TIỂU LUẬN TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP XÂY LẮP: VỐN VÀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHI PHÍ SỬ DỤNG VỐN CỦA DOANH NGHIỆP

VỐN VÀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHI PHÍ SỬ DỤNG VỐN CỦA DOANH NGHIỆP B. CHI PHÍ VỐN VỐN VÀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHI PHÍ SỬ DỤNG VỐN CỦA DOANH NGHIỆP B. CHI PHÍ VỐNVỐN VÀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHI PHÍ SỬ DỤNG VỐN CỦA DOANH NGHIỆP B. CHI PHÍ VỐN

Bài thuyết trình

TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP

Đề tài: VỐN VÀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHI PHÍ SỬ DỤNG VỐN CỦA DOANH NGHIỆP

1

Nhóm 05

Nội dung thuyết trình

thành lập doanh nghiệp và tiến hành

hoạt động sản xuất kinh doanh

4

A NGUỒN VỐN

• Vốn tự có là nguồn vốn ổn định và luôn tăng trưởng

trong quá trình hoạt động

• Vốn tự có chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng nguồn vốn

kinh doanh, tuy nhiên nó lại giữ một vai trò rất quan

trọng

1 Vốn tự có:

Đặc điểm:

5

A NGUỒN VỐN

2 Vốn chủ sở hữu:

Khái niệm:

Vốn chủ sở hữu là các nguồn vốn

thuộc sở hữu của chủ doanh nghiệp

và các thành viên trong công ty liên

doanh hoặc các cổ đông trong các

công ty cổ phần

7

A NGUỒN VỐN

Đặc điểm:

• Phản ánh số liệu và tình hình tăng, giảm các loại nguồn vốn

thuộc sở hữu của chủ DN, của các thành viên góp vốn trong

công ty

• Do chủ DN và các NĐT góp vốn hoặc hình thành từ kết quả kinh doanh, do đó nguồn vốn chủ sở hữu không phải là một

khoản nợ

• Một DN có thể có một hoặc nhiều chủ sở hữu vốn

• Nguồn vốn chủ sở hữu bao gồm vốn đóng góp của các NĐT để thành lập mới hoặc mở rộng DN

• Chủ sở hữu vốn của DN có thể là Nhà nước, cá nhân hoặc các

tổ chức tham gia góp vốn, các cổ đông mua và nắm giữ cổ

phiếu

8

2 Vốn chủ sở hữu:

3.Vốn pháp định:

• Vốn pháp định do Cơ quan có thẩm quyền ấn định, mà nó

được xem là có thể thực hiện được dự án khi thành lập doanh

nghiệp

• Vốn pháp định sẽ khác nhau tùy theo lĩnh vực, ngành nghề

kinh doanh

10

pháp định thì mới được thành lập và hoạt động kinh doanh

• Chỉ một số ngành nghề kinh doanh mà việc kinh doanh ảnh hưởng tới

tài chính, tiền tệ, hoặc nhằm bảo về lợi ích của người thứ 3 ví dụ như:

kinh doanh tài chính, ngân hàng, bất động sản, đòi nợ … thì pháp luật

mới yêu cầu có vốn pháp định.

• Vốn pháp định luôn nhỏ hơn hoặc bằng Vốn điều lệ của doanh nghiệp.

11

3 Vốn pháp định

A NGUỒN VỐN

4 Vốn điều lệ

Khái niệm:

Là số vốn do các thành

viên, cổ đông góp hoặc

cam kết góp trong một thời

hạn nhất định và được ghi

vào Điều lệ công ty

12

A NGUỒN VỐN

Đặc điểm:

• Tài sản góp vốn có thể là tiền Việt Nam, ngoại tệ tự do chuyển đổi, vàng, giá trị quyền sử dụng đất, giá trị quyền sở hữu trí tuệ, công nghệ, bí quyết kỹ thuật…

• Góp vốn điều lệ là sự cam kết mức trách nhiệm vật chất của các thành viên với khách hàng, đối tác

• Tỷ lệ góp và số vốn do các nhà đầu tư tự quyết định lấy tùy theo năng lực thực tế cũng như quy mô ngành nghề kinh doanh

của công ty.

• Khi đăng ký kinh doanh nhà đầu tư tự đăng ký số vốn điều lệ

• Vốn điều lệ phải lớn hơn hoặc bằng vốn pháp định

13

4 Vốn điều lệ

02 01

Là cơ sở để phân chia lợi nhuận cũng như rủi

ro trong kinh doanh đối với các thành viên góp vốn.

Là sự cam kết mức trách nhiệm bằng vật chất của các thành viên với khách hàng, đối tác, cũng như đối với doanh nghiệp

Là vốn đầu tư cho hoạt động của doanh nghiệp

Ý nghĩa:

4 Vốn điều lệ:

A NGUỒN VỐN

14

A NGUỒN VỐN

Khái niệm:

5 Vốn vay:

Là vốn được giao dịch giữa bên

cho vay và bên đi vay, trong đó

bên cho vay chuyển giao tài sản

cho bên đi vay sử dụng trong một

thời hạn nhất định theo thỏa thuận,

bên đi vay có trách nhiệm hoàn trả

vô điều kiện vốn gốc và lãi cho

bên cho vay khi đến hạn thanh

toán

15

Đ Ảm bảo nguyên tắc cung

Phân biệt vốn chủ sở hữu và vốn điều lệ

17

• Vốn điều lệ chỉ ghi con số có tính chất đăng kí

• Vốn chủ sở hữu, qua quá trình vận hành của doanh

nghiệp, các khoản lãi/lỗ có thể làm thay đổi phần lãi

giữ lại khiến cho vốn chủ sở hữu trên thực tế thay

đổi

B CHI PHÍ VỐN

Khái niệm:

18

Chi phí sử dụng vốn có bản chất là chi phí cơ

hội của việc sử dụng vốn Nó được đo bằng số

lợi nhuận kỳ vọng đạt được trên nguồn vốn

huy động để không làm giảm bớt lợi nhuận

chủ sở hữu và được hình thành theo đúng

quan hệ cung cầu trên thị trường

Là cầu nối quan trọng

giữa các quyết định

đầu tư dài hạn của

một doanh nghiệp với

việc gia tăng giá trị

tài sản của các chủ sở

hữu.

Yếu tố vô cùng quan trọng khi ra quyết định liên quan đến huy động nguồn vốn.

Là cơ sở để lựa chọn

dự án đầu tư nào sẽ làm tăng giá trị của doanh nghiệp.

B CHI PHÍ VỐN

Ý nghĩa:

19

B CHI PHÍ VỐN

1 Chi phí sử dụng vốn vay:

Khái niệm:

Chi phí sử dụng nợ vay được hiểu là lãi

tiền vay và các chi phí khác phát sinh

liên quan trực tiếp đến các khoản vay

của doanh nghiệp

Chi phí sử dụng nợ là một tỷ lệ hiệu quả

đánh giá đúng những gì công ty phải trả

cho các khoản nợ hiện tại của mình

20

21

Chi phí sử dụng vốn vay trước thuế

Chi phí sử dụng vốn vay sau thuế

Là lãi suất tiền vay mà DN phải trả cho người cung cấp vốn trên

phần nợ mới của DN, chứ không phải nợ đang tồn tại

Khi DN vay nợ, chi phí lãi vay được tính vào chi phí trước khi

tính thuế TCDN nên chi phí sử dụng vốn vay cần được tính sau

thuế

Phân loại:

1 Chi phí sử dụng vốn vay:

B CHI PHÍ VỐN

1 Chi phí sử dụng vốn vay:

a Chi phí sử dụng vốn vay trước thuế:

Đối với khoản nợ vay ngắn hạn:

rd = (1 + i/n)n - 1

Trong đó:

: Chi phí sử dụng vốn vay

n : Số kì tính lãi trong năm

i: Lãi suất tiền vay một năm

23

Ví dụ:

Công ty ABC vay ngân hàng 100 triệu đồng lãi suất 12%/

năm, cứ 3 tháng trả lãi 1 lần

Chi phí sử dụng số vốn này trước thuế là bao nhiêu?

Chi phí sử dụng số vốn này trước thuế là:

= - 1 = 12,55%

1 Chi phí sử dụng vốn vay:

a Chi phí sử dụng vốn vay trước thuế:

Đối với khoản nợ vay dài hạn:

- 1

Vốn vay thực tế được dùng vào SXKD (số tiền vay còn lại

sau khi trừ chi phí liên quan đến việc vay).

• Nếu thanh toán theo định kỳ thì:

aj : số tiền thanh toán theo định kỳ trong kỳ thứ j

Cph : chi phí phát hành trái phiếu Thông thường bao gồm chi phí in ấn trái phiếu, chi phí quảng cáo và chi phí hoa hồng Và thường thì chi phí này chiếm tỷ trọng khá lớn trong tổng giá

phát hành

T : số năm khấu hao phát hành trái phiếu (T<= n)

26

Ví dụ:

Doanh nghiệp phát hành 100.000 trái phiếu mệnh giá 1.000.000 đồng/trái phiếu, giá phát hành bằng mệnh giá, chi phí phát hành (bao hoa hồng ngân hàng, chi phí quảng cáo,…) là

60.000 đ/trái phiếu Lãi 9%/năm trả vào cuối mỗi năm Thời hạn của trái phiếu là 10 năm và chi phí phát hành sẽ khấu hao trong 5 năm

Hỏi chi phí sử dụng vốn của DN này là bao nhiêu?

27

Đáp án

Áp dụng công thức và sử dụng phương pháp nội suy:

Theo chính sách định kỳ trả lãi, đáo hạn hoàn vốn gốc thì:

rd = 9,22%

Theo chính sách trả nợ dần đều theo định kỳ thì:

rd = 9,32%

28

: Chi phí sử dụng vốn vay sau thuế thu nhập DN.

: Chi phí sử dụng vốn vay trước thuế

: thuế suất, thuế thu nhập doanh nghiệp

29

Ví dụ:

DN hợp đồng một khoản vay 100.000.000 đồng, phải trả hằng năm cả vốn lẫn lãi 30.000.000 đồng Thuế suất thuế TNDN là 28% Trả trong 5 năm là hết, lần trả đầu tiên là một năm sau

khi vay Vậy chi phí sử dụng vốn vay sau thuế là bao nhiêu?

30

Ta có V v = 30*[1-(1+r d ) -5 ]/r d = 100 (triệu đồng)

Dùng nội suy ta được r d = 15,24%

Khi đó r d * = r d (1-t’) = 15,24% (1-28%)= 10,973%

B CHI PHÍ VỐN

2 Chi phí sử dụng vốn chủ sở hữu:

Khái niệm:

Chi phí vốn chủ sở hữu được

xác đinh bằng mức sinh lời

kỳ vọng đối với vốn chủ sở

hữu trong quá khứ hoặc trong

tương lai dựa trên tỷ lệ lãi

vay và mức kỳ vọng của thị

trường

31

32

CP cổ phiếu thường

CP lợi nhuận giữ

Phân loại CP vốn chủ sở hữu

33

CP cổ phiếu thường

Chi phí lợi nhuận giữ lại là tỷ lệ cổ tức

mà cổ đông yêu cầu đối với dự án DN đầu tư bằng lợi nhuận giữ lại.

CP cổ

phiếu ưu

đãi

CP lợi nhuận giữ

lại

Phân loại CP vốn chủ sở hữu

34

CP cổ

phiếu ưu

đãi

CP lợi nhuận giữ

lại

CP cổ phiếu thường

Vốn huy động bằng phát hành cổ phiếu mới phải sử dụng sao cho cổ tức của các cổ đông cũ ít nhất không bị giảm.

Phân loại CP vốn chủ sở hữu

35

B CHI PHÍ VỐN

2 Chi phí sử dụng vốn chủ sở hữu:

a Chi phí cổ phiếu thường:

Chi phí cổ phiếu thường đang lưu hành:

Đặc điểm của cố phiếu là không có thời hạn thanh toán nên có thể xem giá của cổ phiếu bằng hiện giá của tất cả các khoản tiền thu được trong tương lai Như vậy, giá cổ phiếu được tính như sau:

𝑷 𝒐= ∑

𝒋=𝟏

∞

𝑰 𝒋 ( 𝟏+𝒓 )− 𝒋

: Thị giá của cố phiếu thường đang lưu hành

r : Giá sử dụng cổ phiếu thường

: Lợi tức cổ phiếu trong năm thứ j (j = 1,2,…,n)

36

B CHI PHÍ VỐN

Chi phí cổ phiếu thường đang lưu hành:

• Nếu chính sách phân phối cổ tức của doanh nghiệp ổn định,

tức là = = … = thì giá cổ phiếu sẽ là:

= =

r =

37

B CHI PHÍ VỐN

Chi phí cổ phiếu thường đang lưu hành:

• Trường hợp lợi tức cổ phần ban đầu là tăng đều đặn trong các

( 𝟏+ 𝒓 )𝒏 + …

𝒓 − 𝒈 Hay: r =

Chú ý:

• Có nhiều quan điểm khác nhau về tính tỷ lệ tăng trưởng cổ tức kỳ vọng g.

• Giá sử dụng vốn chủ sở hữu luôn luôn là sau thuế, bởi vì lợi tức cổ phần chỉ được phân phối sau khi đã nộp thuế thu nhập DN xong.

38

Ví dụ:

39

• Giá hiện hành mỗi cổ phiếu thường của công ty cổ phần Thiên

Phát là 200.000 đồng Trong năm kế hoạch, thu nhập mỗi cổ

phiếu (EPS) của công ty dự kiến 30.000 đồng.

• Nếu công ty chia hết số thu nhập trên cho cổ đông thì giá sử

dụng vốn của công ty là: nhưng các năm sau nữa cổ tức không

hy vọng tăng.

• Nếu công ty dự định sẽ chia cổ tức là 20.000đồng/cổ phiếu

Phần còn lại (10.000đồng/cổ phiếu) dung để tái đầu tư thì giá

sử dụng vốn của công ty vẫn là 15% ( Trong đó, tỷ lệ tăng cổ

tức kì vọng trong tương lai là Nếu trong tương lai cổ tức tăng

thấp hơn 5% thì cổ đông sẽ yêu cầu công ty chia hết số cổ tức

để lại

B CHI PHÍ VỐN

Mô hình định giá tài sản (CAPM):

Lãi suất sinh lời yêu cầu của nhà đầu tư vào một chứng

khoáng là với hệ số bê-ta tương ứng được xác định theo mô

hình CAPM như sau:

𝒓𝒆= 𝒓 𝒇 + ( 𝒓 𝑴 − 𝒓 𝒇 ) 𝜷

: Lãi suất phi rủi ro.

: Tỷ suất sinh lợi thị trường.

: Hệ số đo lường rủi ro của các loại chứng khoán- Rủi ro hệ

thống của tài sản đầu tư so với rủi ro bình quân của thị trường.

: lãi suất đền bù rủi ro thị trường.

40

B CHI PHÍ VỐN

Ưu nhược điểm của mô hình CAPM

Ưu điểm : Mô hình CAPM là đơn giản và có thể ứng dụng trên

thực tế.

Nhược điểm :

- Chỉ xác định Beta trong hiện tại mà thôi

- Dựa vào quá nhiều giả định trong thực tế không có đầy đủ giả

định như thế.

- Các ước lượng beta từng cho thấy beta không ổn định theo thời

gian

- Có các nhân tố khác ngoài lãi suất phi rủi ro và rủi ro hệ thống

được sử dụng để xác định tỷ suất sinh lợi mong đợi của hầu hết

các chứng khoán.

- Các nhà đầu tư không hoàn toàn bỏ qua rủi ro không hệ thống.

41

Ví dụ:

Giả sử rằng lợi nhuận giữ lại/cổ phiếu thường của công ty ABC có hệ số bêta là 1,2 ;100% vốn là vốn chủ sở hữu Lãi suất phi rủi ro là 5% và tỷ suất sinh lợi thị trường là 11% Nếu toàn bộ vốn được tài trợ bằng lợi nhuận giữ lại thì chi phí lợi nhuận giữ lại là bao nhiêu ?

B CHI PHÍ VỐN

Chi phí cổ phiếu thường mới phát hành:

Phát hành thêm cổ phiếu, doanh nghiệp tốn thêm một số chi phí như in ấn, quảng cáo, hoa hồng ngân hàng … Các chi phí này gọi là chi phí phát hành, và phụ thuộc vào số lượng cổ phiếu phát hành.

Ví dụ:

Công ty NBC vừa trả cổ tức cho các cổ phiếu thường là

50.000đồng/cổ phiếu Năm nay công ty dự tính phát hành 100.000

cổ phiếu mới để tang vốn kinh doanh, thị giá cổ phiếu của công ty hiện nay là 420.000 đồng, chi phí phát hành dự kiến khoảng 4% so với thị giá, cổ tức trả trong các năm qua luôn tăng 5% và dự kiến sẽ tăng cùng tốc độ như thế trong tương lai.

Như thế, giá sử dụng cố phiếu mới phát hành sẽ là:

Trong đó, cổ tức trả trong năm sau là: 50.000(1+5%)= 52.500đ

44

B CHI PHÍ VỐN

Chi phí cổ phiếu thường mới phát hành:

Chú ý:

Tuy nhiên, để đơn giản trong việc tính toán, nếu biết giá sử

dụng vốn cổ phiếu thường đang lưu hành thì giá sử dụng vốn

cổ phiếu mới phát hành có thể tính gần đúng như sau:

𝟏− 𝒕

: Giá sử dụng vốn cổ phiếu thường đang lưu hành

trước khi phát hành cổ phiếu mới (giá cũ).

45

Ví dụ:

Giá sử dụng vốn thường của công ty XYZ hiện hành là

12%, công ty đang phát hành cổ phiếu thường mới, dự kiến

chi phí phát hành khoản 14,3% Giá cổ phiếu này sau khi

B CHI PHÍ VỐN

2 Chi phí sử dụng vốn chủ sở hữu:

b Chi phí lợi nhuận giữ lại:

Giá của khoản lãi để lại không thấy rõ, đây là loại chi phí ngầm và có thực Nó giống như nguồn vốn từ các cổ phần

tăng thêm nhưng không phát hành cổ phiếu mới, tức là khoản này được coi như bằng với các khoản lãi của các cổ đông đòi hỏi với các cổ phiếu của họ (bằng với giá cổ phiếu thường)

𝒓 𝒆= 𝑰𝟏

𝑷𝒐 + 𝒈

Tức là:

47

B CHI PHÍ VỐN

2 Chi phí sử dụng vốn chủ sở hữu:

c Chi phí cổ phiếu ưu đãi:

• Cổ phiếu ưu đãi là sự lai tạp giữa cổ phiếu thường và

trái phiếu Được nhận lợi tức cổ phần cố định hàng năm

Là chứng từ thể hiện quyền sở hữu đối với DN, không

có sự đảm bảo hoàn trả giá trị cổ phần (vô hạn) cho

người giữ cố phiếu.

• Do vậy, chi phí cổ phiếu ưu đãi được xác định:

𝒓 𝒆 = 𝑰

𝑷𝒃

48

B CHI PHÍ VỐN

CT :

hay

Trong đó:

P0- giá hiện tại của CP.

Di- cổ tức mong đợi được trả cuối năm thứ i rs- chi phí vốn cổ phiếu thường.

Phương pháp luồng tiền chiết khấu

Phương pháp luồng tiền chiết khấu là phương pháp xác định giá trị

của doanh nghiệp ở thời điểm hiện tại bằng cách chiết khấu các

dòng thu nhập của doanh nghiệp trong tương lai về hiện tại với một

mức lãi suất chiết khấu hợp lí.

49

Phương pháp xác định chi phí lợi nhuận không chia:

2 Chi phí sử dụng vốn chủ sở hữu:

- Đáp ứng được thông tin của các nhà đầu tư khi họ tiếp cần 1 DN và có

mục đích đầu tư mua bán.

- Đánh giá chính xác nhất giá trị của 1 DN trong khi lượng hóa được các yếu

tố tác động đến gái trị thực của DN như doanh thu,chi phí,vốn đầu tư…

50

B CHI PHÍ VỐN

Nhược diểm:

- Trong quá trình định giá của DN,phương pháp này

tốn nhiều thời gian do việc xác định các đại lượng

như tỷ lệ chiết khấu,tốc độ tăng trưởng,chu kì đầu tư

rất phức tạp và mang tính chuyên môn,đòi hởi kinh

nghiệm định giá.

- Không phù hợp với các doanh nghiệp vừa và nhỏ có

chiến lượt kinh doanh không rõ ràng và tỉ suất sinh lời

không cao,mang tính lý thuyết

51

B CHI PHÍ VỐN

3 Chi phí sử dụng vốn bình quân:

Giá bình quân của vốn đầu tư trong doanh nghiệp phụ thuộc

vào 2 yếu tố: Giá sử dụng từng nguồn vốn và tỷ trọng từng

nguồn vốn

: Tỷ trọng từng nguồn vốn j được sử dụng trong kỳ.

: Giá sử dụng của từng nguồn vốn j sau thuế.

Chú ý:

Khi tính giá sử dụng vốn bình quân luôn luôn phải sử dụng giá sau khi nộp thuế TNDN cho mọi nguồn vốn.

52

Ví dụ:

Công ty ABC có cơ cấu tài chính như sau:

Nguồn vốn Số tiền Tỷ trọng (%) Giá sử dụng (%)

Lãi suất thị trường

B CHI PHÍ VỐN

4 Chi phí sử dụng vốn biên tế:

• Chi phí sử dụng vốn biên tế là giá phải trả cho một đồng vốn

tăng thêm khi vượt quá 1 mức nào đó làm cho giá sử dụng

vốn bình quân tăng lên.

• Tại điểm làm cho giá bình quân tăng lên được gọi là điểm gãy

BP: Điểm gãy : Số vốn của nguồn j dung để tài trợ cho dự án mới.

: Tỷ trọng của nguồn vốn j.

• Giá sử dụng vốn biên tế có thể được xem là mức chiết khấu

tối thiểu hợp lí dùng để thẩm định dự án đầu tư

Ví dụ:

• Công ty ABC có cơ cấu vốn tối ưu như sau: (đvt: triệu đồng)

NGUỒN VỐN SỐ TIỀN TỶ TRỌNG GIÁ SỬ DỤNG

-Công ty có nhu cầu đầu tư vào một dự án mới, vốn đầu tư là

9.000 triệu đồng, IRR = 14%, lãi vay so với trước không thay

đổi, chi phí phát hành cổ phiếu mới là 14,3%

56

Tại điểm 5.000 triệu đồng gọi là điểm gãy.

Khi sử dụng trên số 5.000 triệu đồng thì công ty phải phát hành thêm cổ phiếu mới.

Và chi phí sử dụng vốn cổ phiếu mới là:

ṝ = = 14%

Do đó giá sử dụng vốn bình quân của công ty sẽ là:

WACC= ṝ = (0,4*7,5%) + (0,6*14%) = 11,4%

57