Trong số những nhà văn viết về loài vật, Nguyễn Nhật Ánh được tôn vinh như một “hoàng tử bé trong thế giới tuổi thơ”, “nhà văn được yêu thích nhất trong 30 năm (19752005)….Truyện Nguyễn Nhật Ánh được độc giả nhỏ tuổi háo hức đón nhận, bởi nhà văn đã dựng lên một thế giới tuổi thơ phong phú, trong trẻo, gần gũi, đầy cảm xúc. Trong thế giới tuổi thơ đó, luôn có những con vật đáng yêu khiến các em tìm thấy cuộc sống của mình trên từng trang sách, người lớn cảm thấy hạnh phúc khi được trở về với thời thơ dại và đặc biệt hơn, sau mỗi câu chuyện đó là những bài học dễ nhớ, dễ hiểu, dễ thực hiện để nuôi dưỡng và phát triển tâm hồn trẻ thơ trong sáng, hồn nhiên.
Trang 1BÀI HỌC GIÁO DỤC TỪ MỐI QUAN HỆ TRẺ EM VÀ LOÀI VẬT TRONG TRUYỆN VIẾT VỀ LOÀI VẬT CỦA NGUYỄN NHẬT ÁNH
Trong số những nhà văn viết về loài vật, Nguyễn Nhật Ánh được tôn vinh như một “hoàng tử bé trong thế giới tuổi thơ”, “nhà văn được yêu thích nhất trong 30 năm (1975-2005)….Truyện Nguyễn Nhật Ánh được độc giả nhỏ tuổi háo hức đón nhận, bởi nhà văn đã dựng lên một thế giới tuổi thơ phong phú, trong trẻo, gần gũi, đầy cảm xúc Trong thế giới tuổi thơ đó, luôn
có những con vật đáng yêu khiến các em tìm thấy cuộc sống của mình trên từng trang sách, người lớn cảm thấy hạnh phúc khi được trở về với thời thơ dại và đặc biệt hơn, sau mỗi câu chuyện đó là những bài học dễ nhớ, dễ hiểu,
dễ thực hiện để nuôi dưỡng và phát triển tâm hồn trẻ thơ trong sáng, hồn nhiên
I Nhà văn Nguyễn Nhật Ánh và truyện viết về loài vật
Nguyễn Nhật Ánh sinh ngày 07 tháng 5 năm 1955 tại huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam Tuổi thơ ông gắn bó với làng quê cùng những thăng trầm đã thổi hồn quê vào các trang văn và tôi luyện nhà văn thành “con người biết vượt khó, có nghị lực, luôn yêu đời”, “có niềm tin và cái nhìn trong trẻo với cuộc sống” Tính cách và quan niệm sống cho phép nhà văn đưa được chất ngộ nghĩnh, dí dỏm vào các sáng tác cho trẻ em Với một tâm hồn tươi trẻ, dí dỏm, thông minh, hồn hậu cùng với tấm lòng yêu trẻ, tâm huyết với nghề, Nguyễn Nhật Ánh trở thành nhà văn được nhiều thế hệ độc giả yêu thích, đặc biệt là thanh thiếu niên
Nguyễn Nhật Ánh thuộc số người viết có bút lực dồi dào vào bậc nhất ở Việt Nam những năm cuối thế kỉ XX đầu thế kỉ XXI Khởi đầu bằng thơ ca
với 5 tập thơ: Thành phố tháng Tư (in chung với Lê Thị Kim, 1984), Đầu xuân ra sông giặt áo (1986), Thơ tình Nguyễn Nhật Ánh (1988), Lễ hội của
Trang 2đêm đen (1994) và Tứ tuyệt cho nàng (1994), trong đó nhiều bài thơ được phổ nhạc: Thành phố, tình yêu và nỗi nhớ; Đầu xuân ra sông giặt áo; Như là cổ tích… Nhưng tâm huyết và tài năng văn học của Nguyễn Nhật Ánh là ở
những tác phẩm truyện viết cho trẻ em Nhữngtác phẩm trình làng văn học
thiếu nhi đã được bạn đọc hào hứng đón nhận như: Cú phạt đền, Trước vòng chung kết, Bàn có năm chỗ ngồi, Chú bé rắc rối Kể từ đó, tác giả gắn bó với
thế hệ trẻ bằng niềm yêu mến, đồng cảm và lòng nhiệt tình không thay đổi theo thời gian Suốt những năm cuối thế kỉ XX đầu thế kỉ XXI, Nguyễn Nhật Ánh luôn giữ kỉ lục về khối lượng tác phẩm và số lượng bản in nhiều nhất Nhà văn nhận được nhiều giải thưởng: Giải Văn học trẻ hạng A (1990) do
Trung ương Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh cho truyện dài Chú bé rắc rối, Giải thưởng văn học của Hội nhà văn Việt Nam năm 2002 cho bộ truyện liên hoàn Kính vạn hoa, Huy chương Vì thế hệ trẻ của Trung ương
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh (2003), Giải Cuốn sách hay nhất 2007 do bạn đọc Báo Người lao động bình chọn và giải thưởng Hội nhà văn thành phố Hồ Chí
Minh cho cuốn Tôi là Bêtô; Giải Vàng Sách hay của Hội Xuất bản Việt Nam
2009; Giải thưởng của Hội Nhà văn Việt Nam năm 2009; Giải cuốn sách hay nhất do bạn đọc báo Người Lao động bình chọn 2009, Giải thưởng Văn chương ASEAN năm 2010; Giải thưởng FAHASA (2012)… Với hành trình sáng tác không mệt mỏi và đầy sinh lực của mình, năm 1995, nhà văn xứ Quảng được bầu chọn là nhà văn được yêu quý nhất trong 20 năm (1975 – 1995) do Thành đoàn thành phố Hồ Chí Minh và báo Tuổi trẻ tổ chức Năm
2005, tác giả một lần nữa được bầu chọn là nhà văn được yêu thích nhất trong
30 năm (1975 – 2005) do Thành đoàn thành phố Hồ Chí Minh và báo Tuổi trẻ
tổ chức
Trang 3Nói đến Nguyễn Nhật Ánh trước hết phải nói đến những sáng tác cho trẻ nhỏ và lứa tuổi mới lớn Viết cho lứa tuổi thiếu nhi, Nguyễn Nhật Ánh thường
đi sâu vào đề tài trường lớp với những hoạt động phong phú, đa dạng Những
tác phẩm tiêu biểu cho đề tài này có thể kể đến: Chú bé rắc rối, Kính vạn hoa, Chuyện xứ Lang Biang, Tôi là Bêtô, Cho tôi xin một vé đi tuổi thơ Tôi là Bêtô và Cho tôi xin một vé đi tuổi thơ đều được đánh giá là tác phẩm tiêu
biểu, tiếp tục góp phần khẳng định “thương hiệu” của Nguyễn Nhật Ánh trong dòng văn học thiếu nhi
Hành trình sáng tạo văn chương cho tuổi thơ của Nguyễn Nhật Ánh vẫn đang tiếp tục hứa hẹn gặt hái thêm nhiều thành công mới Có thể thấy, những thành quả sáng tạo trong 30 năm vừa qua đã đủ khẳng định tầm vóc một cây bút giàu khả năng sáng tạo, đầy cá tính và rất linh hoạt trong việc tiếp cận thế giới tâm hồn tuổi thơ Với những phẩm chất như vậy, Nguyễn Nhật Ánh thực
sự đem lại cho văn học thiếu nhi Việt Nam những bứt phá hết sức thú vị, ngoạn mục
Truyện về loài vật chiếm một số lượng đáng kể trong tác phẩm của
Nguyễn Nhật Ánh, bắt đầu gây tiếng vang từ Chó con dũng cảm (xuất bản năm 1998) hay Xin lỗi mày Tai To trong truyện dài Kính vạn hoa Khác với những tác phẩm về chuyện tình cảm tuổi mới lớn, truyện về loài vật được
Nguyễn Nhật Ánh quan sát tỉ mỉ bằng cái nhìn tinh tế, hóm hỉnh và đầy yêu thương Những năm đầu của thế kỉ XXI trở đi, thế giới loài vật là một mảng
hiện thực quan trọng trong nhiều truyện dài của nhà văn: Tôi là Bê tô (2007), Đảo mộng mơ (2010), Có hai con mèo ngồi bên cửa sổ (2012), Ngồi khóc trên cây (2013), Chúc một ngày tốt lành (2014), Con chó nhỏ mang giỏ hoa hồng (2016)… Sự ra đời liên tục của các sáng tác thuộc mảng đề tài này cho
Trang 4thấy sự nỗ lực, tài năng và “cái duyên ngày càng sâu đậm” của tác giả với văn học thiếu nhi, đặc biệt là mảng sáng tác về loài vật
Nguyễn Nhật Ánh, bằng tài năng, sự nỗ lực, tình yêu với trẻ em cũng như cái duyên sâu nặng với văn học thiếu nhi, các sáng tác thuộc mảng đề tài
về loài vật này của nhà văn xứ Quảng đã nhận được sự đón nhận nồng nhiệt
II Những biểu hiện quan hệ trẻ em - loài vật trong truyện viết về loài vật
Có một sự tương đồng rất lớn giữa sợi dây gắn kết của trẻ em với những con vật Ở trẻ nhỏ không hề thấy một chút dấu vết nào của sự kiêu căng ngạo mạn hay một đường phân cách, hà khắc giữa mình và những loài vật khác Trẻ em không chút ngập ngừng trong việc bộc lộ những nhu cầu thân thể, trẻ
em thấy mình gần gũi và giống với những con vật hơn Điều đặc biệt trước tiên trong các tác phẩm viết về loài vật của Nguyễn Nhật Ánh, ông luôn miêu
tả những con vật trong bối cảnh gia đình có trẻ em
Ở tác phẩm Cho tôi xin một vé đi tuổi thơ, là những con chó hoang lê la
kiếm ăn ở ngoài đường được lũ trẻ gồm thằng cu Mùi, thằng Hải cò, con Tí
Sún, con Tủn đem về thuần phục Trong Đảo mộng mơ, những loài vật xuất
hiện qua trí tưởng tượng phong phú Đó là chú sư tử dữ tợn mang hình hài của chó Pig nhà con Thắm Những chú cá lòng tong vô hại qua "con mắt đạo
diễn” của Tin thoắt cái vươn mình thành những con cá mập ăn thịt người, Tôi
là Bêtô là câu chuyện về chú cún con với câu chuyện nhỏ xoay quanh không
gian hẹp là ngôi nhà của cô bé Ni… Dường như, có một sự tương giao đặc biệt giữa trẻ em và loài vật, mà ở đó không chỉ đơn thuần tình yêu thiên nhiên, yêu động vật, cỏ cây đã quyền hòa với nhau tạo nên những nốt nhạc
êm ái, những cảm xúc hồn nhiên, ngây thơ như chính tâm hồn của trẻ nhỏ
Truyện ngắn "Ngồi khóc trên cây" là một cuốn sách mà ở đó thiên nhiên như được mở ra thật tự nhiên, sống động và đáng yêu Mỗi con vật ở đây
Trang 5mang một cái tên ngộ nghĩnh, gắn với mỗi đặc điểm của chúng Con Cổ Dài
là con ngỗng thường suốt ngày quẩn quanh lùng sục kiếm ăn bên ao rau muống Con Tập Tễnh là một con nai màu vàng nâu với những chấm trắng lốm đốm trên toàn thân, hai tai to như hai chiếc lá bàng Con sóc thì màu xám với chiếc đuôi to thật đẹp Thằng Miếng Vá là con khỉ vẫn thỉnh thảng chạy vào làng chơi với Rùa, những quả cầu gai, khi lông rạp xuống thì lông như những ngọn giáo được xếp gọn gàng Lũ gà rừng đậu trên cành cây thấp hân hoan gáy chào mặt trời ban trưa; con rắn màu xanh lè đong đưa cái đầu hình
tam… Thế giới loài vật trong những câu truyện của Nguyễn Nhật Ánh chứa
đựng bao điều tốt đẹp Mỗi con vật trong tác phẩm đều vô cùng gần gũi, sẵn
sàng bầu bạn, sẻ chia cùng với những đứa trẻ Thiên nhiên và con người như hòa làm một và như một lời nhắn nhủ hãy chung tay bảo vệ các loài động vật,
đó cũng chính là bảo vệ thiên nhiên, môi trường, bảo vệ chính sự tồn vong của nhân loại
Trong những câu chuyện về loài vật, ta thấy hình ảnh những cô bé, cậu
bé giàu lòng yêu thương đối với loài vật Điều này thể hiện trong các tác
phẩm Tôi là Bêtô, Con chó nhỏ mang giỏ hoa hồng, Có hai con mèo ngồi bên cửa sổ, Chúc một ngày tốt lành Là một chú chó con nghịch ngợm, từ ngày đến ở nhà chị Ni, Bêtô đã “xé rách tám cuốn tập, mười hai cuốn sách, là hỏng
bốn chiếc đồng hồ các loại, làm cho không sử dụng được năm dôi giày, sáu đôi dép và đặc biệt làm cho biến mất hàng chục đôi vớ của các thành viên
trong nhà” Thế nhưng Bêtô chưa một lần bị ăn đòn, "chị Ni" âu yếm xoa đầu
nó: “Lớn lên tí nữa, cún nhà ta sẽ thôi phá phách”, Bêtô bị thương khá nặng
Lập tức, nó được "chị Ni" dịu dàng bế lên trong vòng tay, mười ngón tay mềm
mại như mười cục bông gòn vuốt ve nó, bôi thuốc cho nó với bao tình cảm âu yếm: “Cưng khờ quá, cún ngoan của chị” [4,tr.21] Hành động ấy của "chị Ni"
Trang 6cũng giống như bao đứa trẻ khác, luôn thể hiện tình yêu và sự săn sóc chu đáo đối với loài vật Và chính nội lực của tình yêu đó đã giúp "chị Ni" nghĩ ra phương cách cứu chú chó Laica khỏi nỗi đau buồn, mất mát người thân, hồi sinh ở chú một niềm yêu cuộc sống…
Trong những câu truyện về loài vật của mình, nhà văn Nguyễn Nhật Ánh không chỉ thể hiện mối quan hệ của trẻ em với loài vật bằng tình yêu thương,
mà hơn thế còn xác lập mối quan hệ đó là quan hệ tâm giao, bầu bạn bình
đẳng Trong Truyện ngắn Chúc một ngày tốt lành cuộc gặp gỡ giữa heo Lọ
Nồi và nàng Đeo Nơ cũng là cuộc gặp gỡ giữa thằng Cu và nhỏ Hà Cảm giác hồi hộp, xao xuyến lần đầu tiên rung động trước người khác phái trong đời choán lấy tâm hồn hai chủ tớ nó Nếu Lọ Nồi “nghe rất rõ tiếng đập của trái tim trong ngực mình khi nàng sắp đi ngang qua chỗ nó Nó lúng túng nằm bẹp xuống cỏ, mượn hơi đất ẩm để làm dịu đi nỗi rộn ràng trong lòng mình” thì thằng Cu “cũng ngạc nhiên về mình nữa Hôm nay nó thấy mình làm sao ấy!
Nó có khối bạn gái trong làng Nhưng chẳng bao giờ nó bận tâm các con nhỏ
đó có thích trò chuyện với nó hay không Thế mà sáng nay một con nhỏ lạ hoắc lại khiến lòng nó gầm lên giận hờn, rồi dịu xuống thành tiếng thở than”
Cả thằng Cu và Lọ Nồi đều vô cùng bối rối, phiền lòng về cái tên xấu xí của
mình “Hai chủ tớ lặng thinh trên đường về, lòng đầy tâm trạng, đã thấy hương cỏ ban trưa phảng phất buồn”.Và từ hôm đó, Lọ Nồi nhớ nàng Đeo
Nơ, còn thằng Cu nhớ con nhỏ Hà Hai chủ tớ lại kiếm cớ đến khu vườn nhà
bà Tươi, rồi lại một lần nữa “lếch thếch rời khu vườn ảo mộng”, “gánh nỗi buồn trên vai mà đi” [6,tr.70].….Nguyễn Nhật Ánh muốn nói rằng, bằng tình yêu thương, trẻ em và loài vật có thể thấu hiểu, sẻ chia như những người bạn? Nguyễn Nhật Ánh đã kéo gần khoảng cách giữa con người với thế giới loài vật để lắng nghe những âm thanh mà vốn thường ngày ta cho là vô nghĩa
Trang 7Không chỉ hiểu nhau về mặt ngôn ngữ mà người với vật còn có thể chia
sẻ với nhau cả những tâm tư, tình cảm thầm kín Thằng cu rất hiểu suy nghĩa của chú heo Lọ Nồi vì nó cũng đang yêu Những rung động khác nhau khiến
cả hai có thể đồng cảm, hiểu và xích lại gần nhau hơn Nguyễn Nhật Ánh đã thiết lập một ngôn ngữ chung giữa con vật với con vật, con người với con người, đó chính là ngôn ngữ tình cảm Nhưng với Nguyễn Nhật ánh, có lẽ chỉ
"trẻ con hiểu thứ ngôn ngữ đó hơn bất cứ ai"
3 Bài học giáo dục
Giáo dục là điều không thể thiếu trong những câu truyện viết về loài vật
của Nguyễn Nhật Ánh, và có lẽ, tính giáo dục cao nhất nằm ở chính sự hòa
điệu giữa thế giới trẻ thơ và loài vật Yêu thiên nhiên, yêu loài vật như yêu chính mình là đạo đức và văn hóa cao nhất mà tạo hóa đã ban phát cho trẻ em.
Những câu truyện về loài vật mà Nguyễn Nhật Ánh Viết không chỉ đơn thuần răn dạy trẻ em mà trả lại cho trẻ em vẻ đẹp nguyên sơ tạo hóa đã ban cho loài người Trước tiên đó là bài học để các em ứng xử với thiên nhiên, với môi trường sống xung quanh
Cũng như mối quan hệ với thiên nhiên, mối quan hệ giữa con người với loài vật có vai trò không nhỏ trong việc hình thành nên tính cách của trẻ nhỏ Phải bắt đầu từ tình yêu thiên nhiên, cây cỏ, loài vật trong cuộc sống quanh mình ngay từ lúc ấu thơ, những đứa trẻ mới có thể biết yêu thương người thân, bạn bè, đồng loại và những điều tốt đẹp của cuộc sống khi trưởng thành
Và không chỉ biết yêu thương, cuộc sống con người sẽ vui và ý nghĩa hơn nhiều khi có những người bạn tuyệt vời là chính những con vật nuôi gần gũi ngay trong mỗi gia đình, mỗi khu xóm Nhẹ nhàng và sâu lắng, Nguyễn Nhật Ánh đã đem đến cho người đọc trẻ em một bài học ứng xử thật đẹp và nhân văn đối với thế giới tự nhiên
Trang 8Trong Tôi là Bêtô, bức tranh thiên nhiên mới thật sinh động và gợi cảm.
Đó là “cánh đồng cỏ non tơ được trang điểm bởi rất nhiều hoa dại li ti trông như những hạt cườm được đính một cách khéo léo vào tấm áo choàng xanh
khổng lồ mà ai đó đã đem bọc quanh trái đất” Truyện Có hai con mèo ngồi bên cửa sổ, chú mèo Gấu thường xuất hiện trên ban công của lâu đài “bên cạnh dãy lan can phủ kín dây tóc tiên với những đốm hoa đỏ li ti” …
Chú heo Lọ Nồi trong Chúc một ngày tốt lành cũng hiện lên đầy ấn
tượng “khi lang thang trong nắng”, “ở cánh đồng bên ngoài có rất nhiều hoa đẹp và rất nhiều hương thơm” Đặc biệt là chú “bất chợt nhìn thấy” nàng heo trong mộng lúc đang “mê mải dạo chơi trên đồng cỏ, thích thú quay mõm về các hướng để hít thở mùi vị của lá, của cỏ, của hoa dại” Khắc họa chân dung nhân vật trên nền thiên nhiên hiền hòa, gần gũi, thân quen, Nguyễn Nhật Ánh
đã đưa thế giới nhân vật trong câu chuyện hư cấu đến gần hơn với độc giả
Để gửi gắm một cách tự nhiên và nhẹ nhàng bài học ứng xử với thế giới tự nhiên, nhà văn đã tái hiện cuộc sống muôn loài trong sự hài hòa với thiên nhiên Qua hình ảnh loài vật, tác giả đã thể hiện sự nhạy cảm với mọi vẻ đẹp
của cảnh sắc, hương vị thiên nhiên góp phần không nhỏ để hình thành tính
cách, tâm hồn trẻ thơ hết sức trong trẻo, thánh thiện, nhân văn
Điểm nổi bật trong sáng tác của Nguyễn Nhật Ánh là qua câu chuyện về loài vật, mà chúng ta nhận ra ở đó một thế giới đầy đặn với đủ mọi cung bậc cảm xúc, có niềm vui, nỗi buồn, có cả sự xót xa mất mát, tan vỡ nhưng lúc nào cũng thấm đẫm tình người, sự cảm thông và chất nhân văn nhẹ nhàng Từ
đó, những bài học về tình thương giữa con người với con người, bài học ở hiền gặp lành, bài học về thái độ của người lớn đối với trẻ nhỏ… như những mạch nước ngầm dạt dào thấm đẫm trong từng chi tiết nhỏ Hầu hết nhân vật
Trang 9trong sáng tác của Nguyễn Nhật Ánh đều giàu lòng nhân ái, và truyện bao giờ cũng có cái kết đẹp đẽ đối với những tấm lòng nhân ái này
Ngược lại, kẻ ác thì sớm muộn cũng có kết cục xấu Kiểu nhân vật này
trong Tôi là Bêtô là lão Hiếng Lão Hiếng ở cùng khu nhà tập thể với nhà chị
Ni Với lũ cún như Bêtô, lão “là một hung thần” “Lận trong người một trái tim vô cảm, có vẻ lão không thấu được nỗi đau của kẻ khác” Như một điều tất yếu, những kẻ ác bao giờ cũng bị lãnh kết cục xấu Kết cục đó với lão Hiếng chính là sự lãng quên của mọi người trong khu tập thể Sau khi lão chuyển nhà đi nơi khác, không ai còn nhớ đến lão… Qua hình tượng nhân vật lão Hiếng, nhà văn đã kín đáo gửi gắm bài học về cách sống: cần phải tránh
xa cái “mùi ác”, cần phải biết yêu thương để “chưng cất cái tên của mình qua năm tháng, giúp cho nó tỏa hương” Chỉ có như vậy, cuộc sống quanh ta mới trở nên tốt đẹp và sự tồn tại của ta trên cõi đời mới thực sự có ý nghĩa Đó không chỉ là bài học cho trẻ em mà còn là bài học thấm thía dành cho người lớn
Chuyện về chú chó Bêtô là những câu chuyện hiện thực được kể lại một
cách giản dị “Cuộc đời của chú chó nhỏ Bêtô chứa đựng tất cả những hiện thực đời sống mà mỗi con người đều đi qua như niềm vui, sở thích, tình bạn, nỗi sợ hãi, lòng dũng cảm, kí ức, thiện ác, ước mơ” và kết thúc mỗi mẩu chuyện là một triết lí nhân sinh mới mẻ nhưng ngộ nghĩnh, lí thú Có lẽ câu
chuyện về Bê tô, Laica không chỉ là những chuyện về cún, “Đó là sự cảm nhận về cuộc sống và những ước mơ của Bê tô hay cũng chính là khát vọng khám phá cuộc sống của trẻ thơ…những triết lí về cuộc đời của Bê tô cũng chính là những khám phá của trẻ thơ về thế sự.”
Tác phẩm Có hai con mèo ngồi bên cửa sổ cũng thông qua câu chuyện
với những nhân vật chính là loài vật ngộ nghĩnh để truyền tải những thông điệp lý thú gần gũi với đời sống con người Truyện kể về chàng Mèo Gấu to
Trang 10con vụng về, chuột Tí hon vô tư lự hay quan tâm đến bạn bè Cả hai thân nhau đến mức có thể chia sẻ từng chuyện vui buồn trong những phút giây mềm yếu, lo lắng và chăm sóc, giúp nhau từ miếng ăn đến “chiến lược” để tồn tại
lâu dài Nhẹ nhàng mà thâm thúy, cuốn hút từ đầu tới cuối, Có hai con mèo ngồi bên cửa sổ mang đến cho độc giả những niềm vui con trẻ ngây ngô,
nhưng xen lẫn là những bài học ý nghĩa mà ngay cả người lớn cũng cần phải chiêm nghiệm cho bản thân mình
Những câu chuyện của Nguyễn Nhật Ánh nhân cách hóa loài vật, hư cấu nhưng không phi lí Người đọc không chỉ chấp nhận mà còn hào hứng với
sự sáng tạo của nhà văn Bằng cách đó, dường như tác giả đã gửi gắm một cách kín đáo bài học ứng xử với thế giới loài vật Loài vật cũng có cảm xúc riêng, có ngôn ngữ riêng, có tình yêu riêng như con người Khi khoảng cách giữa con người và con vật được xích lại gần nhau, thế giới thật mới mẻ, thật
đáng yêu Và Nếu như có sự tách biệt triệt để và không thể giao tiếp giữa hai
thế giới: thế giới con người và thế giới loài vật Thì tồn tại trung gian giữa hai thế giới ấy chính là trẻ em
Nguyễn Nhật Ánh trong những truyện về loài vật của mình đã không ngại nói đến cái xấu, cái dở, cái bất công hay những nỗi buồn, niềm thất vọng,
sự chia ly, mất mát mà đứa trẻ nào cũng gặp trong quá trình lớn Song, viết về tất cả những điều nói trên, ông lại dùng cái nhìn nhân hậu, ấm áp, bằng sự hài hước dí dỏm như là một báu vật của tuổi thơ và cũng là tố chất của chính con người ông để chỉ ra một cách ứng xử đối với cuộc đời và giữa những con người Quả đúng khi tác giả Nguyễn Thụy Anh đã nhận định rằng: “Sự chân thành, tử tế và cả sự lãng mạn vẫn là “vũ khí” tốt nhất đối phó với cái xấu, cái
dở, cái bất công, cho ta sức mạnh vượt qua mọi nỗi buồn tuổi trẻ” Truyện loài vật của Nguyễn Nhật Ánh đã làm sống lại thế giới muôn màu của tuổi thơ