Trong những năm qua, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp, thường xuyên của BTV Tỉnh đoàn, BTV Đảng ủy Khối Doanh nghiệp, công tác Đoàn và phong trào thanh niên Khối Doanh nghiệp tỉnh Hà
NỘI DUNG
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC ĐOÀN VÀ PHONG TRÀO THANH NIÊN THỜI KỲ ĐẨY MẠNH CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI HÓA
1.1 Các khái niệm cơ bản liên quan đến đề tài
1.1.1 Khái niệm công tác Đoàn
Theo Đại Từ điển Tiếng Việt, Nguyễn Nhƣ Ý chủ biên (2013), công tác được hiểu là “công việc của Nhà nước, của đoàn thể”, hoặc thực hiện “công việc của Nhà nước, của đoàn thể” [61, tr.458]
Còn theo Sách tra cứu các cụm từ về tổ chức, công tác đƣợc hiểu là công việc của tổ chức, cơ quan, đơn vị cùng nhau thực hiện, hoặc giao cho từng thành viên trong tổ chức, cơ quan, đơn vị đó thực hiện [50]
Công tác Đoàn là tổng thể các mặt hoạt động của Đoàn, do các cấp bộ Đoàn tổ chức, có tác động đến các đối tƣợng là thanh thiếu nhi, nhằm mục tiêu hình thành lý tưởng chính trị cho thanh niên và tham gia giải quyết các vấn đề xã hội của thanh niên đáp ứng nhu cầu của xã hội, góp phần giáo dục thanh niên trở thành những công dân tốt, những người đoàn viên Đoàn TNCS, đoàn viên ưu tú, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam Công tác Đoàn do Đảng lãnh đạo, là một bộ phận quan trọng của công tác Đảng
Giữa công tác Đoàn và công tác thanh niên có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, tác động qua lại và thúc đẩy lẫn nhau Công tác Đoàn là một bộ phận quan trọng của công tác thanh niên, thực tế dưới sự lãnh đạo của Đảng, công tác Đoàn trở thành nòng cốt trong công tác thanh niên
Về khái niệm thanh niên, tùy thuộc vào nội dung tiếp cận, cấp độ đánh giá hoặc trình độ phát triển kinh tế, chính trị, văn hóa, đặc điểm truyền thống, tuổi thọ bình quân mà mỗi quốc gia đƣa ra những định nghĩa và quy định độ tuổi
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC ĐOÀN VÀ PHONG TRÀO
Các khái niệm cơ bản liên quan đến đề tài
1.1.1 Khái niệm công tác Đoàn
Theo Đại Từ điển Tiếng Việt, Nguyễn Nhƣ Ý chủ biên (2013), công tác được hiểu là “công việc của Nhà nước, của đoàn thể”, hoặc thực hiện “công việc của Nhà nước, của đoàn thể” [61, tr.458]
Còn theo Sách tra cứu các cụm từ về tổ chức, công tác đƣợc hiểu là công việc của tổ chức, cơ quan, đơn vị cùng nhau thực hiện, hoặc giao cho từng thành viên trong tổ chức, cơ quan, đơn vị đó thực hiện [50]
Công tác Đoàn là tổng thể các mặt hoạt động của Đoàn, do các cấp bộ Đoàn tổ chức, có tác động đến các đối tƣợng là thanh thiếu nhi, nhằm mục tiêu hình thành lý tưởng chính trị cho thanh niên và tham gia giải quyết các vấn đề xã hội của thanh niên đáp ứng nhu cầu của xã hội, góp phần giáo dục thanh niên trở thành những công dân tốt, những người đoàn viên Đoàn TNCS, đoàn viên ưu tú, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam Công tác Đoàn do Đảng lãnh đạo, là một bộ phận quan trọng của công tác Đảng
Giữa công tác Đoàn và công tác thanh niên có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, tác động qua lại và thúc đẩy lẫn nhau Công tác Đoàn là một bộ phận quan trọng của công tác thanh niên, thực tế dưới sự lãnh đạo của Đảng, công tác Đoàn trở thành nòng cốt trong công tác thanh niên
Về khái niệm thanh niên, tùy thuộc vào nội dung tiếp cận, cấp độ đánh giá hoặc trình độ phát triển kinh tế, chính trị, văn hóa, đặc điểm truyền thống, tuổi thọ bình quân mà mỗi quốc gia đƣa ra những định nghĩa và quy định độ tuổi thanh niên khác nhau Nhưng tựu chung lại, hầu hết các nước trên thế giới đều thống nhất độ tuổi thanh niên bắt đầu từ 15 hoặc 16 Còn kết thúc ở tuổi nào thì có sự khác biệt Có nước quy định 25 tuổi, có nước lại quy định 30 tuổi và cũng có nước cho là tuổi 40 Tuy nhiên về cơ bản, độ tuổi của thanh niên được điều chỉnh theo hướng nâng dần giới hạn kết thúc Ở nước ta, trong một chuyên khảo xuất bản gần đây, Đặng Cảnh Khanh đã tiến hành chia “dân số thanh niên” thành hai nhóm lớn theo các độ tuổi, 15 - 24 và
25 - 34 (ở đây giới hạn độ tuổi của thanh niên đƣợc tính từ 15 đến 34) [28, tr.79]
Báo cáo Quốc gia về thanh niên Việt Nam đánh giá: Thanh niên là nhóm dân số đặc thù, có mặt trong tất cả các nhóm dân tộc, giai cấp, các thành phần xã hội và địa bàn trong cả nước Theo cách quản lý và phân loại đối tượng thanh niên của Trung ƣơng Đoàn, thanh niên Việt Nam đƣợc chia thành các nhóm sau: Thanh niên nông thôn, thanh niên công nhân, thanh niên công chức và viên chức, thanh niên đô thị, thanh niên học sinh và sinh viên, thanh niên trong các lực lƣợng vũ trang [11, tr.1]
Theo Điều 1, Luật Thanh niên ban hành năm 2005: Thanh niên là công dân Việt Nam từ đủ mười sáu tuổi đến ba mươi tuổi [46, tr.1] Còn theo Điều lệ Đoàn TNCS Hồ Chí Minh: Thanh niên Việt Nam tuổi từ 16 đến 30, tích cực học tập, lao động và bảo vệ Tổ quốc, đƣợc tìm hiểu về Đoàn và tán thành Điều lệ Đoàn, tự nguyện hoạt động trong một tổ chức cơ sở của Đoàn, có lý lịch rõ ràng đều đƣợc xét kết nạp vào Đoàn Hết độ tuổi đoàn viên theo quy định, nếu có nguyện vọng tiếp tục sinh hoạt trong tổ chức Đoàn, chi đoàn xem xét, quyết định, nhưng không quá 35 tuổi [25, khoản 2, Điều 1, Chương 1]
1.1.3 Khái niệm phong trào thanh niên
Phong trào là tập hợp các hoạt động mang tính chính trị, văn hóa và xã hội, lôi cuốn đông đảo quần chúng tham gia và thể hiện ở nhiều hình thức như phong trào cách mạng, phong trào lao động, phong trào văn nghệ và phong trào thể dục [45, tr.783]
Trong khái niệm trên, phong trào có 3 yếu tố cấu thành, đó là phải có một tập thể đứng ra tổ chức; phải có lực lƣợng quần chúng tham gia và phải giải quyết những vấn đề có tính cụ thể
Phong trào thanh niên là vấn đề quan trọng, cơ bản nhất trong phương thức hoạt động của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Hội Sinh viên Việt Nam để tập hợp thanh niên vào những hoạt động tập thể Những yếu tố chính để hình thành và tạo nên phong trào thanh niên bao gồm:
Thứ nhất, chủ thể đứng ra tổ chức là Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam và Hội Sinh viên Việt Nam, bao gồm từ Trung ƣơng, cấp tỉnh, thành phố, cấp quận, huyện, thị xã đến cấp cơ sở
Thứ hai, phương pháp tổ chức phong trào thanh niên là huy động, tập hợp lực lƣợng thanh niên tham gia, cũng có thể lực lƣợng thanh niên là nòng cốt, với sự tham gia của các thành phần khác
Thứ ba, phong trào thanh niên nhằm mục đích tạo môi trường cho thanh niên được cống hiến, trưởng thành, giúp Nhà nước thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế, chính trị, xã hội, giúp xây dựng tổ chức Đoàn và Hội vững mạnh
Thông qua việc phát động và tổ chức các phong trào nhằm bồi dưỡng và phát huy vai trò của đoàn viên, thanh thiếu niên trong rèn luyện, học tập và lao động sản xuất, thế hệ trẻ được hình thành để đóng góp cho công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Các phong trào này nâng cao kỹ năng, ý thức trách nhiệm và tinh thần cống hiến của đoàn viên, thanh niên, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của đất nước Đồng thời, sự tham gia tích cực của thanh thiếu niên trong các hoạt động xã hội và lao động sản xuất góp phần củng cố khối đại đoàn kết và nền an ninh xã hội.
1.1.4 Khái niệm công nghiệp hóa, hiện đại hóa
Hội nghị BCH Trung ƣơng lần thứ bảy khóa VI và Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII Đảng Cộng sản Việt Nam đã xác định: “CNH, HĐH là quá trình chuyển đổi căn bản, toàn diện các hoạt động SXKD, dịch vụ và quản lý KTXH từ sử dụng sức lao động thủ công là chính sang sử dụng một cách phổ biến sức lao động cùng với công nghệ, phương tiện và phương pháp tiên tiến, hiện đại dựa trên sự phát triển của công nghiệp và tiến bộ khoa học - công nghệ nhằm tạo ra năng suất lao động xã hội cao” [16]
Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam về công tác Đoàn và phong trào thanh niên
1.2.1 Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về công tác Đoàn và phong trào thanh niên
Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm, đánh giá cao vai trò, vị trí và tiềm năng to lớn của thanh niên trong sự nghiệp cách mạng Người khẳng định, tuổi trẻ không những là người kế tục các thế hệ trước, mà còn là tương lai của đất nước, của dân tộc, vì vậy Người đã dành nhiều thời gian, dồn tâm lực để gieo mầm cách mạng vào lớp người trẻ tuổi Việt Nam, không ngừng đào tạo và bồi dƣỡng hết thế hệ thanh niên này đến thế hệ thanh niên khác Từ năm 1921, Người đã nhận thấy vai trò ấy: “ Đằng sau sự phục tùng tiêu cực, người Đông Dương giấu một cái gì đang sôi sục, đang gào thét và sẽ bùng nổ một cách ghê gớm, khi thời cơ đến Bộ phận ƣu tú có nhiệm vụ phải thúc đẩy cho thời cơ đó mau đến” [43, tr.40] Bộ phận ƣu tú ở đây chính là lớp thanh niên đầu tiên của cách mạng Việt Nam Người xem “thanh niên là người tiếp sức cách mạng cho thế hệ thanh niên già, đồng thời là người phụ trách dìu dắt thế hệ thanh niên tương lai”, “thanh niên là người xung phong trong công cuộc phát triển kinh tế, văn hóa”,“thanh niên là lực lƣợng cơ bản trong bộ đội, công an và dân quân tự vệ” [42, tr.488] Người đã tổng kết: “Thanh niên là một bộ phận quan trọng của dân tộc: Dân tộc bị nô lệ thì thanh niên cũng bị nô lệ Dân tộc đƣợc giải phóng, thanh niên mới đƣợc tự do Vì vậy thanh niên phải hăng hái tham gia cuộc đấu tranh của dân tộc” [38, tr.129]
Trong thƣ gửi thanh niên và nhi đồng vào năm 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết: “Một năm khởi đầu từ mùa xuân Một đời khởi đầu từ tuổi trẻ Tuổi trẻ là mùa xuân của xã hội” [40, tr.167] Lời căn dặn trên thể hiện sự đánh giá vai trò quan trọng của tuổi trẻ đối với sự phát triển của xã hội Chăm lo, đảm bảo những gì tốt đẹp nhất cho thế hệ trẻ là sự bảo đảm tương lai phát triển bền vững và tươi sáng của xã hội Trong quan điểm của Người, thanh niên là những người khỏe mạnh, hăng hái, có sức khỏe Sự phát triển lâu dài của xã hội phụ thuộc nhiều vào tầng lớp thanh niên Người viết: “Người ta thường nói: Thanh niên là người chủ tương lai của nước nhà Đúng vậy, nước nhà thịnh hay suy, yếu hay mạnh một phần lớn là do các thanh niên Thanh niên muốn làm người chủ tương lai cho xứng đáng thì ngay hiện tại phải rèn luyện tinh thần và lực lƣợng của mình, phải ra làm việc để chuẩn bị cái tương lai đó” [41, tr.185]
Tại Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ II (tháng 10 năm 1956), Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ: “Đoàn là cánh tay đắc lực của Đảng để thực hiện những chủ trương, chính sách cách mạng” [42, tr.21]
Hồ Chí Minh cho rằng việc học tập và rèn luyện của thế hệ trẻ có ý nghĩa quyết định đối với tương lai phát triển của đất nước Người kêu gọi thế hệ trẻ tự phấn đấu, chăm chỉ học tập và rèn luyện để nắm bắt tri thức, bồi dưỡng ý chí, nghị lực và tinh thần cách mạng Trong ngày khai trường đầu tiên sau khi thành lập nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Người đã gửi thư tới học sinh, nhấn mạnh rằng sau 80 năm bị nô lệ khiến nước nhà yếu kém, chúng ta phải xây dựng lại cơ đồ của tổ tiên và theo kịp các nước trên thế giới Trong công cuộc kiến thiết đất nước, nước nhà trông mong ở các em rất nhiều, và liệu non sông có tươi đẹp, dân tộc có bước tới đài vinh quang hay không phụ thuộc phần lớn vào sự học tập của các em.
Hồ Chí Minh khẳng định, nhiệm vụ của công tác Đoàn chính là việc chăm lo, bồi dưỡng, giáo dục thanh niên thành lớp người “vừa hồng vừa chuyên” Để thực hiện tốt chức năng đội hậu bị của Đảng, Người đặt ra những yêu cầu rất cao đối với công tác xây dựng Đoàn về chính trị, tư tưởng và tổ chức, đó là Đoàn phải giữ mối liên hệ chặt chẽ với thanh niên, là chiếc cầu nối giữa Đảng với thanh niên; Đoàn phải tìm ra những hình thức và phương thức thích hợp để đoàn kết, tổ chức thanh niên một cách rộng rãi và vững chắc Đoàn muốn đoàn kết được thanh niên thì tất cả cán bộ, đoàn viên phải gương mẫu, phải giữ vững đạo đức cách mạng, phải khiêm tốn, cần cù, dũng cảm, xung phong trong mọi công tác; tổ chức Đoàn phải rộng hơn tổ chức Đảng, nhƣng khi kết nạp đoàn viên phải lựa chọn cẩn thận, vì chất lƣợng đoàn viên có đạt đƣợc những tiêu chuẩn cần thiết mới tạo đƣợc nền tảng chất lƣợng cho việc tuyển chọn đối tƣợng Đảng sau này, cần coi trọng chất lƣợng hơn số lƣợng
1.2.2 Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về công tác Đoàn và phong trào thanh niên Đánh giá cao vai trò quan trọng của thanh niên đối với sự nghiệp cách mạng, ngay từ Hội nghị lần thứ Nhất BCH Trung ƣơng Đảng tháng 10 năm
1930 đã khẳng định: “Đảng Cộng sản cần phải có một đội dự bị để lấy sức lực mới mẻ đem vào đội ngũ của mình; Đảng Cộng sản cũng cần phải có một trường học đào tạo những con em lao động cho Đảng”, “Phải làm cho hết thảy đảng viên hiểu rằng công việc thanh niên cộng sản Đoàn là một việc cần kíp, quan trọng nhƣ là một việc của Đảng vậy” [14, tr.168-169]
Năm 1931, tại Hội nghị lần thứ 2, BCH Trung ƣơng Đảng đã tiến hành kiểm điểm việc thực hiện Án Nghị quyết về Cộng sản thanh niên vận động và đề ra nhiệm vụ “Cần kíp tổ chức ra Thanh niên Cộng sản Đoàn” Và ngay trong kỳ họp này, BCH Trung ƣơng Đảng đã quyết định thành lập tổ chức Đoàn TNCS Việt Nam Căn cứ vào Nghị quyết của BCH Trung ƣơng Đảng, Đoàn Thanh niên đã quyết định lấy ngày 26/03 là ngày thành lập của mình
Trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn quan tâm đề ra đường lối, chủ trương trong công tác vận động thanh niên và xây dựng Đoàn TNCS Ban Bí thƣ Trung ƣơng Đảng (khóa III) đã ra Nghị quyết chuyên đề số 181-NQ/TW, ngày 25/9/1968 về “Tăng cường công tác thanh niên”; Bộ Chính trị BCH Trung ƣơng Đảng (khóa VI) ban hành Nghị quyết số 26-NQ/TW, ngày 4/7/1985 về “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên”; BCH Trung ƣơng Đảng (khóa VI) ban hành Nghị quyết số 08B-NQ/HNTW, ngày 27/03/1990 về “Đổi mới công tác quần chúng của Đảng, tăng cường mối quan hệ giữa Đảng và nhân dân” Trên cơ sở Nghị quyết của BCH Trung ƣơng Đảng, Bộ Chính trị (khóa VI) ra Nghị quyết số 25-NQ/TW về “Đổi mới và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên”
Bước vào thời kỳ thực hiện đường lối đổi mới, Đảng ta đánh giá: “Thanh niên ta ngày nay là lực lƣợng xã hội to lớn, có tiềm năng hùng hậu , thanh niên ta ngày nay có mặt mạnh cơ bản là trình độ học vấn cao hơn trước, tầm nhìn rộng, nhạy cảm với thời cuộc, giàu lòng yêu nước, có khát vọng mau chóng đưa đất nước vượt qua nghèo nàn, lạc hậu” [9]
Trong Báo cáo Chính trị trình tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX khẳng định: “Đối với thế hệ trẻ, chăm lo giáo dục bồi dƣỡng, đào tạo phát triển toàn diện về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống, văn hóa, sức khỏe, nghề nghiệp; giải quyết việc làm, phát triển tài năng, sức sáng tạo, phát huy vai trò xung kích trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” Đặc biệt, Nghị quyết số 25-NQ/TW Hội nghị lần thứ bảy BCH Trung ương khóa X khẳng định: “Trong quá trình lãnh đạo đất nước, Đảng ta luôn đề cao vai trò, vị trí của thanh niên, xác định thanh niên là lực lƣợng xung kích cách mạng Thanh niên là lực lƣợng xã hội to lớn, một trong những nhân tố quan trọng quyết định tương lai, vận mệnh dân tộc Những quan điểm về lãnh đạo, chỉ đạo công tác thanh niên của Đảng và Nhà nước ta là sự kế thừa có tính nhất quán, liên tục, xuyên suốt tư tưởng của Đảng và Hồ Chủ tịch ngay từ những năm tháng đầu tiên xây dựng chính quyền cách mạng nhân dân Sự nhất quán đó thể hiện tư tưởng trước sau như một của Đảng, Nhà nước ta đối với chiến lược quốc gia phát triển nguồn lực thanh niên” [15]
Nghị quyết số 25 cũng chỉ rõ: “Thanh niên là rường cột của nước nhà, chủ nhân tương lai của đất nước, là lực lượng xung kích trong xây dựng và bảo vệ
Tổ quốc, một trong những nhân tố quyết định sự thành bại của sự nghiệp CNH, HĐH đất nước, hội nhập quốc tế và xây dựng chủ nghĩa xã hội Chăm lo, phát triển thanh niên vừa là mục tiêu, vừa là động lực bảo đảm cho sự ổn định và phát triển vững bền của đất nước” [15] Đối với nhiệm vụ xây dựng tổ chức Đoàn, Nghị quyết số 25 nhấn mạnh:
“Xây dựng Đoàn vững mạnh là nội dung quan trọng trong công tác xây dựng Đảng, là xây dựng Đảng trước một bước Đảng đề ra đường lối, chủ trương định hướng cho thanh niên hành động, xác định các chuẩn mực cho thanh niên phấn đấu; xây dựng các tấm gương điển hình tiêu biểu cho thanh niên học tập và noi theo” [15]
Đảng nhấn mạnh thực hiện đồng bộ giáo dục chính trị, tư tưởng, truyền thống, lý tưởng và đạo đức cùng lối sống cho thế hệ trẻ; đồng thời tạo điều kiện để các em học tập, lao động, giải trí, phát triển thể lực và trí tuệ Khuyến khích thanh niên nuôi dưỡng ước mơ, hoài bão lớn, xung kích sáng tạo và làm chủ khoa học, công nghệ hiện đại Hình thành lớp thanh niên ưu tú trên mọi lĩnh vực, kiên định kế tục trung thành và xuất sắc sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp đẩy mạnh CNH-HĐH, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
Sự cần thiết, nội dung, phương thức nâng cao chất lượng công tác Đoàn và phong trào thanh niên Khối Doanh nghiệp tỉnh Hà Tĩnh thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa
1.3.1 Sự cần thiết nâng cao chất lượng công tác Đoàn và phong trào thanh niên Khối Doanh nghiệp tỉnh Hà Tĩnh thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa
Trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH và hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay, yêu cầu đặt ra đối với tổ chức Đoàn và tuổi trẻ Khối Doanh nghiệp tỉnh Hà Tĩnh là phải xây dựng kế hoạch, lộ trình để tự mình đổi mới, nâng cao chất lƣợng, hiệu quả hoạt động để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ mới, vì đây chính là bộ phận chiếm số lƣợng đông đảo và lực lƣợng lao động, sản xuất chủ yếu tại các doanh nghiệp Nhiệm vụ này đòi hỏi sự cộng hưởng của nhiều yếu tố và sự quyết liệt trong chỉ đạo, tổ chức thực hiện của các cấp bộ Đoàn, trong đó có vai trò quan trọng của cấp ủy, lãnh đạo doanh nghiệp, mỗi ĐVTN, sự đồng tình, ủng hộ của cả hệ thống chính trị
Mặc dù các cấp bộ Đoàn trong Khối đã có những nỗ lực nhất định, nhƣng nhìn chung, các hoạt động vẫn chƣa đáp ứng đầy đủ yêu cầu và đòi hỏi của ĐVTN Tại hầu hết các tổ chức Đoàn trực thuộc, chất lƣợng hoạt động vẫn là
“bài toán” khó, phức tạp, chƣa có lời giải để giải quyết trong một sớm một chiều Trong đó, những vấn đề gây ảnh hưởng tới chất lượng hoạt động của cơ sở Đoàn nhƣ một số đơn vị lực lƣợng ĐVTN quá mỏng, điều kiện hoạt động SXKD có những đặc thù riêng chính vì vậy làm ảnh hưởng lớn đến việc tổ chức sinh hoạt; nội dung, hình thức sinh hoạt ở nhiều chi đoàn thiếu sáng tạo; thậm chí, nhiều tổ chức cơ sở Đoàn còn nhầm lẫn giữa “họp” và “sinh hoạt”, dẫn đến các buổi sinh hoạt chi đoàn trở nên khô khan, ĐVTN thờ ơ, bỏ sinh hoạt Năng lực đội ngũ cán bộ Đoàn còn hạn chế; công tác tuyên truyền, giáo dục quá cứng nhắc, rập khuôn; phương thức hoạt động của tổ chức Đoàn cơ sở còn hình thức, chiếu lệ, chƣa phù hợp nhu cầu, nguyện vọng của ĐVTN; công tác quản lý đoàn viên hiệu quả chƣa cao, thiếu chặt chẽ…
Dưới tác động mạnh mẽ của cuộc cách mạng khoa học công nghệ và sự bùng nổ của phương tiện nghe nhìn, giải trí, sinh hoạt Đoàn thanh niên đang đứng trước thách thức làm giảm tính hấp dẫn và tính tập hợp của ĐVTN; trước nhiều lựa chọn hấp dẫn và thuận lợi, thanh niên, đặc biệt là ĐVTN trong Khối Doanh nghiệp, có khuynh hướng tham gia ngày càng thờ ơ hoặc không tham gia sinh hoạt Tình hình đó đặt ra vấn đề cấp bách cần nâng cao chất lượng công tác Đoàn và phong trào thanh niên để thu hút, tập hợp ĐVTN là người lao động trong các doanh nghiệp ở Hà Tĩnh Nếu chỉ tham gia vì bắt buộc thì ĐVTN sẽ tham gia miễn cưỡng, hình thức và thiếu động lực, vì vậy các cấp bộ Đoàn, nhất là trong Khối Doanh nghiệp, phải đổi mới hình thức hoạt động và nâng cao chất lượng để đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ mới; nếu không đổi mới mạnh mẽ, công tác Đoàn sẽ lạc hậu, bị thực tiễn bỏ qua, mất khả năng tập hợp ĐVTN, và mất vai trò, sức mạnh của mình.
Vấn đề đặt ra là làm thế nào để nâng cao chất lƣợng hoạt động của các tổ chức Đoàn, khơi dậy tinh thần xung kích, nhiệt huyết của thanh niên, sự gắn kết chia sẻ tình cảm, trách nhiệm trong ĐVTN khi tham gia tổ chức và các hoạt động phong trào? Đứng trước đòi hỏi đó, Đoàn Thanh niên Khối Doanh nghiệp
Hà Tĩnh cần phải tìm ra được định hướng để nâng cao chất lượng hoạt động, trong đó cần chú trọng thực hiện trên một số mặt công tác đó là:
Tập trung nâng cao chất lƣợng sinh hoạt, hoạt động, chất lƣợng đoàn viên, chất lƣợng cán bộ và khả năng thu hút, tập hợp, giáo dục ĐVTN, có nhƣ vậy mới tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức và hành động của cán bộ Đoàn, đồng thời xây dựng đƣợc đội ngũ cán bộ Đoàn cấp cơ sở có đủ phẩm chất, năng lực lãnh đạo, đặc biệt là đội ngũ bí thƣ các chi đoàn
Tiếp tục nghiên cứu, kịp thời nâng cao chất lƣợng hoạt động toàn diện của cơ sở Đoàn gắn với đặc điểm từng tổ chức Đoàn và nhu cầu ĐVTN; đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức sinh hoạt, hoạt động chi đoàn, đoàn cơ sở theo hướng gắn với các hoạt động bảo vệ, hỗ trợ thanh niên và giải quyết các vấn đề có liên quan đến nâng cao trình độ học vấn, tay nghề, thu nhập, việc làm ổn định, vấn đề hôn nhân, nhà ở, đời sống văn hóa tinh thần… Nội dung sinh hoạt của chi đoàn phải gắn với nhiệm vụ chính trị và hoạt động SXKD của doanh nghiệp Tích cực, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục ĐVTN thông qua các hoạt động cụ thể và công tác thi đua đăng ký đảm nhận các công trình, phần việc thanh niên
Chú trọng tham mưu với cấp ủy và lãnh đạo doanh nghiệp để triển khai có hiệu quả công tác quy hoạch cán bộ Đoàn cấp cơ sở; tăng cường sự đồng thuận trong công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ Đoàn và xây dựng các cơ chế, chính sách cùng phụ cấp cho cán bộ Đoàn kiêm nhiệm ở cấp cơ sở; đồng thời tạo môi trường thuận lợi để ĐVTN tu dưỡng, phấn đấu, rèn luyện trở thành đảng viên và hình thành nguồn cán bộ có năng lực, phẩm chất, đạo đức trong doanh nghiệp.
Cùng với đó, Đoàn Khối cần tăng cường hướng dẫn nội dung rèn luyện đoàn viên phù hợp nhiệm vụ và đặc thù đơn vị, doanh nghiệp, lựa chọn các nội dung phù hợp, thiết thực, coi trọng tính tự giác rèn luyện của ĐVTN; thực hiện công tác kiểm tra, đánh giá hàng năm, có tuyên dương, khen thưởng các tập thể, cá nhân thực hiện tốt, nghiên cứu nhân rộng những mô hình hay, cách làm hiệu quả trong triển khai thực hiện; thực hiện lồng ghép các nội dung rèn luyện đoàn viên với việc cụ thể hóa việc học tập và làm theo lời Bác, gắn với thực hiện nhiệm vụ chuyên môn đƣợc giao của từng ĐVTN
1.3.2 Nội dung, phương thức nâng cao chất lượng công tác Đoàn và phong trào thanh niên Khối doanh nghiệp tỉnh Hà Tĩnh thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa
Nâng cao chất lượng công tác Đoàn và phong trào thanh niên có nghĩa là làm cho hoạt động của Đoàn hiệu quả hơn, phù hợp với nhu cầu của ĐVTN và mang lại lợi ích thiết thực cho xã hội, đồng thời đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế Để thực hiện điều này, Đoàn Khối Doanh nghiệp cần tập trung vào một số yếu tố then chốt như tăng cường sự tham gia của ĐVTN vào các hoạt động mang lại giá trị thực, đổi mới nội dung và phương thức tuyên truyền, nâng cao trình độ và kỹ năng của đội ngũ cán bộ, củng cố mối quan hệ với doanh nghiệp và địa phương, và thúc đẩy các hoạt động gắn với sản xuất, kinh doanh cũng như cơ hội việc làm cho thanh niên Bên cạnh đó, ứng dụng công nghệ, đánh giá hiệu quả hoạt động và xây dựng hệ thống vận hành linh hoạt sẽ tăng cường khả năng thích nghi với bối cảnh hội nhập quốc tế.
Nhận thức đúng đắn về công tác thanh niên phải thấm nhuần rằng đây là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị: mỗi tổ chức Đảng, từng doanh nghiệp, mỗi cán bộ, đảng viên và người lao động đều tham gia tích cực Cần tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy và của lãnh đạo doanh nghiệp đối với các chủ trương, đường lối, công tác cán bộ, đồng thời đẩy mạnh kiểm tra, giám sát thanh niên để phong trào phát triển bền vững và mang lại hiệu quả thiết thực.
Chất lƣợng, hiệu quả hoạt động SXKD của mỗi doanh nghiệp là điều kiện, yếu tố quan trọng đầu tiên và quyết định đến công tác Đoàn và phong trào thanh niên trong các doanh nghiệp Sự hỗ trợ, phối hợp của các tổ chức Công đoàn, Hội Cựu chiến binh trong hệ thống chính trị có tác động đến hiệu quả và chất lƣợng hoạt động của tổ chức Đoàn
THỰC TRẠNG CÔNG TÁC ĐOÀN VÀ PHONG TRÀO THANH NIÊN KHỐI DOANH NGHIỆP TỈNH HÀ TĨNH THỜI KỲ ĐẨY MẠNH CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI HÓA
Tình hình kinh tế - xã hội của tỉnh Hà Tĩnh tác động tới công tác Đoàn và phong trào thanh niên Khối Doanh nghiệp
2.1.1 Tình hình kinh tế - xã hội tỉnh Hà Tĩnh
Tỉnh Hà Tĩnh thuộc khu vực Bắc Trung bộ, có diện tích tự nhiên 5.992 km 2 ; dân số gần 1,3 triệu người Phía Đông có bờ biển dài 137 km chạy suốt chiều dài của tỉnh và nhiều cửa sông, cửa biển là điều kiện để phát triển hệ thống cảng biển, hàng hải, du lịch và khai thác hải sản; với nhiều bãi biển đẹp nhƣ Thiên Cầm, Xuân Thành, Thạch Bằng, Thạch Hải, Kỳ Xuân và vùng biển rộng lớn với cảng nước sâu Vũng Áng, Sơn Dương Phía Tây là đường biên giới dài 145km giáp nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào Toàn tỉnh có 13 đơn vị hành chính gồm 01 thành phố, 02 thị xã và 10 huyện; 262 xã, phường, thị trấn Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh có 20 đảng bộ trực thuộc, với 753 đảng bộ và 97.878 đảng viên
Hà Tĩnh sở hữu vị trí địa lý thuận lợi, là điểm giao của các tuyến giao thông chính gồm đường bộ, đường sắt và đường thủy, kết nối Bắc-Nam và Đông-Tây Dọc theo hướng Bắc-Nam, Quốc lộ 1A đi qua 8 huyện, thị xã, thành phố với tổng chiều dài 127 km; đường sắt Bắc-Nam có chiều dài khoảng 70 km và đi qua 5 huyện; đường mòn Hồ Chí Minh dài gần 81 km, đi qua 3 huyện Hai quốc lộ quan trọng giúp thông thương với Lào và các tỉnh Đông Bắc Thái Lan là Quốc lộ 8A dài 85 km và Quốc lộ 12 dài 55 km.
Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát triển KTXH tỉnh đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2050; hiện Tỉnh đang lựa chọn tƣ vấn xây dựng điều chỉnh quy hoạch chung thành phố Hà Tĩnh, quy hoạch chuỗi đô thị ven biển và chuỗi đô thị phía Tây của tỉnh đến năm 2050
Là địa phương có nhiều loại khoáng sản với trữ lượng lớn như: Titan, quặng sắt, mangan, thiếc, đá granit, nước khoáng nóng ; đặc biệt có mỏ sắt Thạch Khê với trữ lƣợng trên 544 triệu tấn, chiếm hơn 60% trữ lƣợng sắt cả nước, là điều kiện để tỉnh phát triển các ngành công nghiệp nặng, công nghiệp chế biến sâu phục vụ xuất khẩu
Hà Tĩnh hiện có hai khu kinh tế trọng điểm và nhiều khu công nghiệp được Chính phủ thành lập, đi kèm với các chính sách ưu đãi đầu tư thông thoáng và hấp dẫn Những khu vực này tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế địa phương nhờ cơ sở hạ tầng được đầu tư bài bản và môi trường đầu tư cạnh tranh.
Khu kinh tế Vũng Áng, đƣợc Chính phủ phê duyệt là một trong 5 khu kinh tế ven biển trọng điểm quốc gia với các sản phẩm chủ lực nhƣ nhiệt điện, thép, lọc hóa dầu, dịch vụ cảng biển Đến cuối năm 2017, địa bàn Khu kinh tế Vũng Áng có 120 dự án đầu tư, trong đó có 71 dự án đầu tư trong nước với tổng mức đăng ký 48.341 tỷ đồng và 49 dự án đầu tư nước ngoài với tổng mức đăng ký 11.899 tỷ USD Riêng năm 2017, đã có thêm 5 dự án đƣợc cấp mới với số vốn đầu tƣ đăng ký trên 1.600 tỷ đồng Với sự tham gia của nhiều nhà đầu tƣ, tập đoàn lớn đến từ các nước có nền khoa học tiên tiến như Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, Singapore đã góp phần làm cho Khu kinh tế Vũng Áng luôn sôi động Tại địa bàn khu kinh tế, khu công nghiệp Vũng Áng hiện có hơn 12.000 lao động, trong đó có gần 7.000 lao động Hà Tĩnh có việc làm ổn định, lâu dài, thu nhập bình quân 6,8 triệu đồng/người/tháng Tổng thu ngân sách từ khu kinh tế, khu công nghiệp tại Vũng Áng năm 2014 đạt 8.027 tỷ đồng, năm
2015 đạt 7.470 tỷ đồng, chiếm gần 63% tổng thu ngân sách của toàn tỉnh Dự báo trong những năm tới, dự án Formosa và các dự án khác trong khu kinh tế Vũng Áng sẽ vẫn là khu vực đóng góp chính vào thu ngân sách hàng năm của tỉnh Một số dự án tiêu biểu tại Khu kinh tế Vũng Áng là:
Dự án Khu liên hợp gang thép và cảng Sơn Dương do Tập đoàn Formosa (Đài Loan) đầu tư với tổng mức đầu tư được điều chỉnh lên khoảng 10,8 tỷ USD Từ khi đi vào sản xuất, kinh doanh năm 2016 đến nay, sau gần 7 tháng vận hành, lượng thép cuộn cán nóng do Formosa sản xuất đạt 1,5 triệu tấn, hoàn thành mục tiêu đặt ra cho năm 2017; dự án dự kiến tạo ra giá trị sản xuất khoảng 14,8 nghìn tỷ đồng so với giá trị so sánh, tăng 32,5% so với năm 2016, đóng góp 0,19% vào mức tăng 14,5% của ngành công nghiệp chế biến chế tạo Nộp ngân sách cho tỉnh đạt 3.700 tỷ đồng.
- Nhà máy nhiệt điện Vũng Áng I công suất 1.200 MW, vốn đầu tƣ 30.000 tỷ đồng do Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam làm chủ đầu tƣ đã hoàn thành và hòa vào mạng lưới điện quốc gia vào tháng 12 năm 2013 Mỗi năm Nhà máy sản xuất 8 tỷ Kwh điện thương phẩm
- Nhà máy nhiệt điện Vũng Áng II do Công ty Cổ phần VapCo (Tập đoàn Mishubishi - Nhật Bản) đầu tƣ, với tổng công suất 1.200 MW (2 x 600 MW), vốn đầu tư 2,4 tỷ USD Theo kế hoạch, nhà máy sẽ vận hành thương mại tổ máy số 1 vào năm 2021, vận hành thương mại tổ máy số 2 vào năm 2022 Dự án có ý nghĩa quan trọng trong việc đảm bảo cung cấp điện cho phát triển kinh tế khu vực phía Bắc, góp phần đảm bảo an ninh năng lƣợng quốc gia
Dự án Nhà máy nhiệt điện Vũng Áng III có công suất 1.200 MW, gồm hai tổ máy, do Công ty Samsung C&T làm chủ đầu tư, là dự án nhiệt điện sử dụng than nhập khẩu Dự kiến tổ máy số 1 sẽ vận hành vào tháng 01 năm.
2022, cả nhà máy vào tháng 7 năm 2022 Đây là dự án nhiệt điện sử dụng than nhập khẩu Tổng đầu tƣ dự kiến trên 2,5 tỷ USD
- Nhà máy nhiệt điện Formosa, công suất 1.500MW đang xây dựng 04 tổ máy (650 MW) gồm 02 tổ máy khí đốt và 02 tổ máy đốt than Tháng 9 năm
Năm 2014, tổ máy đốt than đã hoàn thành và phát điện hòa vào lưới điện quốc gia Hiện nay, các tổ máy còn lại đang tiếp tục được hoàn thiện theo kế hoạch.
Dự án Cấp nước Khu kinh tế Vũng Áng là dự án đa mục tiêu nhằm đảm bảo nguồn nước cung cấp cho dự án Khu Liên hợp gang thép và cảng nước sâu Sơn Dương của Formosa, với công suất 762.000 m3/ngày đêm và xả trả lại môi trường lưu lượng tối thiểu 2,1 m3/s; đồng thời cấp nước tưới cho 1.335 ha đất canh tác, 300 ha nuôi trồng thủy sản và nước sinh hoạt 12.000 m3/ngày đêm, với tổng mức đầu tư 4.415,380 tỷ đồng Các công trình chính gồm hồ chứa nước Rào Trổ (đầu tư 1.463 tỷ đồng); đập dâng Lạc Tiến và hệ thống tuynel, kênh dẫn nước từ hồ Rào Trổ sang hồ Thượng Sông Trí (1.075 tỷ đồng); cống ngăn mặn, giữ ngọt, thoát lũ Kỳ Hà (470 tỷ đồng); nhà máy nước công suất 1.400 m3/ngày đêm và hệ thống đường ống cấp nước đến các đơn vị sử dụng (1.463 tỷ đồng) Ngày 01/02/2015, giai đoạn 1 của dự án hoàn thành, đảm bảo cấp 1,5 triệu m3 nước/ngày đêm cho Khu kinh tế Vũng Áng và phục vụ nước sản xuất nông nghiệp, đồng thời dự án có chức năng giảm lũ cho vùng hạ du và cải thiện môi trường sinh thái.
Khu kinh tế Cửa khẩu Quốc tế Cầu Treo: Là một trong 8 khu kinh tế cửa khẩu trọng điểm quốc gia, có vị trí chiến lƣợc quan trọng trong phát triển KTXH của Hà Tĩnh Đây là vùng hợp tác, liên kết kinh tế của 8 tỉnh thuộc ba nước Việt Nam, Lào, Thái Lan Nhằm đơn giản hóa thủ tục hải quan, thúc đẩy thương mại và đầu tư giữa Việt Nam, Lào và các nước trong khối ASEAN, Chính phủ hai nước Việt Nam và Lào đã chủ trương thành lập Khu hợp tác kinh tế biên giới theo mô hình “Hai quốc gia, một chính sách” Đến nay, Khu kinh tế đã có 130 doanh nghiệp hoạt động, hơn 2.000 hộ kinh doanh cá thể và 30 dự án đƣợc cấp phép đầu tƣ với tổng số vốn đăng ký gần 3.000 tỷ đồng Các dự án đang hoạt động có hiệu quả nhƣ Nhà máy thủy điện Hương Sơn, Nhà máy may File Star, Khu du lịch dịch vụ nghỉ dưỡng và Nhà máy nước khoáng Sơn Kim… Hướng phát triển của Khu kinh tế Cửa khẩu quốc tế Cầu Treo là từng bước trở thành một đô thị miền núi, tạo vùng kinh tế động lực phía Tây của tỉnh, đồng thời tăng cường, củng cố quốc phòng an ninh khu vực biên giới với nước bạn Lào
Dự án Thủy lợi Ngàn Trươi - Cẩm Trang là một dự án trọng điểm được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt năm 2006 với tổng mức đầu tư 9.165,6 tỷ đồng Công trình được xây dựng trên sông Ngàn Trươi, tại khu vực thị trấn Vũ Quang, huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh, nhằm cải thiện tưới tiêu cho vùng hạ du và tăng cường quản lý nước, đóng góp vào phát triển nông nghiệp và kinh tế - xã hội của địa phương.
Kết quả hoạt động công tác Đoàn và phong trào thanh niên Khối Doanh nghiệp tỉnh Hà Tĩnh trong thời gian qua
2.2.1 Công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức và bản lĩnh chính trị cho đoàn viên, thanh niên
Những năm qua, Đoàn Thanh niên Khối Doanh nghiệp Hà Tĩnh đã có nhiều đổi mới về phương thức tuyên truyền, giáo dục phù hợp với đặc thù của từng lĩnh vực và nhóm đối tƣợng thanh niên Các hoạt động giáo dục chính trị tƣ tưởng được triển khai sâu, rộng thông qua các đợt học tập, quán triệt, triển khai các chủ trương, nghị quyết của Đảng, của Đoàn, học tập 6 bài học lý luận chính trị trong ĐVTN; tổ chức các diễn đàn “Đảng với thanh niên - Thanh niên với Đảng”, “Ngày hội thanh niên”, các buổi sinh hoạt chuyên đề, nói chuyện về tình hình thời sự quốc tế, trong nước, bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XIV và Hội đồng nhân dân các cấp, chủ quyền biển đảo… qua đó định hướng và nâng cao nhận thức chính trị, thái độ và hành động của ĐVTN trước những vấn đề mới nảy sinh
Cuộc vận động “Tuổi trẻ Khối Doanh nghiệp Hà Tĩnh học tập và làm theo lời Bác” gắn với công tác giáo dục đạo đức, lối sống trong ĐVTN đƣợc triển khai bằng nhiều cách làm sáng tạo, hiệu quả; cụ thể hóa thành việc làm, hành động thực tiễn trong công tác, lao động, SXKD và trong đời sống hàng ngày; tạo chuyển biến tích cực trong tuổi trẻ về trau dồi đạo đức cách mạng, tinh thần lao động, thực hành tiết kiệm, văn hóa ứng xử, ý thức, thái độ phục vụ nhân dân Bên cạnh đó, Đoàn Khối cũng đã chú trọng phát động và tổ chức phong trào thi đua xây dựng doanh nghiệp văn hóa, văn minh, tuyên truyền nâng cao ý thức ĐVTN về đạo đức nghề nghiệp, văn hóa kinh doanh, thương mại Qua thực tiễn hoạt động xuất hiện nhiều doanh nhân trẻ, lao động trẻ tiêu biểu trong các doanh nghiệp, được các cấp, các ngành từ Trung ương đến tỉnh tuyên dương, tôn vinh và nhân diện rộng Đoàn Khối cũng đã tổ chức các đội hình báo cáo viên, tuyên truyền viên từ cấp cơ sở đến cấp Khối; định kỳ hàng tháng, hàng quý đội ngũ báo cáo viên được cung cấp, định hướng các thông tin chính thống về tình hình thời sự trong nước, quốc tế, tình hình phát triển KTXH của tỉnh nhà, đồng thời trang bị kiến thức, kỹ năng vận động quần chúng; định hướng sử dụng các trang mạng xã hội, nhất là hệ thống Facebook, Zalo của tổ chức Đoàn, góp phần tích cực trong nắm bắt tình hình tư tưởng, định hướng dư luận trong thanh niên trước những diễn biến phức tạp, chống lại những luận điệu chống phá, xuyên tạc của các thế lực thù địch để ổn định tình hình chính trị, xã hội, đảm bảo an ninh trật tự trên địa bàn Để tạo hiệu ứng tích cực, lan tỏa các hoạt động của tuổi trẻ Khối Doanh nghiệp tỉnh ra ngoài xã hội, các cơ sở Đoàn đã thực hiện khá tốt công tác thông tin, tuyên truyền thông qua các phương tiện truyền thông: báo chí, mạng xã hội, các tạp chí, bản tin của các cấp, ngành, địa phương, doanh nghiệp
Công tác giáo dục truyền thống, lý tưởng cách mạng được triển khai quy mô, sâu rộng tới các cơ sở Đoàn thông qua các hoạt động nhân kỷ niệm các ngày lễ lớn, sự kiện chính trị quan trọng của Đảng, của Đoàn, của đất nước, quê hương, đơn vị Các cơ sở Đoàn tổ chức tốt hoạt động “Đền ơn đáp nghĩa”,
“Uống nước nhớ nguồn”, hành hương về địa chỉ đỏ, “Thắp nến tri ân” các anh hùng liệt sỹ, thăm hỏi, tặng quà đối tượng chính sách, người có công với cách mạng, đảm nhận phụng dƣỡng 29 Mẹ Việt Nam Anh hùng trên địa bàn toàn tỉnh; xây dựng các công trình thanh niên tại Khu tưởng niệm Anh hùng Lý Tự Trọng, Khu di tích Thanh niên xung phong Ngã ba Đồng Lộc, Khu mộ Tổng Bí thƣ Trần Phú, Tổng Bí thƣ Hà Huy Tập, Nghĩa trang liệt sỹ Núi Nài Tiêu biểu là Đoàn cơ sở Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn với công trình Nhà hóa hương tại Khu tưởng niệm Anh hùng Lý Tự Trọng trị giá 150 triệu đồng; Đoàn cơ sở Ngân hàng TMCP Ngoại thương xây dựng công trình “Hoa dâng mộ Liệt sỹ” tại Nghĩa trang liệt sỹ Núi Nài trị giá 40 triệu đồng… Tích cực tham gia và đạt nhiều giải cao trong các cuộc thi tìm hiểu thân thế, sự nghiệp cách mạng Tổng Bí thƣ Hà Huy Tập, Anh hùng Lý Tự Trọng, tìm hiểu thân thế, sự nghiệp Đại thi hào, danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Du và tác phẩm Truyện Kiều… Đoàn Thanh niên Khối tổ chức thành công “Liên hoan tuyên truyền ca khúc cách mạng” góp phần giáo dục lòng yêu nước, ý thức xây dựng và bảo vệ Tổ quốc cho thế hệ trẻ
Nhân kỷ niệm 50 năm Chiến thắng Đồng Lộc và tưởng niệm 10 nữ Liệt sỹ thanh niên xung phong, Đoàn thanh niên Khối phối hợp với Tỉnh đoàn và Viễn thông Hà Tĩnh tổ chức cuộc thi tìm hiểu "50 năm Chiến thắng Đồng Lộc" theo hình thức trắc nghiệm Thông qua cuộc thi, hàng ngàn lượt ĐVTN, học sinh và sinh viên trên địa bàn đã tham gia, góp phần nâng cao công tác giáo dục trong các cấp bộ Đoàn toàn tỉnh và lan tỏa tinh thần học tập, rèn luyện Chỉ đạo Đoàn cơ sở Công ty Xăng dầu tiếp tục triển khai các hoạt động tuyên truyền, giáo dục nhằm khơi dậy lòng biết ơn và ý thức trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với lịch sử và sự hy sinh của các anh hùng liệt sỹ Đồng Lộc.
Hà Tĩnh phát động xây dựng công trình Nhà soạn lễ tại Khu di tích lịch sử Thanh niên xung phong Ngã ba Đồng Lộc trị giá 80 triệu đồng…
Xác định công tác tuyên truyền, giáo dục lối sống lành mạnh, nếp sống văn minh cho ĐVTN là một nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên trong công tác giáo dục chính trị, tư tưởng của Đoàn thanh niên, BTV Đoàn Khối chỉ đạo các cơ sở Đoàn triển khai, gắn với cuộc vận động “Tuổi trẻ Việt Nam học tập và làm theo lời Bác” bằng nhiều hình thức nhƣ: tổ chức sinh hoạt chuyên đề, các diễn đàn “Xây dựng giá trị hình mẫu thanh niên Việt Nam thời kỳ mới”, “Tuổi trẻ sống đẹp - Sống có ích”; tổ chức học tập, viết sổ tay, nhật ký học tập và làm theo lời Bác; các chương trình “Thắp sáng ước mơ tuổi trẻ Việt Nam” đã thu hút đông đảo ĐVTN tham gia, qua đó phát hiện tuyên dương, nhân rộng các tập thể, cá nhân điển hình làm theo lời Bác, tạo sự chuyển biến tích cực từ nhận thức đến hành động, góp phần khắc phục tình trạng suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức lối sống trong toàn Đoàn Thực hiện nghiêm Chỉ thị số 35, Kết luận số 05 của BTV Tỉnh ủy, Quyết định số 33 của Ủy ban nhân dân tỉnh về xiết chặt kỷ luật, kỷ cương; phát động và tổ chức có hiệu quả cuộc vận động “Cưới văn minh, tiết kiệm” trong ĐVTN
Công tác tuyên truyền, phổ biến, quán triệt các chủ trương, chính sách, pháp luật của Nhà nước được chú trọng Đã tập trung ban hành hệ thống các văn bản, kế hoạch, hướng dẫn chỉ đạo về công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật, đặc biệt quan tâm đến việc tuyên truyền Luật Thanh niên trong toàn Đoàn Phối hợp với các ngành, địa phương liên quan tổ chức trên 70 lớp bồi dƣỡng, phổ biến các Luật cơ bản, Hiến pháp, giáo dục dân số, sức khỏe, môi trường, phòng chống tệ nạn xã hội, đảm bảo an ninh trật tự, an toàn giao thông, thu hút gần 1.350 lƣợt cán bộ, ĐVTN tham gia Phối hợp với Trung tâm Trợ giúp pháp lý tỉnh, Ban An toàn giao thông tỉnh, Phòng Cảnh sát Giao thông đường bộ - đường sắt tổ chức các hoạt động tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, các bộ luật liên quan trực tiếp đến doanh nghiệp, khởi nghiệp doanh nghiệp… cho ĐVTN Đặc biệt, duy trì hoạt động hiệu quả các mô hình tại cơ sở, sinh hoạt “Ngày pháp luật”; tổ chức phát động Cuộc vận động
“Thanh niên Hà Tĩnh với văn hóa giao thông”, và lễ tưởng niệm “Nạn nhân tử vong vì tai nạn giao thông” đã có sức lan tỏa sâu rộng trong thanh niên và các tầng lớp nhân dân
2.2.2 Phong trào“Xung kích phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ Tổ quốc”; “Đồng hành với thanh niên lập thân, lập nghiệp”
Với phương châm để có một phong trào do Ðoàn tổ chức theo đúng nghĩa, đạt hiệu quả thiết thực cần phải có ba yếu tố, đó là đƣợc nghiên cứu từ lý luận và thực tiễn chỉ đạo công tác Đoàn; có tính định hướng chính trị rõ ràng và phải được sự hưởng ứng của đông đảo ĐVTN để phong trào thật sự hiện hữu trong cuộc sống Nhằm tạo môi trường lành mạnh để tuổi trẻ rèn luyện, phát huy vai trò xung kích trong sự nghiệp xây dựng và phát triển KTXH, Đoàn Khối đã tăng cường phối hợp tốt với cấp ủy, lãnh đạo doanh nghiệp nhằm thực hiện hiệu quả các hoạt động theo chức năng, nhiệm vụ của từng doanh nghiệp, đóng góp vào sự phát triển KTXH của tỉnh nhà, nhiệm kỳ qua các cấp bộ Đoàn từ Khối đến cơ sở đã tập trung chỉ đạo triển khai mạnh mẽ, sâu rộng hai phong trào “Xung kích, tình nguyện phát triển KTXH và bảo vệ Tổ quốc” và “Ðồng hành với thanh niên lập thân, lập nghiệp”
Xác định vai trò, trách nhiệm của mình, các cơ sở Đoàn trực thuộc Khối đã nỗ lực phát huy tinh thần tiên phong, sáng tạo của tuổi trẻ trong lao động, SXKD bằng nhiều cách làm hiệu quả Đoàn Khối đã tổ chức phát động hơn 300 đợt thi đua lập thành tích nhân các ngày lễ lớn, sự kiện quan trọng, thu hút gần 10.500 lƣợt ĐVTN tham gia tăng ca, tăng buổi, thành lập các ca, tổ, đội máy, kíp trực, quầy giao dịch thanh niên, đội tình nguyện bán hàng lưu động, mở rộng thị trường… góp phần tăng năng suất, chất lượng sản phẩm, đẩy nhanh tiến độ thực hiện kế hoạch SXKD Phong trào “Sáng tạo trẻ” là mũi xung kích đƣợc Đoàn Khối phát động và tổ chức rộng rãi trong tuổi trẻ với 105 đề tài, sáng kiến kinh nghiệm đƣợc áp dụng vào thực tiễn, góp phần tiết kiệm chi phí, làm lợi hàng trăm tỷ đồng cho các doanh nghiệp Tiêu biểu nhƣ đề tài “Nghiên cứu kháng sinh sản phầm Hadiclacin 500mg” của đoàn viên Đinh Văn Dũng - Đoàn cơ sở Công ty cổ phần Dƣợc Hà Tĩnh; đề tài “Thƣ viện điện tử” của đoàn viên Trương Huy Đức - Chi đoàn cơ sở Ngân hàng Phát triển Hà Tĩnh; sáng kiến
“Cải tiến thiết bị sấy nhựa đường 60/70 từ đốt, sấy bằng dầu Diezen thay thế bằng thiết bị đốt, sấy bằng điện” của đoàn viên Trần Đức Thuận - Chi đoàn Công ty cổ phần Phát triển công nghiệp - Xây lắp và Thương mại Hà Tĩnh góp phần giúp Công ty giảm chi phí 400 triệu đồng, giảm thiểu ô nhiễm môi trường, được nhận giải thưởng “Người thợ trẻ giỏi toàn quốc” do Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trao tặng
Nhiều cơ sở Đoàn trực thuộc Đoàn Khối đã mạnh dạn tham mưu và đăng ký đảm nhận các công trình, phần việc thanh niên trong chuyên môn đƣợc cấp ủy, lãnh đạo doanh nghiệp ghi nhận, nhƣ: Công trình “Tổ hợp dịch vụ thanh niên” của Đoàn cơ sở Công ty Xăng dầu Hà Tĩnh, “Quầy giao dịch kiểu mẫu” của Đoàn cơ sở Ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại thương Hà Tĩnh, “Tuyến kênh thanh niên tự quản” của Đoàn cơ sở Công ty trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Thủy lợi Bắc Hà Tĩnh, công trình “Chỉnh trang lưới điện và tặng 22.000 bóng đèn tiết kiệm điện” của Đoàn cơ sở Công ty Điện lực, “Tuyến phố mẫu” của Đoàn cơ sở Viễn thông tỉnh… ĐVTN là lực lƣợng đi đầu thực hiện những việc mới, việc khó, mạnh dạn tiếp cận khoa học công nghệ mới, cải tiến kỹ thuật, áp dụng mô hình “5S” giúp hạn chế lãng phí, nâng cao chất lƣợng sản phẩm và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường Hàng năm, theo quy chế phối hợp Đoàn Khối phối hợp với Sở Công thương, Thành đoàn Hà Tĩnh tổ chức Hội thi “Tuổi trẻ đồng hành cùng hàng Việt Nam”, Chương trình
“Phiên chợ cuối tuần” tuyên truyền, giới thiệu các sản phẩm, dịch vụ hàng hóa do các doanh nghiệp trong tỉnh, trong Khối sản xuất đƣợc cấp ủy, lãnh đạo các doanh nghiệp đánh giá cao
Phong trào xung kích, tình nguyện vì cuộc sống cộng đồng là hoạt động nổi bật, tạo dấu ấn sâu sắc đối với cấp ủy, lãnh đạo doanh nghiệp, ĐVTN và quần chúng nhân dân của Đoàn Khối trong nhiệm kỳ qua Bằng nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, các cơ sở Đoàn đã phát động và tổ chức hiệu quả hoạt động
Trong suốt các kỳ Tháng Thanh niên và các hoạt động như Chiến dịch thanh niên tình nguyện Hè, Đông - Xuân tình nguyện, Ngày thứ bảy tình nguyện và Ngày chủ nhật xanh, Toàn Khối huy động trên 2,2 tỷ đồng trao tặng 5.568 suất quà cho đối tượng chính sách, người có hoàn cảnh khó khăn và trẻ em nghèo vượt khó; tổ chức 15 đợt khám, tư vấn, cấp phát thuốc miễn phí cho gần 2.500 người dân; huy động ĐVTN hiến gần 800 đơn vị máu; vận động quyên góp 100 triệu đồng hỗ trợ đồng bào lũ lụt tỉnh Quảng Ninh Trong hai đợt mưa lũ năm 2012 và 2016, Đoàn Thanh niên Khối là một trong những đơn vị đi đầu xung kích trong cứu trợ, kết nối với doanh nghiệp hỗ trợ 2,5 tỷ đồng giúp nhân dân các vùng bị ảnh hưởng, thành lập các đội tình nguyện chi viện giúp nhân dân khắc phục hậu quả sau lũ tại các huyện Hương Khê, Vũ Quang, Thạch Hà.
Một số tồn tại, hạn chế của công tác Đoàn và phong trào thanh niên Khối Doanh nghiệp tỉnh Hà Tĩnh
2.3.1 Hạn chế trong công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức và bản lĩnh chính trị cho đoàn viên, thanh niên
Nội dung, phương thức tuyên truyền, giáo dục tuy đã được đổi mới song còn thiếu tính sáng tạo, chƣa sát với từng đối tƣợng ĐVTN, chƣa có nhiều mô hình mới hấp dẫn thanh niên Công tác giáo dục đạo đức, lối sống văn hóa cho ĐVTN chƣa đáp ứng yêu cầu của tình hình mới; công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật hiệu quả đạt thấp Hoạt động của đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên của Đoàn các cấp không thường xuyên Việc phát huy, nhân rộng các điển hình tiên tiến sau tuyên dương chưa được quan tâm đúng mức
Việc triển khai học tập, quán triệt, tuyên truyền và triển khai thực hiện các chủ trương, Nghị quyết của Đảng, của Đoàn đến các đối tượng thanh niên tại một số thời điểm thiếu kịp thời, hiệu quả chưa cao Một số chủ trương, cuộc vận động mới chỉ dừng lại ở đội ngũ cán bộ Đoàn, chƣa triển khai sâu rộng trong ĐVTN Việc sử dụng các thiết bị hiện đại còn hạn chế do điều kiện cơ sở vật chất còn khó khăn, trình độ của cán bộ Đoàn còn hạn chế
Một bộ phận cán bộ Đoàn và ĐVTN trong Khối còn thiếu quan tâm trước vận mệnh của đất nước, của tỉnh nhà; chưa xác định được mục tiêu, nhiệm vụ và cơ hội của thanh niên trong giai đoạn mới Vẫn còn tình trạng thanh niên đứng ngoài cuộc, ngại học hỏi, ngại tiếp xúc, chƣa chịu khó, đặc biệt là chƣa hình thành đƣợc thói quen làm việc theo tác phong mới khoa học, công nghiệp nên vẫn còn tình trạng bỏ việc, vi phạm kỷ luật lao động…
Một bộ phận người lao động, công nhân trong Khối ý thức chính trị còn yếu, thiếu ý chí phấn đấu vì bản thân, vì doanh nghiệp, phai nhạt lý tưởng, sống thực dụng, ngại tham gia các hoạt động của Đoàn thể Công tác dự báo và nắm bắt tình hình tư tưởng, định hướng cho ĐVTN của tổ chức Đoàn ở nhiều doanh nghiệp còn chƣa kịp thời, chƣa đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới, một số thanh niên còn bị kẻ xấu lôi kéo, xúi dục, kích động làm mất an ninh trật tự, vi phạm pháp luật
Vai trò tiên phong, nêu gương của cán bộ Đoàn, ĐVTN trong việc học tập và làm theo lời Bác ở một số cơ sở chƣa đáp ứng yêu cầu, chƣa có nhiều mô hình, điển hình tiên tiến để nhân rộng; việc thực hiện Chỉ thị 01-CT/TWĐTN, ngày 17/5/2013 của Trung ương Đoàn về “Tăng cường rèn luyện tác phong, thực hiện lề lối công tác của cán bộ Đoàn” và Cuộc vận động “Xây dựng giá trị hình mẫu thanh niên Việt Nam trong thời kỳ mới” ở một số đơn vị chƣa nghiêm túc, còn hình thức, chuyển biến chƣa thực sự rõ nét
Nguyên nhân của tình trạng này bao gồm sự thiếu quan tâm của cấp ủy, lãnh đạo các đơn vị và năng lực hạn chế của đội ngũ cán bộ Đoàn Công tác tuyên truyền, giáo dục của Đoàn còn cứng nhắc, rập khuôn; giáo dục chính trị tư tưởng chưa đạt hiệu quả cao và chưa tác động sâu sắc đến đông đảo ĐVTN Việc nắm bắt, định hướng tư tưởng có lúc, có nơi thiếu kịp thời, khiến một bộ phận ĐVTN dễ bị ảnh hưởng bởi các vấn đề xã hội Trong khi đó, tình hình chính trị, KT-XH, an ninh trật tự ngày càng diễn biến phức tạp, làm cho khả năng tự đề kháng của ĐVTN trước các thách thức trở nên yếu Công tác tổng kết, nhân rộng mô hình, điển hình tiên tiến chưa được Đoàn quan tâm đúng mức.
2.3.2 Hạn chế trong việc tổ chức phong trào “Xung kích phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ Tổ quốc”, “Đồng hành với thanh niên lập thân, lập nghiệp”
Công tác lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai một số nội dung của hai phong trào lớn của tổ chức Đoàn “Xung kích, tình nguyện phát triển KTXH và bảo vệ Tổ quốc”, “Đồng hành với thanh niên lập thân lập nghiệp” còn nhiều hạn chế, chƣa có nhiều giải pháp cụ thể, thiết thực mang tính căn cơ, lâu dài để thực hiện Vai trò đồng hành, hỗ trợ thanh niên trong học tập, nâng cao trình độ, tay nghề, trang bị các kiến thức, kỹ năng xã hội của tổ chức Đoàn tại một số đơn vị, doanh nghiệp chƣa đƣợc quan tâm đúng mức, hiệu quả chƣa rõ nét
Các phong trào triển khai chƣa đồng đều, một số nội dung, cách thức trong tổ chức thực hiện chƣa phù hợp với ĐVTN Cụ thể, trong phong trào
“Xung kích phát triển KTXH và bảo vệ Tổ quốc”, nội dung xung kích thực hiện cải cách hành chính và xung kích trong hội nhập kinh tế quốc tế chƣa đƣợc quan tâm triển khai
Tính xung kích của tổ chức Đoàn trong đảm nhận công trình, phần việc thanh niên còn hạn chế; ý tưởng, giải pháp, đề tài sáng kiến của ĐVTN áp dụng trong thực tiễn SXKD chƣa đƣợc nhiều, chỉ mới tập trung ở một số đơn vị Hoạt động Đoàn ở một số đơn vị chƣa gắn chặt với chuyên môn; vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của BCH Đoàn trong lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ lao động, SXKD còn mờ nhạt Hoạt động hỗ trợ thanh niên công nhân có hoàn cảnh khó khăn, đồng hành với thanh niên trong phát triển kỹ năng xã hội, chăm lo, bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng còn hạn chế
Nguyên nhân kết quả thực hiện hai phong trào lớn của tổ chức Đoàn đạt hiệu quả chưa cao là do việc tham mưu, triển khai một số nội dung chưa được triển khai đồng bộ, hiệu quả chƣa rõ nét; chƣa có giải pháp, cách làm cụ thể, phù hợp với hoạt động của từng chi đoàn, đoàn cơ sở
2.3.3 Hạn chế trong công tác tổ chức, xây dựng Đoàn vững mạnh, mở rộng mặt trận đoàn kết, tập hợp thanh niên
Chất lượng tổ chức cơ sở Đoàn tại một số đơn vị thuộc Đoàn Khối chưa đồng đều, hoạt động của các khối thi đua thiếu rõ nét và tính chủ động còn thấp Nhiều đơn vị hoạt động yếu, lực lượng đoàn viên ngày càng già hóa, số lượng giảm mạnh và buộc phải giải thể ở một số nơi Sinh hoạt chi đoàn chậm đổi mới, thiếu hấp dẫn; nhiều chi đoàn không tổ chức sinh hoạt định kỳ đúng quy định, còn lúng túng trong việc đề xuất các mô hình hoạt động phù hợp Việc xây dựng chi đoàn mạnh ở nhiều nơi còn mang tính hình thức; công tác đào tạo và bố trí cán bộ Đoàn chủ chốt chưa được quan tâm đúng mức; việc lựa chọn thủ lĩnh thanh niên ở một số nơi chưa thực sự tiêu biểu và chưa xuất phát từ thực tiễn phong trào thanh niên Đội ngũ cán bộ Đoàn tại một số đơn vị thường xuyên biến động, thiếu và yếu về kỹ năng, nghiệp vụ, đặc biệt ở cấp chi đoàn.
Hoạt động SXKD của các doanh nghiệp trong Khối gặp nhiều khó khăn, thách thức, nguồn lực gặp nhiều trở ngại, thị trường bị bó hẹp, năng lực cạnh tranh thấp là một trong những nguyên nhân chính gây ảnh hưởng lớn đến việc triển khai, tổ chức và xây dựng Đoàn vững mạnh
Công tác quản lý đoàn viên còn lỏng lẻo Công tác xây dựng tổ chức Đoàn, đoàn kết, tập hợp thanh niên, phát triển Đảng trong thanh niên, nhất là thanh niên trong các doanh nghiệp khu vực ngoài nhà nước còn hạn chế, khó khăn, trở ngại, chƣa có giải pháp hiệu quả để tập hợp lực lƣợng thanh niên trong khối này
Công tác đào tạo, bồi dƣỡng cán bộ Đoàn các cấp chƣa thực sự có những hình thức mới, đa dạng, còn yếu về kỹ năng nghiệp vụ, chƣa chủ động, linh hoạt Chƣa phát huy hết vai trò, trách nhiệm của một bộ phận ĐVTN; khả năng vận động, tập hợp thanh niên của Đoàn còn hạn chế Việc quy hoạch, tạo nguồn và luân chuyển cán bộ Đoàn chƣa đƣợc chú trọng đúng mức Công tác kiểm tra, giám sát, xây dựng và nhân rộng các mô hình điển hình chƣa nhiều, hiệu quả chƣa cao
2.3.4 Hạn chế trong công tác chăm sóc, giáo dục thiếu niên, nhi đồng