1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Gameshow âm nhạc truyền hình từ góc nhìn văn hóa đại chúng (trường hợp sao mai và solo cùng bolero )

160 45 1

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 160
Dung lượng 3,36 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Đề tài mang tính mới khi khai thác game show âm nhạc truyền hình dưới góc nhìn văn hóa đại chúng, cho chúng ta thấy được mối tương quan tác động các loại hình văn hóa với nhau và các tác

Trang 1

-Ω -

NGUYỄN THẢO VY

GAMESHOW ÂM NHẠC TRUYỀN HÌNH

TỪ GÓC NHÌN VĂN HÓA ĐẠI CHÚNG ( TRƯỜNG HỢP “SAO MAI” VÀ

“SOLO CÙNG BOLERO”)

LUẬN VĂN THẠC SĨ NGÀNH VĂN HOÁ HỌC

MÃ SỐ: 60.31.06.40

THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 2019

Trang 2

ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

-Ω -

NGUYỄN THẢO VY

GAMESHOW ÂM NHẠC TRUYỀN HÌNH

TỪ GÓC NHÌN VĂN HÓA ĐẠI CHÚNG ( TRƯỜNG HỢP “SAO MAI” VÀ

“SOLO CÙNG BOLERO”)

LUẬN VĂN THẠC SĨ NGÀNH VĂN HOÁ HỌC

MÃ SỐ: 60.31.06.40

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

GS.TS PHAN THỊ THU HIỀN

THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 2019

Trang 3

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan hoàn toàn về luận văn nghiên cứu: “Gameshow âm nhạc truyền hình từ góc nhìn văn hóa đại chúng (Trường hợp gameshow “Sao Mai” và

“Solo cùng Bolero”) chính là công trình nghiên cứu của cá nhân tôi Tất cả số liệu

và kết quả nghiên cứu, trích dẫn nguồn tài liệu tham khảo trong luận văn đảm bảo tính khách qun, khoa học Tôi xin chịu trách nhiệm nếu không đúng

TP.Hồ Chí Minh, ngày 01 tháng 11 năm 2019

Học viên cao học

Trang 4

LỜI CẢM ƠN

Trong quá trình học tập, nghiên cứu và thực hiện luận văn thạc sĩ ngành Văn hóa học, tôi đã nhận được sự giúp đỡ rất nhiều phía

Qua đây, tôi xin gửi lời cám ơn chân thành đến:

- Ban Giám hiệu cùng quý thấy cô của Trường Đại học Khoa học Xã hội

& Nhân văn đã tạo điều kiện để chúng tôi tham gia và hoàn thành khóa học

- Đồng thời, tôi cũng xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc nhất đến người hướng dẫn khoa học GS.TS Phan Thị Thu Hiền, người đã tận tình chỉ bảo, hướng dẫn, động viên, sát cánh bên tôi trong suốt quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận văn

- Tôi cũng xin chân thành cảm ơn NSƯT Đạo diễn Vũ Thành Vinh, Giám đốc âm nhạc Nguyễn Hậu, Giám Giám đốc sản xuất Dương Thanh Hoàng đã tạo điều kiện cho tôi được phỏng vấn và trải nghiệm thực tế trong những ngày tham gia cùng ekip gameshow “ Solo cùng Bolero” tại sân khấu Truyền thông Khang

Xin chân thành cảm ơn

Trang 5

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 2

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3

4 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 4

5 Phương pháp nghiên cứu 5

6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn 8

7 Bố cục 8

CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ THỰC TIỄN 10

1.1 Các khái niệm cơ bản và hướng tiếp cận 10

1.1.1 Âm nhạc 10

1.1.2 Game show âm nhạc 15

1.1.3 Văn hoá đại chúng và hướng tiếp cận văn hoá đại chúng 16

1.2 Khái quát về game show âm nhạc truyền hình và trường hợp nghiên cứu 21

1.2.1 Bối cảnh và quá trình hình thành, phát triển cuả game show âm nhạc truyền hình 21

1.2.2 Trường hợp game show “Solo cùng Bolero” và “Sao Mai” 27

CHƯƠNG 2 CẤU TRÚC HỆ THỐNG CỦA GAME SHOW ÂM NHẠC TRUYỀN HÌNH TỪ GÓC NHÌN VĂN HÓA ĐẠI CHÚNG 31

2.1 Thể thức và thủ pháp tổ chức sự kiện 33

2.1.1 Các thể loại và các nghi thức 33

2.1.2 Các thủ pháp 45

2.2 Những nhân vật và biểu tượng trong show biz 57

2.2.1 Những nhân vật 57

2.2.2 Những biểu tượng 65

2.3 Những niềm tin và những giá trị văn hóa 68

2.3.1 Những niềm tin và giá trị bề mặt 68

Trang 6

2.3.2 Những niềm tin và giá trị nền tảng 73

CHƯƠNG 3: ẢNH HƯỞNG VÀ PHƯƠNG HƯỚNG PHÁT HUY GIÁ TRỊ CỦA GAME SHOW ÂM NHẠC TRUYỀN HÌNH TỪ GÓC NHÌN VĂN HÓA ĐẠI CHÚNG 81

3.1 Ảnh hưởng của game show âm nhạc truyền hình 81

3.1.1 Ảnh hưởng tích cực 81

3.1.2 Ảnh hưởng tiêu cực 86

3.2 Phương hướng phát huy giá trị của game show âm nhạc truyền hình 88

3.2.1 Điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của game show âm nhạc truyền hình 88

3.2.2 Một số quan điểm chiến lược cơ bản trong phát huy giá trị của game show âm nhạc truyền hình 101

3.2.3 Một số giải pháp phát huy giá trị của game show âm nhạc truyền hình 106 KẾT LUẬN 113

TÀI LIỆU THAM KHẢO 116

PHỤ LỤC 121

Trang 7

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Âm nhạc vốn là một món ăn tinh thần không thể thiếu trong đời sống mỗi con người Âm nhạc còn gắn với nhiều hoạt động của cá nhân, của một xã hội, dân tộc qua các giai đoạn lịch sử và nền văn hóa nghệ thuật của dân tộc đó Chính vì vậy,

âm nhạc không thể tách rời khỏi cuộc sống của con người Sau tất cả, âm nhạc luôn

là nguồn trị liệu, giải trí tốt nhất về tinh thần cho con người

Trong thời đại ngày nay, sự phát triển như vũ bảo của công nghệ số hóa, internet và phương tiện truyền thông đại chúng đã chi phối hoạt động trong đời sống hằng ngày của con người Chúng ta có thể gọi đây là thời đại màn hình khi tất cả mọi hoạt động của con người đều tập trung vào chiếc màn hình này Do đó, việc thưởng thức âm nhạc và giải trí cũng được hiện đại hóa theo thời đại, họ mong muốn và ưu tiên cho việc sử dụng công nghệ để thưởng thức âm nhạc Không phải

di chuyển cũng không phải tốn kém quá nhiều thời gian như trước đây khi đón xem

ở các sân khấu, các nhà hát

Nắm bắt điều này, nhà sản xuất và các đài truyền hình đã cho ra hàng loạt game show âm nhạc và phủ sóng liên tục trong khung giờ vàng dẫn đến việc tạo ra nhiều sự chọn lựa cho khán giả trong nhu cầu thưởng thức các chương trình âm nhạc giải trí trong đời sống hiện nay Các chương trình dành cho mọi đối tượng khán giả, dù là thành phần nào, độ tuổi nào họ cũng có thể thưởng thức được Và chỉ cần sở hữu chiếc màn hình là họ có thể xem

Dòng nhạc Bolero vốn gắn bó với người Việt Nam trong nhiều bối cảnh của

xã hội thời còn chiến tranh, đất nước hai miền chia cắt Họ thường hát những ca khúc Bolero để trải lòng, chia sẽ cảm xúc và mong về tương lai tươi sáng hơn Sau chiến tranh, dòng nhạc này như lặng đi và từ khi game show Bolero ra đời, dòng nhạc như được hồi sinh và tràn đầy sức sống trở lại, tạo nên nhiều hiệu ứng mạnh

mẽ tác động đến đời sống của con người Không những thế, đối tượng công chúng còn tác động ngược lại đến nền công nghiệp văn hóa của đất nước qua việc một loạt các sản phẩm và hoạt động yêu thích dành cho dòng nhạc Bolero liên tục ra đời

Trang 8

Game show âm nhạc ra đời đủ mọi thể loại, game show âm nhạc Bolero lên ngôi chiếm lĩnh các game show khác và một loạt phiên bản về game show sử dụng Bolero ngày càng xuất hiện nhiều hơn Điều gì đã làm cho công chúng hưởng ứng

và đón nhận như thế, điều gì đã khiến cho nhà sản xuất và nhà đài lại dám đầu tư một cách mạnh mẽ như vậy?

Game show “Sao Mai” phát sóng từ năm 2001 đến nay vẫn được khán giả đón nhận và theo dõi, vẫn thu hút nhiều thí sinh tham gia? Vì sao game show này lại

có thể tồn tại một khoảng thời gian dài như vậy?

Đề tài mang tính mới khi khai thác game show âm nhạc truyền hình dưới góc nhìn văn hóa đại chúng, cho chúng ta thấy được mối tương quan tác động các loại hình văn hóa với nhau và các tác động đến kinh tế, chính trị, xã hội của nước Việt Nam và tâm thức của con người đất Việt

2 Mục đích nghiên cứu

Game show âm nhạc truyền hình từ khi du nhập vào Việt Nam cho đến nay

đã phát triển khá mạnh mẽ và chiếm lĩnh thị trường game show giải trí trên truyền hình và là game show giải trí được đón nhận nhiều nhất đối với khán giả mọi ngành nghề Trong khi đó, các game show giải trí thuộc nhiều lĩnh vực khác cũng phát triển mạnh nhưng không bằng lĩnh vực giải trí ở âm nhạc Game show “Sao Mai” là game show rất lâu đời nhưng vẫn duy trì và thu hút được thí sinh và khán giả cho đến ngày nay Bên cạnh đó, game show “Solo cùng Bolero” tuổi đời còn khá trẻ nhưng cũng đã làm dậy làn sóng âm nhạc Bolero sau khoảng thời gian nhạt dần và xuất hiện nhỏ lẻ, thu hút được hầu hết khán giả, thí sinh đón xem và thưởng thức giải trí, khiến cho việc thưởng thức âm nhạc có thể nói là bị lệch hướng về dòng nhạc Bolero.Để hiểu hơn về điều này, ta cần nghiên cứu và hiểu được sự tạo dựng nên thành công của game show “Solo cùng Bolero” và “Sao Mai” như thế nào, qua

đó thấy được những giá trị mang lại cho con người Việt Nam từ những game show này

Trang 9

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu: Đề tài tập trung nghiên cứu game show âm nhạc

gồm có hai chương trình là game show “Solo cùng Bolero” của đài truyền hình Vĩnh Long và game show “Sao Mai” của đài truyền hình Việt Nam

Game show xuất hiện sớm trên thế giới như các nước Anh, Mỹ nhưng khi du nhập vào Việt Nam, ít nhiều game show âm nhạc cũng mang những nét riêng phù hợp với văn hóa âm nhạc Việt Từ đó tạo ra nhiều sân chơi giải trí đa dạng cho khán giả, công chúng

Phạm vi nghiên cứu:

Về không gian nghiên cứu: Đề tài này tập trung nghiên cứu hai game show

âm nhạc ở Việt Nam và được phát sóng qua đài truyền hình Vĩnh Long và đài truyền hình Việt Nam Đây là phương tiện truyền hình mà khán giả quan tâm nhiều nhất Bên cạnh đó, đề tài còn nghiên cứu game show âm nhạc khi được quay hình trực tiếp tại trường quay để thấy được những nét thực tế, so sánh với những công đoạn khi đã phát sóng và khi chưa phát sóng

Về thời gian nghiên cứu: Từ quá trình game show âm nhạc du nhập vào

Việt Nam đã cho ra đời nhiều hình thức game show giải trí với đa dạng nội dung, thể loại âm nhạc trong chương trình Điển hình là game show “Solo cùng Bolero” từ khi ra đời năm 2014 cho đến nay, đã gợi lại làn sóng “Bolero” trong lòng khán giả

Game show âm nhạc “Sao Mai” phát sóng từ 2001 cho đến nay với đa dạng phong cách âm nhạc giữa tây và ta, giữa truyền thống và âm nhạc giao lưu tiếp biến vẫn thu hút biết bao thí sinh

Hai game show tuy ra đời ở giai đoạn khác nhau và thời gian khác nhau nhưng vẫn còn tồn tại và đứng vững trong lòng khán giả Điều này cho thấy nhu cầu giải trí âm nhạc của khán giả thông qua game show âm nhạc luôn chiếm ưu thế rất nhiều so với các loại hình giải trí âm nhạc khác Từ đó cũng cho thấy sự đa dạng trong giải trí, thưởng thức âm nhạc của công chúng là muôn màu muôn vẻ

Trang 10

4 Lịch sử nghiên cứu vấn đề

Theo bài nghiên cứu của tác giả Phan Thị Thu Hiền về trường hợp Giờ thứ 9 trên HTV, tác giả đã cho chúng ta thấy được việc thiết kế giải trí cho một sân chơi trên truyền hình hướng tới đại chúng và qua đó cho thấy được vị trí, hoạt động của những cá nhân và tập thể khi gắn kết lại với nhau để tạo thành một hoạt động, từ đó tạo ra sự xóa nhòa giữa các ranh giới văn hóa, những nét riêng biệt và những nét phổ quát

Cũng trong bài nghiên cứu về trường hợp Điểm mạnh và điểm yếu của Hàn Lưu (trong so sánh với Nhật Lưu) của tác giả Phan Thị Thu Hiền, chúng ta cũng thấy được điểm mạnh và điểm yếu của hai làn sóng này vì sao khi xuất hiện lại ảnh hưởng rất mạnh trên đất nước của họ và khi lan truyền qua các nước khác cũng mang lại sức ảnh hưởng rất nhiều Chính những sự thành công này đã tạo nên những thương hiệu, định vị cho các sản phẩm văn hóa ấy Trong bài nghiên cứu, tác giả đã sử dụng phương pháp bảng hỏi để điều tra và khảo sát số lượng với những sinh viên có tiếp cận liên quan đến đề tài để thấy rõ được làn sóng văn hóa của Hàn Lưu và Nhật Lưu có sức ảnh hưởng tới mức nào

Với công trình nghiên cứu trong sách chuyên khảo Truyền hình trong dòng chảy văn hóa đại chúng của tác giả Trương Văn Minh, tác giả đã cho chúng ta có cái nhìn khái quát về vị trí và tầm quan trọng của truyền hình trong lĩnh vực truyền thông trong nhu cầu hưởng thụ ngày càng tăng cao của đại chúng Và qua đó, tác giả còn cho chúng ta thấy được việc nắm bắt nhu cầu hưỡng thụ văn hóa và thị hiếu công chúng của ngành truyền hình Việt Nam đã đưa ra nhiều thể loại chương trình được đông đảo khán giả đón nhận và quan tâm theo dõi Từ đó, các nhà nghiên cứu

sẽ có nhiều góc nhìn hơn về văn hóa đại chúng Việt Nam trong bối cảnh hiện nay, nhà đài và những người làm nghề sẽ có chiến lược phát triển nhiều hơn trong lĩnh vực giải trí truyền hình

Với sách chuyên khảo của tác giả Dra Ekawati Marhaenny Dukut, M.Hum nói về tiện ích của ngôn ngữ và nghệ thuật, trường hợp văn hóa đại chúng của Mỹ

và Indonesia, tác giả đã mang đến những nghiên cứu và nhiều trường hợp về văn

Trang 11

hóa đại chúng gồm nhiều nội dung như khái quát về văn hóa, văn hóa đại chúng và những loại hình chuyển giao giữa văn hóa đại chúng Đặc điểm của văn hóa đại chúng và sự ảnh hưởng của văn hóa đại chúng đến xã hội, đời sống, đến các ngành công nghiệp văn hóa Ngoài ra, tác giả còn đề cập đến cấu tạo của Ngôi nhà văn hóa đại chúng

Đề tài của chúng tôi kế thừa những nghiên cứu của các tác giả đi trước và bổ sung thêm những điều còn thiếu sót để việc nghiên cứu được vẹn toàn hơn Trong

đề tài của chúng tôi, việc nghiên cứu game show âm nhạc truyền hình dưới góc nhìn văn hóa đại chúng hầu như về lĩnh vực này, các tác giả chưa quan tâm đến nhiều về văn hóa đại chúng do nó còn quá mới mẻ ở Việt Nam sau khi được du nhập và đang trên đà phát triển dần Dưới góc nhìn này, chúng tôi có thể tiếp cận một cách rõ ràng

và sâu sát hơn cách thức làm thế nào để một game show âm nhạc khi phát sóng trên truyền hình đã tác động và được công chúng đón nhận, tồn tại lâu dài theo thời gian Những điều mà nhà sản xuất tạo dựng nên có ảnh hưởng thế nào tới tính cách, nét văn hóa của người Việt, sự tác động tương quan hai chiều giữa công chúng và nhà sản xuất, trên cơ sở đó tạo ra sự cung cấp sản phẩm và xây dựng phát triển nền công nghiệp văn hóa đối với lĩnh vực nghệ thuật Kế thừa những điều tác giả đi trước nghiên cứu và kết hợp với những điều có tính mới trong đề tài của chúng tôi sẽ giúp cho việc nghiên cứu này được hoàn chỉnh nhiều hơn khi nghiên cứu về game show

âm nhạc truyền hình trong bối cảnh tổng quan tất cả để hình thành nên được một chương trình Từ những điều bên ngoài, chúng tôi nghiên cứu tổng thể vào cốt lõi bên trong để hiểu được sự ảnh hưởng tới đại chúng không phân biệt mọi đối tượng trong xã hội và nhất là khi qua màn ảnh của truyền hình

5 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu theo chức năng luận tâm lý học của Malinowski

Về lý thuyết chức năng luận của ông, ông cho rằng có bảy nhu cầu cơ bản đối với một con người bao gồm trao đổi chất, tái sinh, tiện nghi, an toàn, di chuyển, trưởng thành, sức khỏe

Trang 12

Những thể chế/ thiết chế ở đây là những cách thức chung và tương đối ổn định để tổ chức các hoạt động của con người trong xã hội nhằm đáp ứng hay thỏa mãn nhu cầu trong xã hội

Game show âm nhạc được xem là cách thức chung và phổ biến, ổn định từ khi nó hình thành cho tới nay Tất cả các chương trình này được tạo ra và phát sóng đều hướng tới việc đáp ứng cho nhu cầu giải trí của con người trong thời hiện nay

Và để phổ biến các hoạt động giải trí này, cần có sự góp mặt của phương tiện truyền thông, công nghệ số hóa, sản xuất sản phẩm hàng loạt của nhà sản xuất Đáp ứng tất

cả mọi nhu cầu giải trí về âm nhạc của công chúng khắp mọi nơi

Thể chế/ thiết chế trong “một hệ thống được tổ chức của những hoạt động có mục đích”

Những người tham gia hoạt động

Quan hệ giữa họ

Những quy tắc, chuẩn mực phải theo

Nội dung hoạt động

Công cụ, vật liệu được sử dụng trong hoạt động

Chức năng được thực hiện bởi hoạt động

Để cho ra đời một chương trình game show âm nhạc, nhà sản xuất phải tạo dựng một ekip nhân sự, đội ngũ để hoàn thành những quy trình sản xuất cho sản phẩm hình thành và được công bố, công chúng đón nhận

Ngoài ekip nhân sự của nhà sản xuất, khi thí sinh, khán giả, ban giám khảo, khách mời… tham gia và đón xem, mối quan hệ ngày càng lớn hơn Không chỉ là một ekip nội bộ mà nhà sản xuất còn phải tương tác, kết nối mọi đối tượng công chúng có liên quan nhằm giúp cho chương trình game show được hoàn thiện, phong phú về nội dung, cách thức mà họ tiến hành, truyền tải ý tưởng game show của họ thông qua những đối tượng này Tất cả những đối tượng khi tham gia và làm việc cùng nhau đều phải tuân theo những quy định chung Với ekip sản xuất họ sẽ tuân theo cách thức làm việc thông qua từng người trưởng bộ phận điều hành Với thí sinh họ phải đáp ứng được quy định chương trình đưa ra để có thể đi đến đích cuối

Trang 13

cùng của game show Với ban giám khảo, họ phải theo định hướng về phong cách của game show họ chấm thi từ ý muốn của nhà sản xuất Với khán giả, họ sẽ là người đón nhận sản phẩm khi hình thành và là nguồn lực duy trì cho sản phẩm tồn tại lâu dài

- Phương pháp so sánh: Dựa vào phương pháp này để tiến hành nghiên cứu

so sánh cách thức tạo dựng của game show “Solo cùng Bolero” và “Sao Mai” Về thời gian hai game show ra đời ở hai thời điểm khác nhau nhưng vẫn tồn tại cho đến nay Về nội dung và cách thức tạo dựng, hai game show đi theo hai hướng khác nhau Về kênh phát sóng, hai game show phát sóng ở hai truyền hình khác nhau mang những đặc điểm riêng của mỗi đài truyền hình Điểm chung ở đây hai game show đều hướng đến việc cung cấp sân chơi, đáp ứng nhu cầu giải trí cho công chúng qua lĩnh vực âm nhạc

Ngoài việc so sánh hai game show chính, đề tài còn so sánh game show âm nhạc và các loại hình game show khác, so sánh âm nhạc tinh hoa, âm nhạc đại chúng và âm nhạc dân gian Để thấy được sự khác biệt giữa các loại hình game show, loại hình âm nhạc và sức ảnh hưởng của loại hình game show âm nhạc trên truyền hình

- Hướng tiếp cận liên ngành: Game show âm nhạc hiện nay để tiếp cận đến với khán giả, công chúng khắp mọi nơi phải kết hợp với nhiều yếu tố, nhiều loại hình khác để nó được quảng bá Trong đó, lĩnh vực truyền hình, truyền thông đại chúng, báo chí cũng là phương tiện để giúp cho game show được tương tác và phủ sóng rộng rãi Hơn nữa, trong chính bản thân game show cũng kết hợp đa dạng nhiều loại hình nghệ thuật Vì vậy, chúng ta cần nghiên cứu dựa trên hướng tiếp cận liên ngành này để khai thác được các khía cạnh

- Phương pháp khảo sát chọn mẫu: Khảo sát với số lượng 200 phiếu ngẫu nhiên qua đường link và bảng hỏi trực tuyến Đối tượng được khảo sát dao động ở

độ tuổi từ 15 tuổi cho đến 60 tuổi, đa phần là sinh viên, nhân viên văn phòng, công chức, kinh doanh tự do và người lao động Các đối tượng khảo sát tập trung phần đông ở nội thành, thành phố Hồ Chí Minh, phần ít tập trung ở ngoại thành và nông

Trang 14

thôn Thu nhập bình quân của đối tượng khảo sát dao động từ 2 triệu cho đến hơn

10 triệu Các đối tượng hầu hết đều xem game show âm nhạc và biết đến game show “Solo cùng Bolero”

6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn

Luận văn có thể là một công trình nghiên cứu khá mới mẻ về game show âm nhạc “Solo cùng Bolero” trong sự so sánh với game show “Sao Mai” Những công trình đi trước chỉ nghiên cứu khái quát, đi sơ vào việc nhận định về sự yêu thích của khán giả dành cho chương trình, quy trình sản xuất nói chung, thưc trạng và phát triển cho các chương trình, trò chơi truyền hình Dưới góc nhìn văn hóa đại chúng

để nghiên cứu về game show âm nhạc truyền hình, hầu như các tác giả đi trước chưa quan tâm đến lĩnh vực này

Văn hóa đại chúng là một lĩnh vực cần được nghiên cứu và phát triển nhiều hơn để thúc đẩy nền văn hóa đại chúng của Việt Nam Vì vậy, nghiên cứu đề tài này dưới góc nhìn văn hóa đại chúng giúp cho chúng tôi nghiên cứu và vận dụng được nhiều hơn mọi hoạt động thông qua góc nhìn này chứ không chỉ riêng về chương trình game show âm nhạc, bởi đại chúng luôn là đối tượng chi phối hầu hết mọi hoạt động trong xã hội, trong mọi lĩnh vực ngành nghề, theo thời gian, không gian

Nghiên cứu dưới góc nhìn này sẽ giúp cho các nhà quản lý, nhà sản xuất, nhà đài có một cái nhìn khái quát và hiểu hơn về đại chúng Họ mong muốn những gì và cách xây dựng thông qua game show tác động ảnh hưởng đến tâm thức họ thế nào

Từ đó, họ có thể phát huy, cải thiện nhiều hơn trong việc đầu tư duy trì cho game show âm nhạc được phát triển mạnh và thu hút đại chúng trên cả nước đón nhận

Trang 15

hợp nghiên cứu của đề tài Qua phân tích chương 1 làm cơ sở để đi vào các chương sau

Chương 2: Cấu trúc hệ thống của game show âm nhạc truyền hình từ góc nhìn văn hóa đại chúng

Dựa vào cấu trúc của ngôi nhà văn hóa đại chúng, tiến hành phân tích các chức năng của ngôi nhà văn hóa đại chúng và qua đó cho thấy được cách thức nhà sản xuất và nhà đài đã xây dựng nên cho chương trình, những giá trị và tác động giữa các cách thức với nhau

Chương 3: Ảnh hưởng và phương hướng phát huy giá trị của game show

âm nhạc truyền hình từ góc nhìn văn hóa đại chúng

Nhìn nhận về những tích cực và tiêu cực của game show âm nhạc truyền hình,

từ đó đưa ra các quan điểm, chiến lược và giải pháp khắc phục, phát huy giá trị của game show âm nhạc giúp cho các chương trình được nâng cao chất lượng và góp phần cho công tác quản lý của nhà đài tốt hơn

Trang 16

CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ THỰC TIỄN 1.1 Các khái niệm cơ bản và hướng tiếp cận

1.1.1 Âm nhạc

Âm nhạc luôn là một loại hình mà mỗi người chúng ta đều yêu thích Nếu không có âm nhạc trong cuộc sống, con người sẽ trở nên khô khan, đơn điệu và tẻ nhạt Để hiểu rõ âm nhạc tác động như thế nào đến con người, định nghĩa về âm nhạc của tác giả David Levinson, Melvin Ember, theo người dịch Trần Đinh Lăng,

âm nhạc là:

“Sự sáng tạo bằng những âm thanh được vang lên bởi giọng hát hoặc các nhạc cụ cộng hưởng là hoạt động phổ biến của loài người Các tiết mục âm nhạc có thể kéo dài bất kỳ ở đâu, từ vài giây đến vài giờ hay vài ngày Khoảng cách của giai điệu có thể trong một, hai nốt hoặc nhiều quãng tám Các thang âm, điệu thức có thể bắt nguồn từ một số hệ thống âm tự nhiên, hoặc dựa trên hàng ngàn các lý thuyết phức tạp Các tiêu chuẩn của âm thanh được xác định từ những dao động mở đến những phân chia chi tiết của các

âm cao và thấp Âm nhạc được tạo ra bởi nghệ sĩ biểu diễn độc tấu, hoặc một nhóm nghệ sĩ từ hai, ba cho tới hàng trăm người Các kỹ thuật thanh nhạc và nhạc cụ, cũng như các âm thanh mới được sáng tạo và học hỏi liên tục không ngừng

Trong các hoạt động và tổ chức xã hội của âm nhạc, sự biến đổi là rất lớn trong các khác biệt về âm thanh Âm nhạc có thể tình cờ hoặc có mục đích mạnh mẽ, liên quan đến các hoạt động rất rộng lớn khác như nông nghiệp, chăm sóc sức khỏe, tôn giáo hay chính trị Âm nhạc có thể tồn tại trong trí tưởng tượng của một cá thể riêng biệt, nhưng cũng có thể được nhận biết rộng rãi trong khối đông thính giả, được truyền tải qua các mạng lưới điện tử quốc tế hoặc qua các tôn giáo trên toàn thế giới Hầu hết các công việc của con người, từ các nghi lễ đến sản xuất hàng hóa, được phản ánh trong âm nhạc nhằm làm rõ thêm các tiết mục Khiêu vũ và các chuyển động

Trang 17

được cách điệu khác, cùng các trang phục đặc biệt và địa điểm, là những yếu

tố kết hợp thường xuyên với âm nhạc bởi những yêu cầu đòi hỏi, và các cách giải quyết của mỗi đề tài” (David Levinson, Melvin Ember (1996), Encyclopedia of Culture Anthoropology (Volume 3), Henry Holt and Company New York, tr 821)

Theo một tài liệu của Đức Riemann Musik Lexikon (Mainz,1967) Hans Heinrich Eggebrecht đã định nghĩa, mô tả âm nhạc là những âm thanh đại diện cho thế giới tự nhiên và tinh thần của con người

“Âm nhạc – trong lĩnh vực mà khái niệm có liên quan, sự hình thành

có tính nghệ thuật của các âm thanh đại diện cho thế giới và tinh thần dưới dạng tiếng nói của thiên nhiên và cảm xúc trong địa hạt của thính giác, được hình thành một cách cụ thể, và đạt được ý nghĩa như một nghệ thuật, trở thành có ý nghĩa và tạo ra ý nghĩa thông qua nhận thức và lý thuyết.” [99:342]

Trong tài liệu The Bueatuiful in Music (1854), nhà nghiên cứu lý luận

âm nhạc người Đức Eduard Hanslick đã viết: “Bản chất của âm nhạc là âm thanh và sự chuyển động” (7)[112] Ông cho rằng những vấn đề cơ bản của

mỹ học âm nhạc thực chất là nghiên cứu những hình thức chuyển động của

âm thanh Cảm xúc không có mặt trong âm nhạc mà nó tùy thuộc vào sự cảm của người nghe

John Cage – nhà soạn nhạc, lý thuyết âm nhạc, nghệ sĩ thị giác người

Mỹ, người tiên phong trong âm nhạc ngẫu nhiên Ông triệt để ly khai dấu ấn cảm xúc của con người trong tác phẩm âm nhạc ông từng phát biểu “ Khi tôi nghe thứ mà chúng ta gọi la âm nhạc, tôi cảm giác như có ai đó đang nói chuyện và nói chuyện về những cảm xúc của anh ta, những ý tưởng của anh

ta về các mối quan hệ Nhưng khi tôi nghe những âm thanh của đường phố, tôi không có cảm giác ai đó nói chuyện Tôi có cảm giác các âm thanh đang

Trang 18

hoạt động Và tôi thích những vận động của âm thanh Tôi không cần âm thanh nói gì với tôi

Từ định nghĩa của trên của các tác giả, chúng ta có thể hiểu định nghĩa về âm nhạc được bao quát và kết hợp bởi nhiều yếu tố, thành phần để cấu tạo nên

Về thành phần thứ nhất: Kết cấu của một tác phẩm âm nhạc bởi nhiều yếu tố

Âm nhạc được hình thành dựa trên cấu tạo thông qua giai điệu của bài hát, đó

là các thang âm, điệu thức với nhiều cách sử dụng đa dạng khác nhau đối với từng

ca khúc và từng thể loại âm nhạc đặc trưng Ví dụ như: đối với thể loại dân ca sẽ sử dụng thang âm điệu thức ngũ cung, đối với dòng nhạc Bolero thì sử dụng tiết điệu nhịp 4/4 kết hợp tiết tấu chậm rãi, khoan thai và sâu lắng gần với các điệu slow, chachacha… Chính vì mỗi thể loại âm nhạc có những giai điệu kết cấu riêng làm cho người nghe có nhiều cung bậc cảm xúc khác nhau Từ khởi điểm đầu tiên là giai điệu của một tác phẩm nó phải đẹp và hoàn chỉnh, tác giả mới có thể phát triển tác phẩm này qua nhiều yếu tố tiếp theo

Bên cạnh những cấu tạo về giai điệu, để góp phần thổi hồn vào một ca khúc, tác giả còn phải đưa vào kỹ thuật thanh nhạc nhằm giúp cho việc truyền tải giai điệu của bài hát đến người nghe thông qua các ca từ, ngôn từ, ý thơ trong bài hát Thông thường, tác giả sẽ sử dụng các thể thơ, hò, vè, hoặc lời văn mang tính tự sự và dựa vào đó, người thể hiện ca khúc sẽ dùng giọng hát và kỹ thuật thanh nhạc của mình cất lên âm thanh thể hiện được giai điệu của ca khúc cùng với ca từ thể hiện nội dung bài hát theo ý muốn của tác giả Để một ca khúc trở nên phong phú và sống động hơn, kích thích người nghe bởi sự đa dạng về âm thanh, việc kết hợp tác phẩm trên nền nhạc của các nhạc cụ được phối hợp chặt chẽ với nhau

Và khi một ca khúc đã hoàn chỉnh bởi các yếu tố nêu trên, việc người nghe thưởng thức ca khúc trong khoảng thời gian từ lúc bắt đầu cho đến lúc kết thúc, trong đó có những đoạn và nội dung ca khúc được tái hiện lại hoặc đổi mới khác đi phần nào Điều này khiến cho người nghe như in sâu ca khúc vào trong lòng, trong cảm xúc của chính mình Nếu một ca khúc không có sự tái hiện nội dung và hình

Trang 19

ảnh, hiển nhiên người nghe và thưởng thức khó ghi nhớ và để lại ấn tượng với những ca khúc này

Theo nhạc sĩ Thế Bảo:

“Âm nhạc là nghệ thuật thời gian, nghệ thuật nhắc lại và đổi mới Nếu không

có yếu tố thời gian, chắc chắn một tác phẩm âm nhạc hay một ca khúc âm nhạc không bao giờ ở lại lòng người và chúng ta không thể nhớ về những nét

nhạc quan trọng “ Lý thuyết về sự mong đợi của Le1onard Meyer: Khi nghe

nhạc, người nghe có tâm lý muốn gặp lạ nét nhạc quen thuộc ngạc nhiên thú

vị vì bắt gặp những đường nét âm thanh mới Nhưng vì âm nhạc diễn ra trong một thời gian trên nên người ta dễ quên đi” (Trần Thế Bảo, 2013 , tr.29)

Về thành phần thứ hai: Âm nhạc còn gắn với các thiết chế của một xã hội

Âm nhạc gắn với tôn giáo

Âm nhạc không chỉ đứng trong mối quan hệ giữa tác giả, người thể hiện, người nghe mà nó còn được đặt trong bối cảnh xã hội khác nhau Từ thời nguyên thủy, khi con người sống với nhau theo bầy đàn và dần phát triển thành sống theo

bộ tộc, bộ lạc, âm nhạc cũng bắt đầu phát triển và được khai phá nhiều hơn Các nghi thức tín ngưỡng, thờ cúng thần linh để giúp cho họ có niềm tin tồn tại, vượt qua khó khăn trong cuộc sống được thực hiện bằng âm nhạc trong các nghi thức tế

lễ, cung kính dành cho đấng thần linh, các điệu nhảy, điệu múa và những âm thanh

sử dụng để phục vụ cho nghi lễ này

Trong các tôn giáo, âm nhạc cũng được sử dụng phổ biến rộng rãi, họ sử dụng

âm nhạc để hát những ca khúc kinh thánh, hát trong những nghi lễ thể hiện niềm tôn kính với đấng bề trên, sự tín ngưỡng tâm linh đối với mỗi tôn giáo Và ngoài ra, âm nhạc còn tạo dựng cho các hoạt động gắn kết thành viên trong tôn giáo của mỗi người

Âm nhạc gắn với mối quan hệ nhân sinh

Trang 20

Âm nhạc luôn tồn tại hai mặt của nó bởi tính cảm xúc và trừu tượng Nhiều tác phẩm âm nhạc khi nghe, người nghe thích nó bởi ca từ và giai điệu hay ý nghĩa

và ngoài ra còn là thông điệp mà tác giả muốn truyền tải đằng sau đó là cả một triết

lý trong đời sống của con người, triết lý giữa tình người, giữa tình yêu và triết lý cả

về quan điểm chính trị, xã hội Qua đó, âm nhạc cũng hướng đến việc giáo dục con người và hướng con người về những điều tích cực, vươn lên trong đời sống, xã hội hiện nay

Âm nhạc gắn với hoạt động nông nghiệp của con người

Việt Nam là một trong những nước phát sinh nông nghiệp sớm với nền văn minh lúa nước Trong lao động hằng ngày, người dân thường gắn bó với âm nhạc qua các câu hò khi chèo xuồng, những câu hô theo tiết điệu âm nhạc để có động lực trong việc khuân vác hàng hóa, sản phẩm nông nghiệp Những tiếng hô, khẩu hiệu giúp cho người nông dân thực hiện động tác được nhịp nhàng hơn và tạo ra sự lấy

đà trước khi bắt tay vào động tác Những chiếc thuyền chở đoàn người và cất lên tiếng hát của những tác phẩm đờn ca tài tử nam bộ, một nét di sản văn hóa gắn với đời sống nơi đây

Âm nhạc ngoài gắn kết với tôn giáo, mối quan hệ nhân sinh, hoạt động nông nghiệp, sản xuất của con người thì âm nhạc còn là một thứ giúp cho con người giải trí căng thăng sau những chuỗi giờ làm việc Bởi lẽ khi hoạt động mưu sinh vất vả trong một ngày, dù là hoạt động chân tay hay trí óc thì khi nghỉ ngơi, thư giãn, âm nhạc giải trí là liệu pháp tốt nhất bởi trong chính bản thân âm nhạc luôn làm xoa diệu và đồng điệu cảm xúc cho mỗi con người Và ngày nay, âm nhạc không chỉ kết nối với chúng ta bằng hình thức đơn điệu mà nó còn nâng cấp dần với nhiều hình thức đa dạng, phổ biến qua các hệ thống phương tiện truyền thông đại chúng Điều này dẫn đến âm nhạc chi phối nhiều hoạt động trong đời sống xã hội hằng ngày

Âm nhạc không chỉ giúp con người giải trí, thư giãn mà còn ảnh hưởng đến đời sống tinh thần, định hình tư tưởng của một con người Vì vậy, hiểu và thưởng thức, chọn lựa âm nhạc để thưởng thức đối với mỗi người chúng ta cũng rất quan

Trang 21

trọng Đời người từ khi sinh ra và lớn lên, trong tất cả mọi nghĩ lễ của cuộc đời, hầu như đều tồn tại cảm xúc và tiếng nhạc Và mỗi giai đoạn lịch sử của đất nước, âm nhạc luôn có sự thay đổi và phát triển qua từng thời kỳ Do đó, âm nhạc khá quan trọng trong đời sống con người

1.1.2 Game show âm nhạc

“Trò chơi truyền hình (tiếng Anh: Game show) là một dạng hoạt động văn hóa, giải trí được hình thành sau khi truyền hình trở thành một phương tiện truyền thông đại chúng Trò chơi truyền hình gồm rất nhiều loại hình như: trò chơi trí tuệ, trò chơi vận động, trò chơi giải trí, trò chơi mạo hiểm, v.v ” (Trích từ Báck khoa toàn thư Wikipedia)

Theo Tạ Bích Loan trong bài viết “Sức hấp dẫn của thể loại trò chơi truyền hình đã định nghĩa: “ Trò chơi truyền hình tường thuật một cuộc trình diễn mà trong

đó các thành viên tham gia vào một cuộc thi đấu theo một luật lệ nhất định, được tổ chức ghi hình và đưa lên sóng truyền hình sao cho người xem dễ dàng theo dõi”

Trong định nghĩa trên, chúng ta cần chú ý nhất đó là trò chơi truyền hình phải là “… một cuộc thi đấu theo một luật lệ nhất định”, đây chính là quy luật bắt buộc phải có của một trò chơi truyền hình Dựa vào luật lệ này, nhà sản xuất sẽ dễ dàng thống nhất các nội dung trong chương trình kết hợp cùng luật chơi và phát triển thêm cho chương trình hoàn hảo

Luật chơi giúp đảm bảo tính công bằng cho chương trình Và chính vì có luật chơi, chương trình mới có được những điểm nhất, cao trào và kịch tính, căng thẳng, những điều may rủi thông qua quy định trò chơi được dẫn dắt bởi sự khéo léo của người dẫn chương trình, hiệu quả của hình ảnh, âm thanh, ánh sáng và các thiết bị phục vụ cho chương trình

Game show âm nhạc chính là trò chơi truyền hình nhằm mang đến sự giải trí cho khán giả nhiều đối tượng, nhiều thành phần khác nhau qua sóng truyền hình và phương tiện truyền thông đại chúng Hình thức chủ yếu của game show âm nhạc

Trang 22

chính là tạo ra những cuộc thi thố, thách đấu tài năng về lĩnh vực âm nhạc tùy theo mỗi game show

1.1.3 Văn hoá đại chúng và hướng tiếp cận văn hoá đại chúng

Văn hóa đại chúng là một thuật ngữ rất mới mẻ khi nhắc đến ở Việt Nam Trước đây, những tồn tại văn hoá cơ bản của thế giới nói chung chỉ bao gồm văn hoá tinh hoa (Elite Culture) và văn hoá dân gian (Folk Culture) Vào cuối những năm 1980, với sự ra đời của khoa học kĩ thuật, thông tin truyền thông đại chúng và bối cảnh lịch sử đặc thù, từ nước Mĩ, văn hoá đại chúng (popular culture) đã lan rộng và được chấp nhận ở nhiều nơi trên thế giới, trong số đó có Việt Nam

Văn hóa dân gian là một thuật ngữ dùng để chỉ văn hóa truyền thống mà sản phẩm chủ yếu là vật chất tinh thần được truyền từ đời này qua đời khác bằng hình thức truyền miệng, những dị bản là chủ yếu Sản phẩm của văn hóa dân gian thường

là những câu chuyện kể, những điệu múa, điệu nhảy, trang phục, tín ngưỡng, tập tục lưu truyền trong dân gian và được giới hạn ở một khu vực, một cộng đồng nhất định Những sản phẩm này thường được dùng trong việc cải thiện cho tình hình đời sống khi gặp khó khăn

Trong xã hội ngày nay, thời đại internet phát triển với phương tiện truyền thông đa dạng, phủ sóng khắp nơi Các sản phẩm của văn hóa dân gian ngoài những

dị bản truyền miệng, nhiều sản phẩm được thực hiện lại, cập nhật trên những phương tiện truyền thông giúp chia sẽ nhiều hơn đến các nhóm cộng đồng, cư trú khắp mọi nơi Việc làm này giúp cho việc mở rộng không gian truyền tải sản phẩm của văn hóa dân gian từ thời xưa và thay đổi ở thời nay Từ nông thôn cho đến thành thị và những đô thị phát triển Mọi đối tượng công chúng đều có thể biết đến những sản phẩm của văn hóa truyền thống

Đối lập với văn hóa dân gian đó là văn hóa tinh hoa Văn hóa tinh hoa chỉ dành cho những người ở tầng lớp cao hơn, tầng lớp tri thức và họ tiêu thụ những sản phẩm có giá trị cao cấp mà không phải đối tượng nào cũng có thể tiêu thụ được, ví

dụ như đối tượng của văn hóa dân gian

Trang 23

Tác giả Petracca và Soraoure (1998, tr 2,3) định nghĩa Văn hóa tinh hoa là: những tác phẩm bao gồm các cổ vật được coi là xứng đáng để nghiên cứu trong một học viện, như âm nhạc cổ điển của Beethoven hoặc nghệ thuật tinh xảo những người theo trường phái ấn tượng Các thành công của một người nào đó có được nền văn hóa ưu tú được “đo bằng quan trọng hoặc tiếp nhận học thuật ” (Harmon, 2006, tr.65) Vì giáo dục, mục đích của văn hóa tinh hoa thường là chỉ trích và nâng cao ý thức hơn là giải trí

Văn hóa đại trà (mass Culture) phục vụ cho những đối tượng công chúng và sản phẩm văn hóa này được sản xuất đại trà trước khi có sự phát triển của phương tiện truyền thông đại chúng Văn hóa đại trà được xem gần như là văn hóa đại chúng (popular culture) mà nhiều người vẫn thường nhầm lẫn hai thuật ngữ này

Để so sánh với văn hóa tinh hoa ở Hoa Kỳ và văn hóa dân gian, văn hóa đại trà, thuật ngữ văn hóa đại chúng (popular culture) ra đời nhằm làm rõ khái niệm, đối tượng và sản phẩm mà văn hóa đại chúng hướng đến

Theo Raymon Williams về “poppular culture” có bốn nghĩa như sau:

“Văn hóa đại chúng bao gồm những hiện tượng, sản phẩm/ dịch vụ văn hóa được nhiều người ưa thích (Popular well-liked by many people)

Văn hóa đại chúng bao gồm những sản phẩm/ dịch vụ văn hóa mà những nhóm xã hội (nhất là những nhóm thiểu số/ bên lề) tự tạo nên để đáp ứng cho những nhu cầu đặc thù riêng của họ (vốn không được văn hóa thống lĩnh thừa nhận và quan tâm) (Popullar: actually made by the people for themsleves)

Văn hóa đại chúng là hình thức văn hóa thấp hơn của đa số quần chúng phân biệt với văn hóa cao hơn của một thiểu số tinh hoa (Popular: inferior kinds of works)

Văn hóa đại chúng bao gồm những sản phẩm / dịch vụ văn hóa người ta chủ

ý tạo ra (thường gắn với công nghiệp văn hóa, sản xuất hàng loạt) nhằm thỏa

Trang 24

mãn thị hiếu của số đông (đại trà) (Popular: work deliberately setting out to win favor with the people)”

Sản phẩm của văn hóa đại chúng phục vụ cho nhu cầu tiêu thụ hàng loạt của hầu hết công chúng trong xã hội, không giới hạn không gian trong và ngoài nước

Ngoài ra, từ khi phương tiện truyền thông đại chúng phát triển (truyền thanh, truyền hình, báo in, internet) số lượng sản phẩm để phục vụ cho công chúng ngày càng tăng cao cùng với sự phát triển truyền thông Qua đó, đối tượng công chúng ở đây là không giới hạn, bao gồm rất nhiều thành phần đa dạng, nhiều tầng lớp khác nhau về độ tuổi, giới tính, nghề nghiệp…

Tiếp theo đó, chủ thể tạo ra các sản phẩm văn hóa không ai khác mà đó chính

là đối tượng công chúng Họ mới là chủ thể sáng tạo tích cực trong quá trình tiêu thụ sản phẩm của truyền thông đại chúng chứ không phải do nền công nghiệp văn hóa tạo ra Từ nhu cầu của cá nhân mỗi người, nhu cầu từng nhóm người, từng cộng đồng người trong xã hội, họ mới tạo ra những sản phẩm của văn hóa đại chúng Nền công nghiệp văn hóa cùng phương tiện truyền thông chỉ dựa trên nhu cầu này góp phần tạo ra nguyên liệu trong sản phẩm văn hóa hướng đến việc phục vụ cho nhu cầu của đại chúng Và nhờ vào việc nắm bắt nhu cầu này, nhiều đơn vị sản xuất, đầu

tư cho việc tạo ra thêm nhiều sản phẩm văn hóa đại chúng đã góp phần cho việc phát triển nền công nghiệp văn hóa hiện nay

Văn hóa đại chúng ra đời thật chất chính là xóa nhòa ranh giới giữa văn hóa thấp và văn hóa cao Từ một sản phẩm của văn hóa dân gian phát triển theo nhu cầu

xã hội, nó có thể trở thành sản phẩm của văn hóa đại chúng, và từ sản phẩm văn hóa đại chúng nếu chắt lọc những tinh túy và phát triển chuyên sâu, nó sẽ trở thành sản phẩm của văn hóa tinh hoa Ngược lại những sản phẩm của văn hóa tinh hoa, khi thay đổi hình thức khác đi có thể lại trở thành sản phẩm của văn hóa đại chúng do

nó đáp ứng được nhu cầu của đại chúng và phục vụ cho chính bản thân họ Các hình thức văn hóa dân gian, văn hóa tinh hoa, văn hóa cao và văn hóa thấp không đứng yên Đôi khi nó xen lẫn nhau và bổ sung thêm cho nhau, chuyển hóa lẫn nhau

Trang 25

Văn hóa đại chúng chỉ gắn với thời gian nhất định, trong giai đoạn đó của xã hội Nó có thể thay đổi theo thời gian, theo quá trình phát triển của xã hội Văn hóa tinh hoa thường sẽ bình ổn với thời gian chứ khó thay đổi, văn hóa dân gian (văn hóa truyền thống) sẽ có thể chuyển hóa thành văn hóa đại chúng hoặc cao hơn

Với cách hiểu về văn hóa đại chúng, game show âm nhạc trên truyền hình hiện nay từ khi du nhập vào Việt Nam cũng là một hình thức của văn hóa đại chúng

Game show âm nhạc khiến công chúng rất dễ hài lòng

Âm nhạc hiện diện trong đời sống của mỗi người , trong mỗi xã hội và mỗi đất nước Từ mọi thành phần khác nhau, tầng lớp trí thức, tầng lớp bình dân, người lao động… cuộc sống và hoạt động của họ đều gắn với âm nhạc qua các giai đoạn lịch sử của đất nước Đối với từng lứa tuổi sẽ có những sản phẩm âm nhạc riêng dành cho lứa tuổi đó như thiếu nhi, thiếu niên (tuổi teen), trung niên và người cao tuổi Đối với từng ngành nghề cũng có những sản phẩm âm nhạc riêng Đối với từng vùng miền cũng sẽ có những thể loại âm nhạc đặc thù đáp ứng cho việc phục

vụ đời sống văn hóa văn nghệ của họ Game show âm nhạc cũng tạo ra nhiều phiên bản đa dạng dành cho mọi lứa tuổi, mọi ngành nghề khác nhau, mọi nhu cầu giải trí dựa trên nhu cầu tiêu thụ sản phẩm của công chúng Một loạt game show âm nhạc

ra đời với nhiều tiêu chí khác nhau nhưng chung quy cũng là phục vụ cho nhu cầu giải trí âm nhạc của con người Khi chưa xuất hiện game show âm nhạc trên truyền hình, chúng ta vẫn có thể thấy nhiều hình thức giải trí âm nhạc của con người tự tạo

ra Họ sinh hoạt và ca hát từng nhóm với nhau hoặc đơn giản hơn là chính cá nhân

họ tự cầm đàn và hát, đến xem các chương trình biểu diễn ca nhạc ngoài sân khấu, hoặc những ca khúc đồng dao, hò vè mà thiếu nhi, người lớn vẫn thường cất lên tiếng hát ở các vùng quê, trên những chuyến đò vùng miền tây sông nước, trong lúc lao động để họ cảm thấy thoải mái hơn về tinh thần

Ngày nay, chỉ cần sở hữu một chiếc tivi có kết nối wifi hoặc sử dụng truyền hình cáp, một phương tiện số hóa thông minh, công chúng có thể thưởng thức game show âm nhạc giải trí bất cứ lúc nào Việc thưởng thức có thể được đáp ứng một

Trang 26

cách dễ dàng trong thời đại ngày nay Dù là đang ở nhà, hay ngoài đường phố, tiệm

cà phê, quán ăn… chúng ta đều thưởng thức được Sự thuận tiện này khiến cho công chúng cảm thấy hài lòng thỏa mãn Chỉ cần ở một địa điểm cụ thể, chúng ta có thể giải trí mà không cần phải đi đến những nơi khác chờ xếp hàng, mua vé tốn kém

mà nhiều khi chỉ xem được một lần

Game show âm nhạc là sản phẩm giải trí rất dễ có được

Trong 10 năm trở lại đây, game show âm nhạc được cho ra đời hàng loạt sản phẩm với nhiều phiên bản dành cho người chuyên và không chuyên, thể loại nhạc từ Tây đến ta, đối tượng đa dạng trong mọi lĩnh vực ngành nghề Họ không phải trả bất kỳ khoản phí nào cho những chương trình game show âm nhạc phát sóng trên truyền hình, trên các trang web Chỉ cần bật truyền hình, chon kênh hoặc chỉ cần một cú click vào đường link trang web, công chúng có thể xem chương trình lúc nào mình muốn Họ có thể xem từ chương trình này đến chương trình khác , thưởng thức một lúc nhiều game show âm nhạc đa dạng…

Với những chương trình ca nhạc ngoài sân khấu, các nhà hát, họ đều phải mua vé Việc mua vé này tốn kém kinh phí còn dựa vào loại vé vip, vé thường, vé sinh viên… Ngoài ra, họ phải đợi đến ngày diễn theo quy định của chương trình, phải đến nơi sớm để ổn định chỗ ngồi và đợi chờ đến lúc chương trình bắt đầu diễn

ra Không chỉ chi trả về kinh phí, thời gian của họ cũng tốn nhiều hơn nhưng chương trình chưa chắc đáp ứng tốt về nội dung cũng như chất lượng

Game show âm nhạc là sự phản ánh của xã hội

Xã hội thời công nghệ 4.0 khiến cho con người gắn hầu hết các hoạt động và

bị chi phối bởi điều này, lệ thuộc vào phương tiện truyền thông Sự tấn công với số lượng lớn game show âm nhạc ra đời cùng với sự phát triển phương tiện truyền thông, khiến cho con người chỉ muốn nằm dài trên những chiếc ghế để thưởng thức, đón xem những sản phẩm giải trí game show âm nhạc Cuộc sống thời hiện đại ngày nay là công chúng cúi đầu và dán mắt vào màn hình, muốn thưởng thức chỉ

Trang 27

cần một cái bấm từ remote, một cái nhấn vào màn hình là họ sẽ có những gì họ muốn

Các thông tin và sự kết nối của con người trên thế giới ảo nhiều hơn ở thế giới thực ngoài đời, chỉ cần qua màn hình, họ sẽ trao đổi tất cả những gì họ muốn về chương trỉnh game show âm nhạc Những hình tượng trong game show âm nhạc như những hình mẫu mà giới trẻ luôn muốn mình giống họ, trở thành một bản sao của họ hoặc định hướng, suy nghĩ giống như họ, trở thành ngôi sao từ sau game show để có bước thăng tiến trong sự nghiệp nghệ thuật

Thị trường âm nhạc bị nhiễu loạn đang tấn công khán giả qua những chương trình game show âm nhạc

1.2 Khái quát về game show âm nhạc truyền hình và trường hợp nghiên cứu

1.2.1 Bối cảnh và quá trình hình thành, phát triển cuả game show âm nhạc truyền hình

Năm 1940, trên thế giới, truyền hình thực tế bắt đầu ra đời có thể nói đi đầu

đó chính là nước Mỹ Trong thời gian đầu, các chương trình thực tế thường gắn với hàng loạt chương trình với nội dung như tạo dựng những tình huống bất ngờ và xem phản ứng của người chơi như thế nào Năm 1950, tiếp theo là những chương trình với nội dung ghi lại hoạt động thường nhật của một đối tượng thuộc lĩnh vực nghề nghiệp nào đó, phát và bỏ phiếu theo yêu cầu của người xem

Đến thập niên 60, 70, truyền hình thực tế bắt đầu tìm ra cho mình một hướng

đi mới, không phụ thuộc vào người chơi và họ bắt đầu đưa ra những chương trình

có kịch bản rõ ràng và họ tin rằng có kịch bản sẽ tạo nên sức thuyết phục và kịch tính hơn đối với người chơi và khán giả

Năm 1990, những chương trình trên kênh truyền hình MTV của nước Mỹ đã đánh dấu một bước ngoặc chuyển biến nhiều điều mới mẻ cho bước tiến của truyền hình thực tế

Trang 28

Game show “Name that tune” với nội dung hai thí sinh thi đấu với nhau để kiểm tra kiến thức về các bài hát được phát sóng trên đài NBC truyền hình Mỹ vào năm 1952 có thể xem làm game show âm nhạc đầu tiên trên thế giới Đối tượng tham gia game show này là những ca sĩ nổi tiếng, những diễn viên nhí Mỗi tập của game show sẽ có những chỉ huy, dàn nhạc, vũ công và ca sĩ nổi tiếng trình bày những ca khúc để cho các thí sinh đoán Về những seri tiếp theo chương trình đã đưa cơ cấu giải thưởng hấp dẫn với cái tên 100.000 đô la trao giải cho thí sinh chiến thắng

Năm 2003, đài truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp công ty BHD

đã sang Mỹ mua bản quyền chương trình này và phát sóng trên truyền hình tại Việt Nam với tên gọi “ Nốt nhạc vui” vào năm 2004 Chương trình game show đầu tiên

ra đời tại Việt Nam đã thu hút và từng để lại dấu ấn trong lòng khán giả

Năm 2000, chương trình Pop Idol (Anh) được xem là game show âm nhạc đầu tiên trên thế giới và được nhiều nước mua bản quyền như Mỹ, Úc Một số các nước khác như Thụy Điển, Đan Mạch, Hà Lan cũng bắt đầu tổ chức chương trình Idol này tạo thành cơn sóng Idol trên thế giới Trong đó, Việt Nam cũng mua bản quyền chương trình Idol của Anh với tên gọi Vietnam Idol được phát sóng trên kênh truyền hình trung ương đài VTV3

phát sóng

Thực trạng phát sóng Đài truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh phát sóng – HTV7

1 Nốt nhạc vui - Format: Từ chương trình “ Name

that tune” của Mỹ sản xuất năm

1952

- Nội dung: Hai thí sinh thi nhau

để kiểm tra kiến thức về các bài hát

2004 Ngưng

phát sóng

2 Hát với ngôi sao - Format : Đài truyền hình

TP.HCM phối hợp công ty Đông Tây Promotion

- Nội dung : Thể hiện khả năng ca

2005 Ngưng

phát sóng

Trang 29

- Nội dung: Tuyển chọn các giọng

ca cho màn ảnh nhỏ và phong trào trên cả nước

- Nội dung: Thi ca hát dành cho mọi đối tượng

từ Hàn Quốc và qua Thái Lan

2016 Đang phát

sóng

9 Sàn đấu ca từ - Format : Đài TH TP.HCM

- Nội dung: Thi hát dựa trên nền tảng karaoke, sử dụng phương pháp bấm chuông giành quyền trả lời

Trang 30

- Nội dung: Thi hát và tìm kiếm những cặp đôi hoàn hảo

- Nội dung: Giành chiến thắng bằng cách hát chính xác các bài hát của chương trình

Trang 31

12 Nhân tố bí ẩn - Format: Từ chương trình The X-

Factor từ Anh Quốc

- Nội dung: Nội dung: Sân chơi thi đấu ca hát cho thí sinh ở nhiều lĩnh vực

2014 Đang phát

sóng

13 Biệt tài tí hon - Format: Từ chương trình Little

Giants của Mexico

- Nội sung: Sân chơi giải trí cho thiếu nhi ở lĩnh vực ca hát, khiêu vũ

và biểu diễn tài năng

2015 2018

14 Thần tượng

Bolero

- Format: Từ chương trình Nation's best voice của Time Symphony (Anh Quốc)

- Nội dung: Tìm kiếm tài năng

âm nhạc trong dòng nhạc Bolero

2 Ca sĩ giấu mặt - Format: Lấy format từ chương

trình Hidden Singer của Hàn Quốc

- Nội dung: Tìm ra ca sĩ ( thí sinh) hát không giống với ca sĩ chính

Trang 32

Qua bảng thống kê các game show âm nhạc truyền hình của ba đài nổi bật trên truyền hình, đài truyền hình thành phố, đài truyền hình Việt Nam, đài truyền hình

Vĩnh Long cho thấy:

Các game show âm nhạc liên tục ra đời và phát triển mạnh từ năm 2010 cho đến nay Mỗi đài đều chọn lựa cho mình những chương trình game show âm nhạhc

11 Loto Show - Format: Công ty Truyền Thông

Khang phối hợp đài THVL

- Nội dung: Cuộc thi hát dành cho những đoàn gánh hát Loto

2019

Trang 33

với nhiều hình thức khác nhau Và các chương trình game show âm nhạc phần lớn đều mua bản quyền từ các chương trình nước ngoài, game show với format thuần Việt tuy có nhưng chưa nhiều Đối tượng các chương trình phục vụ từ thiếu nhi cho đến giới trẻ, cho đến những người trung niên, những người yêu thích chương trình đều có thể tham gia Đối tượng các chương trình hướng tới không chỉ là những đối tượng nghệ sĩ, ca sĩ chuyên nghiệp mà còn dành cho người không chuyên Game show âm nhạc cho thiếu nhi cũng được ra đời dựa vào format của game show phiên bản người lớn

Đài truyền hình Vĩnh Long tuy phát triển sau nhưng tần suất cho ra đời và phát sóng các chương trình giải trí âm nhạc không thua kém gì đài truyền hình thành phố và đài truyền hình Việt Nam Từ năm 2014 cho đến nay, mỗi năm đài truyền hình Vĩnh Long đều phát sóng các game show mới và liên tục, tạo nên thị trường giải trí đa dạng không kém gì hai đài truyền hình còn lại

Game show âm nhạc truyền hình đã dẫn đầu và thu hút lượng khán giả trong thị trường giải trí và khiến cho các nhà đài cũng chạy theo để cung cấp phục vụ nhu cầu cho khán giả

1.2.2 Trường hợp game show “Solo cùng Bolero” và “Sao Mai”

Game show “Sao Mai” ra đời từ năm 2001 và phát sóng qua các mùa cho đến nay (năm 2019) được thực hiện bở sự phối hợp bởi công ty Đông Tây Promotion và đài truyền hình Việt Nam phát sóng trên kênh VTV

Chương trình này tổ chức với nội dung là cuộc thi ca hát dành cho nhiều đối tượng thí sinh trên cả nước Trong chương trình, thí sinh sẽ thi tài năng sẽ dự thi với nhiều ca khúc ở nhiều dòng nhạc khác nhau như nhạc nhẹ, nhạc truyền thống, dân

ca Việt Nam, Opera với các ca khúc lời Việt hoặc lời nước ngoài

Đài truyền hình Việt Nam ra đời từ năm 1970 và phát sóng cho đến nay, là đài truyền hình quốc gia, phát sóng và truyền tải các thông tin, tuyên truyền đường lối, chính sách pháp luật của Đảng và Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt

Trang 34

Nam góp phần giáo dục, nâng cao dân trí, phục vụ đời sống tinh thần của nhân dân Việt Nam trong nước và trên thế giới

Game show “Solo cùng Bolero” ra đời từ năm 2014 và phát sóng qua các mùa cho đến nay (năm 2019) được ra đời từ ý tưởng của nhà xản xuất – đạo diễn

Vũ Thành Vinh - công ty Truyền Thông Khang và phối hợp với đài truyền hình Vĩnh Long, phát sóng trên kênh THVL 1

Chương trình cũng là một cuộc thi tài năng ca hát nhưng đặc biệt hơn là đi sâu và thử thách về các ca khúc của dòng nhạc Bolero vốn là du nhập từ nước ngoài nhưng trở thành dòng nhạc riêng biệt với người Việt Nam

Đài truyền hình Vĩnh Long ra đời từ năm 1977, trực thuộc Tỉnh ủy, Sở Thông tin truyền thông và Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long Đây là đài truyền hình phục vụ với khối lượng lớn là các khán giả Nam Bộ yêu thích các chương trình phim truyện, chương trình giải trí hấp dẫn

Tuy đài truyền hình Vĩnh Long ra đời sau đài truyền hình Việt Nam, nhưng

về các chương trình giải trí dành cho khán giả, đài truyền hình Vĩnh Long phát triển khá nổi bật không thua kém gì đài truyền hình Việt Nam với quy mô lớn Mỗi đài truyền hình đều có những thế mạnh riêng dành cho mình và khi cung cấp những chương trình giải trí, mỗi đài truyền hình đều hoạch định cho mình những chiến lược và hướng đi riêng, tuy cũng có những sự ảnh hưởng lẫn nhau

Game show “Sao Mai” và game show “Solo cùng Bolero” ra đời ở hai thời điểm khác nhau và giai đoạn khác nhau Chương trình “Sao Mai” ra đời khi truyền hình còn chưa phát triển mạnh, công nghệ và các phương tiện báo đài cũng còn thô

sơ, đang trong quá trình học hỏi từ các nước khác và chương trình có sự quản lý, tác động bởi các thiết chế của quản lý nhà nước và tính chất, vị trí của đài truyền hình Việt Nam là một kênh có vai trò quan trọng trong việc thông tin và tuyên truyền cho khán giả Chương trình “Solo cùng Bolero” ra đời khi bối cảnh xã hội đang hội nhập và du nhập các sản phẩm mua bản quyền giải trí từ nước ngoài, bối cảnh đời sống xã hội, đời sống giải trí lên ngôi và bị tác động bởi công nghệ, phương tiện

Trang 35

truyền thông đại chúng vì vậy mà kết cấu của chương trình cũng có nhiều nét đổi mới Đài truyền hình Vĩnh Long tuy tuy sau này mới phát triển, là đài truyền hình của tỉnh nhưng đã có những sản phẩm phục vụ cho nhu cầu giải trí của công chúng tương đối mạnh mẽ

Hai game show của hai đài truyền hình khi nghiên cứu và tìm hiểu sẽ cho ta thấy được những nét đặc trưng riêng của hai chương trình này với những cách thức nhà sản xuất, nhà đài đã phối hợp làm nên Cho đến bây giờ, hai chương trình vẫn còn sức ảnh hưởng ổn định với công chúng khán giả

Trang 36

TIỂU KẾT CHƯƠNG 1

Âm nhạc không chỉ gắn với chức năng giải trí trong đời sống của con người

mà âm nhạc còn gắn kết với các hoạt đông trong đời sống hằng ngày của con người

ở nhiều lĩnh vực Định nghĩa âm nhạc của David Levinson, Melvin Ember đã khái quát một cách đầy đủ các khía cạnh của âm nhạc Từ trong chính bản thân âm nhạc với các kỹ thuật của nó, các tác động đến người, người viết nên những ca khúc và thể hiện qua các nhạc cụ, người biểu diễn Âm nhạc còn phát triển hơn khi luôn gắn kết với nhiều lĩnh vực như tôn giáo, sức khỏe, chính trị và xã hội bao quát hầu hết các lĩnh vực trong đời sống của con người

Và để nâng tầm cho việc giải trí bằng âm nhạc, phục vụ cho con người, âm nhạc đã được đưa vào các trò chơi truyền hình và thông qua trò chơi, con người cũng có thể thưởng thức được âm nhạc, được giải trí, được cập nhật thông tin, kiến thức về âm nhạc và kết nối với xã hội qua truyền hình, qua công nghệ

Để có thể phát triển được các game show âm nhạc rộng rãi và phổ biến hơn, nhà sản xuất đã hướng đến đối tượng công chúng khắp mọi nơi trên cả nước qua sóng truyền hình Từ đó, nhiều nhà đài cũng đã cho ra đời các chương trình giải trí này nhằm đáp ứng nhu cầu cho con người

Trong 10 năm gần đây, nền văn hóa đại chúng ở Việt Nam tuy mới mẻ nhưng đang bắt đầu phổ biến và phát triển hơn giúp cho đối tượng công chúng có thêm nhiều sản phẩm để hưởng thụ và từ công chúng cũng đã tạo ra sản phẩm cho mình, tác động hai chiều thúc đẩy nền công nghiệp văn hóa phát triển

Với những cơ sở lý luận, thực tiễn này, chúng ta sẽ đi vào phân tích chương

2 để hiểu rõ các tác động đó đến hai chương trình như thế nào và vì sao đến giai đoạn này, cả hai chương trình vẫn còn phát sóng và có lượng khán giả riêng cho từng chương trình

Trang 37

CHƯƠNG 2 CẤU TRÚC HỆ THỐNG CỦA GAME SHOW ÂM NHẠC

TRUYỀN HÌNH TỪ GÓC NHÌN VĂN HÓA ĐẠI CHÚNG

Game show “Solo cùng Bolero” và “Sao Mai” là những game show âm nhạc khá thành công từ khi ra đời cho đến bây giờ Để có được sự thành công của hai game show này, chúng tôi sẽ tiếp cận đến những giá trị mới mẻ đang được hình thành, hướng đến công chúng, được đông đảo mọi người chấp nhận

Do đó, hướng tiếp cận từ văn hoá đại chúng là vô cùng quan trọng, đặc biệt

là từ cấu trúc Cấu trúc được đại diện bởi ngôi nhà của văn hóa đại chúng có một tầng hầm và hai tầng, mỗi tầng gồm hai phòng (Jachbar và Lause, 1992, tr.22) Trong chuyến lưu diễn lốc xoáy của Nhà văn hóa đại chúng, Jachbar và Lause (1992, tr20-27) giải thích rằng ngôi nhà của văn hóa đại chúng được minh họa bằng

sơ đồ như sau:

Ngôi nhà của văn hóa đại chúng (Jachbar và Lause, 1992, trang 21)

“Ta có thể thấy rằng, tất cả các phòng đều liên quan đến nhau theo những cách quan trọng Mỗi phòng rút ra từ các phòng khác và lần lượt, cung cấp ý

Trang 38

nghĩa cho các yếu tố của các phòng khác trong nhà Mũi tên giữa các phòng

và cấp độ phản ánh mối quan hệ quan trọng và phức tạp này Thứ hai, các khía cạnh hữu hình của văn hóa của chúng ta (tạo tác và sự kiện) là sự thể hiện những phần vô hình (tư duy văn hóa của chúng ta) Chúng ta không ở trong phòng một mình nhưng liên tục quay trở lại niềm tin và giá trị ẩn khỏi tầm nhìn trong tầng hầm để xác định ý nghĩa và tầm quan trọng của nội dung của các phòng trên mặt đất Sau đây là mô tả chi tiết hơn về mỗi tầng:

Tầng hầm Beliefs and Values, Bedrock Beliefs (myths) and Values: bao gồm niềm tin, giá trị và huyền thoại:

Tầng hầm chứa niềm tin và giá trị hình thành tư duy văn hóa Niềm tin và giá trị nằm dưới tầng hầm bởi vì chúng là những ý tưởng không thể nhìn thấy trong chính chúng, bởi vì chúng tồn tại trong tâm trí văn hóa và trong tâm trí của các thành viên cá nhân trong cã hội đại chúng Niềm tin và giá trị gần gũi hơn với về mặt là những người mà có nhiều nhất thời, nông, thích thú

Niềm tin và các giá trị nằm sâu thẳm phía dưới của ngôi nhà nền tảng, và có thể được gọi là niềm tin nền tảng và giá trị hay huyền thoại bởi họ là những người ổn định nhất, lâu đời và quan trọng Đó là đặc trưng của các thành phần mở rộng của tổng dân số của một xã hội

Tầng thứ nhất bao gồm Hero và Icon là đối tượng, hiện vật và con người Tầng đầu tiên của ngôi nhà chứa các hiện vật, bao gồm các đối tượng và những người được quần chúng chấp nhận hoặc chấp thuận rộng rãi Các hiện vật là những biểu hiện rõ ràng của niềm tin và giá trị làm nền tảng cho bất cứ điều gì trở thành tầng hầm của ngôi nhà

Có hai loại cổ vật phổ biến là các vật thể phổ biến (biểu tượng) và những người nổi tiếng (anh hùng hoặc người nổi tiếng) Mỗi loại này được chia thành các loại thực và ảo tùy thuộc vào việc anh hùng hoặc biểu tượng có tồn tại trong thế giới thực hay chỉ trong bối cảnh của một số sáng tạo hư cấu, thường thấy trong các bộ phim, truyền hình và tiểu thuyết nổi tiếng Họ nổi

Trang 39

tiếng không phải vì những gì họ đã làm mà là cách phương tiện truyền thông đại chúng định nghĩa chúng Hình ảnh công khai này có thể là người thật hoặc nó có thể là một tính cách hoàn toàn được tạo ra

Tiếp theo là Formula (nghi thức) Nghi thức là những sự kiện (Event) mang tính biểu tượng cao, trong đó tất cả chúng ta tham gia như một cách đánh dấu các đoạn quan trọng Những đoạn văn này có thể là trong cuộc sống cá nhân của chúng ta hoặc trong toàn xã hội, trong đó chúng ta cùng nhau tôn vinh những niềm tin và giá trị của chúng ta, để tạo ra một cách an toàn, được xã hội chấp nhận

Các nghi thức xây dựng nên các phòng bằng cách thường xuyên tích hợp cả anh hùng và biểu tượng vào các sự kiện theo khuôn mẫu

Đi tới phòng Art (nghệ thuật) phổ biến là một trong những phòng lớn nhất đối với kích thước rộng lớn của ngôi nhà Các thể loại nghệ thuật khác nhau được xác định bằng cách nhóm lại với nhau dựa trên đặc điểm chung được cả nghệ sĩ và khán giả biết đến, một công thức có xu hướng được tạo ra từ chúng Các công thức là mẫu xác định từng loại nghệ thuật được tạo ra và sẽ được chia sẽ bởi tác giả, khán giả theo bối cảnh, khuôn mẫu, nhân vật cụ thể” (Narch, J & Lause, K.1992 Popular culture: An Introdutory Text Ohio: Bowling Green State University Popular Press, tr21-27)

Đứng ở góc độ nghiên cứu, chúng tôi sẽ đi từ tần trên cùng xuống tầng hầm

để hiểu rõ sự chi phối và tác động, ảnh hưởng qua lại lẫn nhau giữa các phòng trong ngôi nhà

2.1 Thể thức và thủ pháp tổ chức sự kiện

2.1.1 Các thể loại và các nghi thức

Game show “Solo cùng Bolero” và “Sao Mai” đều là chương trình giải trí với nội dung và hình thức thông qua việc thách đấu và thi thố tài năng âm nhạc giữa

Trang 40

các thí sinh Mỗi thí sinh phải trải qua nhiều vòng thi và đáp ứng được kỹ năng về chuyên môn cũng như thể loại âm nhạc mà nhà sản xuất đưa ra

Khởi đầu của game show “Solo cùng Bolero” là các thí sinh khi tham gia sẽ phải trải qua vòng tuyển sinh hay còn gọi là castting vòng loại đầu tiên Thông qua

đó, nhà sản xuất sẽ cử ekip chuyên môn của mình để lựa chọn ra thí sinh có tiềm năng, chất giọng phù hợp với thể loại âm nhạc game show đưa ra Đối với game show “Solo cùng Bolero”, tất cả thí sinh đều phải thể hiện những ca khúc dự thi chuyên biệt về dòng nhạc Bolero

Khác với game show “Solo cùng Bolero”, game show “Sao Mai” thí sinh tham gia chương trình sẽ chọn các thể loại âm nhạc theo những phong cách như dân gian, thính phòng và nhạc nhẹ Mỗi thí sinh chọn cho mình một phong cách âm nhạc thuộc sở trường của bản thân và qua đó có thể phô diễn những kỹ thuật, cách

xử lý tác phẩm, biểu diễn trên sân khấu một cách chuyên nghiệp và đẳng cấp Khi tham gia game show “Sao Mai”, các thí sinh hầu hết đều xuất thân từ trường lớp, học viện quốc gia chuyên về âm nhạc và đã từng có kinh nghiệm biểu diễn dày dặn trên sân khấu trong và ngoài nước

Đi vào mùa khởi điểm đầu tiên của chương trình “Solo cùng Bolero” khi phát sóng vào năm 2014, trong những tập đầu tiên của chương trình sau vòng tuyển sinh, nhà sản xuất đã quay hình và phóng sự về hành trình này Đây là việc làm quảng bá cho hình ảnh của chương trình khi Bolero cũng chính thời điểm đó mới bắt đầu rộ lên trở lại, những con số và hình ảnh về số lượng thí sinh tham gia tuyển sinh, những lời giới thiệu về nội dung chương trình, những sự kết nối giữa dòng nhạc Bolero với con người vùng sông nước…Tất cả những yếu tố này nhằm đến việc tạo dựng thương hiệu cho game show ngay từ những bước đầu tiên Khán giả

có thể chưa biết khi qua các vòng sau, game show có thật sự hấp dẫn như vậy hay không nhưng nhờ việc quảng bá đó, phần nào đánh vào tâm lý, thị hiếu của khán giả muốn tìm hiểu xem game show mới lạ này như thế nào và từ đó khiến cho khán giả

sẽ theo dõi tiếp tục chương trình

Ngày đăng: 09/08/2021, 15:30

Nguồn tham khảo

Tài liệu tham khảo Loại Chi tiết
12. Nguyễn Thị Hoàng Anh (2014). Hình tượng người phụ nữ trong sáng tác của Võ Thị Hảo. Luận văn thạc sĩ Sách, tạp chí
Tiêu đề: Hình tượng người phụ nữ trong sáng tác của Võ Thị Hảo
Tác giả: Nguyễn Thị Hoàng Anh
Năm: 2014
13. Nguyễn Thị Minh Châu (2012). Âm nhạc và những nỗi lo không của riêng ai. Nghiên cứu Âm nhạc số 36. Tạp chí của Viện Âm nhạc Sách, tạp chí
Tiêu đề: Âm nhạc và những nỗi lo không của riêng ai
Tác giả: Nguyễn Thị Minh Châu
Năm: 2012
14. Nguyễn Thị Mỹ Liêm. Âm nhạc truyền thống Việt Nam. Giáo trình cho sinh viên chuyên ngành âm nhạc Sách, tạp chí
Tiêu đề: Âm nhạc truyền thống Việt Nam
15. Nguyễn Thị Xuyên Thoại (2018). Kênh truyền hình Vĩnh Long (THVL1) trong đời sống văn hóa của cư dân địa phương. Luận văn thạc sĩ Sách, tạp chí
Tiêu đề: Kênh truyền hình Vĩnh Long (THVL1) trong đời sống văn hóa của cư dân địa phương
Tác giả: Nguyễn Thị Xuyên Thoại
Năm: 2018
16. Nguyễn Thụy Kha (2017). Thế kỷ âm nhạc Việt Nam – Một thời đạn bom: Nhà xuất bản văn học Sách, tạp chí
Tiêu đề: Thế kỷ âm nhạc Việt Nam – Một thời đạn bom
Tác giả: Nguyễn Thụy Kha
Nhà XB: Nhà xuất bản văn học
Năm: 2017
17. Nguyễn Thụy Kha (2017). Thế kỷ âm nhạc Việt Nam – Một thời hòa bình: Nhà xuất bản văn học Sách, tạp chí
Tiêu đề: Thế kỷ âm nhạc Việt Nam – Một thời hòa bình
Tác giả: Nguyễn Thụy Kha
Nhà XB: Nhà xuất bản văn học
Năm: 2017
18. Nguyễn Văn Dững(2001).Truyền thông đại chúng với việc phát triển văn hóa giáo dục. Tạp chí giáo dục- số 5 (6/2001) Sách, tạp chí
Tiêu đề: Truyền thông đại chúng với việc phát triển văn hóa giáo dục
Tác giả: Nguyễn Văn Dững
Năm: 2001
22. Tạ Bích Loan (2001). Sức hấp dẫn của thể loại Trò chơi truyền hình – Báo chí, những điểm nhìn từ thực tiễn Tập 2: NXB Văn hóa – Thông tin Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Sức hấp dẫn của thể loại Trò chơi truyền hình
Tác giả: Tạ Bích Loan
Nhà XB: NXB Văn hóa – Thông tin Hà Nội
Năm: 2001
23. Tạ Ngọc Tấn (2001) -Truyền thông đại chúng: Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Truyền thông đại chúng
Nhà XB: Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Hà Nội
25. Thụy Loan (1993). Lược sử âm nhạc Việt Nam:Nhạc viện Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Lược sử âm nhạc Việt Nam
Tác giả: Thụy Loan
Năm: 1993
26. Trần Bảo Khánh (2003). Sản xuất chương trình truyền hình: NXB Văn hóa Thông tin Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: 2003). Sản xuất chương trình truyền hình
Tác giả: Trần Bảo Khánh
Nhà XB: NXB Văn hóa Thông tin Hà Nội
Năm: 2003
27. Trần Hậu Thái dịch. (2004). Truyền thông đại chúng – Công tác biên tập: Sách tham khảo nghiệp vụ/ Claudi Mast. NXB Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Truyền thông đại chúng
Tác giả: Trần Hậu Thái dịch
Nhà XB: NXB Hà Nội
Năm: 2004
45. Bách khoa toàn thư. Trò chơi truyền hình. https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C3%B2_ch%C6%A1i_truy%E1%BB%81n_h%C3%ACnh. Truy cập 01/10/2019 Link
46. Baihatyeuthich . Âm nhạc là gì? Khái niệm âm nhạc? Âm nhạc là gì trong cuộc sống? http://baihatyeuthich.vn/am-nhac-la-gi-khai-niem-am-nhac-am-nhac-la-gi-trong-cuoc-song/. Truy cập 1/10/2019 Link
48. Gia Bình. 2018.Thực thi bản quyền lĩnh vực giải trí: Lỗ hỏng và hệ lụy. https://www.sggp.org.vn/thuc-thi-ban-quyen-linh-vuc-giai-tri-lo-hong-va-he-luy-544464.html. Truy cập 1/10/2019 Link
49. Kim Duyên. Tập 10 Justlove: Bạn đã hiểu hết về loto. https://baomoi.com/tap-10-just-love-ban-da-hieu-het-ve-lo-to/c/ Link
50. Nguyễn Oanh. Trống lắc tay tambourine. https://seami.vn/trong-lac-tay-tambourine/. Truy cập 23/10/2019 Link
51. Quang Đức. 2018. Game show ca nhạc đang chết trên sóng giờ vàng VTV,bi kịch từ đâu. https://news.zing.vn/game-show-ca-nhac-dang-chet- Link
54. Việt Văn. 2018. Game show dàn xếp kết quả chuyện thường thôi. https://laodong.vn/van-hoa-giai-tri/gameshow-dan-xep-ket-qua-chuyen-thuong-thoi-629990.ldo. Truy cập 23/10/2019 Link
55. Internet tạo ra thói quen xem tivi mới cho gen z. 2018. http://vietnamtam.vn/tin-tuc/item/380-internet-tao-ra-thoi-quen-xem-tv-moi-cho-gen-z. Truy cập 23/10/2019 Link

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w