Phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở quận 6, thành phố hồ chí minh

Vì vậy cần có những nghiên cứu khoa học để đề xuất các giải pháp đào tạo, bồi dưỡng và phát triển đội ngũ cán bộ giáo viên đáp ứng mục tiêu giáo dục đào tạo cũng như phát triển nguồn nhâ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học: TS Nguyễn Thị Châu Giang

NGHỆ AN - 2019

Trong suốt quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận văn, bản thân tôi luôn nhận được những sự giúp đỡ tận tình và sự động viên sâu sắc của bạn bè, thầy cô

và đồng nghiệp

Tôi xin cảm ơn lãnh đạo phòng, chuyên viên Phòng Giáo dục cùng các cán

bộ quản lý giáo viên các trường mầm non trền địa bàn Quận 6 Thành phố Hồ Chí Minh đã tích cực hỗ trợ cung cấp thông tin, số liệu, tư liệu tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình khảo sát thực trạng nghiên cứu luận văn này

Tôi xin chân thành cảm ơn mọi sự giúp đỡ quý báu và đáng trân trọng đó!

Người viết luận văn

Dương Thị Ngọc Bích

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN i

MỤC LỤC ii

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT vii

DANH MỤC CÁC BẢNG viii

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

1.1 Về mặt lý luận 1

1.2 Về mặt thực tiễn 2

2 Mục đích nghiên cứu 3

3 Khách thể, đối tượng nghiên cứu 3

3.1 Khách thể nghiên cứu 3

3.2 Đối tượng nghiên cứu 4

4 Giả thuyết khoa học 4

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 4

6 Phạm vi nghiên cứu 4

7 Phương pháp nghiên cứu 4

7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận 4

7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn 5

7.3 Phương pháp thống kê toán học 5

8 Dự kiến đóng góp của luận văn 5

9 Cấu trúc luận văn 6

Chương 1 7

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ CÁN BỘ GIÁO VIÊN, Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON MỚI THÀNH LẬP 7

1.1 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 7

1.1.1 Nghiên cứu ở nước ngoài: 7

1.1.2 Nghiên cứu ở trong nước 10

1.2 Một số khái niệm cơ bản 12

1.2.1 Giáo viên 12

1.2.2 Đội ngũ và đội ngũ giáo viên 13

1.2.3 Phát triển đội ngũ giáo viên 14

1.2.4 Trường mầm non mới thành lập 15

1.3 Một số vấn đề về đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập 15

1.3.1 Vị trí, vai trò, nhiệm vụ và quyền hạn của đội ngũ giáo viên, trường mầm non mới thành lập 15

1.3.2 Những yêu cầu cơ bản về phẩm chất, năng lực đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập 18

1.4 Một số vấn đề về phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập 21

1.4.1 Tầm quan trọng của việc phát triển đội ngũ cán bộ giáo viên trường mầm non mới thành lập 21

1.4.2 Nội dung và phương pháp phát triển đội ngũ cán bộ giáo viên trường mầm non mới thành lập………22

1.4.3.Phương pháp phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập ……….29

1.4.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập……… 31

Kết luận chương1………33

Chương 2 34

THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TRƯỜNG MẦM NON MỚI THÀNH LẬP Ở QUẬN 6, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 34

2.1 Tổ chức nghiên cứu thực trạng 34

2.1.1 Mục đích nghiên cứu 34

2.1.2 Nội dung nghiên cứu 34

2.1.4 Phương pháp nghiên cứu 34

2.1.5 Địa bàn nghiên cứu 35 2.2 Khái quát chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội và giáo dục mầm non

của Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh 36

2.2.1 Vị trí địa lý, dân cư, dân số Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh 36

2.2.2 Thực trạng giáo dục – đào tạo các trường mầm non Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh 42

2.3 Thực trạng phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở Quận 6 thành phố Hồ Chí Minh 45

2.3.1 Thực trạng số lượng, cơ cấu của đội ngũ giáo viên, tại các trường mầm non mới thành lập ở Quận 6 thành phố Hồ Chí Minh 45

2.3.2 Thực trạng phẩm chất đạo đức, tư tưởng chính trị của đội ngũ cán bộ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh 46

2.3.3 Thực trạng trình độ, năng lực chuyên môn, năng lực giáo viên và mức độ hoàn thành nhiệm vụ của đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở quận 6, thành phố Hồ Chí Minh 47

2.4 Thực trạng phát triển đội ngũ cán bộ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở quận 6, thành phố Hồ Chí Minh 48

2.4.1 Thực trạng kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh 48

2.4.2.Thực trạng công tác đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở quận 6, thành phố Hồ Chí Minh………50

2.4.3 Thực trạng công tác kiểm tra, đánh giá cán bộ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở quận 6, thành phố Hồ Chí Minh 52

2.4.4 Thực trạng thực hiện chế độ chính sách đội ngũ cán bộ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở quận 6, thành phố Hồ Chí Minh 52

2.5 Đánh giá chung về thực trạng 53

2.5.1 Ưu điểm 53

2.5.2 Hạn chế 54

2.5.3 Nguyên nhân thực trạng 54

Kết luận chương 2 55

Chương 3 56

MỘT SỐ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TRƯỜNG MẦM NON MỚI THÀNH LẬP Ở QUẬN 6 THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 56

3.1 Các nguyên tắc đề xuất giải pháp 56

3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo tính mục tiêu 56

3.1.2 Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học 56

3.1.3 Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi 56

3.1.4 Nguyên tắc đảm bảo tính toàn diện ………56

3.2 Một số giải pháp phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở quận 6, thành phố Hồ Chí Minh……….56

3.2.1 Biện pháp 1: Nâng cao nhận thức của cán bộ giáo viên về tầm quan trọng của công tác phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non Quận 6 Thành phố Hồ Chí Minh……….56

3.2.2 Biện pháp 2: Nâng cao nhận thức cho giáo viên mầm non về tầm quan trọng của phát triển đội ngũ giáo viên đáp ứng Chuẩn nghề nghiệp gáo viên mầm non.59 3.2.3 Biện pháp 3: Lập quy hoạch, kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên mầm non……… 62

3.2.4 Biện pháp 4: Đổi mới phương thức tuyển dụng giáo viên theo hướng khách quan, công bằng và có yếu tố cạnh tranh đảm bảo đủ về số lượng, hợp lý về cơ cấu……… 64

3.2.5 Biện pháp 5: Đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ, năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ giáo viên……… 66

3.2.6 Biện pháp 6: Phân công, sử dụng đội ngũ giáo viên phù hợp với năng lực và sở trường của mỗi cá nhân và có kế hoạch chuyên môn………67

3.2.7 Biện pháp 7: Tạo môi trường làm việc, xây dựng chế độ đãi ngộ, chính sách khen thưởng - kỉ luật phù hợp để khích lệ, động viên đội ngũ giáo viên……….69

4 Kiểm chứng về sự cần thiết và tính khả thi của các giải pháp đã đề xuất… 71

xuất………71

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ……… 72

1.KẾT LUẬN……… 72

2.KIẾN NGHỊ 73

Kết luận chương 3 75

TÀI LIỆU THAM KHẢO 76

PHỤ LỤC 79

PHỤ LỤC 2: PHIẾU TRƯNG CẦU Ý KIẾN CBQL 83

PHỤ LỤC 3: PHIẾU HỎI Ý KIẾN 87

PHỤ LỤC 4: PHIẾU HỎI Ý KIẾN 89

GD&ĐT Giáo dục và Đào tạo

GVMN Giáo viên mầm non

GV Giáo viên

QLGD Quản lý giáo dục

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1: Thống kê quy mô trường, lớp, học sinh mầm non, TH, THCS

Quận 6 44 Bảng 2.2 Tỷ lệ huy động học sinh qua các năm 45 Bảng 2.3 Kết quả khảo sát về phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp của

đội ngũ cán bộ giáo viên trong trường mầm non Quận 6 thành phố Hồ Chí Minh 48

Trong mỗi đơn vị, tầm quan trọng của đội ngũ giáo viên trong mỗi trường học không chỉ đòi hỏi ở họ những tay nghề cao trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ am hiểu chuyên môn, có tầm nhìn xa, trông rộng đối với sự nghiệp phát triển giáo dục của đơn vị mà còn phải luôn phối hợp tạo dựng được môi trường giáo dục đầy tính nhân văn, dân chủ

Tuy nhiên, ở mỗi trường học đội ngũ giáo viên có năng lực, tâm huyết với nghề sẽ tác động, ảnh hưởng không nhỏ tới công tác thi đua, nâng cao chất lượng giảng dạy của giáo viên cũng như quá trình học tập, rèn luyện của học sinh

Như vậy để phát triển giáo dục và đào tạo cần phải có một đội ngũ giáo viên giỏi về chuyên môn nghiệp vụ và có đạo đức nghề nghiệp tốt

1.2 Về mặt thực tiễn

Muốn thực hiện những nhiệm vụ giáo dục quan trọng nêu trên Bên cạnh yêu cầu về xây dựng, kiện toàn cơ sở vật chất cũng như sử dụng đội ngũ cán bộ giáo viên, có đầy đủ phẩm chất đạo đức và năng lực chuyên môn, trong nhà trường cần phải được coi trọng Một trong những nhân tố quyết định đến hiệu quả giáo dục ở trường học chính là chất lượng của đội ngũ cán bộ giáo viên

Ở Việt Nam, trong nhiều năm qua, công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán

bộ, giáo viên đã được triển khai rộng khắp, đặc biệt là sau khi Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành các chuẩn nghề nghiệp Vì vậy cần có những nghiên cứu khoa học để đề xuất các giải pháp đào tạo, bồi dưỡng và phát triển đội ngũ cán bộ giáo viên đáp ứng mục tiêu giáo dục đào tạo cũng như phát triển nguồn nhân lực, nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới đất nước trong gian đoạn hiện nay

Thành phố Hồ Chí Minh là một trong những địa phương có sự phát triển nhất về kinh tế cũng như GD&ĐT TP Hồ Chí Minh hiện có mạng lưới trường lớp phát triển rộng khắp, cơ sở vật chất các trường được nâng cấp, cải tạo và xây mới, số trường lớp được xây dựng mới theo chuẩn quốc gia ngày càng tăng, chất lượng giáo dục đào tạo có tiến bộ rõ rệt Tuy nhiên, bên cạnh những hiệu quả và phát triể về GD&ĐT, TP Hồ Chí Minh vẫn còn những hạn chế, yếu kém bất cập

cả về quy mô, cơ cấu Do đó, hiệu quả giáo dục đào tạo chưa đáp ứng kịp những đòi hỏi ngày càng cao về nguồn nhân lực cho công cuộc hội nhập kinh tế quốc

tế Vì vậy, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh đã nêu rõ tinh thần: "Xây dựng, phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục đáp ứng yêu cầu phát triển ngành giáo dục – đào tạo; nghiên cứu, đề xuất đổi mới chính sách, cơ chế tài chính; đặc biệt coi trọng quản lý chất lượng"

Quận 6 TP.Hồ Chí Minh là một trong những quận có vị trí quan trọng trong sự nghiệp phát triển toàn diện, bền vững của thành phố Để có được thành quả đó, ban lãnh đạo quận luôn xác định nhiệm vụ giáo dục, đào tạo là nguồn gốc, là động lực và điều kiện cho sự phát triển mọi mặt Quận 6 luôn tập trung

đầu tư cho hệ thống giáo dục nói chung và giáo dục bậc học mầm non nói riêng, đây là ưu tiên hàng đầu trong chiến lược phát triển kinh tế – xã hội của quận 6

Về phát triển đội ngũ cán bộ giáo viên ở trường mầm non mới thành lập bậc học mầm non ở Quận 6 trong những năm gần đây, chưa thực sự đáp ứng yêu cầu của xã hội và ít nhiều cản trở đến chất lượng giáo dục của các đơn vị Trước yêu cầu phát triển, đổi mới giáo dục cùng những thay đổi của môi trường kinh

tế - xã hội, đội ngũ cán bộ giáo viên các trường mầm non trên địa bàn TP Hồ Chí Minh nói chung và quận 6 nói riêng còn nhiều bất cập về trình độ đào tạo, năng lực chuyên môn, khả năng thích ứng với việc đổi mới giáo dục Những hạn chế, bất cập nay một phần bắt nguồn từ khâu tuyển dụng, bồi dưỡng cũng như chính sách đãi ngộ, đối với CBGV các trường, chưa được nghiên cứu và áp dụng một cách có cơ sở và có tầm nhìn dài hạn Vì vậy, việc không ngừng nâng cao chất lượng của đội ngũ CBGV ở trường mầm non mới thành lập trên địa bàn thành phố nói chng và địa bàn quận 6 nói riêng là một yêu cầu thiết yếu và rất cần thiết trong gia đoạn hiện nay

Từ cơ sơ lý luận và thực tiễn trên, để góp phần phát triển sự nghiệp giáo

dục ở Quận 6, chúng tôi đã lựa chọn tìm hiểu, nghiên cứu đề tài: “Phát triển đội ngũ giáo viên tr ng Mầm non mới thành lập ở quận 6, thành phố Hồ Chí Minh”

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn, đề xuất một số giải pháp nhằm phát triển đội ngũ giáo viên tại các trường Mầm non mới thành lập ở Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Vấn đề phát triển đội ngũ giáo viên tại các trường Mầm non mới thành lập

ở Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh

3.2 Đối t ợng nghiên cứu

Giải pháp phát triển đội ngũ giáo viên tại các trường Mầm non mới thành lập ở Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh

4 Giả thuyết khoa học

Công tác phát triển đội ngũ giáo viên mầm non thu được những thành tựu tuy nhiên vẫn còn một số bất cập là chưa đáp ứng đầy đủ chuẩn nghề nghiệp cho giáo viên mầm non Do đó, nếu đề xuất được các giải pháp có cơ sở khoa học và khả thi thì có thể phát triển đội ngũ giáo viên, tại các trường mầm non mới thành lập ở quận 6, thành phố Hồ Chí Minh

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận của vấn đề phát triển đội ngũ giáo viên, tại các trường Mầm non mới thành lập

5.2 Nghiên cứu thực trạng phát triển đội ngũ giáo viên trường Mầm non mới thành lập ở Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh

5.3 Đề xuất một số giải pháp phát triển đội ngũ giáo viên trường Mầm non mới thành lập ở quận 6 thành phố Hồ Chí Minh và thăm dò tính cần thiết và khả thi

6 Phạm vi nghiên cứu

Đề tài nghiên cứu thực trạng đội ngũ giáo viên đứng lớp trường Mầm non mới thành lập ở quận 6, thành phố Hồ Chí Minh trong 2 năm gần đây và đề xuất các giải pháp phát triển đội ngũ giáo viên, trường Mầm non mới thành lập trong những năm tiếp theo Phạm vi nghiên cứu thuộc các trường mầm non công lập mới thành lập ở Quận 6, Thành phố Hồ Chí Minh

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 ph ơng pháp nghiên cứu lý luận

- Phương pháp phân tích, tổng hợp, khái quát hóa tài liệu liên quan để xây dựng cơ sở lý luận của đề tài

7.2 Ph ơng pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phương pháp quan sát: Quan sát hoạt động quản lý của giáo viên mầm non nhằm đánh giá thực trạng đội ngũ giáo viên mầm non

- Phương pháp điều tra qua phiếu hỏi: Xây dựng các mẫu phiếu, bảng điều tra bám sát nội dung luận văn, bảng thống kê phân tích dữ liệu, từ đó đúc kết thành nhận xét đánh giá về công tác phát triển đội ngũ giáo viên mầm non ở trường mầm non mới thành lập của Quận 6 thành phố Hồ Chí Minh

- Phương pháp phỏng vấn: thực hiện phỏng vấn sâu, tìm hiểu kinh nghiệm trong cuộc sống và nhận thức của khách thể khảo sát qua thông tin ngôn ngữ của họ

- Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia: Tham khảo ý kiến của các chuyên gia về giải pháp phát triển đội ngũ

- Phương pháp nghiên cứu các sản phẩm hoạt động: Thông qua các sản phẩm của giáo viên mà ta chúng ta có thể nhận ra năng lực của họ

7.3 Phương pháp thống kê toán học

Sử dụng phương pháp này để xử lý các số liệu thu được trong quá trình khảo sát thực trạng và tiến hành thực nghiệm

8 Dự kiến đóng góp của luận văn

- Về lý luận: Làm sáng tỏ cơ sở lí luận về đội ngũ giáo viên ở trường mầm

non mới thành lập, vị trí của trường mầm non trong hệ thống giáo dục quốc dân cũng như chức năng, nhiệm vụ của trường mầm non; các vấn đề lý luận về phát triển đội ngũ giáo viên, ở trường mầm non mới thành lập, những yêu cầu cơ bản

về phát triển đội ngũ cán bộ giáo viên, ở trường mầm non mới thành lập, làm cơ

sở cho việc đề xuất các giải pháp phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non

mới thành lập ở Quận 6 Thành phố Hồ Chí Minh

- Về thực tiễn: khảo sát thực trạng và đưa ra các giải pháp có cơ sở khoa

học và tính khả thi để phát triển đội ngũ giáo viên, trường mầm non mới thành lập ở Quận 6 Thành phố Hồ Chí Minh

9 Cấu trúc luận văn

Nội dung chính của luận văn gồm có 3 chương:

 Chương 1 Cơ sở lý luận phát triển đội ngũ giáo viên ở các trường mầm non mới thành lập

 Chương 2 Thực trạng phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập ở quận 6 Thành phố Hồ Chí Minh

 Chương 3 Một số giải pháp phát triển đội ngũ giáo viên các trường mầm non mới thành lập ở quận 6 Thành phố Hồ Chí Minh

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN Ở

CÁC TRƯỜNG MẦM NON MỚI THÀNH LẬP 1.1 Lịch sử nghiên cứu vấn đề

1.1.1 Nghiên cứu trên thể giới

Hầu hết trên thế giới đề xem việc phát triển đội ngũ giáo viên là vấn đề quan trọng trong việc phát triển đội ngũ giáo viên ở các quốc gia

Theo Unessco vai trò của người giáo viên đã có sự thay đổi theo hướng: Đảm nhận nhiều chức năng khác hơn so với trước, có trách nhiệm nhiều hơn trong việc lựa chọn nội dung dạy học và giáo dục, chuyển từ cung cấp kiến thức cho học sinh sang tổ chức cho học sinh, sử dụng tối đa các hình thức phương tiện dạy học , xem trọng việc cá biệt hóa học tập, thay đổi tính chất trong quan

hệ thầy trò Yêu cầu sử dụng rộng rãi các phương tiện dạy học hiện tại, do đó phải trang bị thêm cho đội ngũ giáo viên kiến thức, các kỹ năng cần thiết; yêu cầu hợp tác rộng rãi và chặt chẽ hơn với các giáo viên với nhau; yêu cầu thắt chặt mối quan hệ với cha mẹ học sinh và cộng đồng, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống; yêu cầu giáo viên tham gia nhiều hơn các hoạt động ở trong và ngoài nhà trường

Paul Hersey và Ken Blanc Harsey trong cuốn sách “Quản lý nguồn nhân lực” đề cập đến cách tiếp cận ứng dụng khoa học về hành vi, xem đây là những công cụ trong việc giúp nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả các hoạt động Công trình này cung cấp khá toàn diện và đầy đủ thông tin về quản lý nguồn lực, trình bày một cách khái quát và chuyên sâu những nội dung cơ bản của quản lý phát triển nguồn lực đi từ khoa học hành vi đến các phương pháp lãnh đạo cụ thể như lãnh đạo theo tình huống, xây dựng các mối quan hệ hiệu quả, tổ chức nhóm hành động hoạch định mục tiêu, kế hoạch đưa ra quyết định hợp lý [39]

Trong thời gian gần đây, khi đề cập đến công tác phát triển đội ngũ của

giáo viên, các nghiên cứu thế giới đều dành sự quan tâm đặc biệt tới chất lượng giáo viên đồng thời thúc đẩy phát triển bền vững và thích ứng nhanh của người giáo viên và đội ngũ

Bên cạnh đó, việc xuất hiện các công nghệ dạy học mới, dẫn đến nhu cầu thay đổi vai trò và phương pháp của người dạy càng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết Các hình thức bồi dưỡng giáo viên càng ngày càng trở nên đa dạng và phong phú

Công trình nghiên cứu của các thành viên“Tổ chức hợp tác phát triển châu âu” (OECD) đã chỉ ra chất lượng nhà giáo gồm 5 khía cạnh chủ yếu sau:

(1) Kiến thức phong phú, đa dạng về phạm vi chương trình và nội dung môn mình dạy

(2) Kỹ năng sư phạm, kể cả khi đã có được kho kiến thức về phương pháp dạy học cũng như năng lực sử dụng những phương pháp đó

(3) Có tư duy phản ánh trước những vấn đề, có năng lực tự phê cùng những nét đặc trưng của nghề dạy học

(4) Biết cảm thông và tôn trọng phẩm giá của người khác

(5) Có năng lực quản lý, trách nhiệm quản lý cả trong và ngoài lớp học

Trên thế giới các nước xem đội ngũ giáo viên là một trong năm điều kiện

cơ bản để phát triển giáo dục: Một là môi trường kinh tế của giáo dục; chính sách và các công cụ thể chế hoá giáo dục; cơ sở vật chất – kỹ thuật và tài chính cho giáo dục; đội ngũ giáo viên và người học; nghiên cứu giáo dục, lý luận giáo dục và thông tin giáo dục

Kinh nghiệm ở một số nước về bồi dưỡng phát triển đội ngũ giáo viên Trong vấn đề phát triển đội ngũ giáo viên thì bồi dưỡng đội giáo viên được các nước quan tâm Tại Thái Lan vào năm 1998, hoạt động bồi dưỡng giáo viên được tiến hành triển khai ở các trung tâm học tập cộng đồng nhằm thực hiện giáo dục cơ bản và huấn luyện kỹ năng nghề nghiệp cũng như các thông tin tư vấn cho người dân trong xã hội

Ở Nhật Bản, từ lâu, công tác bồi dưỡng và đào tạo lại cho giáo viên và

cán bộ quản lý giáo dục là nhiệm vụ bắt buộc đối với các nhà sư phạm Tùy theo thực tế của từng đơn vị giáo dục mà các cấp quản lý giáo dục đề ra các phương thức bồi dưỡng khác nhau trong một phạm vi theo yêu cầu nhất định Nhật Bản luôn chú trọng phát triển đội ngũ giáo viên Luật giáo dục của Nhật Bản đã qui định: “ Địa vị xã hội của giáo viên phải được tôn trọng, sự đối xử đúng đắn và phù hợp với giáo viên phải được đảm bảo” [40]

Nước Triều Tiên là một đất nước có chính sách thiết thực về công tác bồi dưỡng và đào tạo lại đội ngũ giáo viên Tất cả đội ngũ giáo viên đều phải tham gia học tập đầy đủ về các nội dung chương trình nâng cao trình độ và chuyên môn nghiệp vụ theo qui định

Công tác phát triển đội ngũ giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp

Cải cách giáo dục của các nước trên thế giới, đặc biệt ở các nước phát triển đang diễn ra có khuynh hướng chuẩn hóa, hoặ dựa vào chuẩn Nhiều nước

đã tiến hành xây dựng bộ chuẩn cho giáo dục ở nước mình Như chuẩn chất lượng giáo dục; chuẩn nhà trường, tổ chức thực hiện đánh giá quá trình dạy học Giáo viên phải có ý thức gắn bó chặt chẽ nhiệm vụ dạy học với cuộc sống nhà trường Giáo viên thực hiện nhiệm vụ đánh giá và tư vấn một cách công bằng, trách nhiệm, vì thế cấn có trình độ cao về tâm lý sư phạm và chuẩn đoán Giáo viên liên tục phát triển các năng lực nghề nghiệp của mình, tận dụng cơ hội để theo kịp những phát triển mới trong hoạt động nghề nghiệp

Nhìn chung chuẩn nghề nghiệp giáo viên được các nước tập trung vào các vấn đề sau:

Các yêu cầu về chuyên môn, nghiệp vụ, đạo đức nghề nghiệp của người giáo viên như kiến thức chuyên môn, phương pháp nghiệm vụ sư phạm, quản lý, gương mẫu, kiểm tra đánh giá, phát triển trong văn hóa học đường, cộng đồng hợp tác sử dụng công nghệ thông tin, các phương tiện kỹ thuật hiện đại

Đối với giáo viên lâu năm, giáo viên mới, giáo viên có tay nghề cao có mức độ yêu cầu khác nhau

Những yêu cầu này xuất phát từ thực tiễn nhằm nâng cao chất lượng dạy

học và là phấn đấu không ngừng của giáo viên

Nhìn chung các chuẩn nghề nghiệp đòi hỏi năng lực, phương pháp giáo dục, đạo đức nghề nghiệp của người giáo viên

1.1.2 Nghiên cứu ở Việt Nam

Gần đây có một số bài nghiên cứu, hội thảo, về giáo dục nói chung và xây dựng phát triển đội ngũ giáo viên các cấp học từ mầm non đến Đại học diễn ra ở một số tĩnh thành trong cả nước Điều đó nói lên sự quan tâm của các nhà nghiên cứu đến vấn đề này

Theo tác giả Lê Đức Ngọc, đã đề cập đến vấn đề đổi mới công tác giáo viên để nâng cao chất lượng đào tạo giáo dục trong các nhà trường đã cho rằng :

có hai lý do chính làm cho vấn đề đội ngũ giáo viên trở thành mối quan tâm hàng đầu của nhà trường

Thứ nhất, trình độ của đội ngũ giáo viên quyết định chất lượng và khả

năng của một trường trong nghiên cứu, giảng dạy

Thứ hai, chi phí lương và phụ cấp cho đội ngũ giáo viên là một khoản chi

đáng kể gắn liền với chất lượng, hiệu quả giảng dạy trong nhà trường Tác giả kiến nghị: Một là, cần có một tổ chức để thực hiện việc bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ giáo viên Kinh phí này lấy từ bồi dưỡng cán bộ hành chính sự nghiệp hàng năm, từ chương trình khoa học cơ bản, từ các nguồn tài trợ

và đóng góp của các thành viên tham gia hoạt động “Cẩm nang nâng cao năng

lực và phẩm chất đội ngũ giáo viên” các tác giả Đặng Quốc Bảo, Đỗ Quốc Anh,

Đinh Thị Kim Thoa, sau khi đề cập những vấn đề chung về phẩm chất năng lực của người thầy, trong bối cảnh phát triển mới, nhóm tác giả đã đề ra các con đường để người thầy tự tìm hiểu nâng cao được phẩm chất năng lực của bản thân đáp ứng yêu cầu của nhà giáo trong điều kiện đất nước đổi mới trong giai đoạn hiện nay

Để đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục, từng bước tiếp cận và hội nhập giáo dục quốc tế, ngành giáo dục và đào tạo của nước ta đang quan tâm đến “ chuẩn hóa giáo dục” vì đây là cái được chọn làm căn cứ để đối chiếu soi lại định

mức và là thước đo để đánh giá trình độ, tay nghề cũng như quá trình công tác của người giáo viên

 Năm 2008, Bộ giáo dục – Đào tạo đã ban hành chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm non theo quyết định số 02/2008/QĐ- BGD&ĐT

Việc đánh giá giáo viên cuối năm, ngoài những qui định đánh giá, xếp loại về công chức, giáo viên cũng phải được đánh giá theo chuẩn nghề nghiệp Tuy nhiên việc đánh giá xếp loại phải dựa vào thực tiễn

Muốn nâng cao chất lượng giáo dục cần phải nâng cao chat lượng cuyên môn của đội ngũ giáo viên Kết quả chất lượng giáo dục của nhà trường phụ thuộc rất nhiều vào việc thực hiện đúng đắn và hợp lý công tác quản lý bồi dưỡng, phát triển đội ngũ Vì thế muốn phát triển giáo dục thì trước hết cần phát triển chất lượng đội ngũ giáo viên, đây cũng là vấn đề phổ biến của mọi quốc gia

Giáo sư-Viện Sĩ Phạm Minh Hạc trong tác phẩm “Giáo dục Việt Nam

trước ngưỡng cửa của thế kỷ XXI” đã khẳng định: “Đội ngũ giáo viên là một yếu tố quyết định sự phát triển sự nghiệp giáo dục đào tạo vào đưa ra những chuẩn quy định đào tạo và giáo viên”.[28.22]

Nhìn chung các nhà nghiên cứu QLGD trong nước và ngoài nước đã nêu lên một số biện pháp quản lý của hiệu trưởng song mới chỉ đề cập đến chăm sóc giáo dục trẻ ở bậc học mầm non nhưng chỉ nghiên cứu đổi mới nội dung và phương pháp giáo dục mầm non, các biện pháp quản lý chưa đề cập đến công tác phát triển đội ngũ giáo viên mầm non

Những năm gần đây đội ngũ giáo viên mầm non được các ngành các cấp quan tâm nhiều hơn

Vì vậy việc phát triển đội ngũ giáo viên mầm non là một việc rất cần thiết trong giai đoạn hiện nay giúp họ thực hiện hiệu quả công việc đổi mới nội dung, phương pháp nâng cao chất lượng giáo dục mầm non Trên cơ sở đó đề tài tôi đã khảo sát thực trạng một số biện pháp phát triển đội ngũ giáo viên mầm non đáp

phố Hồ Chí Minh

Tóm lại, từ những tổng quan tình hình nghiên cứu ở trên có thể rút ra những vấn đề sau:

 Phát triển giáo viên là phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực giáo dục

và đào tạo là vấn đề mang tính cấp thiết hiện nay

 Phát triển giáo viên theo hương chuẩn hóa là vấn đề của xu thế hội nhập nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo được xem là quốc sách hàng đầu

Ngoài ra có những công trình nghiên cứu về phát triển đội ngũ giáo viên mầm non tuy nhiên mảng đề tài về phát triển đội ngũ giáo viên mầm non theo chuẩn nghề nghiệp còn mỏng cần được tiếp tục nghiên cứu Đặc biệt, phát triển đội ngũ giáo viên mầm non ở trường mầm non mới thành lập trên địa bàn Quận

6 thì chưa đề tài nào nghiên cứu

1.2 Một số khái niệm cơ bản

1.2.1 Giáo viên

Theo từ điển Giáo dục học, giáo viên là “Chức danh nghề nghiệp của

người dạy học trong các trường phổ thông, trường nghề, trường mầm non, đã tốt nghiệp các trường sư phạm sơ cấp, trung cấp, đại học hoặc sư phạm mẫu giáo” [4]

Luật giáo dục (2005) qui định tại điều 70: Nhà giáo là người làm nhiệm vụ giảng dạy trong nhà trường phổ thông nhằm thực hiện mục tiêu giáo dục là xây dựng nhân cách người học đáp ứng yêu cầu phát triển của xã hội [36]

1.2.2 Khái niệm “Đội ngũ” và “đội ngũ giáo viên”

Khái niệm “ Đội ngũ”

Theo từ điển Tiếng Việt: “Đội ngũ gồm một số đông người cùng chức năng hoặc cùng nghề nghiệp tập hợp thành một lực lượng” [4]

Theo tác giả Đặng Quốc Bảo: “Đội ngũ là một tập thể người gắn kết với

nhau, cùng chung lý tưởng, mục đích, ràng buộc nhau về vật chất, tinh thần và hoạt động theo một nguyên tắc”[4]

Như vậy khái niệm đội ngũ có thể diễn đạt nhiều cách khác nhau, nhưng

đều có điểm chung thống nhất, có thể diễn đạt như sau: “Đội ngũ là một nhóm

người, tập hợp thành một lực lượng để thực hiện một mục đích chung”

Khái niệm “Đội ngũ giáo viên”

Theo từ điển Giáo dục học “Đội ngũ giáo viên là tập hợp những người đảm

nhận công tác dạy học, giáo dục có đủ tiêu chuẩn đạo đức, chuyên môn và nghiệp vụ quy định” [4]

Đội ngũ giáo viên là lực lượng chủ yếu và có vị trí quan trọng nhất trong tập thể sư phạm nhà trường, thực hiện nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục trong nhà trường Đội ngũ GV là nhân tố quyết định chất lượng đào tạo của nhà trường Vì vậy cần bồi dưỡng, đào tạo để phát triển chất lượng đội ngũ giáo viên

Trong nhà trường, đội ngũ giáo viên ở trong tập thể sư phạm, là tổ chức của tập thể lao động sư phạm, đứng đầu là hiệu trưởng Tập thể sư phạm trong nhà trường liên kết các giáo viên, cán bộ, nhân viên thành một cộng đồng giáo dục

có tổ chức, có mục đích thống nhất, có phương thức hoạt động nhằm thực hiện tốt nhiệm vụ giáo dục của nhà trường

1.2.3 Phát triển đội ngũ giáo viên

Đội ngũ giáo viên là đội ngũ tập hợp những người đảm nhận công tác dạy học, giáo dục có đủ tiêu chuẩn đạo đức, chuyên môn nghiệp vụ quy định

Do đó, đội ngũ giáo viên được hiểu là tập hợp gồm những nhà giáo làm nhiệm vụ giảng dạy tại các cơ sở giáo dục trong hệ thống giáo dục quốc dân Đội ngũ giáo viên là nguồn lực chính của giáo dục, có vai trò quyết định trong nhà trường làm nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục trong nhà trường Đội ngũ GV được đào tạo, quy định rõ tiêu chuẩn ở điều 70 của Luật giáo dục năm 2005, làm nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục trong nhà trường; đồng thời, đội ngũ GV là nhân

tố quyết định chất lượng đào tạo của nhà trường Vì vậy, cần đẩy mạnh bồi

dưỡng để phát triển chất lượng đội ngũ giáo viên

Theo tác giả Đặng Quốc Bảo: “Phát triển là tăng cả về chất lượng và số

lượng làm cho hệ giá trị được cải tiến, được hoàn thiện” [4]

Phát triển là bước chuyển hóa từ thấp đến cao Phát triển là một quá trình tạo ra sự hoàn thiện của tự nhiên và xã hội Phát triển có thể là một quá trình hiện thực nhưng cũng có thể là một tiềm năng của sự vật, hiện tượng Như vậy phát triển là sự thay đổi của sự vật, hiện tượng theo chiều hướng tích cực

Phát triển đội ngũ giáo viên là hoạt động tạo ra sự phát triển bền vững về hiệu năng của mỗi giáo viên và tạo hiệu quả chung của tổ chức nhà trường Nội dung phát triển nhân lực xét trên bình diện xã hội là một phạm trù bao gồm ba mặt chủ yếu là giáo dục - đào tạo, sử dụng - bồi dưỡng và đầu tư - việc làm

Trường mầm non mới thành lập là cơ sở giáo dục mầm non được xây dựng mới ở địa phương chưa có trường mầm non công lập, trong đó từ cơ sở vật chất, trang thiết bị, đồ dùng đồ chơi, và nhân sự như: đội ngũ BGH, giáo viên và công nhân viên đều mới

1.3 Một số vấn đề về đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập

1.3.1 Vai trò, nhiệm vụ quyền hạn và tiêu chí đánh giá của đội ngũ

giáo viên tr ng mầm non mới thành lập

a Vai trò của đội ngũ giáo viên mầm non mới thành lập có vai trò đặc biệt quan trọng trong chiến lược xây dựng nguồn nhân lực con người Các nghiên cứu trong thời gian gần đây cho thấy sự phát triển đặc biệt về mọi mặt trong lứa tuổi mầm non, đồng thời được các nhà giáo dục xem đó là thời kỳ vàng của cuộc đời mỗi người

b GV mầm non ở trường mầm non mới thành lập có nhiệm vụ và quyền hạn như sau:

Thực hiện công tác nuôi dưỡng chăm sóc giáo dục trẻ theo chương trình giáo dục mầm non như: lập kế hoạch chăm sóc giáo dục, xây dựng môi trường giáo dục, tổ chức các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc giáo dục trẻ em

Đánh giá và quản lý trẻ, ó trách nhiệm nâng cao chất lượng nuôi dưỡng chăm sóc giáo dục trẻ Đội ngũ GV ở các trường mầm non mới thành lập có trách nhiệm tham gia các hoạt động của tổ chuyên môn, của nhà trường, của nhóm trẻ, lớp mẫu giáo độc lập

Giáo viên mầm non phải luôn trao dồi kiến thức, giữ gìn phẩm chất đạo đức, danh dự và uy tín của nhà giáo Gương mẫu yêu nghề mến trẻ, đối xử công bằng và tôn trọng trẻ

Ngoài ra, GV mầm non còn có nhiệm vụ bảo vệ quyền lợi và lợi ích chính đáng của trẻ em; đoàn kết, giúp đỡ đồng nghiệp; tuyên truyền phổ biến kiến thức khoa học nuôi dạy trẻ; chủ động phối hợp với gia đình trẻ để thực hiện tốt mục tiêu chăm sóc nuôi dưỡng và giáo dục trẻ

GV mầm non ở các trường mầm non mới thành lập còn có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ công dân cùng các quy định của pháp luật và của ngành, của nhà trường

c Các tiêu chí để đánh giá chất lượng phát triển đội ngũ giáo viên mầm non bao gồm:

- Việc phát triển đội ngũ giáo viên mầm non cần chú trọng đến sự đồng bộ

về cơ cấu, về cả chất lượng và số lượng, thể hiện ở các mặt sau:

+ Số lượng đội ngũ giáo viên mầm non cần phải đáp ứng đầy đủ cho các các nhà trường theo điều lệ trường mầm non

+ Đội ngũ GV mầm non phải là những người được đào tạo bài bản, nắm vững nghiệp vụ sư phạm cũng như hiểu rõ các nội dung chăm sóc, nuôi dạy và giáo dục trẻ trong trường mầm non

+ Đội ngũ GV phải có những nhận thức đầy đủ trong việc phổi hợp thức hiện công tác phát triển nhà trường, từ đó nâng cao ý thức và trách nhiệm trong các hoạt động CSND và GD trẻ cũng như việc tham gia tích cực trong hoạt động chuyện môn và các hoạt động khác của nhà trường

- Thông tư liên tịch 06/2015/TTLT-BGDĐT-BNV ngày 16 tháng 03 năm

2015 thay thế cho thông tư liên tịch số 71 /2007 /TTLT-BGDĐT-BNV ngày 28 tháng 11 năm 2007 của Bộ GDĐT và Bộ nội vụ hướng dẫn định mức biên chế

sự nghiệp trong các cơ sở GDMN công lập.Cụ thể nhưu sau

+ Những nơi bố trí đủ số trẻ tối đa theo nhóm trẻ hoặc lớp mẫu giáo theo quy định tại Điều 3 của Thông tư liên tịch này thì định mức giáo viên mầm non được xác định như sau:

 Đối với nhóm trẻ: Bố trí tối đa 2,5 giáo viên/nhóm trẻ;

 Đối với lớp mẫu giáo học 02 buổi/ngày: Bố trí tối đa 2,2 giáo viên/lớp;

 Đối với lớp mẫu giáo học 01 buổi/ngày: Bố trí tối đa 1,2 giáo viên/lớp

+ Những nơi không đủ số trẻ để bố trí theo nhóm trẻ hoặc lớp mẫu giáo quy định tại Điều 3 của Thông tư liên tịch này thì định mức giáo viên mầm non

sẽ tính trên số trẻ bình quân theo từng độ tuổi của từng nhóm trẻ, lớp mẫu giáo,

cụ thể:

 Đối với nhóm trẻ: 01 giáo viên nuôi dạy 06 trẻ từ 3 đến 12 tháng tuổi hoặc 08 trẻ từ 13 đến 24 tháng tuổi hoặc 10 trẻ từ 25 đến 36 tháng tuổi;

 Đối với lớp mẫu giáo học 02 buổi ngày: 01 giáo viên nuôi dạy 11 trẻ từ 3 - 4 tuổi hoặc 14 trẻ từ 4 - 5 tuổi hoặc 16 trẻ từ 5 - 6 tuổi;

 Đối với lớp mẫu giáo học 01 buổi/ngày: 01 giáo viên nuôi dạy 21 trẻ từ 3 - 4 tuổi hoặc 25 trẻ từ 4 - 5 tuổi hoặc 29 trẻ từ 5 - 6 tuổi [ Điều 5]

Tóm lại, phát triển đội ngũ giáo viên mầm non phải đảm bảo đạt được các tiêu chí về chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm non, đây cũng chính là những nội dung cơ bản của công tác phát triển đội ngũ giáo viên mầm non trong thời điểm hiện nay

1.3.2 Những yêu cầu cơ bản về phẩm chất, năng lực đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập

a Về cơ cấu đội ngũ giáo viên mầm non

- Về độ tuổi: Với đặc thù tâm lý trẻ mầm non người giáo viên mầm non

phải trẻ, luôn nhiệt tình, tâm huyết với nghề, tiếp cận nhanh thông tin hiện đại,

có chí hướng học hỏi, bên cạnh đó cũng có một số giáo viên có thâm niên công tác, có kinh nghiệm và trình độ tay nghề cao là điểm tựa cho đội ngũ giáo viên trẻ noi theo, phát triển tay nghề

Cơ cấu phân lý theo địa bàn : Hệ thống trường lớp mầm non được phân bổ theo từng xã phường cho nên việc cân đối giữa đội ngũ giáo viên người địa phương và giáo viên được tuyển dụng từ nơi khác đến đều rất quan trọng

- Về trình độ: Các trình độ đào tạo của giáo viên hiện nay là trung học sư

phạm mầm non, cao đẳng sư phạm mầm non, Đại học sư phạm mầm non, Thạc

sĩ Yêu cầu chuẩn về trình độ nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ để đáp ứng vai trò cốt cán trong việc tổ chức, hướng dẫn việc chăm sóc nuôi dưỡng, chăm sóc giáo dục trẻ em trong trường mầm non

b Về phẩm chất, đạo đức giáo viên mầm non

Điều 70, mục 1, chương IV luật giáo dục 2005 quy định nhà giáo phải có những tiêu chuẩn về phẩm chất đạo đức sau đây:

- Chấp hành đúng và đầy đủ các quy định của ngành, quy định của của nhà trường về kỷ luật lao động;

- Có đạo đức tốt, nhân cách hoàn thiện và lối sống lành mạnh, trong sáng theo yêu cầu của một nhà giáo;

- Có ý thức phấn đấu vươn lên trong nghề nghiệp;

- Trung thực trong công tác, đoàn kết trong quan hệ với đồng nghiệp;

- Tận tình phục vụ nhân dân và trẻ

c Về năng lực sư phạm

- Người giáo viên phải có kiến thức cơ bản về giáo dục mầm non; Kiến thức về chăm sóc sức khỏe trẻ lứa tuổi mầm non; Kiến thức cơ sở chuyên ngành; Kiến thức và phương pháp giáo dục trẻ lứa tuổi mầm non;

- Nắm vững kiến thức phổ thông về chính trị, kinh tế, văn hóa xã hội liên quan đến giáo dục mầm non

- Người giáo viên phải có kỹ năng sư phạm (kỹ năng giáo dục, dạy học, tổ chức) Đó là kỹ năng lập kế hoạch chăm sóc, giáo dục trẻ; Kỹ năng tổ chức thực hiện các hoạt động chăm sóc sức khỏe cho trẻ; Kỹ năng tổ chức thực hiện các hoạt động chăm sóc sức khỏe cho trẻ; Kỹ năng tổ chức các hoạt động giáo dục trẻ; Kỹ năng quản lý lớp học; Kỹ năng giao tiếp, ứng xử với trẻ, đồng nghiệp, phụ huynh và cộng đồng

Như vậy, phát triển đội ngũ giáo viên là phát triển phẩm chất năng lực của từng cá nhân giáo viên để đáp ứng yêu cầu phát triển giáo viên mầm non; đồng thời xây dựng đội ngũ đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu, loại hình và nâng cao

chất lượng nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển của giáo viên mầm non

1.4 Một số vấn đề về đào tạo, bồi dưỡng phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập

1.4.1 Tầm quan trọng của việc phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập

Để thực hiện tốt công tác phát triển đội ngũ giáo viên mầm non nói chung cũng như phát triển đội ngũ GV trường mầm non mới thành lập nói riêng, trước tiên phải dào tạo và bồi dưỡng nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ GV nhà trường Hoạt động đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên là việc làm cần thiết, đòi hỏi các cấp quản lý cần đặc biệt quan tâm

Đối với đội ngũ giáo viên các trường mầm non mới thành lập, việc bồi dưỡng và tự bồi dưỡng càng trở nên cần thiết hơn bao giờ hết Bởi vì các kiến thức, phương pháp dạy học luôn biến động, đòi hỏi GV phải thường xuyên cập nhật để đáp ứng yêu cầu CSND và GD trẻ trong từng giai đoạn cụ thể

Hoạt động đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ GV có thể tiến hành với nhiều mục đích và nội dung, hình thức khác nhau Bồi dưỡng theo hướng đạt chuẩn với quy định của ngành học; bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn, nâng chuẩn lên trên chuẩn Với nhiều hình thức bồi dưỡng đa dạng, phong phú để tạo điều kiện tốt nhất cho người học, như bồi dưỡng theo chuyên đề ngắn hạn, tại chức, chuyên tu,

từ xa Hoạt động bồi dưỡng cho giáo viên phải được tiến hành thường xuyên, liên tục và có hiệu quả Sau mỗi khóa bồi dưỡng, giáo viên tự đúc kết những kiến thức và kinh nghiệm thu nhận được từ đợt bồi dưỡng, đồng thời thấy được lợi ích thiết thực của việc bồi dưỡng

Hoạt động đào tạo, bồi dưỡng cần đảm bảo thực hiện tốt các mục tiêu sau:

- Cập nhật kiến thức, bồi dưỡng, nâng cao kỹ năng và phương pháp thực hiện nhiệm vụ được giao;

- Bồi dưỡng nâng cao phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp và năng lực chuyên môn, đảm bảo chất lượng chăm sóc nuôi dưỡng và giáo dục trẻ

Hoạt động đào tạo, bồi dưỡng phải đảm bảo nguyên tắc sau:

- Đảm bảo tính tự chủ của các đơn vị trong hoạt động đào tạo, bồi dưỡng; Khuyến khích giáo viên học tập, nâng cao trình độ đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ;

- Bảo đảm tính công khai, minh bạch, hiệu quả trong công tác quản lý đào tạo, bồi dưỡng

Bên cạnh đó, thực hiện tốt chế độ chính sách đối với giáo viên là điều kiện cần thiết nhất để động viên, khuyến khích giáo viên cống hiến tốt hơn nữa trong hoạt động CSND và GD trẻ cũng như các hoạt động khác của nhà trường Đồng thời, tạo môi trường và điều kiện làm việc thuận lợi cho đội ngũ giáo viên

1.4.2 Vai trò của Hiệu trưởng đối với công tác phát triển đội ngũ giáo viên mầm non

Hiệu trưởng là người có thẩm quyền cao nhất về hoạt động chuyên môn

và hành chính trong nhà trường Trong công tác điều hành, hiệu trưởng là người chịu trách nhiệm chính trong công tác chỉ đạo và thống nhất mọi công việc trong nhà trường nhằm thực hiện tốt mục tiêu, nhiệm vụ năm học, cũng như kế hoạch ngắn hạn và kế hoạch dài hạn mà nhà trường đề ra

Trong quản lý trường MN: Chủ thể quản lý là hiệu trưởng, là người định hướng trí tuệ vào tất cả các vấn đề của nhà trường, xác định được những công việc quan trọng và xung yếu theo từng thời điểm, qua bảng kế hoạch năm học với những mục tiêu nhiệm vụ cụ thể, vừa hợp lý, vừa khoa học đồng thời có những bước tổ chức triển khai thực hiện kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm để từng bước nâng dần chất lượng GD

Vai trò của Hiệu trưởng đối với công tác phát triển đội ngũ giáo viên mầm non bao gồm:

- Xây dựng kế hoạch phát triển nhà trường với những mục tiêu và nhiệm

vụ cụ thể;

- Lập kế hoạch và tổ chức thực hiện kế hoạch GD từng năm học, từng học

kỳ, từng tháng; báo cáo, đánh giá kết quả thực hiện trước Hội đồng trường và các cấp có thẩm quyền

- Ra quyết định thành lập các tổ chuyên môn; tổ văn phòng và các hội

đồng tư vấn trong nhà trường, nhà trẻ; quyết định bổ nhiệm tổ trưởng, tổ phó

- Phân công, quản lý, đánh giá, xếp loại, tham gia quá trình tuyển dụng, đào tạo, bồi dưỡng cũng như khen thưởng, kỷ luật đối với giáo viên, nhân viên theo quy định

- Ra quyết định quản lý và chỉ đạo sử dụng có hiệu quả các nguồn tài chính, tài sản của nhà trường, nhà trẻ

- Quản lý tuyển sinh và quản lý trẻ em đồng thời quản lý các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ em trong nhà trường, nhà trẻ;

- Ra quyết định khen thưởng, phê duyệt kết quả đánh giá trẻ theo các nội dung nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ em do Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định

- Tham gia các hoạt động bồi dưỡng và tự bồi dưỡng về chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ quản lý

- Thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở và tạo điều kiện cho các tổ chức chính trị, xã hội cùng các lực lượng cộng đồng ngoài nhà trường tham gia phối hợp thực hiện nhiệm vụ giáo dục của nhà trường, góp phần nâng cao chất lượng CSND và GD trẻ

1.4.3 Nội dung phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập

Công tác phát triển đội ngũ giáo viên mầm non gồm những nội dung cụ thể sau:

- Lập kế hoạch phát triển đội ngũ mầm non

- Tuyển dụng, bổ nhiệm, luân chuyển công tác

- Sử dụng, phân công đội ngũ giáo viên đúng người, đúng việc

- Kiểm tra, đánh giá chất lượng đội ngũ giáo viên mầm non thông qua kiểm tra hoạt động CSND và GD trẻ cùng các hoạt động khác trong nhà trường mầm non

- Đào tạo, bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên mầm non

- Tạo môi trường và đảm bảo các điều kiện làm việc thuận lợi cho đội ngũ giáo viên mầm non

1.4.3.1 Xây dựng kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên mầm non

Xây dựng kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên mầm non nhằm đảm bảo

cho đội ngũ GV trường mầm non có đủ số lượng và chất lượng để bố trí một cách kịp thời và đúng chỗ nhắm thực hiện mục tiêu giáo dục mầm non có hiệu quả

Trong công tác phát triển đội ngũ giáo viên mầm non trước hết phải tiến hành lập kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên Kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên là bản luận chứng khoa học về phát triển đội ngũ GV để góp phần thực hiện các định hướng của thành phố/quận, sở/phòng GDĐT, của Hiệu trưởng các trường mầm non, phục vụ cho việc xây dựng kế hoạch đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên Đồng thời giúp Hiệu trưởng có những điều khiển, điều chỉnh trong công tác quản lý, chỉ đạo của cấp quản lý nhà trường

Xây dựng kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên mầm non là một công việc cần thiết và có vai trò quan trọng trong công tác quản lý phát triển đội ngũ

GV Quá trình lập kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên mầm non cần lưu ý những yêu cầu sau:

- Kế hoạch phát triển đội ngũ GV mầm non phải đáp ứng yêu cầu trước mắt, đồng thời nội dung kế hoạch cần có những giải pháp để chuẩn bị tốt một đội ngũ giáo viên mầm non kế cận đảm bảo về số lượng, mạnh về chất lượng, đồng bộ và hợp lý về cơ cấu, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ mới trong giáo dục mầm non

- Ngoài việc xây dựng kế hoạch phát triển đội ngũ, Hiêu trưởng nhà trường mầm non cần phải có kế hoạch sử dụng hợp lý đội ngũ GV hiện có Nếu như sử dụng không hợp lý sẽ làm cho việc phát huy khả năng của đội ngũ trở nên kém hiệu quả, không phát huy được sức mạnh vốn có, những khả năng tiểm

ẩn của từng giáo viên

- Trong nội dung của việc lập quy hoạch có phân tích đánh giá hiện trạng,

dự báo, dự đoán được nguồn bổ sung, hướng phát triển để có kế hoạch bố trí, sắp xếp hợp lý Dự báo là một khâu rất quan trọng nối liền giữa lý luận với thực tiễn,

dự báo gắn liền với một khái niệm rộng hơn đó là sự tiên đoán, dự báo được hiểu

là những thông tin được kiến giải có căn cứ khoa học về trạng thái khả dĩ của đối tượng dự báo trong tương lai ở các thời điểm khác nhau của đối tượng Về mặt bản chất, dự báo là sự phản ánh trước hiện thực

Khi xem xét quá trình phát triển cũng như dự báo quá trình phát triển đội ngũ giáo viên mầm non trong tương lai, bao giờ cũng thấy rõ vết tích của quá khứ, những cơ sở của hiện tại và những mầm mống của tương lai Quá khứ, hiện tại và tương lai của quá trình phát triển đội ngũ giáo viên mầm non phải là sự kế tục trực tiếp của nhau Nếu nghiên cứu phân tích tình hình đội ngũ giáo viên mầm non hiện nay mà bỏ qua quá trình phát triển của các trường mầm non trước đây cũng như xu hướng phát triển theo thời gian của các trường mầm non mới thì không thể dự báo đúng tương lai Xét về mặt tính chất thì dự báo chính là khả năng nhìn trước, ước tính được những diễn biến khách quan để xây dựng, quy hoạch, kế hoạch, và giải pháp thực hiện đúng mục đích Với những quan điểm trên, dự báo quá trình phát triển đội ngũ giáo viên mầm non là một tài liệu tiền kế hoạch, nó là nội dung quan trọng nhất của công tác quản lý Tuy nhiên kết quả của dự báo không mang tính pháp lệnh mà chỉ mang tính chất khuyến cáo

Như vậy, dự báo cũng đóng vai trò quan trọng trong việc đề xuất chiến lược, quy hoạch tổng thể của quá trình phát triển Đối với việc xây dựng phát triển đội ngũ giáo viên mầm non thì việc này giúp cho các nhà lãnh đạo, quản lý biết trước được xu thế, có kế hoạch, phương pháp tác động để đạt kết quả mong muốn trong việc phát triển đội ngũ giáo viên theo yêu cầu thực tiễn đòi hỏi

1.4.3.2 Tuyển dụng, bổ nhiệm, luân chuyển công tác

Tuyển dụng GV mầm non là một công việc quan trọng trong công tác quản lý phát triển nguồn nhân lực Kế hoạch tuyển dụng phải xuất phát từ yêu cầu nhiệm vụ của đơn vị; Phải căn cứ vào kế hoạch phát triển nguồn nhân lực về

số lượng, chất lượng cũng như về nhu cầu, nhiệm vụ công việc

Trong tuyển dụng, các cán bộ tuyển dụng cần phải thực hiện công tác tuyển dụng một cách công tâm, khách quan, khéo léo sử dụng nhiều hình thức

phỏng vấn nhằm đánh giá đúng mức về kiến thức giao tiếp, hiểu biết xã hội, hướng phấn đấu của người dự tuyển

Yêu cầu trong tuyển dụng, người dự tuyển phải có đủ tiêu chuẩn về phẩm chất, chuyên môn nghiệp vụ, năng lực theo yêu cầu của vị trí việc làm.Việc tuyển dụng giáo viên mầm non mới hiện nay chủ yếu do UBND cấp quận, huyện quản lý Phòng GDĐT phối hợp với phòng Nội vụ để tổ chức thực hiện công tác tuyển dụng, các đơn vị trường học nhận biên chế và phân công trong đơn vị

1.4.3.3 Sử dụng, phân công đội ngũ giáo viên mầm non đúng người đúng việc

Việc sử dụng đội ngũ hợp lý, đúng người đúng việc sao cho có hiệu quả cao nhất luôn là câu hỏi lớn của các nhà quản lý Đòi hỏi các nhà quản lý phải thực hiện tốt một số yêu cầu sau:

- Nắm bắt đặc điểm tâm lý, năng lực riêng của mỗi cá nhân, mỗi nhóm cá nhân, tìm ra ưu điểm cũng như hạn chế của mỗi cá nhân;

- Đề ra quy chế làm việc, phân công công việc rõ ràng, công bằng trong tập thể đội ngũ GV; Gắn chặt các nghĩa vụ với quyền lợi của người lao động, đảm bảo sự công bằng trong đãi ngộ

* Những căn cứ để phân công giáo viên mầm non

- Đặc điểm tình hình cụ thể của từng lớp học, những yêu cầu đặt ra đối với từng loại lớp học trong nhà trường

- Căn cứ phẩm chất, năng lực cũng như trình độ chuyên môn của giáo viên

- Sự phân công và kết quả hoạt động CSND và GD trẻ của giáo viên ở năm học trước

- Sức khoẻ, nguyện vọng và hoàn cảnh của mỗi giáo viên

Trên cơ sở nghiên cứu các nguồn thông tin cơ bản nêu trên, hiệu trưởng cần xem xét việc phân công sao cho hợp lý đồng thời phải tuân theo nguyên tắc

cơ bản và đảm bảo hoạt động CSND và GD trẻ trong nhà trường đạt kết quả cao

nhất

1.4.3.4 Kiểm tra, đánh giá chất lượng đội ngũ giáo viên mầm non

Mỗi nhà trường mầm non đều có những quy định, chuẩn mực để duy trì nền nếp trật tự và kỷ cương riêng Hoạt động kiểm tra chất lượng đội ngũ GV mầm non giúp cho người quản lý đánh giá đúng thực trạng về năng lực chuyên môn, năng lực chính trị cũng như hiệu quả thực hiện hoạt động CSND và GD trẻ, để có các biện pháp phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả quá trình quản lý phát triển đội ngũ GV nhà trường, đồng thời kết quả kiểm tra còn là tiền đề cho quá trình quản lý trong giai đoạn tiếp theo

Đánh giá là hoạt động nhằm hình thành những nhận định, phán đoán, kết luận về hiệu quả công việc và phẩm chất, năng lực của giáo viên dựa trên những phân tích, những thông tin thu được, đối chiếu nó với mục tiêu, tiêu chuẩn đã đề

1.4.3.5.Đào tạo, bồi dưỡng phát triển đội ngũ giáo viên mầm non

Mục tiêu hoạt động đào tạo, bồi dưỡng phát triển đội ngũ GV mầm non là xây dựng và phát triển đội ngũ GV có đủ phẩm chất, năng động, sáng tạo, có năng lực giải quyết những vấn đề trong dạy học và trong cuộc sống xã hội

Các phương pháp đào tạo, bồi dưỡng nhằm nâng cao trình độ, chất lượng đội ngũ GV mầm non trong nhà trường thường sử dụng gồm:

a Phương pháp chuyên gia:

Nhà trường mời những nhà giáo dục hoặc những GV có hiểu biết sâu về lĩnh vực bồi dưỡng trình bày, báo cáo

b Phương pháp đào tạo, bồi dưỡng thông qua hoạt động thực tiễn, kế đến như:

- Phương pháp thảo luận

- Phương pháp thực hành

- Phương pháp minh họa

- Phương pháp tham quan, học tập kinh nghiệm của các đơn vị mầm non khác

- Phương pháp tham gia câu lạc bộ

đã có những nhận thức đúng đắn và sâu sắc về nhiệm vụ và nội dung bồi dưỡng

và có đầy đủ điều kiện tối thiểu để học tập

Tự học là hình thức khích lệ sự học tập độc lập và học suốt đời Đối với giáo viên, những người đã được đào tạo sư phạm bài bản, có trình độ học vấn nhất định thì hình thức tự học thường sâu sắc hơn và lâu dài hơn là hình thức học tập

do người khác điều khiển

1.4.3 6 Tạo môi trường và điều kiện làm việc thuận lợi cho phát triển đội ngũ giáo viên mầm non

Việc thực hiện tốt chế độ chính sách đối với giáo viên là điều kiện quan trọng nhất để động viên, khuyến khích giáo viên cống hiến tốt hơn nữa trong công tác CSND và GD trẻ mầm non Một chế độ chính sách phù hợp với nhu cầu của GV sẽ là sự động viên kịp thời giáo viên, giúp họ tái tạo sức lao động và ngược lại

Ngoài ra, nhà trường cần tăng cưởng huy động các lực lượng giáo dục cộng đồng phối hợp xây dựng cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học nhằm đảm bảo cho yêu cầu CSND và GD trẻ trong nhà trường, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của đội ngũ GV nhà trường mầm non

1.4.4 Phương pháp phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập

Để xây dựng phương pháp phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập cần bảo đảm các nguyên tắc về tính toàn diện, tính lịch sử - cụ thể, tính khả thi đồng thời đảm bảo cho sự cho sự phát triển của đội ngũ GV nhà trường

Để phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập đạt chất

lượng và hiệu quả thì cần chú ý tới các phương pháp sau:

a Phương pháp giáo dục, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ GV trường mầm non mới thành lập: Để phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành

lập đủ về số lượng, nâng cao chất lượng, đảm bảo cân đối về cơ cấu, HT cần sử dụng khéo léo nhiều phương pháp khác nhau Trong đó, phương pháp giáo dục

tư tưởng, những suy nghĩ, hành động và tư tưởng của Đảng và Nhà nước, giáo dục cho đội ngũ giáo viên có nhận thức đúng đắn và thấm nhuần tư tưởng Hồ Chí Minh, triết học Mác – Lê Nin Mặt khác, nhà trường cần thường xuyên đào tạo, bồi dưỡng cho đội ngũ GV về kiến thức, trình độ, cũng như các kỹ năng, kinh nghiệm theo qui định để nâng cao chất lượng giáo dục

b Phương pháp khuyến khích, tạo động lực cho đội ngũ GV trường mầm non mới thành lập: phương pháp nay giúp cho đội ngũ giáo viên mầm non có

thêm động cơ, ý thức để trau dồi và rèn luyện bản thân trong công việc cũng như trong năng lực, phẩm chất cá nhân Nhà trường cần khuyến khích đội ngũ GV học hỏi, rèn luyện và tự rèn luyện bản thân, tham gia tích cực vào các hoạt động được tổ chức nhằm nâng cao năng lực, chất lượng của đội ngũ GV Ngoài ra, nhà trường cần tạo động lực trong quá trình thực hiện công việc bằng nhiều hình thức khác nhau để giáo viên có thêm lòng yêu nghề, tận tâm và trách nhiệm với

- Xác định các mục tiêu rõ ràng, cụ thể cho từng đơn vị, từng nhóm, trên cơ

sở họ được thảo luận, chia sẽ và thống nhất tư tưởng

- Khuyến khích tinh thần hợp tác cùng phát triển trong đội ngũ GV mầm non

- Tạo điều kiện phát triển năng lực tiềm tàng của đội ngũ GV mầm non trong nhà trường

- Hỗ trợ các điều kiện cho sự phát triển cá nhân về chuyên môn và nhân cách cũng như năng lực của mộ GV nhà trường

- Phối hợp thực hiện các chính sách cán bộ với lương, thưởng đáp ứng nhu cầu cuộc sống của đội ngũ GV nhà trường mầm non mới thành lập

c Phương pháp tổ chức các hoạt động phát triển đội ngũ giáo viên mầm non các trường mầm non mới thành lập: HT nhà trường thực hiện phương pháp

thông qua các hoạt động thực tế, các cuộc thi, hội thi mang tính chuyên ngành, tạo điều kiện cho đội ngũ giáo viên bồi dưỡng, trau dồi kiến thức, năng lực đồng thời nâng cao chất lượng đời sống tinh thần Các hoạt động thực hiện cần phải

có kế hoạch cụ thể, mục tiêu thực tế và bám sát với điều kiện của từng cơ sở giáo dục mầm non mới thành lập

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non mới thành lập

- Chính sách của Đảng và nhà n ớc về công tác phát triển đội ngũ giáo viên tr ng mầm non mới thành lập

- Trong các văn kiện của Đảng qua các kỳ hội nghị, Đảng ta luôn xác định đầu tư cho giáo dục là đầu tư phát triển, được ưu tiên thực hiện trong các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của nước nhà Điều này thể hiện sự quan tâm, mong đợi rất lớn từ Đảng và Nhà nước đối với ngành giáo dục nói chung và đội ngũ nhân lực trong giáo dục nói riêng trong công cuộc đổi mới phát triển đất nước

- Quan điểm trên là căn cứ để các cấp QLGD nói chung và QLGD mầm non nói riêng quán triệt và cụ thể hóa bằng các văn bản hướng dẫn thực hiện phát triển nhà trường cũng như phát triển đội ngũ giáo viên phù hợp với yêu cầu nâng cao chất lượng giáo dục trong thời đại mới

 Yếu tố chủ quan

Đến nay, ngành giáo dục Quận 6 đã xây dựng được một đội ngũ giáo viên mầm non đủ về số lượng, có phẩm chất đạo đức và ý thức chính trị tốt, trình độ năng lực chuyên môn, nghiệp vụ tốt, ngày càng đáp ứng được yêu cầu phát triển nguồn nhân lực của ngành cũng như của địa phương

Tỷ lệ đội ngũ giáo viên mầm non đạt trên chuẩn trình độ đào tạo ở các cấp bậc học tăng hằng năm qua đào tạo ở các lớp cao đẳng, đại học, cao học, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ v.v

Nhiệm vụ "đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục" đang đặt lên vai đội ngũ giáo viên nói chung và đội ngũ GV mầm non Quận 6 nói riêng, những yêu cầu mới với trách nhiệm lớn hơn trong nâng cao chất lượng giáo dục

Với yêu cầu đổi mới hiện nay, mỗi GV không những phải là người giỏi về chuyên môn mà còn phải là người có năng lực sư phạm, năng lực giáo dục tốt;

có khả năng truyền động lực học tập, tu dưỡng đạo đức nhân cách tới mỗi cán

bộ giáo viên và học sinh nhà trường

Bên cạnh đó, để thực hiện tốt nhiệm vụ của mình, mỗi giáo viên cũng cần

có năng lực huy động và tích cực phối hơp với cha mẹ học sinh, với cộng đồng

và các tổ chức xã hội cùng tham gia vào công tác nâng cao chất lượng hoạt động giáo dục của nhà trường Không những thế, mỗi GV còn có trách nhiệm trong việc góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của cộng đồng cũng như tích cực, chủ động tham gia rộng rãi các hoạt động ngoài nhà trường nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới của giáo dục trong giai đoạn mới

Trên đây chỉ là những yếu tố cơ bản quyết định đến việc nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên màm non các trường mầm non mới thành lập Tuy nhiên, mỗi môi trường làm việc khác nhau sẽ có các yếu tố phát sinh khác nhau Tùy vào từng môi trường làm việc và đặc điểm riêng của từng cá nhân GV mà các yếu tố trở nên quan trọng hay thứ yếu Vì vậy, cơ quan QL cấp trên cần theo dõi, khảo sát thực tế để có những giải pháp, những tác động phù hợp tạo ra tầm ảnh hưởng lớn nhất để tạo nên bước đột phá trong việc nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên mầm non tại các trường mầm non mới thành lập