Nhưng đến năm học 2015 – 2016, khi nhà trường đăng kí dạy học theo mô hình trường học mới, được tập huấn tại SGD cho đội ngũ cốt cán các trường tôi mới hiểu tầm quan trọng của các góc hỗ
Trang 1DANH MỤC CHỮ CÁI VIẾT TẮT
Trang 21 Lý do chọn đề tài.
Trước năm học 2015-2016, PGD&ĐT huyện Nghĩa Hưng chỉ đạo các trường lập kế hoạch xây dựng lớp học kiểu mới Dưới sự chỉ đạo của BGH nhà trường, bản thân cũng chưa mường tượng được cách thức xây dựng như thế nào Nhưng đến năm học 2015 – 2016, khi nhà trường đăng kí dạy học theo mô hình trường học mới, được tập huấn tại SGD cho đội ngũ cốt cán các trường tôi mới hiểu tầm quan
trọng của các góc hỗ trợ học tập - Tôi cứ băn khoăn mãi: “Làm thế nào để các em
hứng thú học tập hơn?”; “Làm sao các em có cảm giác, mỗi ngày đến trường là một niềm vui?”; “Làm sao HS tự giác, tự tin, tự học, tự quản, tự trọng trong mô hình VNEN”
Tôi nhận thấy việc xây dựng các góc hỗ trợ học tập là cấp thiết bởi nhờ có chúng mà việc học tập của HS đạt hiệu quả cao hơn, đây là một trong những công
cụ vô cùng cần thiết hỗ trợ GV và HS trong quá trình học tập Đó là các góc học tập của các môn: Toán, Tiếng Việt, góc Khoa – Sử -Địa Ngoài ra, còn có một số góc như: góc sinh nhật, góc cộng đồng, góc thư viện, điều em muốn nói, nhịp cầu
bè bạn, chúng mình cùng tiến, các khẩu hiệu trong lớp mang tính giáo dục cao
Vì những lí do trên, trong năm học vừa qua tôi đã xây dựng thành công các góc hỗ trợ học tập nhằm đáp ứng với việc dạy học theo mô hình VNEN Với kiến thức và kinh nghiệm còn hạn chế nên khi trình bày không tránh khỏi sự thiếu sót và hạn chế Nhưng tôi nghĩ, nếu được sự chia sẻ, bổ sung, đóng góp ý kiến xây dựng của quí thầy cô, thì mô hình này chắn chắn sẽ đạt được hiệu quả cao hơn có thể ứng dụng rộng rãi hơn ở các lớp khác
2 Phạm vi áp dụng của sáng kiến:
Sáng kiến kinh nghiệm: “xây dựng các góc hỗ trợ học tập trong lớp học theo mô hình trường Tiểu học mới VNEN” được nghiên cứu và áp dụng cho
trường tiểu học A Nghĩa Hồng cụ thể là xây dựng mô hình lớp học tại lớp 4B trong năm học 2015 - 2016
Trang 3II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1 Cơ sở lí luận và thực tiễn
Nhằm thực hiện tốt nhiệm vụ năm học do cấp trên đề ra
Căn cứ từ mục tiêu, nhiệm vụ năm học 2015-2016 của trường Tiểu học A Nghĩa Hồng và kế hoạch thực hiện nhiệm vụ mà nhà trường đã giao cho lớp năm học 2015-2016
Huy động sức mạnh tổng hợp của các lực lượng trong và ngoài nhà trường để xây dựng môi trường giáo dục an toàn, thân thiện , hiệu quả, phù hợp với điều kiện của địa phương và đáp ứng nhu cầu xã hội
Phát huy tính chủ động, tích cực, sáng tạo của học sinh trong học tập và các hoạt động xã hội một cách phù hợp và hiệu quả, làm cho học sinh thấy được mỗi ngày đến trường là một ngày vui
Nhằm rèn luyện thái độ, hành vi của học sinh đối với môi trường tự nhiên và rèn luyện kỹ năng sống cho các em
Đặc biệt nhằm giúp GV và HS có các góc hỗ trợ cho việc dạy và học để đạt được hiệu quả cao nhất
2 Thực trạng
Dạy học trước kia GV thì hết lòng hết sức cung cấp kiến thức cho các em
nhằm đảm bảo các em có nền tảng vững chắc HS thụ động tiếp thu kiến thức mà những kiến thức đó chỉ là những kiến hàn lâm , chỉ có trong sách vở, không có tính thực tế Ví dụ : Học được học tính diện tích nhưng khi yêu học sinh tính số viên gạch cần để lát nền 1 lớp học thì HS lại lúng túng Ngay cả việc khi có lỗi muốn nhận lỗi mà không biết nói bằng cách nào với thầy cô, với bạn bè
Xuất phát từ tình hình thực tế của trường, năm học 2015- 2016 trường dạy học theo mô hình Vnen đòi hỏi HS tự học, tự nghiên cứu để tìm ra kiến thức mới
- Nhằm thực hiện tốt nhiệm vụ năm bản thân hiểu rõ hơn được hướng đi là
Trang 4yêu giúp đỡ lẫn nhau nhiều hơn Sau khi được dự tập huấn dạy học theo mô hình trường học mới đồng thời được dự hội thảo xây dựng các góc hỗ trợ học tập, bản thân định hướng lại các việc cần làm và áp dụng cho lớp 4B Sau một năm thực hiện thì thấy các hoạt động của lớp thay đổi hẳn, các em biết biến kiến thức trong sách vở vào cuộc sống hàng ngày, hiểu biết hơn về cuộc sống xung quanh, quan tâm lẫn nhau hơn, không còn vị kỷ với nhau nữa mà cùng giúp đỡ lẫn nhau trong học tập cũng như trong vui chơi Từ đó làm cho lớp trở thành khối đoàn kết thống nhất và hoàn thành tốt các nhiệm vụ mà giáo viên giao cho Năm học 2015-2016 xây dựng thành công “ các góc hỗ trợ học tập ở lớp 4B”
3 Mô tả và giới thiệu các nội dung, biện pháp đã tiến hành để giải quyết vấn đề đặt ra
*Tìm hiểu tình hình lớp học:
Năm học 2015 - 2016 lớp 4B do tôi chủ nhiệm Tổng số học sinh của lớp là 34
em, trong đó có 14 em nữ Ngay từ đầu năm học mới, tôi bắt đầu tìm hiểu lý lịch, môn học và các hoạt động giáo dục, năng lực, phẩm chất của từng học sinh Nhận xét mối quan hệ giữa các em trong lớp với nhau Từ đó có những chuẩn bị cho kế hoạch phân chia các đối tượng vào các nhóm với nhau (có giỏi, khá, trung bình yếu,
có hoàn cảnh khó khăn, hoàn cảnh tốt …) Từ chỗ chia nhóm với nhau sẽ tạo mối ràng buộc lẫn nhau Vì vậy mà các em sẽ quan tâm và giúp đỡ lẫn nhau hơn và thực hiện tốt các yêu cầu mà giáo viên chủ nhiệm đề ra
*Họp phụ huynh học sinh lớp đầu năm:
Để xây dựng dược các góc hỗ trợ học tập dạy học theo mô hình Vnen và có được sự tham gia của các lực lượng ngoài nhà trường tôi tiến hành họp phụ huynh
HS để:
Thông báo tình hình học tập của các em đầu năm
Triển khai mô hình trường học mới, sự cần thiết của các góc hỗ trợ học tập, cách thức làm, vận động sự hỗ trợ của phụ huynh cho hoạt động của lớp
Trang 5Để xây dựng các góc hỗ trợ cho việc dạy và học phù hợp với tình hình thực
tế của lớp thì ngay sau khi họp phu huynh xong tôi đã dẫn phụ huynh đi tham quan trường Tiểu học B Nghĩa Lạc, kết hợp xem 1 số hình ảnh trên mạng Internet Sau
đó chúng tôi cùng bàn bạc xem nên làm những góc nào và cách làm ra sao để các góc đó phải được làm từ vật liệu có sẵn, dễ kiếm, phải có sự tham gia của giáo viên, phụ huynh, HS nhưng khi sử dụng phải đạt hiệu quả, mang tính giáo dục, tính thẩm mĩ cao
Trên cơ sở ý tưởng của giáo viên, sau khi thống nhất, phụ huynh tự phân công nhau mỗi nhóm thực hiện xây dựng 1 góc theo khả năng của mình Chúng tôi bắt tay ngay vào việc xây dựng các góc:
a Góc môi trường
Môi trường học tập xanh, sạch, đẹp, an toàn, thân thiện là yếu tố rất quan
trọng góp phần thu hút trẻ đến trường, đến lớp, góp thêm cho lớp học một luồng không khí thân thiện, thoải mái, sinh động, hăng say trong giờ học, rèn luyện kĩ năng sống cho học sinh
Tôi phát động phụ huynh học sinh ủng hộ cây cối, tranh ảnh theo các chủ đề.
Đặc biệt lớp đã dược một phụ huynh tặng cho 5 chiếc chậu nhỏ để trồng cây Thế
là ngay lập tức cô trò đã nhanh chóng trồng cây và đưa vào góc môi trường
Sau một thời gian ngắn góc môi trường lớp học được hoàn thiện, được bố trí sát cửa ra vào cuối lớp học
Để xanh hoá lớp học ngoài việc xây dựng góc môi trường, tôi còn trồng thêm một số cây ở trên tường, cửa sổ lớp học
Đây là những cây: Sống đời, cây vạn niên thanh do học sinh kiếm ở các bụi tre được trồng vào các vỏ chai nhựa do học sinh mang đến
Góc môi trường được trưng bày theo các chủ đề, như chủ đề mùa xuân, chủ
đề mùa thu
Trang 7Mùa xuân: Ngoài những chậu cây cơ bản, tôi tổ chức cho HS trồng thêm cây đào, cây quất để mở rộng kiển thức cho học sinh
Mùa thu: Tôi và học sinh trồng thêm chậu hoa cúc
Mùa đông: Tôi và học sinh trồng thêm chậu cây hoa trạng nguyên, cây sống đời nhằm phong phú thêm góc môi trường đồng thời giúp học sinh hiểu rõ hơn đặc trưng cây cối ở từng mùa
Góc môi trường của lớp tôi đồng thời có tác dụng rất lớn, không lãng phí về tiền của mà khi sử dụng đảm bảo tính giáo dục, khoa học, thẩm mỹ, phù hợp, gần gũi, thân thiện, hấp dẫn với học sinh
Trang 8Khi có góc môi trường thì việc dạy học tích hợp với giáo dục bảo vệ môi trường trong các tiết học đạt hiệu quả cao hơn đồng thời giáo dục kĩ năng sống trong các tiết học cũng dễ dàng hơn
Để duy trì góc môi trường luôn xanh, sạch, đẹp tôi phân công cho trưởng ban
vệ sinh phụ trách, chịu trách nhiệm phân công cho các thành viên chăm sóc gồm những công việc tưới cây, lau tán lá cho sạch Dưới sự hướng dẫn của giáo viên, trưởng ban môi trường, các em có ý thức chăm sóc, bảo vệ góc môi trường giúp cho không gian lớp học thân thiện
b Các góc học tập
Được nhà trường trang bị cho một chiếc tủ lớn, tôi đã cùng học sinh xây dựng góc học tập trên cơ sở: Đơn giản, thân thiện, khoa học, phù hợp và sử dụng tiện lợi tôi đã bố trí theo các môn học
Các đồ dùng trong góc học tập là những đồ dùng thiết bị được cấp, ngoài ra còn có các đồ dùng do học sinh và giáo viên sưu tầm, tự làm Góc học tập được đặt
ở cuối lớp học tiện lợi cho việc sử dụng và bảo quản
Đồ dùng được sắp xếp khoa học – có đánh mã số tiện lợi cho việc sử dụng Giáo viên có quyển danh mục đồ dùng giúp cho quá trình giáo dục và học tập nhẹ nhàng và hiệu quả hơn
Khi xây dựng các góc học tập của từng bộ môn đã tạo ra môi trường học tập gần gũi, có tính đặc thù bộ môn, kích thích được sự ham muốn học tập và tìm tòi của học sinh
Trang 9c Các góc hỗ trợ hoạt động giáo dục
Thư viện lớp
Được phụ huynh hỗ trợ cho một tủ làm thư viện lớp, tôi đặt ở góc lớp sát cửa ra vào
Trang 10Người phụ trách là trưởng ban thư viện, có trách nhiệm ghi tên bạn mượn, trả truyện, cập nhật thêm truyện, cùng các bạn ghi mã số vào từng quyển truyện, phân công bận giới thiệu sách mới Góc thư viện là nơi các em chia sẽ có những quyển truyện mà các em đã được đọc qua để giới thiệu với bạn mình và cũng là nơi
để các em thường xuyên trao đổi, học hỏi giao lưu với nhau Từ đó các em biết chia
sẽ đồ dùng, đồ chơi với các bạn, từ đó tình bạn thêm thân thiết hơn
Nhằm phong phú thư viện lớp tôi phát động học sinh mang những quyển truyện em đã đọc đến để xây dựng thư viện Hàng kì có sự luân chuyển giữa các lớp trao đổỉ các ấn phẩm cho nhau làm phong phú thêm tư liệu cho lớp mình Để tránh mất mát, lẫn giữa các lớp, các em tự đề ra nội quy, sổ mượn trả, đánh mã
Khi đưa thư viện lớp vào sử dụng tôi thấy học sinh đã tự tìm kiếm kiến thức
có liên quan trong góc thư viện đồng thời giúp học sinh giải trí và phát triển óc sáng tạo, tích luỹ thêm vốn sống, vốn hiểu biết của mình – xây dựng văn hoá đọc cho học sinh
b.Hòm thư điều em muốn nói
Nhằm tạo cơ hội cho học sinh được bày tỏ ý kiến của mình Những ý kiến của học sinh có thể là tâm tự, nguyện vọng, sở thích và tình cảm mà các em muốn chia sẻ với bạn bè, thầy cô giáo
Hòm thư được làm từ bìa cat tong, hộp sắt do tự tay cô và trò làm Xây dựng hòm thư để đảm bảo tính thẩm mĩ, giáo viên cùng học sinh trang trí thêm cho góc này đẹp hơn
Trang 11Thông qua hòm thư lớp học, giáo viên sẽ nắm bắt được nhu cầu, mong muốn của học sinh để động viên, chia sẻ kịp thơì Hòm thư lớp học được đặt ở vị trí thuận tiện trong lớp, trang trí màu sắc phù hợp với đối tượng học sinh, đảm bảo hài hoà với không gian chung của lớp học
Khi sử dụng hòm thư này tạo điều kiện cho các em mạnh dạn bày tỏ các ý kiến của mình, nhằm tăng cường sự tham gia của học sinh.Thông qua đó để giáo viên hiểu học sinh của mình hơn, giúp giải quyết những khó khăn trong suy nghĩ của các em Cải thiện tốt mói quan hệ thầy-trò, trò-thầy
- Giáo viên dành 10-15 phút ở tiết sinh hoạt lớp để giải quyết những thắc mắc, suy nghĩ của các em,trả lời câu hỏi trực tiếp và câu hỏi trong chuyên mục điều
em muốn nói
c Nhịp cầu bè bạn
Là nơi để các em chia sẻ trong mỗi tiết học: Ví dụ như khi dạy tiết Khoa học
về “Nước có những tính chất nào” khi chia sẻ trước lớp về các công việc, đồ vật ứng dụng tính chất của nước ở gia đình em thì chỉ có 1 số HS được chia sẻ còn lại các em sẽ chuyển vào nhịp cầu bè bạn để chia sẻ sau Hoặc khi học về Câu khiến mỗi em viết một câu khiến để chia sẻ trước lớp nhưng vì thời gian có hạn nên cũng
có 1 số em được chia sẻ trước lớp còn lại các em cũng chuyển vào nhịp cầu bè bạn
để chia sẻ sau
Như vậy thông qua góc này các em được chia sẻ, học tập nhiều ở nhau mà cách làm góc này thì lại cực kì đơn giản: Chúng tôi chỉ cần cắt lon bia và dùng keo
502 để dính vào tấm mủ cao su, cắt hoa dán ngoài lon bia để tăng tính thẩm mĩ
Trang 12- Các góc giáo dục khác
a.Nội quy lớp mình
Nội quy được xây dựng theo từng tháng, từng chủ đề theo sự hướng dẫn của giáo viên như: Giáo viên nêu nội quy của nhà trường trong năm học; nêu chủ đề của tháng, học sinh chia nhóm thảo luận; các nhóm chia sẻ ý kiến; cả lớp thống
nhất tìm ra những ý kiến chung nhất của tất các bạn và viết thành Nội quy lớp mình
Nội quy lớp mình được chia thành 2 mảng chính: Việc “nên” làm và việc “ không nên” làm được tổ chức xây dựng vào buổi sinh hoạt lớp cuối cùng của tháng
Trang 13Tháng 9, 10: Nội quy về nền nếp trong năm học
Tháng 11: Chủ đề về thầy cô
Tháng 12: Chủ đề về anh giải phóng quân
Tháng 1, 2: Chủ đề an toàn trước, trong và sau tết Nguyên đán
Tháng 3: Chủ đề về Bà, mẹ, cô
Tháng 4, 5: Chủ đề làm theo lời Bác
Việc làm này hết sức có ý nghĩa đó là: Học sinh được tham gia, được cung cấp thông tin, được bày tỏ ý kiến của mình, ý kiến của các em được lắng nghe và tôn trọng Giúp các em hiểu, tôn trọng và thực hiện tốt nội quy do chính các em đề
ra giúp các em rèn kĩ năng giao tiếp, bày tỏ ý kiến và tham gia quá trình ra quyết định Phát huy tinh thần tập thể, nâng cao tinh thần trách nhiệm cho học sinh
Cụ thể trong tháng 1, 2 ngoài việc giữ gìn nền nếp chung thì trong tiết sinh hoạt lớp vào thứ 6 tôi hướng dẫn học sinh thống nhất quy ước lớp mình trong tháng 1, 2 với chủ đề an toàn trước, trong và sau tết Nguyên đán Học sinh đưa ý kiến của mình
Nên
¨n chín
Uống sôi
Tiết kiệm
Phòng chống cháy nổ
Không nên
Đốt pháo Lạng lách Đánh võng Lãng phí Chơi các trò chơi nguy hiểm
Sau khi thống nhất, cả lớp nhất trí; HS cắt những hình tròn, hình bông hoa cử học sinh viết chữ đẹp viết nội dung vào đó rồi dán vào
Trang 14Tương tự với các chủ đề khác
Những việc nên, không nên tháo ra sau mỗi lần xây dựng quy ước mới được lưu trữ ngay bên dưới bảng quy ước lớp mình
Khi đưa vào sử dụng tôi thấy học sinh đã phát huy được tinh thần tập thể, nâng cao tinh thần trách nhiệm của học sinh
b Góc sinh nhật
Nhằm giáo dục học sinh có thói quen, biết quan tâm chia sẻ, động viên học hỏi lẫn nhau trong cuộc sống Tôi đã xây dựng góc sinh nhật
Góc này do tự tay giáo viên kết hợp với phụ huynh để làm
Trang 15Huy động học sinh có những tấm ảnh được gia đình tổ chức sinh nhật treo vào
Giáo viên thông báo ngày sinh nhật của các em trên góc sinh nhật Hàng tháng giáo viên tổ chức sinh nhật cho các em tại lớp Quà sinh nhật là những lời chúc mừng, những tám bưu thiếp do chính các em tự làm, những lời ca tiếng hát của các bạn trong lớp Ngoài ra tôi còn chuẩn bị một món quà nhỏ để tặng các em trong ngày sinh nhật như: chụp cho học sinh một kiểu ảnh hoặc tặng cho học sinh một chiếc bút chì hay 1 quyển vở
Treo ngay bên dưới bảng tin sinh nhật là một quyển album ảnh mà học sinh
đã được sinh nhật ở lớp cũng như ở nhà để học sinh thấy được sự quan tâm của cô giáo và các bạn trong lớp Từ đó giúp các em tự tin hơn trong việc tham gia các hoạt động tập thể
c Chúng mình cùng tiến
Sân chơi sôi nổi nhất trong lớp là cờ thi đua Hàng ngày các em thi đua nhau cắm từng lá cờ tươi thắm Ngày đầu của tuần cây còn ít , sau những ngày cuối tuần, rất nhiều cờ làm đẹp thêm phần trang trí của lớp Cuối tuần, tiết sinh hoạt trưởng ban học tập cùng các ban trong ban học tập thống kê, bình chọn những bạn có nhiều cờ là những bạn xuất sắc trong tuần Ngoài ra cần tôn trọng và động viên các
em chưa đạt như mong muốn cố gắng phấn đấu ở tuần sau
Để làm góc này không có gì khó khăn chúng tôi chỉ cần cắt, gấp những lọ hoa và dùng keo nến để dán còn HS cắt cờ, bông hoa, nốt nhạc, dán vào que để khi hoàn thành tốt hoặc có tiến bộ thì được thưởng và cắm vào lọ hoa của mình
d Góc cộng đồng
Đây là những sản phẩm, dụng cụ của quê hương như: cái nón, cái dao, cái thúng cái rổ, túi lạc, túi thóc, túi gạo, đỗ, vừng…… Thông qua góc này HS biết được một
số nghề, một ssoos vật dụng của quê hương