25YÊU CẦU CẦN ĐẠT
• Đây là yêu cầu mà HS cần đạt được sau khi học bài
• Nội dung gồm: yêu cầu về NL ngôn ngữ, NL văn học và phẩm chất được thể hiện trong các VB đọc hiểu của mỗi bài (SGV có hướng dẫn).
- Phẩm chất và năng lực chung đều phải thông qua đọc, viết, nói và nghe.
- Với môn Ngữ văn, thực hiện tốt hai năng lực đặc thù, sẽ góp phần phát triển phẩm chất và năng lực chung
25
Trang 26CẤU TRÚC MỖI BÀI HỌC
Trang 27CẤU TRÚC BÀI HỌC
CHUẨN BỊ
Trang 2828
HƯỚNG DẪN KHI ĐỌC
HƯỚNG DẪN SAU KHI ĐỌC
Trang 30CẤU TRÚC BÀI HỌC
VIẾT
- Có hai mục lớn: 1) Định hướng: nêu ngắn gọn lí thuyết và những lưu ý, hướng dẫn gắn với nội dung bài học cụ thể; 2) Thực hành: vận dụng những hiểu biết ở phần 1
- Để rèn luyện HS viết theo qui trình, sách nêu 4 bước với một số gợi ý cụ thể: chuẩn bị;
tìm ý, lập dàn ý; viết và kiểm tra, chỉnh sửa.
- Kĩ năng Viết thường có thời lượng 3 tiết, GV dành 1 tiết cho việc tìm hiểu phần định
hướng, 2 tiết thực hành.
Trang 31CẤU TRÚC BÀI HỌC
NÓI VÀ NGHE
- Có hai mục: định hướng nêu ngắn gọn lí thuyết và thực hành, luyện tập
- Gắn với nội dung đã đọc hiểu và viết ở các tiết trước cần lưu ý HS chuẩn bị và tận dụng các ngữ liệu cũng như kết quả làm việc từ các phần trước để vận dụng vào giờ học này
- Chủ yếu cho HS thực hành nói và nghe
- Thời lượng nói và nghe ở Ngữ văn: 10% tổng thời lượng, khoảng 12-14 tiết.
Trang 3232
ĐÁNH GIÁ VÀ HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
● Tự đánh giá kết quả học bài:
- Đánh giá kết quả đọc hiểu thông qua một đoạn văn bản ngắn có thể loại/kiểu văn bản tương tự đã học với các câu hỏi trắc nghiệm và tự luận
- Đánh giá kĩ năng viết qua yêu cầu viết câu trả lời ngắn hoặc viết đoạn văn
● Hướng dẫn tự học:
Nêu gợi ý các văn bản đọc thêm, các trang web (nếu có) và hướng dẫn HS cách tìm, lựa chọn các tư liệu liên quan.
Trang 3333
TÍCH HỢP
Trang 3434
TÍCH HỢP
Trang 35NHỮNG ĐIỂM ĐỔI MỚI
KẾ THỪA
Trang 3636
Trang 37NHỮNG ĐIỂM ĐỔI MỚI
ĐỔI MỚI
Trang 3838
Trang 3939
Trang 4040
Trang 4141
Trang 42ĐIỂM MẠNH CỦA NGỮ VĂN 6 CÁNH DIỀU
Đội ngũ tác giả mạnh về chuyên môn và kinh nghiệm biên soạn CT, SGK
Bám sát yêu cầu đổi mới của Chương trình GDPT môn Ngữ văn mới (2018)
Kế thừa những điểm tốt của CT, SGK hiện hành, tận dụng kiến thức, kĩ năng đã có của GV
Giảm tải số lượng, nội dung bài học và những kiến thức lí thuyết, hàn lâm
Gợi ý GV cách soạn bài, đổi mới PPDH và kiểm tra, đánh giá HS
Hướng dẫn HS tự học, tự đánh giá một cách thuận lợi
In màu, trình bày rõ nét, có tính thẩm mĩ, đẹp, hấp dẫn người đọc
Trang 43PHẦN 2 HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG SÁCH NGỮ VĂN 6
(CÁNH DIỀU)
43
Trang 44• Bài: Về thăm mẹ (thơ lục bát), tác giả: Đinh Nam Khương
• Người dạy: Cô giáo Phạm Thị Lan, trường THCS Nghĩa Tân, Cầu Giấy, Hà Nội
44
XEM VIDEO BÀI DẠY MINH HỌA
Trang 45• Có những điểm nào tương đồng trong hoạt động dạy học ở Video trên với việc dạy học hiện nay của các thầy/cô?
Trang 46THỜI LƯỢNG THỰC HIỆN
• Bài Mở đầu: 2- 4 tiết (có thể hướng dẫn HS tự học)
• 10 bài học chính: mỗi bài 12 tiết = 120 tiết
- Đọc hiểu và thực hành đọc hiểu: 6 – 7 tiết
- Thực hành Tiếng Việt: 1 tiết
- Viết : 2 – 3 tiết
- Nói và nghe: 1 – 2 tiết
• Ôn tập và tự đánh giá mỗi học kì : 4 tiết x 2 = 8 tiết
Trang 47YÊU CẦU CẦN ĐẠT
• Cách dạy học:
- HS tìm hiểu trước ở nhà;
- GV có thể nêu lại ở trên lớp vào đầu bài học;
- Cuối bài học, GV hướng dẫn HS đối chiếu Yêu cầu cần đạt với những kiến thức, kĩ năng đã học để tự đánh giá (GV có thể dùng rubric)
47
TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
Trang 48– Nhận biết được cốt truyện, người kể chuyện ngôi thứ 1 và thứ 3
– Nhận biết đặc điểm truyện đồng thoại, truyện Pu-skin, An-đéc-xen
Viết – Viết được bài văn kể lại một trải nghiệm đáng nhớ
Thái độ – Biết cảm thông với những số phận bất hạnh
– Biết ân hận về những việc làm chưa đúng
VD: Sau khi kết thúc bài học, em thấy mình đã đạt được các yêu cầu cần đạt hay chưa? Hãy tự đánh giá theo bảng hướng dẫn sau:
Trang 49Đề tài là: …
Nhân vật là:
Trước khi đến lớp: đọc, tóm tắt và nêu các câu hỏi hoặc những băn khoăn, thắc mắc về những kiến thức mà em chưa hiểu
Kiến thức Ngữ văn Câu hỏi của em/
Điều em chưa hiểu
● Cách dạy:
- GV hướng dẫn HS tìm hiểu trước ở nhà
- Dạy đến phần nào có liên quan đến
kiến thức ngữ văn, GV hướng dẫn HS
nhớ/xem lại, kết nối, vận dụng.
Trang 50TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC ĐỌC HIỂU
Trước giờ học:
Tùy theo tiết học và KH dạy học, GV có thể hướng dẫn HS chuẩn bị:
+ Đọc lại những Kiến thức Ngữ văn có liên quan đến đọc hiểu
+ Đọc và thực hiện theo yêu cầu của phần Chuẩn bị, chú ý câu hỏi/lệnh huy động kiến thức, kinh nghiệm đã có
+ Đọc trước văn bản và lưu ý các chỉ dẫn đọc hiểu - các ô màu vàng bên phải (tùy đối tượng HS, GV có thể yêu cầu HS trả lời vào vở các câu hỏi hoặc thực hiện các yêu cầu chỉ dẫn trong khi đọc)
50
Trang 51TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC ĐỌC HIỂU
Trên lớp
Hoạt động 1 Khởi động
• Tạo hứng thú cho HS trước giờ học;
• Nêu tình huống học tập gắn với thực tiễn đời sống
• Cách thức:
- Xem hình ảnh hoặc video clip và suy đoán…
- Nêu câu hỏi có tính vấn đề gắn với thực tiễn đời sống
- Trò chơi…
- …
51
Trang 52TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC ĐỌC HIỂU
Hoạt động 2 Đọc văn bản và tìm hiểu các thông tin liên quan
• Tìm hiểu thông tin về VB và những điểm cần lưu ý trước khi đọc hiểu;
• Huy động kiến thức, kinh nghiệm đã có của HS, liên quan đến việc đọc VB.
Trang 53TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC ĐỌC HIỂU
Hoạt động 3: Đọc hiểu văn bản
• HS đọc hiểu theo các câu hỏi cốt lõi trong SGK (GV có thể thêm các câu
3 lớp câu hỏi đọc hiểu trong SGK:
► Biết, Hiểu: nhận diện đặc điểm chung VB, cảm nhận khái quát về
VB, thấy được một số khía cạnh hình thức, nội dung văn bản (thể loại,
Trang 54TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC ĐỌC HIỂU
Hoạt động 4: Tổng kết
• GV hướng dẫn HS tự đánh giá:
- Giá trị nội dung và nghệ thuật hoặc cái hay, cái đặc sắc của tác phẩm
- Cách đọc VB theo thể loại hoặc kiểu VB
• GV khuyến khích HS nêu điểm chưa hay, chưa đặc sắc của tác phẩm
Trang 55TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
DẠY THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT
• GV không đi sâu lí thuyết TV, tập trung hướng dẫn HS thực hành làm bài tập trong sách.
• Tùy đối tượng HS và kế hoạch dạy học cụ thể, GV có thể:
- Tổ chức HS thực hành làm bài tập TV rồi tự rút ra hiểu biết về kiến thức TV, sau đó đối chiếu với nội dung TV trong phần Kiến thức Ngữ văn;
- GV yêu cầu HS đọc nội dung TV trong phần Kiến thức Ngữ văn và giải thích thêm cho HS hiểu (thật ngắn gọn và qua ví
dụ cụ thể, không thêm kiến thức) rồi hướng dẫn HS thực hành.
• GV lưu ý HS gắn kết nội dung TV với bài đọc hiểu trước đó, nhất là giúp HS thấy ý nghĩa, tác dụng của việc sử dụng từ/câu, trong ngữ cảnh cụ thể (VD: trong đoạn miêu tả ngoại hình nhân vật hay trong khổ thơ diễn tả cảm xúc mãnh liệt của người viết, )
55
Trang 56TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
DẠY THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU
• Do thời gian và tính chất thực hành nên giờ học này không cần đầy đủ HĐ như bài học chính mà hướng dẫn HS đọc hiểu VB luôn
• Nếu có thời gian, GV tiến hành đủ các HĐ như giờ đọc VB chính
• Hoạt động bắt buộc là HS phải đọc văn bản và trả lời các câu hỏi đọc hiểu sau văn bản
• GV lựa chọn một số câu hỏi quan trọng để hướng dẫn HS tìm hiểu hoặc củng cố lại cách đọc VB đã được học trước đó
56
Trang 57TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
HOẠT ĐỘNG DẠY VIẾT
• Chủ yếu là rèn luyện kĩ năng viết theo yêu cầu cần đạt
• HS trình bày cảm nghĩ một cách tự nhiên, chân thực
• Dạy HS tiến trình tư duy + tiến trình thực hiện các thao tác sản sinh VB
• Cách thức:
►Trước giờ học:
Tùy đối tượng HS và hoàn cảnh dạy học cụ thể, GV hướng dẫn HS chuẩn bị:
- Đọc trước phần Định hướng và nêu những băn khoăn, thắc mắc
- Xem lại các phần Đọc hiểu trước đó vì phần này thường cung cấp các mẫu, các cách diễn đạt có liên quan
57
Trang 58TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
HOẠT ĐỘNG DẠY VIẾT
Hoạt động 2: Định huớng viết (Hình thành kiến thức, kĩ năng mới)
- GV giúp HS hiểu rõ những nội dung hướng dẫn Viết (Gọi HS trình bày phần chuẩn bị, nêu những thắc mắc, giái đáp cho HS,…);
- Nhấn mạnh những điểm quan trọng, cần chú ý khi viết (Sử dụng sơ đồ, bảng biểu,… để neo, chốt những điểm cần chú ý khi viết)
Hoạt động 3: Thực hành viết (Luyện tập)
• GV hướng dẫn HS thực hành theo quy trình 4 bước: Chuẩn bị, Tìm ý và lập dàn ý, Viết và Kiểm tra, chỉnh sửa như
SGK đã nêu.
• Trong 4 bước, bước tìm ý, lập dàn ý và viết là chính
58
Trang 59TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
HOẠT ĐỘNG DẠY NÓI-NGHE
• Nội dung nói và nghe dựa trên kết quả của đọc hiểu và viết
• Kĩ năng nói - nghe cần được rèn luyện tích hợp ở đọc, viết và các môn học, các HĐ khác
• Cách thức:
►Trước giờ học:
Tùy đối tượng HS và hoàn cảnh dạy học, GV hướng dẫn HS chuẩn bị:
- Đọc trước phần Định hướng và nêu những băn khoăn, thắc mắc.
- Xem lại phần Đọc hiểu, Viết trước đó vì các phần này sẽ cung cấp tư liệu cho các HĐ nói-nghe
59
Trang 60TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
HOẠT ĐỘNG DẠY NÓI-NGHE
Hoạt động 2: Định huớng nói-nghe (Hình thành kiến thức, kĩ năng mới)
- GV giúp HS hiểu rõ những nội dung hướng dẫn nói-nghe (Gọi HS trình bày phần chuẩn bị, nêu những thắc mắc, giái đáp cho HS,…)
- Nhấn mạnh những điểm quan trọng, cần chú ý khi nói-nghe (Sử dụng sơ đồ, bảng biểu,… để neo, chốt những điểm cần chú ý khi nói-nghe)
Hoạt động 3: Thực hành nói-nghe (Luyện tập, vận dụng)
• GV hướng dẫn HS thực hành theo hướng dẫn, chú ý cả khâu nói và nghe
• Cách thức: cặp đôi, nhóm, toàn lớp
60
Trang 61TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRONG TỪNG BÀI
TỰ ĐÁNH GIÁ VÀ HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
1 Tự đánh giá
- Linh hoạt, tùy theo kế hoạch dạy học và bối cảnh cụ thể
- Cần sắp xếp thời gian trong KH dạy học để kiểm tra, chữa bài, hỗ trợ HS
- Cách 1: Tổ chức kiểm tra trên lớp và chữa (nếu còn thời gian)
- Cách 2: Hướng dẫn HS tự làm ở nhà (ra vở) và chữa
2 Hướng dẫn tự học
- Linh hoạt, tùy theo kế hoạch dạy học và bối cảnh cụ thể
- Cần sắp xếp thời gian để hướng dẫn và hỗ trợ HS
- Cách 1: Hướng dẫn HS tự học mở rộng, nâng cao sau mỗi phần học (Đọc hiểu, TV, Viết, Nói-Nghe)
- Cách 2: Hướng dẫn HS tự học mở rộng, nâng cao sau cả bài học
61
Trang 62TỔ CHỨC KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ
• SGK chỉ nêu lên định hướng KT-ĐG theo yêu cầu của Chương trình
• Trong nhà trường PT, việc KT-ĐG của môn học phụ thuộc vào yêu cầu cụ thể của các cơ quan chỉ đạo dạy học (Bộ, Sở) nhưng giống như SGK đều hướng tới đánh giá năng lực và phẩm chất của HS
• Với sách Ngữ văn 6 (CD), GV cần lưu ý các bài học đều có phần rèn luyện kĩ năng viết, thường chiếm 3 tiết/12 tiết/bài Trong đó có yêu cầu viết bài hoặc đoạn văn nhưng không có nghĩa là 10 bài học/ năm đều bắt buộc HS phải viết bài văn trên lớp
• Ngay từ đầu năm học, GV cần biết toàn bộ năm học có bao nhiêu bài kiểm tra thường xuyên và bao nhiêu bài kiểm tra định kì (do Bộ, Sở quy định) để phân bổ và vận dụng cho các bài viết trong SGK
Ví dụ: với thông tư 26 (Bộ GD&ĐT), ở môn Ngữ văn mỗi năm học, HS cần 6 đầu điểm/1 học kì, gồm: 4 điểm KT thường xuyên (hệ số 1) + 1 bài KT giữa kì (hệ số 2) +
1 bài KT cuối kì (hệ số 3) Từ yêu cầu trên mà vận dụng vào cho 10 bài trong sách NV6: bài nào KT thường xuyên, bài nào KT giữa kì, riêng KT cuối kì I và II thì đã có bài riêng.
Trang 63Email các tác giả liên hệ, trao đổi chuyên môn
Trang 64Link bài dạy minh họa Ngữ văn 6 CD
• https://www.youtube.com/watch?v=gRG254ZRWtw&list=PLxaBmd4O0L2wePGHC8guWPip7Yv6vJpxt&index=15