SKKN GIÁO dục GIỚI TÍNH, PHÒNG TRÁNH xâm hại CHO học SINH lớp 5

Từ những lí do trên, tôi đã mạnh dạn nghiên cứu đề xuất “ Giáo dục giới tính, phòng tránh xâm hại cho học sinh lớp 5” với mục đích giúp học sinh nhận biết được những thay đổi về tâm, sin

PHÒNG GD&ĐT NGHĨA HƯNG

TRƯỜNG TIỂU HỌC XÃ NGHĨA HỒNG



BÁO CÁO SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM GIÁO DỤC GIỚI TÍNH, PHÒNG TRÁNH XÂM HẠI CHO HỌC

SINH LỚP 5

Tác giả: Nguyễn Thị Xuân

Trình độ chuyên môn: Cao đẳng sư phạm

Chức vụ: Giáo viên

Nơi công tác: Trường Tiểu học xã Nghĩa Hồng

Nghĩa Hồng, ngày 10 tháng 5 năm 2021

THÔNG TIN CHUNG VỀ SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

1 Tên sáng kiến kinh nghiệm: Giáo dục giới tính, phòng tránh xâm hại cho

học sinh lớp 5

2 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến kinh nghiệm: Giáo dục lồng ghép trong các môn

học

3 Thời gian áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:

Từ ngày 05 tháng 09 năm 2020 đến ngày 10 tháng 05 năm 2021

4 Tác giả:

Họ và tên: Nguyễn Thị Xuân

Nơi thường trú: Xã Hoành Sơn – Giao Thủy – Nam Định

Trình độ chuyên môn: Cao đẳng sư phạm

Chức vụ công tác: Giáo viên dạy lớp 5

Nơi làm việc: Trường Tiểu học Nghĩa Hồng

Địa chỉ liên hệ: Nghĩa Hồng – Nghĩa Hưng – Nam Định

Điện thoại: 0328536609

5 Đồng tác giả (nếu có)

Họ và tên:

Năm sinh:

Nơi thường trú:

Trình độ chuyên môn:

Chức vụ công tác:

Nơi là việc:

Địa chỉ liên hệ:

Điện thoại:

6 Đơn vị áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:

Tên đơn vị: Trường Tiểu học Nghĩa Hồng

Địa chỉ: Nghĩa Hồng – Nghĩa Hưng – Nam Định

Điện thoại: 0328536609

PHẦN I: PHẦN MỞ ĐẦU

I LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Xã hội ngày càng phát triển kéo theo cách ứng xử của con người với conngười nói chung và người lớn đối với trẻ em nói riêng có nhiều biểu hiện lệchchuẩn, trong đó có những hành vi có dấu hiệu xâm hại tình dục Đau lòng thay, trẻ

em cũng không biết, người thân cũng không hay, mọi thứ cứ kéo dài cho nhữngcon yêu râu xanh có cơ hội ra tay tiếp diễn Cuối cùng, trẻ em là người thiệt thòi vìnhững tổn thương quá đáng, khó phai

Xã hội ngày càng phát triển, trẻ em càng được chăm sóc đầy đủ về vật chất,nên đã “lớn trước tuổi” Cùng với sự tăng trưởng về chiều cao, tuổi dậy thì của các

em cũng đến sớm hơn Ngoài xã hội, trẻ được giao lưu hòa nhập với cộng đồngnhiều hơn Mạng Internet phát triển, lại chưa được kiểm soát chặt chẽ dẫn đến các

em biết được nhiều chuyện nhạy cảm mà lẽ ra tuổi học sinh chưa nên biết Nhữngnăm gần đây, liên tiếp xuất hiện nhiều thông tin đau lòng về các vụ việc xâm hại,bạo lực trẻ em, đặc biệt là xâm hại tình dục trẻ em có xu hướng gia tăng về cả sốlượng cũng như tính chất phức tạp, nghiêm trọng ở một số địa phương trên cảnước Có những em tuổi còn rất nhỏ; có những em bị xâm hại không chỉ một lần;lại có những vụ nhiều trẻ em cùng bị một đối tượng xâm hại…gây ra hậu quảnghiêm trọng về mặt tâm, sinh lí cho nạn nhân, tạo bức xúc trong nhân dân Điềunày gióng lên hồi chuông báo động về đạo đức Phải chăng do người lớn khôngtrang bị đầy đủ kiến thức cho con nên các em không biết cách phản ứng khi bịngười khác giới đụng chạm vào vùng nhạy cảm…Thế nhưng, việc giáo dục giớitính cho trẻ em là điều mà tất cả người lớn chúng ta gần như né tránh Có nhiềubậc cha mẹ khi thấy con nêu thắc mắc, muốn biết về những thay đổi cuả bản thânthường gạt đi, cho là “chuyện trẻ con chưa nên biết” Nhiều người quan niệmkhông nên cho trẻ biết về giới tính quá sớm, sợ “vẽ đường cho hươu chạy” Ở tuổi

vị thành niên sớm, tiền dậy thì và dậy thì, trẻ thường tò mò tìm hiểu những thayđổi của cơ thể, khám phá quan hệ với bạn khác giới, mở rộng giao lưu,…Nếu nhucầu hiểu biết của trẻ không được thoả mãn, không nhận được lời giải đáp đúng đắn

từ phía thầy cô, cha mẹ, trẻ sẽ tự đi tìm lời giải đáp từ những nguồn thông tin khác.Điều gì sẽ xảy ra nếu người lớn không kiểm soát nổi những nguồn thông tin đó.Nếu trước đây, tình trạng xâm phạm tình dục chủ yếu xảy ra ở vùng núi, vùng sâuvùng xa, những nơi có trình độ dân trí thấp thì hiện nay ngày càng nhiều vụ xâmhại tình dục trẻ em được phát hiện ở các khu đô thị, thành phố lớn, nạn nhân bịxâm hại tình dục xảy ra ở nhiều độ tuổi, đặc biệt có những em bé tuổi mầm non,tiểu học Phải chăng việc giáo dục giới tính cho trẻ em ở Việt Nam còn bị xem nhẹdẫn đến hậu quả thương tâm như chúng ta đã nghe Do vậy, việc giáo dục giới tínhđối với trẻ em là điều cần thiết, đặc biệt trong gia đình và nhà trường.

Giáo dục giới tính cho học sinh nói chung và học sinh tiểu học nói riêngchưa đuợc thực hiện rộng rãi và phổ biến trong các nhà trường mà chỉ được thựchiện lồng ghép thông qua các môn học như Tiếng Việt, Khoa học (lớp 5), Đạođức Trong chương trình hiện nay, đến tận lớp 5 các em mới được học về cơ thểngười, về trứng, về tinh trùng, về bào thai…còn những kiến thức về giới tínhthường chỉ được giáo viên đưa ra dưới dạng những câu chuyện ngoài giờ học.Đồng thời, không ít giáo viên vẫn còn e ngại, lúng túng và lảng tránh hoặc dạy qualoa những bài học này Đã đến lúc chúng ta cần “vẽ đường cho hươu chạy đúng”

để hạn chế những rủi ro do bế tắc về tâm sinh lý trẻ em, để không còn những tiếngkêu cứu xé lòng của trẻ bị xâm hại; để không phải nhìn thấy những em gái tuổi vịthành niên bất đắc dĩ làm mẹ với những lời ru buồn Từ những lí do trên, tôi đã

mạnh dạn nghiên cứu đề xuất “ Giáo dục giới tính, phòng tránh xâm hại cho học

sinh lớp 5” với mục đích giúp học sinh nhận biết được những thay đổi về tâm, sinh

lí khi bước vào tuổi dậy thì và cách vệ sinh cá nhân, vệ sinh thân thể trong giaiđoạn này; đồng thời giúp các em biết phòng tránh trước những nguy cơ bị quấy rối,xâm hại và định hướng phát triển nhân cách đúng đắn nhất

II ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU.

Học sinh lớp 5 - Trường Tiểu học xã Nghĩa Hồng

III THỜI GIAN NGHIÊN CỨU.

Từ tháng 9 năm 2019, tôi bắt đầu tìm hiểu nghiên cứu đề tài, áp dụng trựctiếp vào lớp mình giảng dạy trong cả năm học 2019-2020 và đã nhận được nhữngkết quả tích cực Năm học 2020-2021, tôi tiếp tục bổ sung, hoàn thiện dần nhữngbiện pháp mà mình đã đưa ra để mang lại hiệu quả thiết thực nhất.

PHẦN II: PHẦN NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN

1 Cơ sở lí luận

Giáo dục giới tính là một thuật ngữ rộng miêu tả việc giáo dục về các khíacạnh của giới tính về sinh lí học và giải phẫu học, các cơ quan sinh sản và chứcnăng của chúng, sự sinh sản, vai trò của hai giới, những bệnh lây truyền qua đườngtình dục, tình yêu và các mối quan hệ tình dục, Giáo dục giới tính phải gắn liềnvới giáo dục đạo đức, giáo dục nhân cách, hình thành thế giới quan khoa học, hìnhthành nếp sống sinh hoạt lành mạnh, lối sống văn hóa, văn minh Giáo dục giớitính phải được thực hiện một cách toàn diện cả về sinh lí giới tính, tâm lí giới tính,thẩm mĩ giới tính, xã hội giới tính

Xâm hại tình dục trẻ em là việc dùng vũ lực đe dọa, ép buộc, lôi kéo, dụ dỗtrẻ em tham gia vào các hành vi liên quan đến tình dục như dùng lời nói hoặc tranhảnh khiêu dâm để làm cho trẻ sốc, làm cho trẻ hưng phấn tình dục hoặc làm cho trẻquen với tình dục, cho trẻ nghe hay nhìn những cảnh tình dục hay cho trẻ xemnhững sách báo khiêu dâm Mức độ nghiêm trọng hơn là các hành vi hiếp dâm,cưỡng dâm, giao cấu, dâm ô với trẻ

Hậu quả của xâm hại trẻ em là hết sức nghiêm trọng đối với bản thân nạnnhân, gia đình, xã hội Cho dù trẻ bị xâm hại dưới bất kì hình thức nào thì đều đểlại hậu quả, gây tổn thương cho trẻ ở các mức độ khác nhau Về mặt thể chất, trẻ

em bị xâm hại có thể chịu tổn thương về thể xác kéo dài do các bệnh lây lan…Vềmặt tâm lí, trẻ em sẽ cảm thấy tội lỗi, sợ hãi, xấu xa và thất bại Đặc biệt, nếukhông được điều trị tâm lí kịp thời sau khi bị xâm hại rất dễ bị ám ảnh lâu dài vàkhi lớn lên có thể trở thành người đi xâm hại trẻ em khác Ngoài ra, trẻ bị xâm hạikhi còn nhỏ lớn lên có thể gặp vấn đề về giới tính, nhiều đứa trẻ bị trầm cảm, rốiloạn nhân cách…

Vậy làm thế nào để chúng ta có thể bảo vệ được các em, bảo đảm cho các

em một cuộc sống an toàn Điều quan trọng nhất đó là phải giáo dục giới tính chocác em Bởi, nếu đứa trẻ hiểu biết rõ về giới thì các em sẽ có cách phản ứng tíchcực với những nguy cơ có thể bị xâm hại, giúp trẻ kìm hãm được tính tò mò Đồngthới đem đến cho trẻ hình ảnh trung thực về những nguy hiểm và có trách nhiệmđối với bản thân mình

Giáo dục giới tính, phòng chống xâm hại cho học sinh Tiểu học là cung cấpnhững kiến thức cơ bản về tâm sinh lí của trẻ em; những biến đổi khác biệt của trẻtrong độ tuổi mới lớn, kiến thức cơ bản nhất về chăm sóc, vệ sinh, bảo vệ cơ thể vàcung cấp kỹ năng phòng chống, xử lý trước nguy cơ bị xâm hại tình dục Mục tiêucủa giáo dục giới tính là giúp trẻ sống đúng với giới tính của mình Đặc biệt là giáodục các em biết trân trọng giá trị của bản thân, từ đó biết quý trọng người khác Trẻhiểu bản thân, giới tính của mình mới biết bảo vệ mình khỏi những cám dỗ, xâmhại bên ngoài cũng như biết tôn trọng thân thể người khác

2 Cơ sở thực tiễn

Trên thế giới, giáo dục giới tính là vấn đề được hầu hết các quốc gia quantâm Giáo dục giới tính đã là một phần của chương trình bắt buộc và toàn diệntrong trường học với tất cả học sinh nhiều quốc gia bắt đầu từ giữa thế kỉ XX nhưThụy Điển từ năm 1955, Pháp từ năm 1973 Nội dung giáo dục giới tính đượcthể hiện bằng cả kênh hình và kênh chữ; gồm những kiến thức đơn giản về cấu tạo

cơ quan sinh dục nam, cơ quan sinh dục nữ, kinh nguyệt, thụ thai, sự phát triển củathai nhi…Ở Nhật Bản, từ tiểu học đã có sách giáo khoa dạy riêng những nội dungnày

Ở Việt Nam, vấn đề giáo dục giới tính, phòng chống xâm hại cũng là mộtvấn đề đang được xã hội và ngành giáo dục đặc biệt quan tâm Trên thực tế giáodục giới tính, phòng tránh xâm hại trong trường học Việt Nam chưa được thiết kếtheo hệ thống nên khó có thể thực hiện một cách toàn diện Trong khi đó, sự tăngtốc rất nhanh về sinh lí và tâm lí của học sinh tiểu học tại các địa phương kéo theogiai đoạn tiền dậy thì bắt đầu sớm hơn Những năm gần đây, tình trạng xâm hạitình dục trẻ em liên tiếp xảy ra, trở thành một “điểm nóng” của toàn xã hội Theo

thống kê của Bộ lao động và thương binh xã hội, trong 5 năm từ 2011 – 2015, cảnước có 5.300 vụ xâm hại tình dục trẻ em Tính trung bình, cứ 8 giờ trôi qua lại có

1 trẻ em Việt Nam bị xâm hại Chỉ vòng trong 3 năm trở lại đây những vụ trẻ vịthành niên bị xâm hại dẫn đến tổn thương về sức khoẻ, trở thành những “bà mẹ bấtđắc dĩ” Hiện tượng ấy không chỉ phản ánh mặt trái của xã hội mà còn gióng lênhồi chuông cảnh tỉnh về những lỗ hổng trong công tác giáo dục giới tính Những lỗhổng này tưởng chừng như đơn giản nhưng nếu không có sự chung tay của nhàtrường và gia đình thì những hậu quả tiềm tàng là rất lớn

Trước sự gia tăng chóng mặt của tệ nạn xâm hại tình dục trẻ em, Bộ giáodục và Đào tạo đã chỉ đạo, hướng dẫn các cơ sở giáo dục, nhà trường thực hiệnnhiều hơn nữa các biện pháp nhằm tăng cường giáo dục kiến thức về giới và kĩnăng phòng tránh bạo lực, xâm hại trẻ em cho cả giáo viên và học sinh Tích cựclồng ghép vào trong các hoạt động dạy học, các hoạt động vui chơi, ngoại khóa,…tiến tới xem nội dung này là một nội dung giáo dục thường xuyên, bắt buộc trongmỗi nhà trường

Từ những vấn đề cấp bách đó, tôi nhận thấy với vai trò là một giáo viên, bảnthân cần có trách nhiệm trong việc giáo dục, cung cấp cho các em những kiến thức

cơ bản về các vấn đề giới tính, phòng tránh xâm hại để các em tự tin bước vàonhững giai đoạn tiếp theo của cuộc đời

II THỰC TRẠNG GIÁO DỤC GIỚI TÍNH, PHÒNG TRÁNH XÂM HẠI TRONG NHÀ TRƯỜNG.

Nơi tôi công tác là một xã với diện tích tương đối rộng, dân số đông Trongnhững năm gần đây, khi xã hội càng phát triển, đời sống của người dân được nângcao thì sự phát triển tâm sinh lí của trẻ cũng diễn ra sớm hơn, sự tiếp xúc của trẻvới thế giới bên ngoài lớn hơn, trẻ có thể tiếp cận nhiều tri thức bổ ích đồng thờicũng dễ bắt gặp những cảnh nóng trên phim ảnh, những trang web đen điều nàykhiến trẻ bị kích thích thần kinh, dậy thì sớm Sự quan tâm của các bậc cha mẹ đếncon em mình vẫn còn hạn chế; nhiều em học sinh vì hoàn cảnh khó khăn bố mẹ đilàm ăn kinh tế xa ở với ông bà… Trong khi đó, gia đình, nhà trường, xã hội cònthiếu những hành động thiết thực trong việc nâng cao hiểu biết của các em về các

vấn đề giới tính, về các kĩ năng nhận biết và phòng tránh các nguy cơ bị xâm hạitình dục Bản thân tôi đã nhiều năm chủ nhiệm học sinh lớp 5, tôi thấy hầu hết các

em còn thiếu hiểu biết về giới tính Đối với học sinh khối lớp 5, 17/44 học sinh nữ

đã có kinh nguyệt, một số bạn nữ dù đã đến tuổi dậy thì vẫn chưa biết chăm sócsức khỏe, vệ sinh cơ thể đúng cách, chưa nhận biết được các tình huống nguy cơxâm hại có thể xảy ra đối với bản thân,… Sự thiếu hiểu biết đó là rất nguy hiểmđối với các em Chính vì vậy, trước khi xây dựng các biện pháp giáo dục giới tính

và phòng tránh xâm hại, tôi đã tiến hành khảo sát mức độ hiểu biết của các em vềvấn đề này và thu được kết quả như sau: (Phiếu khảo sát trên đối tượng 44 học sinhlớp 5 năm học 2020-2021)

Câu 1 Em có thường xuyên đi một mình ở những nơi vắng vẻ không?

a Không bao giờ

b Thỉnh thoảng

c Thường xuyên

(Có 5 số em chọn phương án a, 26 số em chọn phương án b và 13 số emchọn phương án c chứng tỏ các em vẫn chưa biết được nguy cơ có thể bị xâm hạikhi các em đi một mình ở những nơi vắng vẻ.)

Câu 2 Em đã bao giờ nghe đến cụm từ “giáo dục giới tính” chưa?

a Thỉnh thoảng mới nghe đến

b Nghe thường xuyên

c Chưa bao giờ nghe đến

(Kết quả có 5 học sinh chọn câu a, 29 học sinh chọn câu c, không có họcsinh nào chọn câu b Điều đó cho thấy mức độ quan tâm của gia đình, nhà trường

và bản thân các em về vấn đề này còn rất ít.)

Câu 3: Theo em, xâm hại tình dục trẻ em là gì?

a Là quan tâm, giúp đỡ

b Là dùng những lời đe dọa, dụ dỗ, lợi dụng lòng tin của trẻ để ép buộc các

em hoạt động tình dục

c Là có những hành vi đánh đập, dọa nạt trẻ em

PHÒNG GD&ĐT NGHĨA HƯNG

TRƯỜNG TIỂU HỌC XÃ NGHĨA HỒNG



BÁO CÁO SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM GIÁO DỤC GIỚI TÍNH, PHÒNG TRÁNH XÂM HẠI CHO HỌC

SINH LỚP 5

Tác giả: Nguyễn Thị Xuân

Trình độ chuyên môn: Cao đẳng sư phạm

Chức vụ: Giáo viên

Nơi công tác: Trường Tiểu học xã Nghĩa Hồng

Nghĩa Hồng, ngày 16 tháng 05 năm 2021

(Có 12 em chọn câu b, 32 em chọn câu c Qua đó cho thấy các em chưa phânbiệt được các hành vi bạo lực nói chung và hành vi xâm hại tình dục nói riêng.)

Câu 4: Tuổi dậy thì là lứa tuổi:

a Cơ thể chúng ta có nhiều thay đổi, có tầm quan trọng đặc biệt đối với conngười

b Từ 6-12 tuổi

c Thích hoạt động vui chơi với các bạn

(Kết quả: 10 em chọn a, 14 em chọn b, 20 em chọn c Điều đó có nghĩa đa sốcác em chưa biết được thời điểm bắt đầu tuổi dậy thì và tầm quan trọng của tuổidậy thì.)

Dựa trên kết quả khảo sát học sinh, tôi đã tiến hành xây dựng kế hoạch giáodục cho bản thân trên cơ sở nhận định một số thuận lợi khó khăn như sau:

1 Thuận lợi:

- Được sự quan tâm của Phòng Giáo dục đào tạo huyện Nghĩa Hưng, Bangiám hiệu nhà Trường đã thường xuyên bồi dưỡng và nâng cao năng lực chuyênmôn, nghiệp vụ cho giáo viên

- Ban giám hiệu nhà trường hỗ trợ mua sắm trang thiết bị, đồ dùng phục vụcho các hoạt động giảng dạy và giáo dục đảm bảo an toàn Phòng học có diện tíchrộng rãi, thoải mái phục vụ cho giờ chơi, học

- Học sinh khỏe mạnh nhanh nhẹn, tích cực tham gia vào các hoạt động củalớp

- Bản thân là giáo viên đã có nhiều năm kinh nghiệm giảng dạy, nắm đượctâm sinh lý của học sinh và các kiến thức có liên quan đến giới tính Luôn nhiệttình, tâm huyết với nghề ham học hỏi nâng cao chuyên môn nghiệp vụ

- Một số phụ huynh nhiệt tình có nhận thức về việc chăm sóc giáo dục củacon em mình, sẵn sàng hỗ trợ và chia sẻ để con em mình học tập tốt hơn

2 Khó khăn, tồn tại.

Bên cạnh những thuận lợi thì việc giáo dục giới tính, phòng tránh xâm hạitại đơn vị còn gặp một số khó khăn, tồn tại sau:

- Thực tiễn cho thấy nhiều học sinh không biết cách chăm sóc, vệ sinh thânthể, bị lạm dụng thân thể nhưng các em không hiểu chính các em đang bị xâm hại,thiếu hụt những kĩ năng ứng phó với những tình huống nguy hiểm, dễ bị lôi cuốnvào các tệ nạn xã hội.

- Trong công tác chủ nhiệm, hầu hết giáo viên mới chỉ quan tâm đến việcgiáo dục nề nếp, trang bị kiến thức làm sao cho các em đạt các yêu cầu về kiếnthức, kĩ năng môn học đã đề ra mà chưa chú trọng nhiều đến việc giáo dục giớitính cho học sinh

- Trong công tác giảng dạy, giáo viên chưa chú trọng lồng ghép nội dunggiáo dục giới tính, phòng tránh xâm hại cho học sinh trong một số bài học liênquan Đặc biệt trong chủ đề “ Con người và sức khỏe” khoa học lớp 5, là chủ đềduy nhất trong các môn học cung cấp các kiến thức về sinh sản, giới tính, nhữngthay đổi cơ thể trong giai đoạn dậy thì,… lại chưa được sự đầu tư, chú trọng

- Giáo viên chưa tạo được mối quan hệ gần gũi, sự tin tưởng để làm chỗ dựacho các em gửi gắm tâm tư, tình cảm, khúc mắc của bản thân Chưa vận dụng đượcvai trò của “Hộp thư vui” hay “Điều em muốn nói” trong công tác giáo dục nóichúng, giáo dục giới tính và phòng tránh xâm hại nói riêng

- Nhận thức của đại đa số phụ huynh về giáo dục giới tính cho trẻ em cònhạn chế Trước những nhu cầu hiểu biết về giới tính, một bộ phận lớn phụ huynhlại thường xuyên né tránh các câu hỏi thắc mắc của con mình, không kịp thời gầngũi để phát hiện những thay đổi về tâm sinh lí hoặc giải thích những băn khoăn màcác em gặp phải một cách thỏa đáng Một số phụ huynh vì hoàn cảnh gia đình đilàm kinh tế xa chỉ gửi gắm con em mình cho ông bà, anh em nên các em thiếu tìnhcảm của bố mẹ, thiếu sự quan tâm, hướng dẫn, chia sẻ kịp thời những nỗi lo lắngcủa các em trong giai đoạn phát triển của cơ thể

Từ những khó khăn và bất cập nêu trên, tôi thấy cần phải có những biệnpháp giáo dục nhằm nâng cao hiểu biết của học sinh về giới tính, phòng tránh xâmhại, từ đó giúp các em có định hướng phát triển tốt hơn về thể chất, tâm hồn để các

em tự tin trở thành những chủ nhân tương lai của đất nước

III MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC GIỚI TÍNH, PHÒNG TRÁNH XÂM HẠI CHO HỌC SINH LỚP 5

Biện pháp 1: Giáo dục giới tính gắn liền với giáo dục đạo đức, lối sống, hành vi, phù hợp với lứa tuổi học sinh thông qua công tác chủ nhiệm lớp.

Giáo dục giới tính cho học sinh là hình thành ở các em những tiêu chuẩn đạođức của hành vi Giáo dục giới tính tập trung vào khía cạnh giới tính của cá nhân,giúp cho thế hệ trẻ có thái độ, hiểu biết và suy nghĩ đúng đắn, lành mạnh về giớitính cũng như biết các cách thức để tự bảo vệ mình Vì vậy, song song với việctrang bị kiến thức giới tính cho học sinh, giáo viên cần phải quan tâm giáo dục đạođức, lối sống, hành vi… để các em có sự phát triển đúng đắn nhất

Với kinh nghiệm nhiều năm chủ nhiệm lớp 5, với mong muốn hình thànhbước đầu cho các em những hiểu biết đúng đắn về giới tính của mình để các emhọc tốt hơn, không có những hành vi, lời nói sai trái và về lâu dài sẽ làm nền tảngcho các em tiếp tục hoàn thiện nhân cách của mình, tôi đã tiến hành thực hiện một

số việc sau:

- Làm tốt công tác giáo dục nề nếp học sinh hằng ngày Đầu năm học, tôicho các em xây dựng “Quy tắc ứng xử” (Thông qua quy tắc ứng xử, tôi định hướngcho các em phải luôn biết nói những lời hay, ý đẹp, không đụng chạm vào cơ thểbạn khác giới… ) Tôi cho các em biết rằng những hành động đó mặc dù đối vớicác em là vô tư song nó lại là một hành vi của xâm hại, không tôn trọng ngườikhác

- Xây dựng “Tủ sách của em” trang bị nhiều loại sách về giáo dục, đặc biệt

là các loại sách về giáo dục đạo đức, kĩ năng của trẻ em trong giai đoạn dậy thì như

“ Con đã lớn khôn”; “ Con trai, con gái”, Ngoài ra, tôi còn sưu tầm thêm một sốcâu chuyện kể lại cho các em nghe, cung cấp một số video giáo dục giới tính haytrên mạng để các em xem trong tiết giáo dục lối sống Với học sinh, mỗi tuần tôiđều yêu cầu các tổ phải có một câu chuyện kể hoặc biểu diễn trước lớp hay chia sẻ

về một cuốn sách hay nào đó trong tiết sinh hoạt dưới cờ , (các câu chuyện tậptrung vào việc rèn luyện đạo đức, kĩ năng sống của trẻ trong và ngoài nhàtrường), Từ những câu chuyện kể, những minh chứng thực tế trong cuộc sống

hằng ngày, tôi thấy học sinh lớp tôi đã có những nhận thức đúng đắn về bản thânmình cũng như xây dựng được mối quan hệ tốt với bạn bè và người xung quanh

- Và đặc biệt, giáo viên phải xem học sinh như những người bạn và để chocác em thấy thầy cô giáo cũng như bạn của mình, sẵn sàng chia sẻ những tâm tư,tình cảm, khúc mắc trong cuộc sống hằng ngày Tôi luôn gần gũi với học sinh, giờ

ra chơi có thể ở lại lớp xem các em trao đổi, hoạt động Qua đó phát hiện ra nhiềuvấn đề mới trong các mối quan hệ của các em và tìm hướng giải quyết kịp thời nếu

nó ảnh hưởng đến bản thân học trò

Giáo dục giới tính chỉ thành công khi được xem là một chủ đề thông thường

và thực sự cần thiết trong cuộc sống Đối với các trường Tiểu học, giáo dục giớitính có thể lồng ghép vào các môn học trong chương trình, các hoạt động ngoạikhóa, các tiết sinh hoạt chủ nhiệm, tiết tự học hoặc HĐNGLL Điều này sẽ giúpcho các em có những kiến thức, những hiểu biết vô cùng hữu ích và thiết thực chocuộc sống

Biện pháp 2: Giáo viên cần nắm vững các kiến thức về tâm, sinh lí học sinh trong giai đoạn tuổi dậy thì và xây dựng kế hoạch giáo dục phù hợp.

Giáo dục giới tính là một nghệ thuật, người giáo viên vừa phải cung cấpđược những kiến thức tế nhị đến học sinh nhưng cũng phải tạo được hứng thú, sự

tự tin, mạnh dạn mà không làm mất đi vẻ hồn nhiên, trong sáng của trẻ Chính vìvậy mà trước khi dạy học sinh về giới tính, tôi đã dành thời gian tìm hiểu về:

- Giới tính là gì ? Nguồn gốc của giới tính Vai trò của giới tính

- Tìm hiểu những thay đổi, khác biệt về sinh học, tâm lí của nam và nữ đặcbiệt là trong giai đoạn dậy thì

- Tìm hiểu về các vụ xâm hại trẻ em trong thời gian gần đây để cung cấp chohọc sinh những hiểu biết về những nguy cơ, tình huống có thể xảy ra xâm hại.Nhận biết về các đối tượng, thủ đoạn của kẻ xâm hại Các kĩ năng phòng tránh,thoát hiểm

- Từ những kiến thức chung, tôi tiến hành tìm hiểu xem đối với học sinh lớp

5 nên dạy về giới tính như thế nào cho phù hợp, tôi đã định hướng nội dung vềgiáo dục giới tính cần cung cấp cho học sinh như sau:

+ Giáo viên cần giúp học sinh phân biệt được đặc điểm sinh học nam và nữ,quá trình phát triển của cơ thể và đặc biệt sự thay đổi ở giai đoạn dậy thì Cáchchăm sóc và bảo vệ bản thân.

+ Nắm được một số kiến thức cơ bản về sự sinh sản

+ Cung cấp cho học sinh những hiểu biết về xâm hại và phòng tránh xâm hạinhư: Xâm hại tình dục là gì? Xâm hại tình dục gồm những hành vi nào? Ai có thể

bị xâm hại tình dục? Thủ phạm xâm hại tình dục là ai? Hậu quả của việc xâm hạitình dục là gì? Các kĩ năng phòng tránh xâm hại và kĩ năng thoát hiểm khi có nguy

cơ xâm hại Kĩ năng tìm kiếm sự hỗ trợ khi bị xâm hại

Sau khi tìm hiểu nghiên cứu về các vấn đề liên quan đến giới tính, việc giáodục giới tính cho học sinh trong trường và thực tế của lớp, tôi đã tiến hành xâydựng kế hoạch giáo dục riêng cho bản thân Với phương châm phải “biết trẻ thìmới dạy được trẻ” đã giúp tôi xây dựng được kế hoạch dạy học đúng đắn, tự tintrong việc thực hiện các biện pháp tiếp theo

Biện pháp 3: Tích hợp giáo dục giới tính, phòng tránh xâm hại thông qua một số môn học.

Tôi đã tích cực tìm tòi các hình thức để lồng ghép nội dung giáo dục giớitính, phòng tránh xâm hại vào hoạt động dạy học một cách hợp lý, nhẹ nhàngnhưng hiệu quả Nhằm mục đích giúp cho học sinh có thêm những hiểu biết về một

số kiến thức giới tính cũng như kĩ năng phòng tránh đơn giản để đảm bảo an toàncho các em trước những đụng chạm không an toàn của người khác Trong mỗi nộidung tích hợp giáo viên cần xác định rõ các kiến thức, kĩ năng cần thiết để các em

có thể vận dụng trong những trường hợp cụ thể

3.1: Lồng ghép trong môn Tiếng Việt

Môn Tiếng Việt là môn học góp phần quan trọng trong việc giáo dục nhâncách, đạo đức, hành vi và đặc biệt hình thành những phẩm chất tiêu biểu của ngườinam và nữ giúp các em nhận biết giá trị của bản thân Thể hiện được thái độ vàthực hiện tôn trọng các bạn cùng giới, khác giới Thông qua các bài tập đọc, cáccâu chuyện hay các chủ đề học tập, tôi đã khéo léo lồng ghép những nội dung giớitính phù hợp, góp phần định hướng sự phát triển đúng đắn cho các em

Ví dụ 1: Tập đọc “Một vụ đắm tàu”( Bài 29A- Nam và nữ).

Đây là bài học có nhiều tác động đến tình cảm của các em Chính hìnhtượng được xây dựng rất đẹp về nhân cách của nhân vật nam Ma-ri-ô và nhânvật nữ Giu-li-et-ta làm các em cảm động Thậm chí, có nhiều em còn sụt sùi vì

thương cho Ma-ri-ô Cuối bài học tôi nêu câu hỏi: “Nêu cảm nghĩ của em về hai nhân vật chính của truyện?”, tôi yêu cầu các em ghi ra giấy - kết quả:

Ma-ri-ô: kín đáo, cao thượng, sẵn sàng hy sinh vì bạn bè,…

Giu-li-et-ta: Tốt bụng, dịu dàng, giàu tình cảm,

Tiếp đến, tôi cho các em trao đổi xoay quanh chủ đề: Theo các em, ngườiđàn ông, người phụ nữ trong xã hội hiện đại cần có những phẩm chất gì? Sau câutrả lời của các em, tôi nhấn mạnh hơn nữa những phẩm chất cần có ở một ngườinam và nữ trong thế giới hiện đại là như thế nào Cuối cùng, tôi cho các em liên hệthực tế với lớp, nêu gương những bạn nam, nữ có sự tương trợ, giúp đỡ nhau tronghọc tập cũng như công việc đồng thời cũng nhắc nhở thêm với những bạn còn hay

có những lời lẽ, hành động không hay với những bạn khác giới

Ví dụ 2: Bài tập đọc “Con gái” (Bài 29B- Con gái kém gì con trai?)

Sau khi các em tìm hiểu nội dung bài đọc, tôi đưa ra câu hỏi: “Nêu suy nghĩcủa em về cô bé Mơ?” Tôi dành nhiều câu trả lời cho các bạn nam Trả lời đượccâu hỏi này, các em đã biết tìm ra những phẩm chất đáng quý của các bạn nữ Tôicòn tổ chức cho các em tìm hiểu thêm về những gương phụ nữ tiêu biểu trong lịch

sử chống ngoại xâm của dân tộc, trong các lĩnh vực lao động, sản xuất, thể thao….(Bà Trưng, Bà Triệu; bà Nguyễn Thị Định - anh hùng lực lượng vũ tranh nhân dân;

cô gái vàng của làng thể thao Việt Nam – Nguyễn Thúy Hiền … ) và đặc biệt làtấm gương của những người mẹ, người chị,… trong gia đình các em, người bạn gáitrong lớp, trong trường Với những việc làm này, các em nhận ra rằng phái nữ tuyyếu về sức khỏe nhưng không thua kém so với các đấng mày râu về tất cả các hoạtđộng Từ đó, hình thành trong các em ý thức bình đẳng giới

3.2 Trang bi kiến thức giới tính, phòng tránh xâm hại cho học sinh thông qua chủ đề “Con người và sức khỏe” - Khoa học lớp 5.

Vấn đề quan trọng nhất trong giáo dục giới tính, phòng tránh xâm hại chohọc sinh đó là việc trang bị cho các em các kiến thức về giới tính Trong chươngtrình các môn học lớp 5, môn Khoa học có nhiệm vụ cung cấp cho các em các kiếnthức về giới tính Nội dung này được truyền tải đến học sinh thông qua chủ đề

“Con người và sức khỏe” Đây là điều kiện thuận lợi để người giáo viên có thểlồng ghép giáo dục giới tính vào các hoạt động khác trong cả năm học cũng như cónhững định hướng xây dựng để giáo dục tâm lí của các em được tốt hơn

Sau khi tìm hiểu, tôi tiến hành xây dựng kế hoạch tích hợp giáo dục giới

tính, phòng tránh xâm hại thông qua một số bài học trong chủ đề “Con người và

sức khỏe” lớp 5 như sau:

ST

T

Tên bài học Nội dung về giáo dục giới tính

1 Bài 1: Sự sinhsản Học sinh biết cơ thể chúng ta được hình thành từ sự kếthợp giữa tinh trùng của bố và trứng của người mẹ.

2 Bài 2: Nam và

nữ

Biết thế nào là bộ phận “riêng tư” của nam và nữ Biếtđược những điểm khác biệt trên cơ thể giữa nam và nữđồng thời các em biết tôn trọng các bạn cùng giới và khácgiới, không phân biệt nam, nữ

4 Bài 4: Vệ sinhtuổi dậy thì

Cách chăm sóc và bảo vệ bộ phận riêng tư của mình Giớithiệu một số trường hợp hoặc tình huống cần lưu ý để bảo

vệ bộ phận riêng tư Giữ gìn vệ sinh bộ phận riêng tư.5

Cụ thể:

* Bài 1 - Sự sinh sản (Trang 3 - Khoa học 5- Tập 1).

Để học sinh nắm bắt kiến thức về sự sinh sản một cách dễ hiểu, đặc biệt là

để cho các em biết được cơ thể chúng ta được hình thành như thế nào? Tôi kết hợpcho học sinh xem tranh trong Tài liệu hướng dẫn học (hoạt động 2) và xem đoạnvideo Wilyy đi đâu? (Đây là đoạn video được tải trên Internet) Qua đoạn video,