Do vậy hiệu quả hoạt động của hệ thống này quy định đến hiệu quả hđ của cả hệ thống chính trị hiện nay vẫn còn tình trạng trì trệ trong quản lý HCC - HCC có tính độc lập tương đối về kỹ
Trang 1NỘI DUNG ÔN TẬP MÔN QUẢN LÝ HÀNH CHÍNH CÔNG
(Dành cho khối 45 tiết)
1 Các đặc trưng cơ bản của quản lý hành chính công?(4)
2 Các nguyên tắc quản lý hành chính công?(2)
3 Các hình thức quản lý hành chính công?
4 Yêu cầu đối với quyết định quản lý hành chính công?
5 Các nguyên tắc xây dựng và thực hiện thủ tục hành chính?
6 Nội dung quản lý hành chính công đối với doanh nghiệp?
7 Nội dung quản lý hành chính công đối với đầu tư?
8 Mục tiêu quản lý hành chính công đối với tài chính tiền tệ?
9 Yêu cầu cơ bản đối với quản lý thu ngân sách nhà nước và quản lý chi ngânsách nhà nước?
10 Mục tiêu quản lý hành chính công đối với tài chính doanh nghiệp?
11 Sự cần thiết phải tiến hành cải cách hành chính công ở nước ta?
12 Các giải pháp để đảm bảo việc tổ chức thực thi pháp luật nghiêm minh của
cơ quan nhà nước và cán bộ công chức?
13 Nội dung đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, công chức trong cải cáchhành chính công ở nước ta hiện nay?
14 Các giải pháp nhằm nâng cao tinh thần trách nhiệm và đạo đức của đội ngũcán bộ công chức ở nước ta hiện nay?
15 Nội dung cải cách tài chính công ở nước ta hiện nay?
Lưu ý: chương 4; chỉ viết ndung chính, ptcih, vd ngắn gọn
Ndung hcc về dn(54)
- 5 nd
- 6 csac
Trang 2ĐỀ CƯƠNG QUẢN LÝ HÀNH CHÍNH CÔNG
1 Các đặc trưng cơ bản của quản lý hành chính công?
Tính lệ thuộc chính trị
- Hệ thống ctri bao gồm: ĐCSVN, bộ máy N2, Mặt trận TQ VN và các
tổ chức thành viên ( Hội Phụ nữ, Cựu chiến binh, Đoàn Thanh Niên,
…) Trong bộ máy N2 bao gồm Chủ tịch nc, Quốc Hội, Chính Phủ, TưPháp ( Tòa án, viện kiểm sát) ĐCSVN là hạt nhân lãnh đạo, đề rađường lối, chư trương, mục tiêu; bộ máy N2 ban hành PL, đưa PL vàotrong đời sống và bảo vệ PL; các đoàn thể nhân dân và các tổ chứcchính trị XH có vai trò tham gia và giám sát các hđ của N2
- Bộ máy N2 nói chung và bộ máy HC nói riêng có 2 chức năng cơ bản :+ Bảo vệ lợi ích của giai cấp thống trị
+ Duy trì trật tư, lợi ích chung của XH
- HCC là bộ phận cấu thành hệ thống chính trị và thực hiện nhiệm vụ do
hệ thông chính trị đặt ra Phục vụ và thực hiện những nhiệm vụ do cấp
trên có thẩm quyền thuộc ngành mình chỉ đạo Tuy nhiên ở VN vẫn còn hiện tượng cơ quan không cùng lĩnh vực chỉ đạo cho cơ quan khác dẫn đến việc giải quyết công việc không thấu đáo, chồng chéo
- HCC là trung tâm của quyền lực chính trị Do vậy hiệu quả hoạt động
của hệ thống này quy định đến hiệu quả hđ của cả hệ thống chính trị( hiện nay vẫn còn tình trạng trì trệ trong quản lý HCC)
- HCC có tính độc lập tương đối về kỹ thuật và nghiệp vụ hành chính
Vd: Chủ tịch UBND thành phố HCM phê duyệt kế hoạch đào tạo và bồi dưỡng cán bộ công nhân viên chức nâng cao nguồn nhân lực cho
hệ thống chính trị của TP
- Nền HCC mang bản chất của N2 “ của dân, do dân và vì dân” dựa trên
cơ sở liên minh công nông và đội ngũ trí thức dưới sự lãnh đạo củaĐảng
- HCC ở VN là y.tố cấu thành hệ thống c.trị, (.) đó đảng là hạt nhân
l.đạo, các đoàn thể tổ chức xh đóng vai trò giám sát hđ của NN.
- QLHCC là y.tố q.trọng quyết định hiệu quả hđ q.lý NN của cả hệ
thống c.trị tuy nhiên trên thực tế khi ng dân có việc cần đến nhà nước,
db là các cơ quan hành chính để giải quyết các công việc như khai
Trang 3sinh, tử, hộ tịch, hộ khẩu, đất dai … vẫn vướng phải 1 bức tường vô hình: giấy tờ, thủ tục, cách giải quyết của quan liêu có thẩm quyền
Tính Pháp Quyền
- Nhà nước sử dụng pháp luật để quản lý tất cả các vấn đề xã hội vàhành vi con người và buộc mọi người phải tuân theo
VD
- Cq N2 và cán bộ công chức phải tuân thủ PL và coi PL là tối cao, k có
1 cq HC nào được hđ ngoài quy định của PL Hiện nay ở nước ta, docông tác kiểm tra giám sát chưa thực hiện hiệu quả nên việc cơ quanquản lý HCC lạm dụng chức quyền vi phạm pháp luật khá phổ biến
Vd: Tổng thanh tra dầu khí Lương Cao Khải, vụ phó vụ thanh tra nhận hối lộ trong khi thi hành công vụ
- Đảm bảo tính chính quy hiện đại của 1 bộ máy HC có kỉ luật, kỉ
cương Ở VN hiện nay chưa đáp ứng được điều này.
- Cán bộ công chức cần phải nắm rõ các VB PL quy định về trách
nhiệm quyền hạn để đảm bảo đúng thẩm quyền Tuy nhiên ở nước ta hiện nay, mặc dù cán bộ QLHCC ngày càng được nâng cao trình độ, nhưng ở nhiều nơi CBCC xử lý công vc k đúng PL gây thiệt hại cho dân
Vd: Vụ Bộ trưởng Bộ năng lượng Vũ Ngọc Hải về vc vi phạm chuyển
4500 tấn thép tải điện 500kV
- Nâng cao tính pháp quyền bằng cách kết hợp hài hòa giữa quyền lực
và uy tín, không ngừng nâng cao hiệu lực hoạt động của nền hànhchính
Nền HCC hoạt động trong khuôn khổ pháp lý , mọi công cụ đều côngkhai , minh bạch , xử lý thấu tình đạt lý sẽ nâng cao uy tín của nhà
nước ta Tuy nhiên hiện nay HCC vẫn còn lỏng lẻo , những “ con sâu làm rầu nồi canh ” đã làm a/h đến uy tín , danh dự của Đảng.
Tính liên tục, tương đối ổn định và thích ứng.
- QLHCC có tính liên tục, tương đối ổn định và thích ứng vì:
+ Nhiệm vụ của QLHCC là phục vụ dưới hình thức công cụ đv XH vàcông dân Đây là công vc hang ngày, thường xuyên và liên tục vì cácmối quan hệ XH và hành vi công dân đc PL điều chỉnh diễn ra thườngxuyên, liên tục Vì vậy, nền HCC pải đảm bảo tính liên tục tương đối
Trang 4ổn định để đảm bảo hoạt động k bị gián đoạn trong bất kì tình huốngnào.
+ Đối tượng và môi trường QLHCC có thể thay đổi nhanh chóng+ Ổn định trong 1 giai đoạn nhất định nếu ko sẽ mất niềm tin từ nhândân
- Hđộng HCC phải liên tục k ngừng nghỉ ( vì mang tính phục vụ)
+ Để đảm bảo cần phải thực hiện những kế hoạch liên tục ko đc làmđâu bỏ đấy, đánh trống bỏ dùi phải
+ Lưu trữ giấy tờ để dự báo tương lai
Vd: Chính quyền địa phương quản lý giấy tờ hộ khẩu, các chứng từ khác của người dân phải giữ từ khi sinh ra đến lúc mất đi; Bộ Khoa học đầu tư quản lý dự án nào đó pải quản lý ngay từ khi bắt đầu đi vào hoạt động đến lúc kết thúc
- Tính tương đối ổn định : KT – XH ngày càng phát triển đổi mới chonên các cơ quan QLHCC cũng chỉ mang tính tương đối, để dễ dàngthay đổi cho phù hợp với cơ chế thị trường đồng thời k ngừng nângcao năng lực của đội ngũ cán bộ công chức
Vd: sau khi ban hành luật thuế tndn số 09/2003/QH 11 ngày 17/6/2003 từ đó đến nay kinh tế, xh đã có nhiều sự thay đổi, phát triển
vì vậy QH đã thảo luận, ban hành luật thuế tndn số 14/2008/QH12 để phù hợp
- Tính thích ứng : Trong từng thời kì nhất định, đời sống KTXH luônchuyển biến không ngừng Do đó hoạt động QLHCC phải thích ứngvới hoàn cảnh thực tế xhội, với xu thế của thời đại để đáp ứng đượcnhững nhiệm vụ KT, CT, XH đề ra ngày 1 cao trong giai đoạn mới
VD: Có thể công chứng tại xã thay vì lên huyện;ngoài công chứng NN còn có công chứng tư nhân ; cấp hộ chiếu điện tử , ; chỉ thị 30 của thủ tướng CPhủ đã cắt giảm nhiều thủ tục rườm rà.
Tính chuyên môn hóa nghề nghiệp cao
• Vì:
- QLHCC là một hoạt động đặc biệt kết hợp giữa quản lí HC với quyền
lực PL để quản lí, tạo ra nhiều sản phẩm đặc biệt là các VB quản lí đểquản lí con người , do đó những nhà quản lý không chỉ là người làm
Trang 5việc cho NN; được sử dụng quyền lực của NN để quản lí mà còn phải
có trình độ chuyên môn sâu rộng và nghề nghiệp cao trên các lĩnh vựcđược phân công quản lý
- Đây là yêu cầu bắt buộc của 1 nền hành chính năng động và hiện đại
vì XH có nhiều vấn đề mà một cơ quan thì không thể QL hết được do
đó buộc phải phân chia các lĩnh vực với các cơ quan chuyện biệt
• Hoạt động của QLHCC có nội dung phức tạp và đa dạng, đòi hỏicác nhà hành chính phải có kiến thức XH, kiến thức chuyên môn sâurộng Những người làm trong cơ quan NN là những người thực thicông vụ, trình độ chuyên môn và nghiệp vụ của họ ảnh hưởng lớn đếnchất lượng công vụ, ảnh hưởng đến hiệu quả của việc thực thi cácquyêt định của hệ thống CT Phải quan tâm vấn đề chuyên môn vàquản lí của đội ngũ cán bộ, nâng cao năng lực của đội ngũ cán bộ là 1trong nhg nội dung quan trọng trong xây dựng nền hành chính hiện đạicủa VN hiện nay
• Thực trạng:
- Hiện nay ta đã có cải thiện trong chính sách tuyển dụng cán bộ công chức nhg hiệu quả thấp, công khai nhưng lại không minh bạch VD: Ở VN hiện nay có 3 cách tuyển công nhân viên chức:
+ Phân công công tác với các ngành quân đội
+ Xét tuyển: tốt nghiệp thủ khoa, cấp kinh phí cho du học sinh rồi về phục vụ đất nước
+ Thi tuyển: công khai môn thi, giờ thi.
- Chế độ đãi ngộ kém, điều kiện thăng tiến khó khăn nên chưa thu hút được nhân tài, nhiều cán bộ công chức đã ra nước ngoài làm kinh doanh hoặc làm cho tư nhân => chảy máu chất xám
VD: 18 quán quân Olympia chỉ có 2,3 người quay trở lại Việt Nam
Số còn lại sau khi học tập đã sinh sống và làm việc ngay tại các công
ty hàng đầu của Úc và các quốc gia khác.
- Làm trái ngành, trái nghề
• Giải pháp:
- Trong công tác tuyển dụng thực hiện tuyển theo vị trí;Chọn cán bộ
phải vừa “ hồng ” vừa “ chuyên”
Trang 6- Tạo nhiều điền kiện, chính sách kk những ng tài giỏi, chiêu mộ nhân
tài làm việc tại đất nước
- Giáo dục phổ cập chọn ngành nghề cho học sinh từ THPT
• HCC gồm hệ thống định chế theo thứ bậc chặt chẽ và thông suốt từ
TW đến địa phương mà trong đó cấp dưới phụ tùng cấp trên, nhận chỉthị, mệnh lệnh và chịu sự kiểm tra thường xuyên của cấp trên Mỗicấp, mỗi cơ quan, mỗi người làm trong cơ quan HCC hoạt động trongphạm vi thẩm quyền được giao theo nguyên tắc tập trung dân chủ
• Hệ thống cơ quan QLHCC tạo nên bộ máy HCC, có mối liên kếtchặt chẽ của các yếu tố cấu thành bộ máy, khi 1 trong các yếu tố đóvận hành không trôi chảy sẽ làm cho cả bộ máy ngừng hoạt động
• Để hệ thống QLHCC không phải là hệ thống quan liêu, cứng nhắccần phải có sự sáng tạo, linh hoạt của mỗi cấp, mỗi cơ quan
Tính không vụ lợi
• QLHCC có ý nghĩa phục vụ lợi ích XH và lợi ích nhân dân
• HCC tồn tại vì XH, bình an của đất nước không có những mục tiêuriêng của nền HC
• Tính XH, tính nhân dân làm cho QLHCC không vụ lợi, không vìlợi ích của riêng tổ chức mình
• Xây dựng như thế nào: Phải xây dựng một nền HCC trong sạchkhông vì lợi nhuận, không đòi hỏi người được phục vụ phải trả thùlao Đây là một trong những điểm khác biệt giữa QLHCC và QL hoạtđộng sản xuất kinh doanh
- Vấn đề này hiện vẫn còn nhiều bất cập: nhiều cán bộ lợi dụng chức
quyền sách , nhiễu dân, mang tính vụ lợi cá nhân, đi ngược lại với tínhkhông vụ lợi của QLHCC
Tính nhân đạo
Trang 7• Vì tôn trọng và bảo vệ lợi ích hợp pháp của nhân dân Đây là điểmxuất phát của hệ thống luật, thể chế, quy tắc thủ tục hành chính.( Bảnchất của NN là của dân, do dân, vì dân )
• Cán bộ công chức không được quan liêu, cửa quyền, hách dịch gâyphièn hà cho nhân dân khi thực thi công vụ Hiện nay thì hiện tượngnày vẫn còn phổ biến và là điểm yếu của nền QLHCC
- Phải tôn trọng con người, phục vụ nhân dân, lấy mục tiêu phát triển
XH làm động lực Hiện nay mặc dù đã có nhiều cải tiến trong QLHCCnhưng vẫn còn nhiều bất cập, hiện tượng cán bộ gây khó khăn chonhân dân còn phổ biến
- Cần đảm bảo cho mọi thành viên trong xã hội kể cả người chịu thiệt
cũng được đối xử công bằng trong nền KTTT
- VD: Thuế thu nhập cá nhân điều chỉnh giàu nghèo
+ Cho vay ưu đãi với DN, hộ gia đình
+ Chính sách an sinh, hỗ trợ người nghèo
+ Công chức NN (người có thu nhập thấp ) thêm 90k/tháng
+ Đào tạo nghề cho người lao động
2 Các nguyên tắc quản lý hành chính công?(6)
QLHCC dưới sự lãnh đạo của Đảng( ntac đảng lãnh đạo)
Cơ sở
cơ sở pháp lý:qdinh tai điều 4 hiến pháp năm 1992( sửa đổi 2013)Đảng CSVN là lực lượng duy nhất lãnh đạo nhà nc và nhân dân VN
cơ sở khoa học
- chế độ xhcn lenin nói: muốn xdung thành công CNXH thì phải có
đảng của giai cấp vô sản lãnh đạo( liên minh công nhân và tầng lớp trithức giai cấp khác
- nhất nguyên
cơ sở lịch sử: từ ngày Đảng ra đời mọi chiến thắng của dtoc ta đều gắnvới sự lãnh đạo của Đảng
Hình thức đảng lãnh đạo
Đảng lãnh đạo = dg lối, chủ trg, mục tiêu ptrien ktxh
VD: Cuộc vận động “học tập và làm việc theo tấm gương đạo đức của Bác Hồ”
Đảng đã tuyên truyền , chỉ đạo, kiểm tra việc chống quan liêu.
Trang 8Hình thức tuyên truyền: thi kể chuyện, đăng bài trên các website… mang lại hiệu quả về mặt tư tưởng và Đảng cần phải nắm rõ các hình thức thông qua hoạt động kiểm tra của mình.
VD: Đảng kêu gọi moị người cùng tham gia vào phong trào chống tham nhũng trong bộ máy NN.
Đảng lãnh đạo thông qua các tổ chức cán bộ, Đảng đào tạo, lựa
chọn, giới thiệu cán bộ cho cơ quan QLNN, lãnh đạo việc sắp xếp, phân bổ cán bộ chọn ra đội ngũ cán bộ ưu tú để tăng cường vai trò
lãnh đạo của Đảng, tạo lòng tin của nhân dân thực tế vẫn còn tình trạng chạy chức, chạy quyền.
Đảng định hướng công tác tổ chức bộ máy nhà nước
Đảng ktra, giám sát việc thực hiện đường lối của đảng thông qua các đảng viên trong bộ máy nhà nước
Phân định rõ ràng vai trò, chức năng lãnh đạo của Đảng và chức năng quản lí của cơ quan NN Trên thực tế, việc phân định
chưa rõ ràng, đôi khi Đảng còn làm thay đổi NN, can thiệp sâu vào hoạt động quản lí của NN
Nguyên tắc nhân dân làm chủ kiểm tra, giám sát, kiểm sát.
Được thể hiện trong điều 28 Hiến Pháp 2013 :” công dân có quyền tham gia, quản lí NN và XH, tham gia thảo luận các vấn đề chung của cả nước và địa phương, kiến nghị với cơ quan NN, biểu quyết khi NN tổ chức trưng cầu ý dân”
Trực tiếp:
- Tham gia quyết định các vấn đề quan trọng của quốc gia, dtộc khi NN tổ chức trưng cầu dân ý VD: Trưng cầu ý dân ở Mê Linh khi sát nhập Hà Nội…
- Thảo luận đóng góp ý kiến xây dựng những đạo luật, các quyết định quan trọng khác của NN hoặc địa phương
VD: Các dự thảo luật, các dựu án công bố với địa phương trên thông tin đại chúng để thu thập ý kiến người dân: dự án đường cao tốc, thành phố ven sông Hồng, đường hầm đi bộ xuyên làng Hồ Tây…
Luật đưa ra dưới dạng dự thảo, thu thập ý kiến và sửa đổi ban hành qua QH chứ không ban hành ngay Tuy hiên hiện nay chỉ
có dự thảo luật trưng cầu ý dân, việc trưng cầu ý dân còn mang
Trang 9tính hình thức, chưa hiệu quả và nhiều trường hợp là vô nghĩa ( quốc hoa)
- Thanh tra và kiểm tra các cơ quan quản lí NN, trong quá trình thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình VD: đăng kí cấp giấyphép, quản lí các dự án đầu tư, nhiệm thu các công trình…
- Thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo khi cơ quan NN và cán bộ công chức xâm phạm nhân quyền và lợi ích hợp pháp của người dân VD: giấy xét nghiệm giống nhau tại bệnh viện Hoài Đức…
Gián tiếp:
- Thông qua đại biểu dân cử Chúng ta đã thực hiện và nghĩa vụ bầu cử của mình, bầu ra người thực sự xứng đáng để đại diện cho nhân dân nêu ra ý kiến của mình Tuy nhiên việc bầu cử trên chỉ mang tính thủ tục: bầu nhưng không biết mình đã bầu cho ai, ảnh hưởng đến việc thực hiện quyền gián tiếp thông quađại biểu QH
VD : 2/3 đảng viên ko chuyên trách , tỷ lệ đảng viên cao , tỷ lệngoại đảng 8,72% nên khi đưa ra các chủ trương chính sách ko
Để đảm bảo sự tham gia quản lí của nhân dân có hiệu quả thì phải thể chế hóa các quyền đó một cách cụ thể, phát huy hơn nữa vai trò của các đại biểu nhdân và nâng cao hiệu quả
sự tham gia, ktra , giám sát của các đoàn thể nhdân vào quản
Trang 10- Tập trung là thống nhất mệnh lệnh cấp trên, cấp TW trong các vấn đề cơ bản và bản chất nhất
- Dân chủ là phân cấp, phân quyền QL tạo điều kiện cho cấp dưới chủ động trong thi hành nhiệm vụ
- Tập trung dân chủ có MQH tác động lẫn nhau Tập trung mà không dân chủ dẫn đến độc đoán Dân chủ mà không tập trung dẫn đến tùy tiện vô CP
Nội dung: Tập trung dân chủ thể hiện rất đa dạng trong mọi lvuc ,mọi cấp quản lý từ vấn đề tổ chức đến cơ chế vận hành , đó là qhetrực thuộc chịu trách nhiệm và báo cáo của cơ quan hcc trước cơ quan dân cử , giúp quyền dân chủ của nhân dân được hoàn thiện hơn , ngdan thực hiện quyền giám sát của mình 1 cách hữu hiệu , đảm bảo cho ndan tham gia tích cực vào công tác QLHCC
* Biểu hiện tập trung :
- Cấp TW giữ quyền thống nhất quản lý những vấn đề cơ bản
- Tổ chức bộ máy hcc , cơ quan hcc theo thứ bậc
- Thống nhất chủ trương , chính sách , chiến lược
- Thống nhất nội quy , quy chế
- Thực hiện chế độ mỗi cấp 1 thủ tướng và trách nhiệm cá nhân người đứng đầu ở tất cả các cấp chính quyền , cơ quan , đơn vị
* Biểu hiện dân chủ : Thực hiện phân cấp quản lý , giao quyền hạn , trách nhiệm cho các địa phương , các ngành trong tổ chức , quản lý nhằm phát huy trí tuệ tập thể trong công tác quản lý HCC
- Cấp dưới được tham gia thảo luận , góp ý kiến về những nội dung của quá trình quản lý
- Cấp dưới chủ động , sáng tạo , linh hoạt để hoàn thành nhiệm vụ được giao vsf chịu trách nhiệm trước cấp trên về kết quả thực hiện của mình
*Trong QLHCC không được: Cơ quan cấp trên làm thay, lấn sân vàothẩm quyền của cơ quan cấp dưới Thứ bậc trong QLHCC giúp cho việc giải quyết diễn ra thuận lợi hơn theo trình tự Trên thực tế rất nhiều cá nhân, tổ chức lợi dụng chức vụ, chức quyền của mình để can thiệp khá sâu vào chuyên môn của cấp dưới nên cơ quan cấp
Trang 11dưới không làm nhiệm vụ của mình nên không được trông chờ, ỷ lại vào cơ quan cấp trên
VD: Chỉ tiêu các trường ĐH, CĐ có quản lí của bộ GDĐT nên để các trường tự quản lí, nhất là khi áp dụng chế độ tự chủ về tài chính thì các trường cần được tự chủ về chỉ tiêu , học phí để có thể cân bằng thu chi thích hợp
Nguyên tắc pháp luật và tăng cường pháp chế:
- Cơ sở:
PL là hệ thống quy tắc mà NN sử dụng để làm công cụ quản lí con người và hành vi XH của con người, buộc con người phải tuân theo nhằm duy trì một trật tự khoa học
Pháp chế là các phương thức quản lí NN đối với XH trên cơ sở 1
hệ thống PL hoàn chỉnh có chất lượng tốt
- ND: QLNN bằng PL và pháp chế là nguyên tắc hiến định
HTHCC phải chấp hành luật và các qui định của QH, trong chức năng thực hiện quyền hành pháp, khi ban hành quyết định quản lí phải phù hợp với nội dung, mục đích của PL Mọi công chức phảinắm đc quyền lực, sử dụng đúng đắn, đảm bảo đúng đắn chức năng nhiệm vụ của mình
PL phải được chấp hành nghiêm chỉnh, đảm bảo mọi người bình đẳng trước PL cơ quan NN có những sai phạm cũng sẽ không đc
PL tha thứ, nên CQHCNN phải là tấm gương cho toàn XH Đảm bảo sự tin tg của toàn XH đối với công cụ Quản lí chu yếu của NN
+ Mở rộng dịch vụ tư vấn PL cho người dân, đặc biệt là đồng bàovùng sâu, vùng xa để nâng cao ý thức PL
Quản lí theo ngành và lãnh thổ
Trang 12 Là 2 mặt không thể tách rời trong QLHCC Mỗi ngành, mỗi nghề đều chịu sự quản lí của 1 cơ quan chuyên ngành nhất định nhưng
nó đứng ở 1 đơn vị lãnh thổ thì đồng thời chịu sự qản lí của cơ quan quản lí theo lãnh thổ trên địa bàn đó
Vd : HVTC thuộc Bộ tài chính , thuộc thành phố HN quản lý về ANXH
Quản lí theo ngành: quản lí nội bộ của ngành Đưa ra các chính sách, chương trình, mục tiêu để phát triển ngành đó
Quản lí theo lãnh thổ: thống nhất mục tiêu của các ngành vì mục tiêu chung của lãnh thổ
Nâng cao hiệu quả QLHCC phải kết hợp hài hòa giữa QL theo ngành và theo lãnh thổ
* Nguyên tắc công khai minh bạch: Nhằm đề cao và tôn trọng địa
vị pháp lý cảu cơ quan HCC trong XH thông qua việc các chủ thể này hoàn thành tốt chức năng , nhiệm vụ , quyền hạn được giao theo quy định của PL và nhu cầu XH
- Công khai trong qlhcc là việc cán bộ công chức hành chính có trách nhiệm cung cấp đầy đủ kịp thời và chính xác những thông tin chính thức có trong văn bản quản lý và phương thức thực hiện côngviệc của mình cho các đối tượng có liên quan đến việc thực hiện chức năng nhiệm vụ của mình theo thẩm quyền
- Minh bạch trong qlhcc là những thông tin cần thiết được cung cấpcho người dân dưới các hình thức phù hợp với đk kinh tế , xh , tập quán , trình độ , để họ dễ dàng tiếp cận, dễ khai thác sử dụng vào những mục đích hợp pháp
- Phải thực hiện ngtac này vì
+ Nước ta theo nguyên tắc dân chủ
+ Với phương châm “ dân biết dân làm dân bàn dân kiểm tra”
Trang 13+ Thực hiện đúng chủ trương “ dân biết dân làm dân bàn dân kiểmtra”
Vd: Người dân vẫn chưa được toàn quyền trong việc bầu cử Việcbầu cử vào những vị trí lãnh đạo hoặc đứng đầu 1 cơ quan hay đơn
vị nào đó đều có sự sắp xếp và cơ cấu từ trước và người dân khôngnắm được thông tin , việc thực hiện bầu cử chỉ là hình thức bên ngoài nên không mang tính khách quan , công khai và xác đáng.+ Phải công khai các hoạt động cho dân biết
VD : Các hoạt động về tài chính , thu chi NSNN
+ Phải quy định các hoạt động cần công khai cho dân biết tạo điều kiện thu hút đông đảo quẩn chúng nd tham gia kiểm tra giám sát hoạt động QLNN
Vd: Tuy nhiên ở VN hiện nay chưa luật hóa hết các quyền
+ Góp phần xây dựng hệ thống PL
Vd: Các quy chế công vụ được ban hành như : quy chế phát ngôn vàcung cấp thông tin cho báo chí , quy định về khai thác và sừ dụng dữliệu,
+Nâng cao tính khả thi của hệ thống VBPL
Vd: Nêu cao tinh thần trách nhiệm trong công tác xây dựng, thẩm định văn bản pháp luật, bảo đảm tính ổn định, khả thi của văn bản
là một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Bộ, ngành Tư pháp đặt ra trong năm 2019
3 Các hình thức quản lý hành chính công?
KN: Là sự biểu hiện về hoạt động quản lý của các cơ quan HC N2 trongviệc thực hiện các chức năng, thẩm quyền của tổ chức
Trang 14 Hình thức Pháp Lý: đc PL quy định cụ thể về ND, trình tự, thủ tục
- Ban hành VB quy phạm PL – đây là hình thức quan trọng nhất
+ Đề ra những quy tắc xử sự mang tính bắt buộc cung trong lĩnh vựcquản lý HCC, là cơ sở cho các hình thức còn lại
+ Quy định những nhiệm vụ, quyền hạn và nghĩa vụ cụ thể của cácbên tham gia
+ Các loại VB quy phạm PL do chủ thể QLHCC ban hành:
Nghị quyết, nghị định của Chính Phủ
Quyết định, chỉ thị, của Thủ tướng Chính Phủ
Quyết định, chỉ thị, thông tư của Bộ
Nghị quyết, thông tư liên tịch giữa cơ quan N2 có thẩm quyền
Quyết định, chỉ thị của UBND các cấp
- Ban hành VB áp dụng PL – Đây là hình thức chủ yếu nhất ban hành
trong từng tình huống cụ thể với từng đối tượng cụ thể Việc ban hành
VB áp dụng PL làm phát sinh, thay đổi hay chấm dứt những quan hệ
PL HC cụ thể
- Các hình thức ít mang tính pháp lý- Đây là hình thức Pháp lý quan
trọng của QLHCC Đc tiến hành khi phát sinh các điều kiện tương ứng
đc quy định trước trong quy phạm PL nhưng k cần ban hành VB ápdụng PL
+ Áp dụng biện pháp ngăn chặn và phòng ngừa vi phạm PL: ktra giấy
tờ xe, ktra giấy tờ kinh doanh
+ Đăng ký những sự kiện nhất định: giấy khai sinh, kết hôn
+ Hoạt động công chúng
Hình thức k pháp lý: được PL quy định những nguyên tắc khuôn khổ
chung để tiến hành Đó là hình thức hđ thuộc phạm vi chức năng, thẩmquyền theo PL cho chủ thể có thẩm quyền đc lựa chọn vc thực hiện đểbảo đảm tính chủ động, hiệu quả hoạt động
+ Hình thức hội nghị : Qua hình thức này , các nội dung hđ được thốngnhất về mục tiêu , điều phối về hoạt động VD : Hn ở cqnn có thẩm quyềnriêng, các đơn thư ,ý kiến góp ý là những hthuc ko pháp lý
+ Hình thức điều hành bằng các phương pháp kỹ thuật hiện đại : là việccác cqnn , cbcc áp dụng các phương tiện kỹ thuật hiện đại vào hđ quản lý
Trang 15hcc Ưu điểm là nhanh chóng , kịp thời còn hạn chế là khó bảo mật ,trình độ chuyên môn cao
Vd: hội nghị ở các cơ quan nhà nước thẩm quyền riêng, các đơn thư Ý kiến góp ý là hình thức k pháp lý vì nó k ban hành những quyết định có hiệu lực Tuy nhiên các nghị quyết, ý kiến này là căn cứ để thủ tướng đưa
ra những quyết định quản lý đúng đắn
Còn với các cơ quan nhà nước thẩm quyền chung thì hình thức hội nghị
là hình thức pháp lý vì luật quy định rõ về định kỳ và giá trị pháp lý của nghị quyết hội nghị
=>NX: Để thực hiện thẩm quyền hành chính theo chức năng, nhiệm vụ củamình đvs xh, các chủ thể HCC thực hiện rất nhiều hđ khác nhau và đc thể hiện ra bên ngoài dưới những h.thức nhất định Cần lựa chọn hình thức hđ thích hợp để đem lại hiệu quả cao
4 Yêu cầu đối với quyết định quản lý hành chính công?(2)
Quyết định QLHCC là kết quả của sự thể hiện ý chí quyền lực N2 của cq
HC có thẩm quyền , người có thẩm quyền, được ban hành trên cơ sở luật
và để thi hành luật theo thủ tục do PL quy định
- Đặc điểm của quyết định QLHCC:
+ Mang tính dưới luật
+ Được ban hành để thực hiện hoạt động chấp hành và điều hành
Yêu cầu hợp pháp:
Tính hợp pháp:
- Các quyết định QLHCC phải phù hợp vs nội dung và mục đích củaPL: nghĩa là các quyết định HCC ko đc trái vs Hiến pháp, luật vàv.bản pháp quy của cơ quan NN cấp trên
Trên thực tế, vẫn có những VB có ND vi phạm nguyên tắc của Hiến pháp, luật
Vd: Thông tư số 02 của Bộ Công An năm 2004 quy định mỗi người chỉ được đăng ký sở hữu 1 xe gắn máy Thông tư trái với quy định trong bộ Luật dân sự: k hạn chế về quyền sở hữu hợp pháp của công dân
- Các quyết định HC phải đc ban hành (.) phạm vi thẩm quyền củachủ thể HCC: nghĩa là mỗi chủ thể QLHCC nhất định chỉ có quyền
Trang 16ban hành quyết định giải quyết những vấn đề nhất định do PL giaocho, ko lạm quyền và lẩn tránh trách nhiệm
- Quyết định q.lý HCC phải đc ban hành xuất phát từ những lý doxác thực: nghĩa là chỉ khi nào (.) q.lý NN và đ.sống dân sự x.hiệncác nhu cầu, các sự kiện đc PL quy định cần phải ban hành thì cơquan NN có thẩm quyền mới ra quyết định
Vd: Khi trang mạng ( internet) phát triển mạnh thì Luật an ninh mạng mới được ban hành
- Quyết định QLHCC phải đc ban hành đúng h.thức và thủ tục do PL quy định VD: Thủ tục HC của VN: Thành lập DN: Từ 6 tháng đến
1 năm, qua 13 cửa Hiện nay đkí từ 5 đến 10 ngày đề án đơn giản hóa thủ tục HC
- Quyết định QLHCC phải có tính cụ thể và phù hợp với từng vấn
đề, từng đối tượng thực hiện: quyết định phải chỉ rõ cụ thể cácnhiệm vụ, th.gian, k.gian, chủ thể, phương tiện thực hiện quyếtđịnh phù hợp vs từng cấp q.lý
- Quyết định QLHCC phải đ.bảo tính hệ thống toàn diện: nội dungcủa quyết định phải tính đến các y.tố chính trị-k.tế-văn hoá -xh-anninh-quốc phòng; phải căn cứ vào mục tiêu trước mắt và lâu dài
VD : Vụ việc Formosa xả thải gây cá chết hàng loạt ở miền Trung năm 2016 Dù đã xử lý , khắc phục hậu quả nhưng vùng biển miền Trung đã không thể trở lại trạng thái nguyên vẹn như ban đầu
- Quyết định QLHCC phải đ.bảo kĩ thuật lập quy, tức ngôn ngữ, vănphong, cách trình bày phải rõ ràng, dễ hiểu, ngắn gọn, chính xác,
ko đa nghĩa
=>NX: Mọi quyết định QLHCC phải đc ban hành trên cơ sở PL và phảinhằm thực hiện PL Để các quyết định đó có khả năng thực thi cao trênthực tế và đem lại hiệu quả cao thì chúng phải phù hợp với thực tiễn cuộcsống, phù hợp với nguyện vọng của nhân dân và khả năng q/lý NN (.)từng giai đoạn cụ thể
5 Các nguyên tắc xây dựng và thực hiện thủ tục hành chính? Trang
Trang 17 KN: Thủ tục HC là trình tự về không gian, về thời gian về cáchthức tiến hành các công việc cơ quan QLHC NN trong việc giảiquyết các mối quan hệ giữa cơ quan với tổ chức và công dân
Nguyên tắc XD thủ tục HC:
- XD dựa trên cơ sở Luật, phù hợp với ND, mục đích của Luật nhằm
thực hiện Luật và bảo đảm pháp chế
Hiện vẫn còn thực tế là nhiều cơ quan chính quyền k có thẩm quyềnnhưng vẫn tự đặt ra các thủ tục HC gây rối loạn kỷ cương tạo đk chotham nhũng phát triển; hay CP đã yêu cầu bỏ các thủ tục HC nhưngcác ngành chức năng vì lợi ích cục bộ của mình vẫn k chịu thi hànhtriệt để
- Thủ tục HC phải được ban hành phù hợp với yêu cầu công việc và
thực tế khách quan của sự phát triển KTXH
- XD đảm bảo đơn giản, dễ hiểu, công khai thuận tiện cho việc thực
- Thực hiện thủ tục HC phải đảm bảo chính xác, nghiêm minh
Các cơ quan công chức khi tiến hành thủ tục hành chính phải cung cấpnhững thông tin tư liệu cần thiết để việc thực hiện thủ tục được thuận lợichính xác
- Các bên tham gia thủ tục HC bình đẳng trước Pháp Luật
Các cơ quan NN phải quan tâm đến quyền và lợi ích hợp pháp của tổchức và công dân khi đề nghị đủ đk do Luật quy định
vd: Cán bộ qlhcc vi phạm cũng bị xử phạt bình thường
- Các cq NN phải giải quyết nhanh chóng gọn nhẹ các yêu cầu của
người dân, tránh tình trạng lợi dụng sơ hở của thủ tục HC gây phiền hàsách nhiễu dân
Trang 18Tránh tình trạng yêu cầu của cá nhân tổ chức khi gửi đến cơ quan NN
k đc giải quyết kịp thời mặc dù thủ tục đã đầy đủ và chính xác
Vd: Mô hình “ Một cửa, một dấu”
6 Nội dung quản lý hành chính công đối với doanh nghiệp?(5) trang 153
KN: Doanh nghiệp là tổ chức kinh tế có tên riêng, có tài sản, có trụ sởgiao dịch ổn định, được đăng ký kinh doanh theo quy định của PL nhằmmục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh
Nội dung QLHCC đối với DN:
- Ban hành, phổ biến và hướng dấn thực hiện các VBPL về DN và
VBPL có liên quan nhằm tạo ra môi trường pháp lý cho các DN hđ vàbảo đảm các DN tuân thủ đúng các quy định của PL trong quá trìnhhoạt động
Vd: Quản lý các tập đoàn tư nhân còn hạn chế Việc qly kinh doanh vốn NN chưa có luật để xử lý những vi phạm của Vinashin.
- Tổ chức đăng ký kinh doanh; hướng dẫn việc đăng ký kinh doanh bảo
đảm thực hiện chiến lược, quy hoạch và kế hoạch định hướng pháttriển KT-XH
VD: Đánh giá việc đăng ký kinh doanh ở VN: Trước khi có Luật DN
2005 có hiệu lực thì thời gian đki kinh doanh từ 6 tháng đến 1 năm, phải đi qua 13 cửa cộng với các khoản chi phí ngoài lề Nhưng sau đó
đề án 30 về đơn giản hóa thủ tục hành chính kéo theo đó là sự ra đời của các nghị định: Nghị định 88/2006/NĐ-CP; Nghị định 43/2010/NĐ-CP: qui định đkí kinh doanh qua mạng thì việc đkí kinh doanh dra thuận tiện, nhanh gọn song khâu hậu kiểm còn kém, có đến hơn 1000 DN ảo biến mất (.) t.gian qua
- Tổ chức cá c hoạt động đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ, nâng cao đạo
đức kinh doanh cho người quản lý DN; phẩm chất chính trị, đạo đức,nghiệp vụ cho cán bộ quản lý N2 đối với DN; đào tạo và XD đội ngũcông nhân lành nghề
VD: Các trường đh-cđ có chuyên ngành qly DN , các lớp bồi dưỡngngắn và dài hạn , các buổi đối thoại với DN
- Thực hiện chính sách(6) ưu đãi đối với DN theo định hướng và mục
tiêu của chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triển KT-XH:
Trang 19+ XD và tổ chức thực hiện chính sách ưu đãi đối với DN theo địnhhướng ưu tiên của N2 trong từng thời kỳ, như: cho vay ưu đãi, bảolãnh tín dụng, hỗ trợ lãi suất đầu tư, miễn giảm thuế…
VD : Tỉnh LS thu hút đầu tư bằng cách chính sách ưu đãi như hỗ trợcông tác giải phóng mặt bằng, ưu đãi thuế và giá đất…
+ XD và tổ chức thực hiện chính sách trợ cấp, trợ giá đối với DN thamgia thực hiện các nhiệm vụ hoạt động công ích, quốc phòng, an ninh,phòng chống thiên tai hoặc cung cấp sản phẩm dịch vụ theo chínhsách giá của NN
Các DN này hđ k tạo ra lợi nhuận vì vậy cần có sự trợ cấp giá từ phía
NN để duy trì hđ, vd: trợ giá cho ngành điện, xe bus với 2 tp lớn là
Trong sx KD, thông tin thị trường các yếu tố quan trọng giúp DN chủđộng điều chỉnh phương án sx, KD phù hợp nâng cao hiệu quả sx KD
NN ta đã tổ chức các cuộc hội thảo đưa ra các thông tin tư vấn hữu íchcho các DN
Vd: DN xuất khẩu tôm sang Australia k nên xuất khẩu tôm tươi màxuất khẩu tôm đã chế biến
+ Phát triển kết cấu hạ tầng KT-XH Quản lý và phát triển các loại thịtrường để tạo ra môi trường thuận lợi cho sự phát triển của các DN,như: Thị trường hang hóa, thị trường vốn, thị trường chứng khoán, thịtrường sức lao động…
+ Thực hiện tư vấn, hỗ trợ pháp lý cho các DN , đặc biệt là các DN có
hđ KT ngoại
VD:UBND tỉnh Đồng Nai thực hiện kế hoạch hỗ trợ pháp lý cho
DN thông qua việc khai thác cơ sở dữ liệu , XD tài liệu , phổ biến các văn bản QPPL