Đóng góp của toan ánh trong việc sưu tầm tư liệu và khảo cứu văn hóa việt nam

Toan Ánh trong việc sưu tầm tài liệu và khảo cứu văn hóa Việt Nam” của tôi là đề tài hoàn toàn mới.. Những kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là công trình nghiên cứu của

- -

NGU N TH KIM I N

Đ NG G P C A TOAN NH TRONG VI C ƯU T M TƯ I U VÀ KH O C U

VĂN H A VI T NAM

U N VĂN THẠC CHU N NGÀNH VĂN H A HỌC

MÃ Ố 8229040

TP Hồ Chí Minh, tháng 05 năm 2020

Toan Ánh trong việc sưu tầm tài liệu và khảo cứu văn hóa Việt Nam” của tôi là

đề tài hoàn toàn mới

Những kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là công trình

nghiên cứu của tôi dưới sự hướng dẫn của T ê Thị Ngọc Điệp

Tác giả luận văn

Nguyễn Thị Kim iên

GIÁN HIỆU, Quý Thầy, Cô lãnh đạo các Phòng Ban, Khoa Văn hóa học và Quý Thầy, Cô trực tiếp giảng dạy, đã tận tình hướng dẫn và tạo mọi điều kiện thuận lợi, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu đề tài luận văn này tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP Hồ Chí Minh

Đặc biệt, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành đến TS Lê Thị Ngọc Điệp, người đã dành nhiều thời gian và tận tình hướng dẫn, truyền đạt cho tôi những kinh nghiệm quý báu trong nghiên cứu khoa học cũng như luôn động viên tôi thực hiện hoàn thành luận văn này

Tôi cũng xin cảm ơn các bạn đồng nghiệp yêu quý đã hết lòng chia sẻ và giúp đỡ để tôi có thể thực hiện xong luận văn

Trong quá trình học tập và nghiên cứu, mặc dù có nhiều cố gắng trong quá trình thực hiện nghiên cứu, song luận văn không tránh khỏi những thiếu sót Kính mong được sự góp ý của Quý Thầy, Cô và các bạn đồng nghiệp để luận văn được hoàn thiện hơn

Tôi xin chân thành cảm ơn !

Tác giả luận văn

Nguyễn Thị Kim iên

MỤC LỤC

MỤC LỤC i

DẪN NHẬP 1

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 1

2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU 2

3 LỊCH SỬ VẤN ĐỀ 2

4 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU 11

5 Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN 12

6 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ NGUỒN TƯ LIỆU 12

7 BỐ CỤC CỦA LUẬN VĂN 14

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN 16

1.1 Cơ sở lý luận 16

1.1.1. Các khái niệm 16

1.1.2. Quan điểm tiếp cận 21

1.1.3. Lý thuyết nghiên cứu 22

1.2 Cơ sở thực tiễn 25

1.2.1. Tổng quan chung về địa bàn nghiên cứu 25

1.2.2. Toan Ánh cuộc đời và sự nghiệp 32

TI U K T CHƯƠNG 42

CHƯƠNG NG G P C T N NH T NG U T NH SƯU T M VÀ H C U TƯ LI U V N H VI T N M 44

2.1 Quan điểm sưu tầm và khảo cứu tư liệu văn hóa của Toan nh 44

2.2 Các phương pháp sưu tầm và khảo cứu tư liệu văn hóa 51

2.2.1 h ng ph p tiếp cận hệ th ng 51

2.2.2. h ng ph p tiếp cận iên ngành 57

2.2.3. h ng ph p tiếp cận t m ý h c n tộc 60

2.2.4. h ng ph p điền n tộc h c 64

2.3 Giá trị của các phương pháp sưu tầm và khảo cứu tư liệu văn hóa 66

2.3.1. i t ị hoa h c 66

2.3.2. i t ị thực ti n 69

TI U K T CHƯƠNG 71

CHƯƠNG NG G P C T N NH V NGHI N C U H H C T NG L NH VỰC V N H VÀ H H C H I 72

3.1 Tư liệu nghiên cứu lịch sử gia đình – xã hội 72

3.1.1. T ong đời s ng gia đ nh 73

3.1.2. T ong đời s ng hội 80

3.2 Tư liệu nghiên cứu tín ngưỡng, tôn giáo 85

3.2.1. T n ng ng 85

3.2.2. T n gi o 91

3.3 Tư liệu nghiên cứ lễ hội, trò chơi dân gian 93

3.3.1. hội 93

3.3.2. T ch i 95

3.4 Tư liệu nghiên cứu văn học, nghệ thuật 98

3.4.1. Nghệ thuật 98

3.4.2. Văn h c n gian 100

TI U K T CHƯƠNG 3 102

ẾT LUẬN 104

TƯ LI U H S T 111

TÀI LI U TH M H 113

DẪN NHẬP

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Toan Ánh sinh năm 9 4, là m n i n n h n Kinh

B Sự n hiệp n hi n ứ à sán á ôn b đầ năm 934, ông đ

đ i h n á ph m m nhi h i T n năm ầm b sán á

à h đ n n ĩnh ự ăn h n hệ h , T n Ánh ôn đ nh đ n

ới á h nh m nhà n hi n ứ ph n , á ôn ình ôn chuyên

á ĩnh ự ăn h ph n nh p án, h i n i n, n n n , , đ h n h p m i mi n h n , đ n ớ Việ N m á

h n Việ N m iá h đ n hôm n y

Trong á ình n hi n ứ , T n Ánh đ đi h sá , đi n nhi n i

i p ôn đ sự xá hự , i n hiệm s n n i n á

n mi n đ ìm hi n ăn h ph n á n Ôn sử n các ph n pháp n hi n ứ n h , n n á n hi n ứ ôn đ m

b đ in y, n n hệ h n iệ ph n p án n i n ph n phú à đ n

Sự n hiệp à á ph m T n Ánh đ đ nhi nhà n hi n ứ đánh iá cao ầm , iá á ph m đ i h h b i T y nhi n, đ

nh n hứ s s à đầy đ h n ôn ớn T n Ánh n á ình

s ầm, bi n p iệ ăn h n n nh iá ăn h

n n iệ , h n ôi nh n h y ần làm õ h n iá á ôn ình n hi n

ứ T n Ánh m á h hệ h n Đó chính là lí do h n ôi h n đ

ài “ ng g p c a Toan Ánh t ong việc s u t m t iệu và h o cứu văn

h a Việt Nam” đ àm n ăn n hiệp h sĩ h y n n ành ăn h h

mình

2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

M đ h n hi n ứ nh m ìm hi nh n đ n p T n Ánh

n iệ s ầm iệ à h ứ ăn h Việ N m Dự n

n h p n hi n ứ đ xá hự iá ăn h n n iệ này n

p h iệ n hi n ứ à iá ớp hiện n y n đ p y n h n

ăn h n Việ Nam

3 LỊCH SỬ VẤN ĐỀ

N hi n ứ á á i Việ N m hiện n y ẫn òn à m đ ài

h đ n m n hi n ứ m á h h Hiện hỉ á n hi n ứ

á á i ph n à h mới; Tự ự ăn đ àn; đ biệ n hi n ứ

sự n hiệp á h m n N y n Ái Q – H Ch Minh à á i ớn

h n n ăn h á h m n B n nh đ , òn n hi n ứ sự n hiệp

á á i Đ n Th i M i, T ần H y Liệ , H ài Th nh, X n Diệ , Ch L n Viên, … Đ i ới ĩnh ự ăn h h , n hi n ứ á á i h nhi , h y à á ôn ình á nhà n hi n ứ Ph n K B nh, Đà

D y Anh, N y n Văn H y n, T ần Q V n , T Chi

T n n hi n ứ ăn h h , Ph n K B nh 8 - 9 đ

x m à m n nh n n i i n ph n mi h , h á hình hái

ăn h n Việ Cá n hi n ứ ôn đ àm õ á n đ đ i

s n ăn h h à inh hần n i Việ , i p h á nhà n hi n

ứ đi s đ n n ài iệ hứ p b s n à n hi n ứ h C

h , năm 9 , ôn đ n h p nh n bài i mình đăn n Đông

Đ biệ , năm 938, Đà D y Anh 9 4- 988 , y n đi m ăn

h à sinh h , đ h àn hiện nhi n ứ mình, đ à á ph m

n ương Đà D y Anh đ x y ựn đ m hình nh n h

sử ăn h n Việ N m hi mới b đầ h đ n i đầ h

XX N i n ô đ n n hi n sá h đ p đ n 3 n đ h nh Kinh sinh h , X h i à h nh sinh h à T i hứ sinh h B ớ đầ

h i á iá ăn h à mới mà T n Ánh à m n s đ

K i p Đà D y Anh, N y n Văn H y n 9 - 9 i p ới

B n nh đ , n hi n ứ n h Việ N m đ i p m

n , h n s ầm, n hi n ứ ăn h n i hi s há Việ

N m, n i b à N y n T Chi 9 - 99 ới nh n n hi n ứ ăn

h M n , n hệ ăn h Việ – M n nh H n Mư ng 78 ,

gư Mư ng Hòa Bình (1995) õ n đi m à ph n pháp n hi n ứ

ăn h h , , n h , nh n h , sử h , ôn iá h mà không

m đi nh h i đ i n T n n hi n ứ này, h n ôi s i p n

đ h n 32 đầ sá h ới 4 x b n ph m T n đ 01 công trình

bi n h i n ò h i, 0 H i hè đình đám, 0 T n n n ôn giáo, 0 n hệ h , còn i à á ôn ình bi n h ph n p quán T y nhi n á h i, ò h i, n n n , ôn iá à ăn h n hệ

h n đ i đ n á ôn ình bi n h ph n p án này

ôn ình bi n h h h h á nhà n hi n ứ m n ìm hi á

n mi n n đ n ớ Việ N m Với b ự i à , đ biệ à sự m

n s s ph n p án, ăn h n i n, á ôn ình n

T n Ánh à n n iệ đ ìm hi ăn h , ph n á mi n

Tá ph m T n Ánh n minh à h n hái ì ôn n i

đ p s n inh hần thôn quê (P ng ư ồng r ng, 1958)

hì n hi i ph phán nh n h x m làng Tuy hôn h đ

i ài á ph m đ s nh y, T n Ánh ph i m đ m m s s , m nhiệ h y ớn ới sứ đ n b n bỉ đ hự hiện m h y đ i mình à b n à phá h y nh n n đ p y n h n ăn h n

h n há đ i s

Năm 4, đ sự đ n T n Ánh, NXB T đ i n hành hự

hiện n n n nh m hứ , p h p s p x p á á ph m

T n Ánh h h đ n n m s n ph m ăn h m n đầy đ iá ới

h n , p phần n p n n iệ h iệ n hi n ứ ăn h Việ N m Giới hiệ t àn p này, B n bi n p nhà x b n T đ nh n

đ nh đ phần á ôn ình h ứ ph n à ăn h n i n T n Ánh đ iá h h à hự i n

(2) Những c ng t nh, bài viết nghiên cứu về Toan Ánh

T n n n, n , Bàng Bá Lân (1962) đ n i đ n á tác

ph m T n Ánh à ôn h n Toan Ánh y ồng q

B T n Văn L i Q n N m, 9, y p ngày 02/08/2019) Nh n bài

i này h nh à n n m hứn , à i n đ đ ôn x y ựn n n h i ôn

Với n n , n b sp mình à n ày hán 8 năm

2013, T H ài T n n nh n đ nh T n Ánh n b m hi ới đ ài ăn

h y n h n Việ N m nôn hôn đ n hành h , B à N m

p án, h i n i n, h i đình đám, n n n , h , ,… nhi n mi n n đ n ớ đ n n nhi b sá h iá à

n n ới ăn h à y n h n n … Th S n, 9, y p ngày 02/08/2019)

Vi T n Ánh n bài n n n n n ến ùng ã

r r n r ng web n ơ L , á i Hô Nam n hi n ứ h ỉ mỉ

đ i sự n hiệp ăn h n ôn , nh đ h n h bi đ á ình h p á hành ôn T n Ánh ới á i Cử L n Gi n đ x y

ựn n n ôn ình bi n h í ượ m ự sá h i Đ

n ớ à C n n i Việ N m, nh n ôn ẫn m sự h hi m n T n Ánh n i hi n h b sá h ôn à m b bá h h àn h ph n

p án n Việ N m nh n ôn ẫn h y ôn hỉ đán à h ò

Ph n K B nh mà hôi (Hô Nam, 2016, y p n ày / 8/ 9)

Tìm hi á ôn ình T n Ánh ph n à àn x m Việ

Nam, tá i B i Q n Th n n H n r n n ọ đ nh n

đ nh T n Ánh à m n nh n nh n i n ph n trong iệ h á hình hái ăn h n n n nh n ôn ình ôn đ hành

nh n minh hứn h h h m i n i ìm hi ăn h Việ N m

B i Q n Th n , 3,

nh m hứn minh ăn h Việ N m, n i b ới á nhà n hi n ứ nh :

Oscar Salemink à iá s Nh n h X h i i Đ i h V ij Amsterdam nghiên ứ n ph á h àn đ Việ N m n

h i h i n ái n hi H n The emperor's new clothes:

Re-f n ng r n e H ế Fe (Salemink, 2007, y p n ày

02/08/2019) đăn n n S h s Asi n S i s Đ i h Q gia Singapore đ đ p đ n n niệm à ni m in hần inh i n n đ n

Southeast Asian Studies (Kate, 2007, y p n ày / 8/ 9)

Côn ình bi n h í ượ ng y n n ượng

T n Ánh & Cử L n Gi n , 9 4 b đ i p h S n B H T n i bài

Rethinking approaches to the Central Highlands of Vietnam: a review Salemink'S The Ethnography of the Central Highlanders of Vietnam and Geraid on a War (Stan B.H Tan, 2004) đăn n p h SO OU N n

S i Iss s in S h s Asi hán 0, 2004

David W Haines n hi n ứ mô hình hình hành i đình n i

Việ n n trong Binding the generations: household formation patterns among Vietnamese refugees (1)(Haines, 2002) n h m h ôn ình

On the Margins of Ho Chi Minh City do University of Minnesota Press x

b n (Erik, 2011), Lê H n L ìm hi H n đ i bài The revenge of the object: villagers and ethnographers in Dong Ky Village (Lê

H n L & H - Tam Ho Tai, 2008) đăn n p h Asian Ethnology

Vol.67(2), Kim H nh ới bài i Modernity and my Mum: a literary exploration in to the (extra) ordinary sacrif resistance of a Vietnamese woman

đăn n Frontiers - A Journal of Women's Studies Vol.25(2) hán năm

2004 n hi n ứ hình nh n i ph n Việ N m (Huynh, 2004), v v…

T nh n đi n cho h n h y đ nh iá h sử, h

h á n hi n ứ T n Ánh đ i ới n n h h Việ N m à

Q n n ình hình n hi n ứ , h nh n h y h ôn ình n hi n ứ h y n s , hệ h n nh n đ n p T n Ánh

n á ình s ầm à h ứ ăn h Việ N m T y nhi n, nh n bài

đ n p ông Ch nh ì h mà đ ài “ ng g p c a Toan Ánh t ong

việc s u t m t iệu và h o cứu văn h a Việt Nam” à m đ ài h àn àn

Ph m i n hi n ứ t p n h sá nh n ôn ình n hi n ứ

T n Ánh i ph n p án, ăn h à y n h n Việ Nam… n nh nh n ài iệ á nhà n hi n ứ i T n Ánh

Ch y à á ôn ình bi n h s B ế ũ n , P ng

ừ n n ến g n , ư ng , n

n ng n ương, – – Thi - Họ , k n , Hương nướ ồn quê, rẻ e ơ , í ượ M n ượng ng y n, gư Đấ ,… N i n nh n á ph m

ừ g n, n ăn p phần àm sán nh n đ n p

T n Ánh n iệ i nh n n đ p ăn h n hôn

iệ s ầm à bi n h nh n ài iệ ph n , p án, y n h n

ăn h n Việ N m L n ăn s à n n iệ n n h nh n

n i n m ìm hi sự đ n p T n Ánh n iệ s ầm

iệ à h ứ ăn h Việ N m Đ y à n n n p iệ m á h

hệ h n à h h h iệ n hi n ứ ăn h à iá n đ p

y n h n n Việ N m

Đ n p mới n ăn hệ h n hóa á ôn ình T n Ánh

n iệ s ầm à bi n h iệ ăn h Việ N m, n b nh n

ngành đ h sá đ i n n hi n ứ Cá ôn ình bi n h T n

Ánh phần ớn à á iệ đ n ành n n nhi i n hứ á

n ành h h há nh đ n n đ nh m ài iệ h nh ần s ầm

à nh n ôn ình bi n h T n Ánh, n ài m s á ài iệ

h y n n ành n đ h m h đ ph n h à n h p Với đ ài này,

ph n pháp i p n i n n ành nh m xá hự nh n iá h h à

hự i n á ôn ình bi n h T n Ánh Việ n n nh n i n thứ h h nh D n h , nh n h , h sử, đ , môi n , ăn

h , n hệ h , n ôn n , m , tôn giáo,… i p h iệ n hi n ứ đ

P ương n í , ng ợ : đ n n n h p á ài iệ

à iệ h sá đ phân tích, i i, ình bày n i n n ăn

P ương n ăn h nh m xá hự iá h nh xá à in

y iệ ăn h á i T n Ánh

P ương ng k M đ h xá đ nh nh n á ph m á i

T n Ánh ph n , h i, p án, n n n , h i n i n Việ

7 BỐ CỤC CỦA LUẬN VĂN

N ài phần Dẫn nh p, phần K n, Ph , T iệ à Tài iệ h m

h , n ăn m 3 h n

Chương 1 C sở ý uận và c sở thực ti n N i n h n m

h i phần phần C s n h n ôi ình bày á hái niệm i n n đ n

đ ài, n đi m i p n à ph n pháp n hi n ứ ; phần C s hự i n ình bày T n n h n đ bàn n hi n ứ nh b i nh h nh , inh , ăn h x h i Việ N m à ình hình h nh , inh , x h i mi n N m

ớ năm 9 Đ n h i, chúng tôi n ình bày n n h n

đ i sự n hiệp T n Ánh, đ àm i n đ n à hự i n n i n

h i n i n á h n i p h

Chương ng g p c a Toan Ánh t ong qu t nh s u t m và kh o

cứu t iệu văn h a Việt Nam Ở n i n h n này, h n ôi p n

ph n h đ àm sán nh n đ n p T n Ánh n á ình h

h p, s ầm à bi n h iệ ăn h Việ N m n nh nh n iá

n

Chương ng g p c a Toan Ánh về nghiên cứu hoa h c trong

ĩnh vực văn h a và hoa h c hội Chúng tôi ìm hi và phân tích nh n

đ n p T n Ánh m iệ n n hi n ứ ăn h à á ĩnh

ự h h x h i nh h sử i đình – x h i; n n n , ôn iá ;

h i, ò h i n i n; ăn h n hệ h , đ đ xá hự nh n iá

h h à hự i n nh n iệ này n n hi n ứ ăn h Việ Nam

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN

h h n, đ n h i h h h n m hái niệm s ầm iệ đầy

Với Đ ừ n ếng (1999) T n m N ôn n à ăn h

Nh y, đ h n nh m hái niệm sử n rong n ăn, á

i sử n hái niệm bi n h n hĩ à h ứ / n hi n ứ à biên

s n/ bi n p N hĩ à h m h , ứ nhi ài iệ / đ sẵn n

m đ ài nhi n n há nh , s đ n , đ i hi i bi n s n hành m bài n n/ ài h ăn ph n à nhìn s n i

1.1.1.4 n n ng n n

hái niệm v văn hóa

Ph m ăn h n n n đ y à m hái niệm phứ p ới nhi á h hi à i p n ăn h há nh X hiện sớm n h iới, y mỗi n i mỗi há , mỗi hái niệm n i đ n nh n h nh há nh

á hiện n ăn h nh n b nhi hái niệm, đ nh n hĩ h y

i p n ăn h m nà hì b n h ăn h ẫn à n n i sán , ẫn à nh n iá à h n mự đ x h i ài n i ôn nh n Cá

Đ y h đ x m à đ nh n hĩ đầ i n ăn h T y nhi n đ nh

n hĩ B Ty ăn h hỉ à m đ nh n hĩ mi iệ á hành ăn h h i p nh n iện h à h nh xá đ i n

n n i ới môi n ự nhi n à x h i mình H n n T ần N Thêm (2004) đ i i h h thêm: T y n h n ăn h à nh n iá n

đ i n đ nh nh n inh n hiệm p h h hiện ới nh n h ôn mẫ x

h i đ h y à ái n n đ n n i hôn i n à h i i n

à đ đ nh h ới n n ôn n , ph n , p án, n hi , pháp, n T ần N Th m, 4, 4,

Nghiên cứu văn hóa

Đ hi õ hái niệm N hi n ứ ăn h à ì T ớ i n, h n

ần ìm hi hái niệm N hi n ứ Theo ừ n ừ ng

á i N y n L n N y n L n, , tr.1260), N hi n ứ

n hĩ h Hán nh s N hi n là ìm đ n n và ứ là i n ,

N hi n ứ à đi s à m n đ đ ìm hi b n h n đ đ h đ

ìm á h i i y nh n đi mà n đ đ đ T n hi đ , Đ ừ n ếng r ng gôn ng n hì hái niệm

bi mới , đ h n ìm hi hái niệm N hi n ứ ăn h

Và i h XIX – đầ h XX, hái niệm N hi n ứ ăn h mới x hiện à á nhà n hi n ứ đ b đầ sử n n ới á h n

đ n n hĩ nh Kh h ăn h , Kh h ăn minh Văn h n y n

h y/ B T y , 8 ; Hệ h n h h / V Os , 9 T y h

sử hôn ài nh n h h này đ i nhi i i đ n hình hành

à phá i n à đ đánh b n iệ m s á h i p n đ hành m n ành h h n i à ăn h h (vi.sodiummedia.com, n.d., y p n ày 4/ / ) Với i ò á đ n n ày àn ớn n

văn h h hình hành n n i p iáp i á i hứ x h i à nh n

ăn n n i à x h i, h h ăn h N n hi n ứ ăn h n i

h n à á hiện n ăn h i n biệ nh ăn h i đình, ôn iá ,

n hệ h , i s n , h nh , inh , iá T m i, n hi n ứ ăn h

n n n , ôn iá đ n h i, ò h i à ăn h , n hệ h N hi n ứ

ăn h h nh à iệ x m x , ìm hi nh n đ h ăn h n đ nh n

1.1.2 Quan điểm tiếp cận

Với n đi m i p n i n n ành n ăn h h , n ăn s đ

n hi n ứ ự n s n đi m n hi n ứ h n này đ x m x ,

i i á hiện n ăn h m á h àn iện à s s h n T đ , nh n

đ n p T n Ánh n ĩnh ự s ầm à h ứ iệ ăn h s

đ x m x nh n đ nh m á h hệ h n

Ti p n n đi m h sử - x h i đ ìm hi , ph n h các công ình T n Ánh n b i nh h sử x h i à h h h mi n

N m ớ năm 9 nh m àm õ n niệm T n Ánh n á ình

s ầm iệ à h ứ ăn h Việ N m

1.1.3 ý thuyết nghiên cứu

à h n nh n x h i ới hành ph , ôn n hệ i n i n đ ph n hi hành h i b h n Q n đi m x m n m à Ch  h n hi n sát xã h i h m phá i n h n, h n s nhìn h y hình nh á hứ mà á

n phá i n đ đi Văn h nh b n n n n mới àn h

Nh n i n ỵ, m i hiện n m n, nh n ph n , p án n

đ i s n á nh n, i đình à x h i, á h i, ò h i n i n, ăn h n

m đ h nh h nà L đầy hán , Thôi nôi niệm, đánh m i i

đ n n đ i đứ , n hi ôn iá này m đ h à h h nh

n , h p h n i n h n n ày ới h hiện sự i n ì, h p nh n

m i h hăn há h hứ h đ đ n h b n đ ô nhà mình Đ h nh à minh hứn õ àn , s đá h ình m s n, n b à

y h n , h hi h đ i ới ô L V y đ i ới n i n

ái đánh m b ớ h y n mới n đ i ô T đ y, ô b ớ

à m i đình mới, á h nhiệm à n hĩ ới nh n n n i mới,

h nh n niệm n i ph n Đôn y h n à ánh i n s n nhà h n

N hi n m hứ năn m , h n y m n ài sự n

à s h i m n á h x , đứ Tôn iá m n i ni m n i, h h ệ,

àm ỗ bàn n bái, m i bà n h n h h S đ hôn hăm m n

nh n này n iỗ T nh n n h h y đ hứ năn N i i n

n i s n à h , i m sự s h i, hi p i inh hần nh m N hi tang ma

T nh n iới hiệ à ph n h h i khung h y Ti n h á n

à Chứ năn n, n ăn h n ôi n n h i h y này trong

n hi n ứ , i i, ph n h á n đ đ àm õ nh n đ n p T n Ánh n n hi n ứ ăn h á Việ N m

h Ch đ hự n đ y á đ n n n n n á ĩnh ự s n x côn n hiệp à nôn n hiệp đ h , nh b i òn è , m nh m n

Võ Văn S n,

S hi Cá h m n hán Tám hành ôn , n ày /09/ 94 , Việ N m

y n b đ p, h i sinh n ớ Việ N m D n h C n hò N n inh

h n i hán hi n h n hự n Pháp T y nhi n, sự iện này i

1 http://chinhphu.vn/portal/page/portal/chinhphu/NuocCHXHCNVietNam/ThongTinTongHop/kinhtexahoi

m m h n mới n h sử Việ N m à ài hi n nh Việ N m ới n n hự n mới - M

1.2.1.2 n n ín r , k n ế, xã n ừ ến 7

T năm 9 , b i nh h sử đ hi n h đ n ớ hi đôi, ình hình inh , h nh i, ăn h , x h i h i mi n N m B sự h y đ i há

T n h i hi n nh, sự iện này n ới á h n hi i đ i

n i n hinh M à á h n đ i n i ệ i h nh ph M ới

h nh ph Sài Gòn đ hi i h á đ n hành h nh M Việ N m đ

n h n hàn USD/ năm àm h h n h n h n ới ình

n m phá i n ệ ớn V Th Th Th nh, , tr y p n ày 04/05/2019)

Sự h y n bi n inh nh n bi n đ n h nh đ h

nh n bi n đ i ăn h , iá , x h i nh h n M b đầ n

àn à mi n N m m n h ái i à Văn h M ới đầy ẫy nh n đ

đi m ăn h i, nh n ệ n n x h i nh m y, hè, x h i đ n, ái bán

b , … nh h n n hi m n ới m s n i n hôn đ iá à

n ôi n nh n á h T n h n m i năm đầ m s n i hăn hái

i p h ăn h M ì n mới , m s há nhiệ ình iới hiệ nh n à

n mới Pháp, sự s y s ới nh n đi mới àm n i

á h àn iện, à s h đ y n n ăn h n h i nh p ới ăn h h iới đ ăn h y n h n h h nh n h m nh n đi mới m b n

nh á ph n à i á h ăn h sôi n i Sự đ i à h đ n

T n Vi n Đôn Bá C O à ph n à T n Th à nh n minh hứn s n đ n h i i đ n này T n Vi n Đôn Bá h nh à iện

n hi n ứ đầ i n Việ N m hứ năn n hi n ứ ăn h h h ớn hàn m h đ n năm 9 đ n năm 9 đ nh n đ n p ớn

h n hi n ứ ăn h Việ N m nh n hi n ứ h sử ăn h à ăn minh á n Ch Á, x b n nhi ôn ình n hi n ứ h h

iá á á i n à n ài n ớ , Ph n à T n h h h y

sự h i n i h i n n ăn h Đôn - T y à sự n i h n đ

n n nh n n n hi n ứ i n b , ới ph n pháp n ph n T y

b n nh á à i á h ăn h sôi đ n n T đầ nh n năm 3 đi, nh h n h ự n Marxist à m n i mới

n i ăn h Đôn T y, H Sĩ V nh 9 đ nh n x nh s

Ở mi n N m, s năm 9 4, h nh ph Việ Nam C ng Hòa áp n

h n ình Giá Việ N m h y h h n ình Giá Pháp

ớ đ ới nh n n y n ăn b n ự h i iá nh n b n,

n à h i ph n M i à h ớn ới sự ôn n iá y n h n

n n m i sinh h ăn h i đình ới x h i; Duy trì và phát

h h y ph n à này đ mang h n chúng m s i n hứ ăn b n

ăn h n T ần T n Đăn Đàn (2000) đ nh n x ình hình ăn

h , ăn n hệ i i đ n này nh s n ĩnh ự ăn h , ăn n hệ, s

hự n mới; hứ h i à đ i ới sự hỉ đ á nhà h đ n

h nh h h nh h i

Đ y n y n cho chính sách ự mình n h p ni n à

nh n năm đầ h p ni n , h đ Việ N m C n Hòa nỗ ự đ sự đ

n y n n nh á à i h hiện đ i ph n T y hiện sinh, hiện n n, ph n m h ,… ầm i n à á đô h T n  –

ăn h n , ầ y, n hôn ánh đ sự p nh m, hỗn n b n

nh sự sinh đ n đ n n nh nh n đ nh T ần T n Đăn Đàn (2000):

x ấ n ồ n n í n y ã ơ

x ng , ã ã n g n , , n n

ng Đồng ũng r n ng kẽ r y n

r n n ông k n ng ư ư ng, q n ng, y nướ , ến ông ng r ng rã n n r n rư ng n , n ng n n n ừ ư ng , ín n , n ng Mỹ ng y T ần T n Đăn Đàn, , tr.141,149)

Tình hình h iới à đ n ớ ới nhi bi n đ n , h nh ph n iện

ăn minh ph n T y nh h n hôn đ n ăn h x h i à n y n

nh n hi n h nhi h i mi n N m Việ N m ìm i n n ăn h

Việ đ á ôn ình bi n h T n Ánh à n b i nh

n s i p h n nh n hứ õ h n nh n ôn sứ à đ n p ôn

n á ình s ầm iệ à h ứ ăn h Việ N m

1.2.2 Toan Ánh cuộc đời và sự nghiệp

nh n bì s á ph m ng Hồ ký n n

(Toan Ánh, 1993b) 1.2.2.1 n ế ng

Nhà ăn, nhà n hi n ứ à bi n h ăn h n i n T n Ánh n

h à N y n Văn T án sinh năm 9 4 (Giáp Dần i àn Th Cầ , h yện

Võ Giàn , ỉnh B Ninh, m n n h n i i n ới nh n h i hè, đình đám Th i n ình h sử n , đ y à n đ n àn năm ăn - Kinh

B - à n i p n ăn h ới hàn ăm n n y n à i n sĩ

Đ n ôi n n ái nôi ăn h này hi òn ứn n ớ h đ n

n hành đ n n m inh nh T n Ánh h nh ao à h yệ

N y òn h , ôn đ đ h ẫn đi x m á h i hứ

nh n Gi đình ôn h h n n Hán h M ôn àm n h hàng xáo, nh n ẫn y n ăn h y h à đ àm n i đ đ

h ới hầy đ Ch Kinh Ph n n hĩ ph n Đôn Đ n năm 934,

T n Ánh đ h ớp đệ ứ i n T n h h Gi L n i Ph

D n, Hà N i L này, ôn b đầ b ớ à àn ầm b ới á bài đăn

n á bá S đ , ôn đ b n hành h n

T hành ôn Phán, n h h ò sứ à năm 93 , T n Ánh nhi p đi nhi n i Năm 93 , á bài i n n h ôn đăn n T n B T n Văn đ đánh iá nh n n n ôn

đ nh n nh n b há

Năm 939, ôn p i đình ới n i n h ôn 9 i Đ n năm 9 4, i đình ôn đ i à N m T năm 9 3 đ n năm 9 , ông i hứ Giám đ n nh T m hi n h đ Việ N m C n

hò , s h y n s n àm n h h iện B Thôn in Sài Gòn năm

9 8 đ n năm 9 Năm 9 9, v ôn đ i i 4 , đ i h ôn

n i n s 3 năm h n s n Năm 9 à 9 3, ôn àm ph h

h H i đ n Văn h Giá à h i i n H i Văn b Việ N m

S năm 9 , ôn sán á mà hỉ sử h à ph h i b n h , nhi á ph m ôn đ in h ái b n i Và n ày 4/ nh m 20/4

Âm h năm 9, h n 4 i m m i ph , T n Ánh đ ần s

m h i i n n m i bệnh iện Nh n n Gi Đ nh đ h nh n ăn bệnh i ià, h n h 9 i Ông h y n n hi n ứ , h i hè, n

n n h đ n nh n , hành nhà ph n h B b đ tài khi đ s sánh ới S n N m h y n i ph n N m b à N y n Văn X n h y n ph n T n b

đ nhi n i nh Viện Đ i h V n H nh Sài Gòn à Viện Đ i h H ,

Đ i h Văn h Cần Th , Đà L , C đ n M h Sài Gòn m i làm

iá s hỉnh i n y ăn h x h i Việ N m, ph n h , h m m

h , x h i h , ăn h n …

D y ầ đ n á ôn iệ mà ôn đ đi àm nhi n i,

n n ôn đ nh n ôn ình bi n h iá , y ôn ẫn i n h

n đ à nh sự đ m m mà đ , nh n hôn i ám ph nh n h năn à ôn sứ àm iệ ôn

Sáng tác và sinh h ăn h ăn n hệ ần 8 năm, ôn đ àm iệ ới nhi bá trên h p đ n ớ

T ớ năm 9 4, ôn i bài h r ng , yế n