BCTT môn tội phạm học về tình hình diễn biến tội phạm

Ở Việt Nam, với tình hình hội nhập quốc tế, phát triển nền kinh tế thị trường, những năm gần đây, tội phạm về cờ bạc đang có diễn biến phức tạp, xu hướng tăng cả về số vụ, số lượng và đặc biệt là phương thức, thủ đoạn hoạt động phạm tội. Đối tượng tham gia hoạt động liều lĩnh, tinh vi, xảo quyệt; đa số các vụ đều hình thành các đường dây hoặc băng, ổ, nhóm; luôn thay đổi địa bàn hoạt động, chúng luôn hướng tới những địa bàn công an ít hoạt động như thôn quê, nơi vắng người qua lại hay nơi có bảo kê tốt, qua mạng internet, vào mùa bóng đá

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

MỤC LỤC

PHẦN MỞ ĐẦU 1

1 Lý do lựa chọn đề tài 1

2 Khái quát về cơ quan thực tập 1

3 Thời gian thực tập 2

4 Phương pháp thu thập thông tin trong quá trình thực tập: 2

5 Nguồn thu thập tư liệu trong quá trình thực tập: 2

PHẦN NỘI DUNG 4

CHƯƠNG 1 4

NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG CỦA TỘI PHẠM VỀ CỜ BẠC 4

1.1 Khái niệm về cờ bạc 4

1.2 Các hình thức thực hiện hành vi phạm tội về cờ bạc 4

1.3 Dấu hiệu pháp lý của tội phạm về cờ bạc 4

1.3.1 Khách thể của tội phạm 4

1.3.2 Mặt khách quan của tội phạm 4

1.3.3 Mặt chủ quan của tội phạm 5

1.3.4 Chủ thể của tội phạm 5

CHƯƠNG 2 6

TÌNH HÌNH TỘI PHẠM VỀ CỜ BẠC TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THÁI THỤY GIAI ĐOẠN 2013 -2017 6

2.1 Tình hình tội phạm về cờ bạc theo thống kê số vụ và số bị cáo trên địa bàn huyện Thái Thụy giai đoạn 2013 -2017 6

2.2 Tình hình tội phạm về cờ bạc theo từng hình thức đã được đưa ra xét xử trên địa bàn huyện Thái Thụy giai đoạn 2013 -2017 8

CHƯƠNG 3 11

NGUYÊN NHÂN, ĐIỀU KIỆN PHẠM TỘI CỜ BẠC TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THÁI THỤY GIAI ĐOẠN 2013 – 2017 11

3.1 Nguyên nhân, điều kiện phạm tội cờ bạc 11

3.1.1 Những nguyên nhân điều kiện về tâm lí – xã hội. 11

3.1.2 Nguyên nhân, điều kiện về kinh tế xã hội. 11

3.1.3 Nguyên nhân điều kiện về văn hóa giáo dục. 11

3.1.4 Nguyên nhân, điều kiện liên quan đến hạn chế của pháp luật và cơ quan bảo vệ pháp luật. 12

3.2 Dự báo tình hình tội phạm trong thời gian tới 12

CHƯƠNG 4 14

ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP VỀ HOẠT ĐỘNG PHÒNG CHỐNG, NGĂN NGỪA TỘI PHẠM VỀ CỜ BẠC TRÊN ĐỊA BÀN 14

4.1 Tăng cường nhận thức về phòng ngừa tình hình tội phạm địa bàn huyện Thái Thụy 14

4.2 Tăng cường biện pháp kinh tế - xã hội 14

4.3 Tăng cường biện pháp về văn hóa giáo dục 15

4.4 Tăng cường biện pháp về tổ chức, quản lý xã hội 15

4.5 Tăng cường nâng cao hoạt động của các cơ quan bảo vệ pháp luật 16

4.5.1 Đối với lực lượng Công an 16

4.5.2 Đối với Viện kiểm sát nhân dân. 17

4.5.3 Đối với Tòa án nhân dân 17

KẾT LUẬN 18

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 19

Có thể thấy, việc nghiên cứu tội phạm về cờ bạc trong hình sự, tố tụng hình sự có

ý nghĩa lý luận và thực tiễn quan trọng, giúp chúng ta có một cái nhìn tổng quan vềmức độ phức tạp và tính chất nguy hiểm của loại tội phạm này Qua đó, có thể đưa ranhững kiến nghị về giải pháp phòng ngừa tình hình tội phạm về cờ bạc, tránh bỏ lọttội phạm Là một sinh viên được trang bị kiến thức pháp luật trong nhà trường, đượcliên hệ thực tập tại Viện kiểm sát nhân dân huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình, em

quyết định chọn đề tài “Tình hình các tội phạm về cờ bạc ở địa phương (nơi sinh

viên thực tập) giai đoạn 2013-2017.”để làm chuyên đề viết báo cáo thực tập của

mình Trong thời gian 5 tuần, em đã chọn Viện kiểm sát nhân dân huyện Thái Thụylàm cơ sở thực tập Bằng những kiến thức đã học về môn Tội phạm học, Luật Hình

sự, Luật Tố Tụng Hình sự, Luật Dân Sự, ,… được các thầy cô trang bị đã cho em sự

tự tin khi tiếp xúc với những hoạt động giải quyết các vụ án trên thực tế tại Viện kiểmsát

2 Khái quát về cơ quan thực tập

Theo Khoản 1 Điều 2 của Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân năm 2014, Việnkiểm sát nhân dân là cơ quan có chức năng thực hiện quyền công tố vào kiểm sát hoạtđộng tư pháp của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

Thực hành quyền công tố là hoạt động của Viện kiểm sát nhân dân trong tố tụnghình sự để thực hiện việc buộc tội của Nhà nước đối với người phạm tội, được thựchiện ngay từ khi giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố và trongsuốt quá trình khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử vụ án hình sự

Kiểm sát hoạt động tư pháp là hoạt động của Viện kiểm sát nhân dân để kiểm sáttính hợp pháp của các hành vi, quyết định của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong hoạtđộng tư pháp, được thực hiện ngay từ khi tiếp nhận và giải quyết tố giác, tin báo vềtội phạm, kiến nghị khởi tố và trong suốt quá trình giải quyết vụ án hình sự; trongviệc giải quyết vụ án hành chính, vụ việc dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh,thương mại, lao động; việc thi hành án, việc giải quyết khiếu nại, tố cáo trong hoạtđộng tư pháp; các hoạt động tư pháp khác theo quy định của pháp luật

Thêm vào đó, khoản 2 của Điều này, Viện kiểm sát nhân dân có nhiệm vụ bảo vệHiến pháp và pháp luật, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xãhội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cánhân, góp phần bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất.Viện kiểm sát nhân dân huyện Thái Thụy là cơ quan có chức năng thực hiệnquyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp trên địa bàn huyện Thái Thụy, tỉnh TháiBình Viện kiểm sát nhân dân có trách nhiệm rất lớn trong công tác đấu tranh phòng,chống tội phạm Thực hành quyền công tố để đảm bảo mọi hành vi phạm tội đượcphát hiện kịp thời và đưa ra xử lý nghiêm minh, có căn cứ, đúng pháp luật, không đểlọt tội phạm và không làm oan người vô tội Công tác kiểm sát các hoạt động tư phápcủa Viện kiểm sát đã đảm bảo mọi hành vi, quyết định tố tụng của người tiến hành tốtụng, cơ quan tiến hành tối tụng, cơ quan tư pháp phải thực hiện theo đúng quy địnhcủa pháp luật về cả nội dung lẫn hình thức, đảm bảo việc thực hiện nghiêm chỉnhnguyên tắc pháp chế xã hội chủ nghĩa

Chính vì vậy Viện kiểm sát nhân dân huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình là nơi cóđiều kiện tốt để em thực tập và học hỏi

3 Thời gian thực tập

Thời gian thực tập tại Viện kiểm sát nhân dân huyện Thái Thụy, tỉnh TháiBình là 5 tuần kể từ ngày 27/05/2019 đến ngày 30/06/2019

4 Phương pháp thu thập thông tin trong quá trình thực tập:

Phương pháp thu thập thông tin rất quan trọng trong quá trình tìm hiểu và thuthập thông tin, khi lựa chọn được phương pháp phù hợp, đúng đắn và khoa học vớinhững hoạt động cụ thể sẽ giúp cho những thông tin thu thập được khách quan, trungthực Do vậy em đã sử dụng linh hoạt các phương pháp thu thập thông tin khác nhautrong những hoạt động thực tiễn tại Viện kiểm sát nhân dân huyện Thái Thụy, tỉnhThái Bình để có được hiệu quả trong việc thu thập thông tin Phương pháp cụ thể nhưsau:

- Phương pháp quan sát trực tiếp các hoạt động của kiểm sát viên, kiểm tra viêntrong các giai đoạn điều tra, giai đoạn truy tố, giai đoạn xét xử

- Phương pháp thống kê, tổng hợp số liệu các vụ án đã giải quyết từ năm 2013đến năm 2017

- Phương pháp so sánh, phân tích khi xem xét, nghiên cứu các hồ sơ vụ án

5 Nguồn thu thập tư liệu trong quá trình thực tập:

Trong quá trình thực tập tại Viện kiểm sát nhân dân huyện Thái Thụy, tỉnh TháiBình, em đã sử dụng các nguồn thu thập thông tin để sử dụng trong bài viết:

- Sổ thụ lý, sổ thống kê án;

- Báo cáo tổng kết cuối năm 2013, 2014, 2015, 2016, 2017;

- Hoạt động lấy lời khai của bị can, nhân chứng;

- Qua việc tiếp xúc, làm việc với các kiểm sát viên, kiểm tra viên, điều tra viên;

- Tham dự các buổi xét xử tại Tòa án nhân dân huyện Thái Thụy

PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG CỦA TỘI PHẠM VỀ CỜ BẠC1.1 Khái niệm về cờ bạc

Cờ bạc nói chung được hiểu là loại tệ nạn xã hội được hợp thành bởi các hành viđánh bạc, tổ chức đánh bạc và gá bạc,… Là hiện tượng được thua bằng tiền hay mộtvật có giá trị dựa vào kết quả chưa rõ ràng của một sự kiện với một mục đích có thêmtiền bạc hoặc giá trị vật chất Do vậy cờ bạc dựa trên 3 yếu tố: sự tính toán, cơ hội vàgiải thưởng

1.2 Các hình thức thực hiện hành vi phạm tội về cờ bạc

Hiện nay các hình thức thực hiện hành vi phạm tội về cờ bạc ngày càng đa dạng

và phong phú, tận dụng sự phát triển của truyền thông, công nghệ để hạn chế tối đacác bên gặp mặt nhau, tránh sự phát hiện của các lực lượng chức năng như: đánh bạc,

tổ chức đánh bạc và gá bạc, lô đề, xóc đĩa, cá độ…BLHS năm 2015, sửa đổi, bổ sung

2017 đã đưa ra quy định về hai hình thức điển hình nhất là đánh bạc, tổ chức đánhbạc và gá bạc tại Điều 321, 322 BLHS 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017

1.3 Dấu hiệu pháp lý của tội phạm về cờ bạc

1.3.1 Khách thể của tội phạm

Khách thể của tội phạm là các quan hệ xã hội được BLHS Việt Nam bảo vệ tránhkhỏi sự xâm hại có tính chất tội phạm, nhưng bị tội phạm xâm hại đến và gây nên(hoặc có thể gây nên) thiệt hại đáng kể nhất định

Hành vi phạm tội về cờ bạc thể hiện ở hành vi sát phạt về kinh tế lẫn nhau (vớimục đích được thua bằng tiền hoặc hiện vật) của nhiều người (từ hai người trở lên)dưới bất kỳ hình thức nào (như chơi lô đề, cá cược, xóc đĩa, đỏ đen, tá lả ) Hành vicủa tội phạm tác động tiêu cực đến nếp sống văn minh, hủy hoại nhân cách của ngườiphạm tội, gây thiệt hại về vật chất, tinh thần cho nhiều gia đình, cá nhân từ đó kéotheo sự phát sinh của nhiều loại tội phạm và tệ nạn xã hội khác

1.3.2 Mặt khách quan của tội phạm

Mặt khách quan của tội phạm là mặt bên ngoài của sự xâm hại có tính chất tộiphạm trong thực tế khách quan, gây nguy hiểm đáng kể cho xã hội, xâm phạm đếnkhách thể được pháp luật hình sự Việt Nam bảo vệ Trong tổng thể đó, có thể xácđịnh mặt khách quan của tội đánh bạc qua dấu hiệu hành vi phạm tội, phương tiệnphạm tội và các điều kiện xử lý về hình sự đối với người thực hiện hành vi phạm tội

Hành vi phạm tội các tội phạm về cờ bạc được hiểu là hành vi tham gia vào tròchơi được tổ chức bất hợp pháp mà sự được thua kèm theo việc được, mất một số tàisản nhất định.

Như vậy, bản chất của hành vi này là việc chủ thể tham gia vào trò chơi bất hợppháp, trong đó, người thắng hoặc người thua được nhận hoặc phải trả bằng một lượngtài sản nhất định và việc thắng thua này mang tính khách quan Điều này giúp choviệc xác định những loại trò chơi được tổ chức một cách hợp pháp không thuộc phạm

vi khái niệm cờ bạc Khái niệm tổng quát về hành vi của tội phạm về cờ bạc cho thấydạng biểu hiện rất phong phú, đa dạng Có thể nói, người thực hiện hành vi phạm tội

về cờ bạc có thể lựa chọn bất cứ hoạt động nào hay hiện tượng nào trong cuộc sốngvới ý thức biến nó thành trò chơi có thể dùng tài sản làm phương tiện thanh toán choviệc được thua để chúng thỏa mãn hành vi trong mặt khách quan của tội phạm

Kết quả của trò chơi đó phụ thuộc hoàn toàn vào hoạt động của chủ thể như đánhxóc đĩa, ba cây ; có thể phụ thuộc vào những đối tượng nhất định do họ điều khiển,quản lý hoặc lựa chọn như trọi gà, đua chó, đua ngựa Việc phân tích đó cũng cho kếtquả thắng thua có thể phụ thuộc vào khả năng của chủ thể và sự may rủi Nhưng rõràng, hành vi phạm tội về cờ bạc dù tồn tại dưới hình thức nào đều có điểm chung làviệc thắng thua mang tính khách quan

Cả về mặt lý luận và thực tiễn, phương tiện cho việc thanh toán của tội phạm về

cờ bạc được xác định gồm tiền Việt Nam, ngoại tệ, các giấy tờ có giá trị thanh toánkhác hoặc đồ vật, các quyền về tài sản được dùng khi tham gia cờ bạc

1.3.3 Mặt chủ quan của tội phạm

Mặt chủ quan của tội phạm: Là trạng thái tâm lý của chủ thể tội phạm thể hiệndưới hình thức lỗi cố ý hoặc lỗi vô ý đối với hành vi nguy hiểm cho xã hội do mìnhthực hiện và đối với hậu quả của hành vi đã thực hiện

Chủ thể của tội phạm về cờ bạc luôn cố ý lựa chọn việc xử sự gây thiệt hại cho xãhội mặc dù có đủ nhận thức và điều kiện để không thực hiện hành vi đó Người chơi

cờ bạc đều nhận thức và buộc phải nhận thức được hành vi cờ bạc của mình là nguyhiểm cho xã hội, xâm phạm tới khách thể được luật hình sự nghiêm cấm và bảo vệ,nhưng người phạm tội vẫn cố tình thực hiện hành vi, khẳng định mong muốn của chủthể Xét về tính chất lỗi, lỗi của các chủ thể trong tội phạm về cờ bạc đều là lỗi cố ýtrực tiếp Dấu hiệu động cơ, mục đích phạm tội của tội đánh bạc không phải là dấuhiệu bắt buộc được mô tả trong cấu thành tội phạm

1.3.4 Chủ thể của tội phạm

Chủ thể của tội phạm là người thực hiện hành vi được quy định tại Điều 321, 322BLHS Việt Nam hiện hành có năng lực trách nhiệm hình sự, đạt độ tuổi chịu tráchnhiệm hình sự theo quy định của pháp luật hình sự Chủ thể của tội phạm về cờ bạcđược xác định có năng lực trách nhiệm hình sự tại thời điểm họ thực hiện hành viphạm tội Tại thời điểm đó họ phải nhận thức được tính chất nguy hiểm cho xã hội

mà hành vi của họ gây ra, đồng thời có khả năng điều khiển hành vi theo hướng phù

hợp với pháp luật Những trường hợp không thỏa mãn điều kiện này thì không cónăng lực chịu trách nhiệm hình sự.

CHƯƠNG 2 TÌNH HÌNH TỘI PHẠM VỀ CỜ BẠC TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN

THÁI THỤY GIAI ĐOẠN 2013 -2017

Tình hình tội phạm là nội dung quan trọng của tội phạm học bởi vì nghiên cứu vềtình hình tội phạm là cơ sở cho việc hoạch định các chính sách phòng ngừa nhằmkiểm soát tội phạm Dựa trên những đặc trưng của tình hình tội phạm, qua các thông

số về thực trạng của tình hình tội phạm, diễn biến của tình hình tội phạm, cơ cấu củatình hình tội phạm, tính chất của tình tình tôi phạm để từ đó có biện pháp phòng ngừatương ứng, ngăn chặn kịp thời sự gia tăng tỉ lệ tội phạm, kiểm soát tội phạm có hiệuquả

2.1 Tình hình tội phạm về cờ bạc theo thống kê số vụ và số bị cáo trên địa bàn huyện Thái Thụy giai đoạn 2013 -2017

Nghiên cứu số liệu thống kê những vụ đánh bạc bị phát hiện và xử lý của ViệnKiểm sát nhân dân huyện Thái Thụy, Cơ quan Công an huyện Thái Thụy cho thấy 5năm qua từ năm 2013 đến 2017 trung bình mỗi năm trên địa bàn huyện Thái Thụy cókhoảng 11 vụ đánh bạc với khoảng 104 người thực hiện hành vi đánh bạc bị phát hiện

và xử lý, cụ thể năm 2013 triệt phá 7 vụ với 56 đối tượng, khởi tố 3 vụ xét xử 20 bịcan, xử lý hành chính 4 vụ 36 đối tượng, Năm 2014 triệt phá 10 vụ với 86 đối tượng,khởi tố 5 vụ xét xử 51 bị can, xử lý hành chính 5 vụ 35 đối tượng, năm 2015 triệt phá

10 vụ với 103 đối tượng, khởi tố 6 vụ xét xử 61 bị can, xử lý hành chính 4 vụ 42 đốitượng, năm 2016 triệt phá 12 vụ với 132 đối tượng, khởi tố 7 vụ xét xử 69 bị can, xử

lý hành chính 5 vụ 63 đối tượng; cao điểm nhất là năm 2017 triệt phá 14 vụ và 145đối tượng, khởi tố 8 vụ xét xử 70 bị can, xử lý hành chính 6 vụ 75 đối tượng

Năm Số vụ xét

xử

Số vụ phát hiện

Tỷ lệ

Đối tượng thực hiện

xác định là năm mà tỉ lệ số liệu xét xử trên số liệu phát hiện thấp nhất (số vụ chiếm

42.9%, số bị cáo chiếm 35.7%) Trong bốn năm (2014, 2015, 2016, 2017 tỉ kệ này đều

ở mức cao Đặc biệt trong năm 2015 số liệu xét xử về hình sự đối với các tội phạm này

chiếm đáng kể trong tổng số bị phát hiện (với 60% số vụ và 59.2% số người tham gia)

Từ những số liệu trên, chúng ta có thể xác định được diễn biến của các tội cờ bạc

trong thời gian vừa qua trên địa bàn huyện Thái Thụy

Trước hết, dựa vào số liệu xét xử có thể nghiên cứu diễn biến của các tội cờ bạc

trên địa bàn huyện Thái Thụy giai đoạn 2013 -2017 như sau:

Bảng 2: Bảng thể hiện diễn biến của các tội cờ bạc đã được đưa ra xét xử trên

địa bàn huyện Thái Thụy giai đoạn 2013 -2017

Năm 20130 Năm 2014 Năm 2015 Năm 2016 Năm 2017

Biểu đồ thể hiện diễn biến của các tội cờ bạc đã được đưa ra xét xử trên địa bàn

huyện Thái Thụy giai đoạn 2013 -2017

Kết quả nghiên cứu trên cho thấy cả số vụ và số bị cáo bị xét xử về các tội cờ bạctrong 5 năm (2013- 2017) trên địa bàn huyện Thái Thụy đều có xu hướng tăng Năm

2014 số vụ tăng từ 3 lên 5 bằng (166.67%), số bị cáo tăng từ 20 lên 51(255%) Trongcác năm sau đó, cả số vụ và số bị cáo đều theo xu hướng tăng cụ thể là so với năm

2013, năm 2015 số vụ bằng 200% số bị cáo bằng 305%; năm 2016 số vụ 233.33% số

bị cáo 345%; trong năm 2017 số vụ chiếm 266.67%, số bị cáo là 350%

Tệ nạn cờ bạc là khái niệm hàm chứa hai bộ phận là các tội cờ bạc và những hành

vi cờ bạc là vi phạm hành chính Điều đó có nghĩa về nguyên tắc số liệu xét xử củaTòa án thể hiện sự đánh giá chính thức của nhà nước đối với tình hình tội phạm về cờbạc( những hành vi bị đưa ra xét xử và tuyên bản án buộc tội) Tuy nhiên trên thực tế,

số liệu về số vụ và số người thực hiện hành vi cờ bạc bị phát hiện trong những năm(2013-2017) có ý nghĩa đối với việc nghiên cứu, đánh giá các tội phạm này Những sốliệu trên cho thấy do nhiều nguyên nhân khác nhau, không phải mọi hành vi cờ bạcnguy hiểm đáng kể cho xã hội đều bị đưa ra xử lý về Hình sự Thực trạng này phầnnào phản ánh hạn chế trong hoạt đông đấu tranh phòng chống các tội cờ bạc của các

cơ quan bảo vệ pháp luật

2.2 Tình hình tội phạm về cờ bạc theo từng hình thức đã được đưa ra xét xử trên địa bàn huyện Thái Thụy giai đoạn 2013 -2017

Theo số liệu thống kê của Viện kiểm sát nhân dân huyện Thái Thụy thì các hìnhthức mà các đối tượng dùng để thực hiện hành vi phạm tội đã bao gồm: lô đề, xóc đĩa,đánh mậu binh, cá độ, tá lả theo bảng số liệu đã thống kê như sau: